BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH

Họ và tên tác giả luận văn
Lê Bình Trọng

TÊN ĐỀ TÀI LUẬN VĂN

ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ CÔNG
CHO PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH CÀ MAU

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ

TP. Hồ Chí Minh – Năm 2016


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH

Họ và tên tác giả luận văn
Lê Bình Trọng
TÊN ĐỀ TÀI LUẬN VĂN

ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ CÔNG
CHO PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH CÀ MAU
Chuyên ngành

: Tài chính ngân hàng

Mã số
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
1.1.

Đặt vấn đề

1.2.

Mục tiêu nghiên cứu
1.2.1. Mục tiêu tổng quát
1.2.2. Mục tiêu cụ thể

1.3.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
1.3.1. Đối tượng nghiên cứu
1.3.2. Phạm vi nghiên cứu

1.4.

Phương pháp nghiên cứu
1.4.1. Phương pháp thu thập thông tin
1.4.2. Phương pháp xử lý thông tin
1.4.3. Đánh giá và dự báo

1.5.

Ý nghĩa và đóng góp mới của luận văn

1.6.


ii


thế giới
2.6. Thực trạng về hiệu quả vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp ở Việt
Nam
2.7. Các nghiên cứu trước đây liên quan đến đề tài
2.7.1. Nghiên cứu hiệu quả đầu tư cho phát triển nông nghiệp thế giới
2.7.2. Nghiên cứu hiệu quả đầu tư cho phát triển nông nghiệp ở Việt
Nam
Kết luận chương 2
CHƯƠNG 3: ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ VỐN ĐẦU TƯ CÔNG CHO PHÁT
TRIỂN NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH CÀ MAU
3.1. Khái quát đặc điểm tự nhiên - kinh tế - xã hội tỉnh Cà Mau
3.1.1. Đặc điểm tự nhiên
3.1.1.1. Vị trí địa lý
3.1.1.2. Các nguồn tài nguyên thiên nhiên
3.1.1.3. Đánh giá chung về đặc điểm tự nhiên tỉnh Cà Mau
3.1.2. Khái quát tình hình kinh tế - xã hội tỉnh Cà Mau
3.2. Tình hình nông nghiệp tỉnh Cà Mau
3.2.1. GDP nông nghiệp tỉnh Cà Mau
3.2.2. Lao động nông nghiệp tỉnh Cà Mau
3.2.3. Khoa học công nghệ trong nông nghiệp tỉnh Cà Mau
3.2.4. Chính sách vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp tỉnh Cà Mau
3.2.4.1. Văn bản chính sách về vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp
3.2.4.2. Tình hình thực thi chính sách vốn đầu tư cho phát triển nông
nghiệp Cà Mau
3.2.5. Ưu, nhược điểm của tình hình nông nghiệp tỉnh Cà Mau ảnh
hưởng đến hoạt động đầu tư phát triển nông nghiệp
3.3. Kết quả huy động và sử dụng vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp tỉnh

4.2.1. Giải pháp huy động vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp Cà Mau
4.2.2. Giải pháp sử dụng vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp Cà Mau
4.2.3. Giải pháp quản lý vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp
4.2.3.1. Giải pháp chính sách vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp Cà
Mau

i
v


4.2.3.2. Giải pháp về tổ chức bộ máy, nguồn nhân lực trong thực hiện
vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp tỉnh Cà Mau
4.2.3.3. Nâng cao hiệu quả công tác quản lý dự án đầu tư cho phát triển
nông nghiệp
4.2.3.4. Tổ chức kiểm tra, giám sát, đánh giá công tác quản lý vốn đầu tư
cho phát triển nông nghiệp tỉnh Cà Mau
Kết luận chương 4
KẾT LUẬN

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

v


ASEAN

Hiệp hội các nước Đông Nam Á
DN

Doanh nghiệp

B

Tổ chức Nông Lương thế giới

Đầu tư trực tiếp nước ngoài
Tổng sản phẩm trong
nước/Tổng sản
Hội đồng nhân dân

ph m trong tỉnh
ẩ

Hợp tác xã
Tỷ lệ gia tăng vốn và sản lượng
Quỹ tiền tệ quốc tế
Hỗ trợ phi chính phủ
Các nước công nghiệp mới
Năng suất lao động
Quỹ hỗ trợ phát triển chính thức
Tổng năng suất các nhân tố
Uỷ ban nhân dân

Đô la Mỹ
Ngân hàng Thế giới


DANH MỤC BẢNG

vi


37

3.2. Giá trị (giá cố định 1994) và cơ cấu GDP Cà Mau 1991-2013 Hình 3.3.

38

Giá trị (giá cố định 1994) và cơ cấu GDP nông nghiệp 1991-2013

40

DANH MỤC SƠ ĐỒ


Sơ đồ 1.1. Khung phân tích hiệu quả vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp
Sơ đồ 2.1. Vai trò vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp
DANH MỤC PHỤ LỤC
Phụ lục 1. Cơ cấu vốn đầu tư cho phát triển kinh tế Việt Nam 1995-2013
Phụ lục 2. Cơ cấu vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp Việt Nam 1995-2009
Phụ lục 3. Tăng trưởng (%) vốn đầu tư cho phát triển Việt Nam 1996-2013
Phụ lục 4. Tăng trưởng (%) vốn đầu tư nông nghiệp Việt Nam 1996-2013
Phụ lục 5. Tăng trưởng (%) GDP nông nghiệp Việt Nam 1996-2013
Phụ lục 6. Tăng trưởng (%) lao động nông nghiệp Việt Nam 2001-2013
Phụ lục 7. Tỷ lệ vốn đầu tư cho phát triển/GDP Việt Nam 1995-2013
Phụ lục 8. Tăng năng suất lao động (NSLĐ) và việc làm tăng thêm do vốn đầu
tư cho phát triển lĩnh vực nông nghiệp Việt Nam giai đoạn 2001-2013
Phụ lục 9. Diện tích rừng trồng tập trung của Việt Nam
Phụ lục 10. Dân số tỉnh Cà Mau giai đoạn 1991-2013
Phụ lục 11. Số lượng và tăng trưởng lao động tỉnh Cà Mau 2001-2013
Phụ lục 12. Giá trị và tốc độ tăng thu nhập bình quân người lao động trongcác
doanh nghiệp nông nghiệp tỉnh Cà Mau giai đoạn 2005-2013

cầu thời đại.
Vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp ngày càng tăng nhưng vẫn chưa đáp
ứng nhu cầu, đặt ra nhiệm vụ lớn là cần phải tăng cường huy động và sử dụng vốn
đầu tư cho phát triển nông nghiệp một cách hiệu quả. Đầu tư cho phát triển nông
nghiệp là nội dung quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế xã hội, được nhiều
quốc gia, vùng lãnh thổ quan tâm thực hiện, do vậy, từ thập niên 1950 đến nay có
nhiều tác giả nghiên cứu, các nghiên cứu trực tiếp có nhiều tác giả nghiên cứu từ


2

năm 1990 đến nay nhưng chỉ dừng lại ở mức độ phân tích, đánh giá từng chỉ tiêu
vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp.
Tại Việt Nam, nghiên cứu muộn hơn và chỉ dừng lại ở từng chỉ tiêu hiệu quả,
chưa có nghiên cứu một cách hệ thống, chuyên sâu và toàn diện, do vậy việc nghiên
cứu hoạt động đầu tư cho phát triển nông nghiệp một cách hệ thống và toàn diện có
ý nghĩa cả về mặt lý luận và thực tiễn.
Ở tỉnh Cà Mau, lĩnh vực nông nghiệp đang giữ vai trò rất quan trọng trong sự

phát triển kinh tế - xã hội, chiếm giữ nhiều nguồn lực trọng, là lĩnh vực giữ vai trò
quan trọng nhất trong cung cấp sản phẩm thiết yếu phục vụ cuộc sống người dân,
bảo vệ gìn giữ môi trường, đa dạng sinh học, phòng chống thiên tai, ứng phó với
biến đổi khí hậu. Hệ thống tài nguyên rừng, biển, đồng bằng trải khắp trên địa bàn
tỉnh cho phép phát triển một nền nông nghiệp phong phú, đa dạng và toàn diện. Tốc
độ tăng trưởng kinh tế nông nghiệp đạt thấp (tăng trưởng GDP nôngnghiệp giai
đoạn 1991-2013 đạt 2,3% trong khi tăng trưởng GDP chung là 9,2%) và giảm mạnh
trong giai đoạn 2006-2013 (chỉ còn 1,6%), cơ cấu ngành nghề, trình độ sản xuất
trong lĩnh vực nông nghiệp còn nhiều yếu kém, lao động lĩnh vực nông nghiệp qua
đào tạo nghề đến cuối năm 2010 chỉ 24,5% (công nghiệp là 57,1%, dịch vụ
là58,4%). Việc khơi thông các nguồn lực cho phát triển nông nghiệp, phòng, tránh


nghiệp thời gian qua của tỉnh Cà Mau, từ đó cho thấy sự ảnh hướng tác động, hiệu
quả đầu tư công cho phát triển nông nghiệp của tỉnh Cà Mau.
- Mục tiêu thứ ba: Đề ra các giải pháp hoàn thiện chính sách đầu tư công phục

vụ cho sản xuất nông nghiệp, góp phần phát triển kinh tế của tỉnh Cà Mau.
Để giải quyết được mục tiêu mà luận văn đã đặt ra, thì các câu hỏi nghiên cứu
mà luận văn cần phải giải quyết là:
Thực trạng đầu tư công cho phát triển nông nghiệp ở tỉnh Cà Mau như thế
nào?
Đầu tư công mang lại hiệu quả như thế nào đối với phát triển nông nghiệp tỉnh
Cà Mau?
Cần có những giải pháp gì về đầu tư công cho phát triển nông nghiệp tại tỉnh
Cà Mau trong thời gian tới?
1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
1.3.1. Đối tượng nghiên cứu: Hiệu quả đầu tư công cho phát triển nông nghiệp
tại tỉnh Cà Mau.


4

1.3.2. Phạm vi nghiên cứu: Đầu tư công cho phát triển nông nghiệp tỉnh Cà
Mau giai đoạn 1991 – 2013.
1.4. Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu là thống kê mô tả, phân tích so
sánh, theo đó nghiên cứu được thực hiện qua 3 bước: Thu thập thông tin, Xử lý
thông tin và Đánh giá - dự báo.
1.4.1. Phương pháp thu thập thông tin
Phương pháp tổng quan tài liệu: nhằm mục đích tìm hiểu lịch sử nghiên cứu,
tính kế thừa thành tựu nghiên cứu mà các tác giả trước đây đã làm, tài liệu thu thập

quân, dãy số thời gian, chỉ số dùng phân tích số liệu). Phương pháp phân tích, so
sánh (thông tin được phân tích, so sánh từ các nguồn với nhau, theo thời gian,
không gian để có những nhận xét xác đáng về vấn đề nghiên cứu), phương pháp bản
đồ, biểu đồ, đồ thị (trình bày kết quả số liệu qua biểu đồ, đồ thị, giúp dễ thấy quá
trình vận động, quy luật của đối tượng nghiên cứu).
Phương pháp tính toán vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp: Vốn đầu tư
cho phát triển nông nghiệp tỉnh Cà Mau được tổng hợp từ tất cả các dự án đầu tư
cho phát triển nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Cà Mau do vậy, nó bao gồm tất cả các
nguồn vốn, tất cả các huyện, thành phố Cà Mau, của các ngành, nhóm ngành trong
lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Cà Mau.
Phương pháp phân ngành vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp và tính
toán hiệu quả vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp theo ngành
Về phân loại vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp theo ngành ở hệ thống
phân ngành nước ta còn phân thêm ngành hạ tầng là thuỷ lợi. Kết quả ở Việt Nam
cho thấy cơ cấu vốn cho hạ tầng thuỷ lợi lớn, nên luận văn tính toán, phân tích thêm
nội dung này để làm rõ hơn về cơ cấu vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp ở Cà
Mau.
Theo cách tổng hợp dữ liệu lao động trong lĩnh vực nông nghiệp ở Việt Nam,
chỉ tổng hợp lĩnh vực nông nghiệp chung, tổng hợp lao động ngành nông nghiệp và
ngành lâm nghiệp thành nhóm ngành nông lâm nghiệp và lao động ngành thuỷ sản,
nên khi tính toán hiệu quả vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp liên quan đến lao
động chỉ tính được chung cho lĩnh vực nông nghiệp, nhóm ngành nông lâm nghiệp
và ngành thuỷ sản, không tính toán được cho riêng ngành nông nghiệp và ngành


6

lâm nghiệp. Do vậy, trong nội dung luận văn vẫn tính toán hiệu quả vốn đầu tư cho
phát triển nông nghiệp cho lĩnh vực nông nghiệp chung, nhóm ngành nông lâm
nghiệp và ngành thuỷ sản, nhưng khi phân tích vốn đầu tư cho phát triển nông

đầu tư cho phát triển nông nghiệp tỉnh Cà Mau, nguồn vốn này có khả năng quyết
định thành công hay thất bại của ngành nông nghiệp tỉnh Cà Mau. Do vậy, luận văn
lựa chọn nguồn vốn ngân sách để đánh giá hiệu quả vốn đầu tư cho phát triển nông
nghiệp tỉnh Cà Mau.
Phương pháp tiếp cận nghiên cứu theo mục tiêu là phương pháp tổng hợp, sử
dụng các phương pháp nghiên cứu cụ thể để giải quyết các mục tiêu đưa ra.
Bảng 1.1. Phương pháp tiếp cận phân tích theo mục tiêu hiệu quả vốn
đầu tư cho phát triển nông nghiệp tỉnh Cà Mau
Mục tiêu
nghiên cứu
Lý luận hiệu
quả vốn đầu tư
cho phát triển
nông nghiệp

Thực tiễn hiệu
quả vốn đầu tư
cho phát triển
nông nghiệp

Thực trạng
hiệu quả vốn
đầu tư cho
phát triển
nông nghiệp
tỉnh Cà Mau



8

cận theo mục tiêu
Hiệu quả vốn đầu tư cho phát
triển nông nghiệp về kinh tế, xã
hội, môi trường theo ngành, theo
nguồn vố, doanh nghiệp nông
nghiệp, kết quả và hiệu quả một số
dự án đầu tư phát triển nông nghiệp
Chỉ tiêu đánh giá
- Về kinh tế: Tỷ lệ vốn đầu tư cho
phát triển nông nghiệp trên GDP
nông nghiệp.
- Về xã hội: Lao động, năng suất
lao động, việc làm và thu nhập, sản
phẩm thiết yếu.
- Về môi trường: Diện tích rừng
trồng mới, tỷ lệ che phủ rừng, vốn
cho môi trường, hạ tầng nông
nghiệp phòng chống thiên tai, bảo
tồn gen, đa dạng sinh học
Giải pháp nâng cao hiệu quả vốn
đầu tư cho phát triển nông nghiệp
Tập trung nguồn lực phát triển kinh
tế nông nghiệp, nhóm giải pháp huy
động và sử dụng vốn đầu tư cho
phát triển nông nghiệp, nhóm giải
pháp quản lý vốn đầu tư cho phát
triển nông nghiệp

Sơ đồ 1.1. Khung phân tích hiệu quả vốn đầu tư cho phát triển nông nghiệp


nông nghiệp và tổng năng suất các nhân tố trong nông nghiệp tỉnh Cà Mau, kết quả
cho thấy có sự tương quan trong ngành nông, lâm nghiệp, riêng ngành thuỷ sản
không tương quan do thiếu vốn và vốn không ổn định.
Luận văn đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả vốn đầu tư công cho phát
triển nông nghiệp tỉnh Cà Mau.
1.6. Kết cấu của luận văn


11

Luận văn được bố cục thành 04 chương:
Chương 1: Tổng quan về đề tài nghiên cứu.
Chương 2: Tổng quan lý thuyết.
Chương 3: Đánh giá hiệu quả đầu tư công cho phát triển nông nghiệp ở tỉnh Cà
Mau.
Chương 4: Giải pháp nâng cao hiệu quả đầu tư công cho phát triển nông
nghiệp ở tỉnh Cà Mau.