BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÀ RỊA-VŨNG TÀU

---------------------------

MAI THỊ THANH TÂM

ẢNH HƯỞNG CỦA YẾU TỐ CÁ NHÂN, YẾU TỐ MÔI
TRƯỜNG ĐẾN KẾT QUẢ
DOANH NGHIỆP MỚI

HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC
THÀNH LẬP TẠI TỈNH BÀ

RỊA - VŨNG TÀU

LUẬN VĂN THẠC SĨ
Bà Rịa - Vũng Tàu, tháng 11 năm 2019


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÀ RỊA-VŨNG TÀU

---------------------------

MAI THỊ THANH TÂM

ẢNH HƯỞNG CỦA YẾU TỐ CÁ NHÂN, YẾU
TỐ MÔI TRƯỜNG ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT
ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP MỚI
THÀNH LẬP TẠI TỈNH BÀ RỊA - VŨNG TÀU

I- Tên đề tài:
Ảnh hưởng của yếu tố cá nhân, yếu tố môi trường đến kết quả hoạt động của
các DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT.
II- Nhiệm vụ và nội dung:
Nghiên cứu đóng góp và củng cố lý thuyết về những yếu tố cá nhân, môi
trường ảnh hưởng đến kết quả hoạt động của các DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT,
tạo điều kiện cho các nghiên cứu khác sâu hơn.
Kết quả nghiên cứu sẽ giúp cho các chủ DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT hiểu
được những yếu tố nào ảnh hưởng đến kết quả hoạt động của DN mình. Từ đó đưa
ra hàm ý quản trị nhằm mang lại kết quả hoạt động tốt nhất cho các DN mới thành
lập tại tỉnh BR-VT.
III- Ngày giao nhiệm vụ: 14/12/2018
IV- Ngày hoàn thành nhiệm vụ: 23/11/2019
V- Cán bộ hướng dẫn: TS. Lê Sĩ Trí
CÁN BỘ HƯỚNG DẪN

VIỆN ĐÀO TẠO QUỐC TẾ

(Họ tên và chữ ký)

VÀ SAU ĐẠI HỌC

(Họ tên và chữ ký)


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan, tôi đã thực hiện nghiên cứu luận văn này dưới sự hướng dẫn
của TS. Lê Sĩ Trí. Kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn này trung thực
và chưa từng được công bố ở các nghiên cứu khác và tôi cũng cam đoan các nội
dung trình bày, tham khảo trong luận văn này đều được trích dẫn đầy đủ theo đúng

TÓM TẮT LUẬN VĂN
Nghiên cứu cho thấy yếu tố môi trường gồm hỗ trợ tiếp cận thị trường, hỗ trợ
tiếp cận các nguồn lực tài chính, hỗ trợ các chính sách của Chính phủ… là các yếu
tố rất quan trọng đến kết quả hoạt động của DN, vì vậy đề tài: “Ảnh hưởng của yếu
tố cá nhân, yếu tố môi trường đến kết quả hoạt động của các DN mới thành
lập tại tỉnh BR-VT” được thực hiện nhằm đánh giá các yếu tố tác động đến kết quả
hoạt động của DN mới thành lập, trên cơ sở đó đưa ra hàm ý quản trị nhằm làm tăng
kết quả hoạt động của các DN mới thành lập. Nghiên cứu này sử dụng phương pháp
định tính và phương pháp định lượng, kết quả thu được như sau :
Thứ nhất, đã xác định 06 biến độc lập: (1) lý do cá nhân, (2) lý do kinh tế, (3)
sự tiếp cận các nguồn lực tài chính, (4) các chính sách hỗ trợ của chính phủ, (5) hỗ
trợ từ các tổ chức khởi nghiệp, (6) hỗ trợ tiếp cận thị trường và biến phụ thuộc là kết
quả hoạt động của DN tỉnh BR-VT và với cỡ mẫu 170 DN mới thành lập tại tỉnh
BR-VT.
Thứ hai, kết quả phân tích hồi quy bội cho thấy 04 biến độc lập (1) lý do kinh
tế, (2) sự tiếp cận các nguồn lực tài chính, (3) xác chính sách hỗ trợ của Chính phủ,
(4) hỗ trợ tiếp cận thị trường có tác động cùng chiều vào biến phụ thuộc kết quả
hoạt động của DN tỉnh BR-VT vì hệ số hồi quy chuẩn hóa (β) của các biến này đều
dương và có ý nghĩa thống kê (Sig.< 0,05).
Thứ ba, sự tác động của 04 biến độc lập vào biến phụ thuộc là biến kết quả
hoạt động theo thứ tự giảm dần: biến hỗ trợ tiếp cận thị trường (MAR) có tác động
mạnh nhất (β2 = 0,288), tiếp theo là biến sự tiếp cận các nguồn lực tài chính
(FIN) (β1 = 0,280), tiếp đến là biến các chính sách hỗ trợ của chính phủ (POL) (β2
= 0,227), và tác động thấp nhất là biến lý do kinh tế (ECO) (β6 = 0,189). Do đó các
giả thuyết H2, H3, H4, H6 đều được chấp nhận ở độ tin cậy 95%.
Thứ tư, từ kết quả nghiên cứu, đã đưa ra một số hàm ý quản trị để gia tăng kết
quả hoạt động của DN thông qua 04 yếu tố tác động đã nêu trên. Từ đó tác giả đưa
ra một số hạn chế của đề tài trong hướng nghiên cứu tiếp theo.



2.2. CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC CÓ LIÊN QUAN................................................................. 18

2.2.1. Nghiên cứu ngoài nước............................................................................ 18
2.2.2. Nghiên cứu trong nước............................................................................. 20


2.3. MÔ HÌNH VÀ GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU..................................................................... 21

2.3.1. Mô hình nghiên cứu................................................................................. 21
2.3.2. Các giả thuyết nghiên cứu....................................................................... 23
Tóm tắt chương 2........................................................................................................................... 26
CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.......................................................................... 27

3.1

QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU.................................................................. 27

3.2 THỰC HIỆN NGHIÊN CỨU................................................................................................ 27

3.2.1

Nghiên cứu định tính............................................................................ 28

3.2.2

Nghiên cứu định lượng......................................................................... 29

3.3 THIẾT KÊ THANG ĐO........................................................................................................ 30

3.3.1

3.6 KỸ THUẬT XỬ LÝ SỐ LIỆU................................................................................................ 40
Tóm tắt chương 3........................................................................................................................... 41
CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU..................................................................................... 43


4.1. GIỚI THIỆU VỀ KHỞI NGHIỆP TOÀN CẦU, HIỆN TRẠNG HỆ SINH THÁI KHỞI NGHIỆP

SÁNG TẠO VIỆT NAM VÀ TẠI TỈNH BR-VT......................................................................... 43

4.1.1 Khởi nghiệp toàn cầu................................................................................ 43
4.1.2 Khởi nghiệp tại Việt Nam......................................................................... 44
4.1.3 Khởi nghiệp tại tỉnh BR-VT..................................................................... 46
4.2.1 Kết quả khảo sát về loại hình DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT.....................................48
4.3 KIỂM ĐỊNH ĐỘ TIN CẬY VÀ GIÁ TRỊ CỦA CÁC THANG ĐO..................................... 49

4.3.1. Đánh giá thang đo bằng hệ số tin cậy Cronbach’s Alpha......................49
4.3.1.1. Kiểm định độ tin cậy đối với thang đo “Lý do cá nhân”.................49
4.3.1.2. Kiểm định độ tin cậy đối với thang đo “Lý do kinh tế”...................50
4.3.1.3. Kiểm định độ tin cậy đối với thang đo “Sự tiếp cận các nguồn lực tài chính”
........................................................................................................................................... 51
4.3.1.4. Kiểm định độ tin cậy đối với thang đo “Các chính sách hỗ trợ của chính phủ” 51

4.3.1.5. Kiểm định độ tin cậy đối với thang đo “Hỗ trợ từ các tổ chức khởi nghiệp” 52

4.3.1.6. Kiểm định độ tin cậy đối với thang đo “Hỗ trợ tiếp cận thị trường”
.......................................................................................................................... 53
4.3.1.7. Kiểm định độ tin cậy đối với thang đo “kết quả hoạt động”...........53
4.3.2 Phân tích nhân tố khám phá EFA............................................................ 54
4.3.2.1 Phân tích nhân tố thang đo các biến độc lập.....................................54
4.3.2.2 Phân tích nhân tố thang đo biến phụ thuộc....................................... 57


Viết tắt
ANOVA

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
Tiếng Việt
Tiếng Anh
Phân tích phương sai

BR-VT

Bà Rịa - Vũng Tàu

DN

Doanh nghiệp

Analysis of Variance

DNNVV Doanh nghiệp nhỏ và vừa
GEN

Mạng lưới khởi nghiệp toàn cầu

Global Entepneurship Netword

GEM

Chỉ số khởi nghiệp toàn cầu


Observed significance level

Phần mềm thống kê cho khoa
học xã hội

Statistical Package for the
Social Sciences

Hệ số nhân tố phóng đại
phương sai

Variance inflation factor

Ủy ban nhân dân


DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Bảng 3.1. Thang đo lý do cá nhân................................................................................................. 32
Bảng 3.2. Thang đo lý do kinh tế................................................................................................. 33
Bảng 3.3. Thang đo sự tiếp cận các nguồn lực tài chính..................................................... 34
Bảng 3.4. Thang đo các chính sách hỗ trợ của Chính phủ.................................................. 34
Bảng 3.5. Thang đo hỗ trợ từ các tổ chức khởi nghiệp........................................................ 34
Bảng 3.6. Thang đo hỗ trợ tiếp cận thị trường......................................................................... 35
Bảng 3.7. Thang đo kết quả hoạt động....................................................................................... 36
Bảng 4.1. Kết quả đánh giá độ tin cậy thang đo lý do cá nhân......................................... 50
Bảng 4.2. Kết quả đánh giá độ tin cậy thang đo lý do kinh tế........................................... 50
Bảng 4.3. Kết quả đánh giá độ tin cậy thang đo sự tiếp cận các nguồn lực tài chính
51
Bảng 4.4. Kết quả đánh giá độ tin cậy thang đo các chính sách hỗ trợ của Chính phủ
52

Hình 4.3. Biểu đồ tần số của phần dư chuẩn hóa................................................................... 61
Hình 4.4. Biểu đồ tần số P – P....................................................................................................... 62
Hình 4.5. Đồ thị phân tán................................................................................................................ 63
Hình 4.7. Mô hình kết quả nghiên cứu....................................................................................... 66


1

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Nền kinh tế thế giới hiện nay đang có sự thay đổi nhanh chóng của thị trường,
một nền kinh tế phát triển được là nhờ sự phát triển về cả số lượng và chất lượng
của các DN. Một số nghiên cứu trên thế giới đã đưa ra mối quan hệ chặt chẽ giữa
việc khởi nghiệp kinh doanh với tăng trưởng kinh tế tại các vùng miền và địa
phương. Các DN mới thành lập thường làm giàu cho bản thân chủ DN và đóng góp
vào GDP nền kinh tế của đất nước và tạo ra công ăn việc làm làm cho xã hội. Khi
khởi nghiệp kinh doanh các DN mới đã đóng góp một phần cho sự phát triển kinh
tế. Hiện nay Chính phủ các nước đang phát triển rất chú trọng và có nhiều chính
sách hỗ trợ, thúc đẩy việc khởi nghiệp kinh doanh của các DN.
Để thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp, từ năm 2013 Việt nam chính thức “hoà
mạng” vào Mạng lưới khởi nghiệp toàn cầu – GEN bằng việc Phòng Thương mại và
Công nghiệp Việt nam (VCCI) là tổ chức đầu mối đại diện cho Việt Nam - quốc gia
thứ 131 tham gia các hoạt động của GEW 2013, tham gia các Hội nghị thượng đỉnh
toàn cầu GEC. Hoạt động khởi nghiệp tại Việt Nam đứng trước nhiều cơ hội phát
triển nhưng cũng đối diện với các thách thức, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập kinh
tế quốc tế đang diễn ra mạnh mẽ. Để khởi nghiệp thành công đòi hỏi nhiều yếu tố,
quan trọng nhất là người khởi nghiệp cần được đào tạo, tư vấn và hỗ trợ kiến thức
chuyên môn trước khi tiến hành các hoạt động khởi nghiệp. Với mục đích đánh giá
tình hình khởi nghiệp và giáo dục khởi nghiệp tại Việt Nam thời gian qua, bài viết
phát biểu tại diễn đàn về mạng lưới khởi nghiệp toàn cầu giúp các nhà cải cách, các

nguyên nhân khác như khó tiếp cận được các chính sách hỗ trợ từ Chính phủ… Nguyên
nhân chính là việc thiếu các điều kiện hỗ trợ về tài chính, hỗ trợ về chính sách, công cụ
thuế cho việc phát triển bền vững của các DN và từ bản thân DN mới thành lập chưa có
nhiều kinh nghiệm, yếu tố môi trường và yếu tố cá nhân của các chủ DN, đặc biệt trong
những năm đầu sau khi DN vừa hình thành. Các nghiên cứu trên trước đây như Bird
(1988), Aldrich và Wiedenmaver (1993) đã nghiên cứu các yếu tố cá nhân, môi trường
ảnh hưởng đến kết quả hoạt động của DN vừa và nhỏ. đã chỉ ra yếu tố nào ảnh hưởng
đến việc khởi nghiệp. Yếu tố cá nhân


3
không quan trọng bằng yếu tố môi trường khi DN bắt đầu khởi sự kinh doanh. Xuất
phát từ đó mà việc nghiên cứu về ảnh hưởng của yếu tố cá nhân, yếu tố môi trường
đến kết quả hoạt động DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT được chọn để nghiên cứu
trong bài luận văn này.
Xuất phát từ khoảng trống lý thuyết của các nghiên cứu trước đây: các DN
không phải DN nào cũng sẽ thành công, theo nghiên cứu của Stephen và cộng sự
(2005) thì hơn 50% DN phải đóng cửa trong thời gian từ 0-3 năm sau khi khởi
nghiệp và 33% DN đóng cửa trong thời gian 3 năm tiếp theo. Khi thành lập DN các
chủ DN phải đối phó với các cơ hội, thách thức. Điều này sẽ lãng phí tiền bạc, công
sức của DN và toàn xã hội làm sao để giảm thiểu những thất bại của các DN khởi
nghiệp là câu hỏi mà không chỉ chính các nhà đầu tư cần giải mà đó là nỗi băn
khoăn của các nhà quản lý, của lãnh đạo quốc gia. Những yếu tố nào ảnh hưởng đến
sự tồn tại và phát triển, tới hiệu quả hoạt động của các DN mới thành lập. Yếu tố
nào thúc đẩy sự phát triển của các DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT? yếu tố nào có
tác động không tốt đến kết quả hoạt động của các DN này. Đây là lĩnh vực nghiên
cứu rất có ý nghĩa thực tiễn cho các nhà hoạch định chính sách, các nhà quản lý giáo
dục khi mà nhu cầu tìm hiểu nguyên nhân, cơ chế dẫn tới việc khởi nghiệp kinh
doanh để từ đó có các giải pháp chính sách tác động phù hợp để phát triển hệ thống
DN cho phát triển kinh tế là yêu cầu của nhiều quốc gia trên thế giới. Chính vì lý do

Câu hỏi 3: Hàm ý quản trị nào có thể được áp dụng để nâng cao kết quả hoạt
động của các DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT?
1.4 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
Đối tượng nghiên cứu: Môi trường kinh doanh, lý do khởi nghiệp và kết quả
hoạt động của DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT. Trong đó các DN mới thành lập
giới hạn thời gian hoạt động từ 1 đến dưới 5 năm, không phân biệt ngành nghề kinh
doanh và không phân biệt chủ các DN phải có hộ khẩu tại tỉnh BR-VT hay không.


5
Đề tài nghiên cứu về các các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả hoạt động của các
DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT bao gồm: yếu tố cá nhân và yếu tố môi trường.
Đồng thời nghiên cứu xác định các yếu tố cá nhân và môi trường ảnh hưởng
đến kết quả hoạt động của DN mới thành lập.
Đo lường mức độ tác động của các yếu tố cá nhân và môi trường đến kết quả
hoạt động của DN mới thành lập.
Và đưa ra hàm ý quản trị nhằm nâng cao kết quả hoạt động của DN mới thành
lập tại tỉnh BR-VT.
Đối tượng khảo sát: Chủ các DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT.
Phạm vi nghiên cứu: các DN mới thành lập tại tỉnh BR-VT.
1.5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Phần thực nghiệm dựa trên kết quả khảo sát định lượng từ mô hình các yếu tố
cá nhân và yếu tố môi trường đến kết quả hoạt động của DN mới thành lập. Nghiên
cứu sử dụng mô hình hồi quy đa tuyến tính để xác định sức mức độ tác động của
các yếu tố đến kết quả hoạt động kinh doanh của DN mới thành lập.
Nguồn dữ liệu
Đề tài sử dụng nguồn dữ liệu từ điều tra mẫu của các DN mới thành lập trên
địa bàn tỉnh BR-VT
Phương pháp thực hiện
Đề tài sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng thông qua hai bước sau:

Chương 1: Tổng quan về đề tài nghiên cứu
Bao gồm các nội dung: (1) sự cần thiết của vấn đề nghiên cứu, (2) mục tiêu
nghiên cứu, (3) câu hỏi nghiên cứu, (4) đối tượng và phạm vi nghiên cứu, (5)
phương pháp nghiên cứu, (6) ý nghĩa thực tiễn của đề tài, (7) kết cấu của đề tài.


7
Chương 2: Cơ sở lý thuyết và mô hình nghiên cứu.
Bao gồm các nội dung: Cơ sở lý thuyết về DN, môi trường kinh doanh của
DN, các khái niệm chính trong mô hình nghiên cứu, yếu tố cá nhân, yếu tố môi
trường có ảnh hưởng đến kết quả hoạt động của DN mới thành lập, các nghiên cứu
thực nghiệm về mối quan hệ giữa các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả hoạt động của
DN trong nước và ngoài nước, mô hình và giả thuyết nghiên cứu.
Chương 3: Phương pháp nghiên cứu.
Bao gồm các nội dung: Quy trình nghiên cứu, thực hiện nghiên cứu, mẫu
nghiên cứu chính thức
Chương 4: Kết quả nghiên cứu
Bao gồm các nội dung: Giới thiệu mẫu nghiên cứu, kiểm định độ tin cậy và giá
trị của các thang đo, điều chỉnh mô hình và giả thuyết nghiên cứu, kết quả phân tích,
thảo luận kết quả nghiên cứu.
Chương 5: Kết luận và hàm ý quản trị.
Bao gồm các nội dung: Kết luận, hàm ý quản trị, hạn chế và hướng nghiên cứu
tiếp theo.
Tóm tắt chương 1
Chương 1 tập trung trình bày các nội dung gồm: Sự cần thiết của vấn đề
nghiên cứu, mục tiêu nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu, đối tượng và phạm vi nghiên
cứu, phương pháp nghiên cứu, ý nghĩa thực tiễn của đề tài, kết cấu của đề tài.


8



9
những yếu tố biến động của thị trường và sự thay đổi thị hiếu của người tiêu dùng là
những nguy cơ, thách thức mà bất kỳ một DN nào cũng gặp phải.
✓

Khó khăn về tài chính

Khó khăn về tài chính là rào cản lớn nhất của các DN mới thành lập. Các chủ DN
mới thành lập thường gặp khó khăn trong việc hoạch định, quản lý tài chính do chưa
có kinh nghiệm hoặc nguồn vốn kinh doanh ban đầu còn hạn chế.
✓

Khó khăn về quản lý

Một DN mới thành lập thì cơ cấu tổ chức chưa đảm bảo hoặc chưa đầy đủ là thách
thức đầu tiên trong việc bắt đầu một DN mới. Việc điều hành, dẫn dắt một công ty
đi tới thành công phụ thuộc rất nhiều vào yếu tố con người. Nhân lực, nguồn lực rất
quan trọng. Các bộ phận liên quan trong công ty có trách nhiệm giám sát, quản lý,
hỗ trợ thực hiện nhiệm vụ liên quan đến việc bán hàng, kiểm soát chi phí, kiểm soát
chất lượng sản phẩm và dịch vụ khách hàng.
2.1.3. Môi trường kinh doanh của DN.
Môi trường kinh doanh của DN được sử dụng để mô tả những khía cạnh thể
có thể ảnh hưởng tới việc ra quyết định sản xuất kinh doanh của DN theo Nguyễn
Thị Tuệ Anh và cộng sự (2006).
Môi trường là nơi tập hợp các nguồn lực và các yếu tố tác động đến hoạt động
kinh doanh của DN. Có rất nhiều nghiên cứu đã chỉ ra mối quan hệ giữa môi trường
kinh doanh với kết quả hoạt động của DN theo.J. Covin và Slevin (1989), Entrialgo
và cộng sự (2001), Naman và Slevin (1993) đã chỉ ra sự tác động của năng lực của

có được những vườn ươm DN thì rất cần thiết trong giai đoạn hình thành và phát triển
các DN mới. Ngoài ra việc tiếp cận đến dịch vụ hạ tầng như truyền thông, năng lượng,
và các dịch vụ thiết yếu khác cũng có tác động đến sự tồn tại và phát triển của những
DN mới thành lập. Kết quả từ các nghiên cứu nêu trên đã chỉ ra các khía cạnh của môi
trường kinh doanh bao gồm: (1) sự hỗ trợ tài chính từ các tổ chức cung cấp tín dụng,
(2) các chính sách của Nhà nước trong việc phát triển DN tư nhân, (3) sự hỗ trợ DN từ
các tổ chức phi chính phủ và (4) việc tiếp cận thông tin từ