97
Chương 6

Giao tiếp giữa các nền văn hóa

Rào cản không thể thay đổi được trong tự nhiên là sự khác biệt giữa suy nghĩ của người này với
suy nghĩ của người khác-William James

Kinh doanh quốc tế có nghĩa là bạn sẽ phải liên hệ ngày càng nhiều với các
cá nhân nói những ngôn ngữ khác nhau và sống ở những nền văn hóa khác nhau.
Thậm chí hình thức giao tiếp đơn giản nhất cũng sẽ trở thành một thách thức. Nhận
thức được những sự tồn tại về văn hoá chỉ là bước một của quá trình. Học cách đối
mặt với những sự khác biệt này và có thể
biến chúng thành thế mạnh của bạn có thể
tạo ra sự khác biệt giữa một giao dịch kinh doanh thành công và không thành công.
Có hơn 6200 ngôn ngữ khác nhau trên thế giới ngày nay. Mặc dù vậy, chỉ biết ngôn
ngữ vẫn chưa đủ để giao tiếp một cách hiệu quả. Bạn phải có hiểu biết nhất định về
các xu hướng, giá trị, quy tắc xã hội và cách mà các cá nhân ở những nền văn hóa
khác nhau xử lý thông tin như thế nào thì m
ới trở thành một người giao tiếp hiệu
quả được.

Đường cao, đường thấp

Ví dụ, như đề cập ở Chương 2, về việc lắng nghe và xử lý thông tin, các nền
văn hóa thường rơi vào trường hợp phụ thuộc nhiều vào bối cảnh hoặc ít phụ thuộc
vào bối cảnh. Các cá nhân từ những nền văn hoá ít phụ thuộc vào bối cảnh nhanh
Mỹ hoặc Đức rất chính xác trong giao tiếp của họ, đưa ra nhất nhiều chi tiết và cho
rằng họ có rấ
t ít điểm chung về nhận thức với người mà họ đang giao tiếp. Trong

để đảm bảo sự hiểu biết tối đa và giảm thiểu những trường hợp giao tiếp gây hậu
quả không tốt. Những người giao tiếp phải đảm bảo rằng ngôn ngữ phát biểu và các
phương tiện giao tiếp phi ngôn ng
ữ phải thống nhất với nhau. Người giao tiếp cần
chuyển tải thông tin chính xác và xúc tích bằng ngôn ngữ mô tả và nên đề nghị
người nghe phản hồi để xác nhận rằng thông tin được tiếp nhận một cách chính
xác. Hãy dành cho người nghe nhiều thời gian và cơ hội để đưa ra câu hỏi-và đảm
bảo rằng bạn đủ tự tin để không bị những câu hỏi đó làm khó về mặt cá nhân.

Người nhậ
n thông tin cần phải là một thính giả tích cực, người tập trung vào
nội dung đang được phát biểu. Cá nhân này nên hỏi và trả lời vào thời gian thích
hợp và yêu cầu làm rõ hoặc giải thích thêm nếu còn chưa rõ điều gì về giọng điệu
hoặc nội dung thông tin. Sẽ tốt hơn nếu hỏi các câu hỏi và yêu cầu nhắc lại nội
dung thông tin thay vì việc rời đi mà không hiểu gì hoặc suy đoán sai về nội dung
chư
a hiểu rõ.

Ai nói cái gì

Xét về số người nói bằng ngôn ngữ bản xứ, tiếng Anh là thứ tiếng được nói
phổ biến thứ tư trên thế giới sau tiếng Trung Quốc phổ thông, tiến Hindi của ấn Độ
và tiếng Tây Ban Nha. Tuy nhiên, nếu so về số người trên khắp thế giới có thể nói
và hiểu tiếng Anh, thì tiếng Anh trở thành ngôn ngữ phổ biến thứ hai trên thế giới
sau tiếng Trung Quốc phổ thông. Trên thực tế, b
ạn chỉ cần học sáu trong số hơn
6200 ngôn ngữ (Trung quốc, Anh, Hindu, Tây Ban Nha, Nga và Arập) mà con
người biết tới để có thể giao tiếp với hơn một nửa nhân loại.

Ngôn ngữ kinh doanh toàn cầu

thế giới vì những người nói thứ tiếng này có tài kinh doanh giỏi nhất-ít nhất từ chỉ
số về sự giàu có chung.

Ngôn ngữ chung, ngôn ngữ riêng

Thật thất vọng và đau khổ cho những người theo chủ nghĩa thuần tuý ở các
nền văn hóa khác nhau, quá trình toàn cầu hoá các nền kinh tế đã khiến cho các
doanh nhân phải tìm kiếm những hình thức ngôn ngữ chung. Tất nhiên, một doanh
nhân sẽ thật ngốc nghếch nếu giả định rằng đối tác của mình, bất kể anh ta đến từ
đâu, cũng có xu hướng nói tiếng Anh khi kinh doanh, nhưng tiếng Anh là thứ tiếng
anh ta có thể
nói nhất. Tiếng Anh có cùng nguồn gốc ngôn ngữ ở châu Âu với tiếng
Pháp, tiếng Đức và tiếng Tây Ban Nha, điều tương tự cũng đúng với các trường
phái khác trên thế giới. Việc sử dụng tiếng Anh như một phương tiện giảng dạy đã
cho phép sự toàn cầu hoá giáo dục nâng cao và giáo dục cho người lớn nhanh hơn.

Do tiếng Anh tiếp tục phát triển với vai trò là ngôn ngữ kinh doanh toàn cầu,
sự thông thạ
o tiếng Anh sẽ mở cánh cửa tới thị trường lao động có tay nghề quốc tế
và rất có thể trở thành một cơ chế để chia thế giới thành “những người có khả
năng” và “những người không có khả năng”. Khả năng nói tiếng Anh sẽ là một
điều kiện tiên quyết cho bất kỳ một doanh nhân nghiêm túc nào mong muốn hoạt
động trên thị trường thế giới.

Mặc dù
được coi là một ngôn ngữ kinh doanh, có rất nhiều sự khác nhau
trong cách nói tiếng Anh trên toàn thế giới. Những sự khác biệt này lớn tới mức
người ta có thể coi chúng là những “thổ ngữ” riêng rẽ của cùng một ngôn ngữ. Ví

100

hoặc chính phủ.

Như vậy, nếu hai nền văn hoá tương tự được kết nối bằng một ngôn ngữ
chung vẫn có thể có những vấn đề về giao tiếp cơ bản, hãy th
ử tưởng tượng xem sẽ
khó khăn như thế nào để có thể xác định được những khía cạnh tinh tế hơn của một
thông điệp gửi đến một người từ một nền văn hóa không chỉ có ngôn ngữ hoàn toàn
khác mà cũng có triết lý, phương pháp xử lý thông tin và bối cảnh tiếp thu hoàn
toàn khác. Đây là một lý do quan trọng để kiểm tra lại sự hiểu biết một cách thường
xuyên trong các cuộc g
ặp với những cá nhân, những người có thể không chỉ nói
một ngôn ngữ hoàn toàn khác mà còn cả những người có cùng ngôn ngữ với bạn
nhưng là một phiên bản khác.

Tiếng Anh thích nghi 101
Trong những nền văn hoá không quen với biệt ngữ của kinh doanh toàn cầu,
thuật ngữ thương mại tiếng Anh đã được chấp nhận để sử dụng trong nước. Người
Pháp đã dành khá nhiều thời gian để cố gắng loại bỏ hiện tượng “Franglais”-tức là
việc áp dụng những từ tiếng Anh vào từ vựng của Pháp, một điều khiến họ tức giận
(le weekend, le jumbo jet). Tuy nhiên,
ở nhiều ngôn ngữ khác, việc áp dụng tiếng
Anh đã lấp được những khoảng trống, đặc biệt trong kinh doanh. Ví dụ, khi Nga
tiến tới một nền kinh tế tự trường, tiếng Anh đã thâm nhập vào tiếng Nga, phần lớn
thông qua cách phát âm để có thể lấp được những chỗ trống. Một vài ví dụ:
+ Biznesmeny: những người tham gia vào hoạt động thương mại kiểu
phương Tây, hoặc như ng
ười Nga nói Bizness. Từ này có nghĩa rộng chỉ

nói thẳng thừng. Một trong những lý do chính khiến cho họ không thể nói “không”
trực tiếp là mong muốn giữ các mối quan hệ cá nhân của các doanh nhân châu Phi,
Arập hoặc châu á. Họ lo sợ rằng mối quan hệ có thể bị ảnh hưởng xấu về lâu dài
nếu họ thẳng thừng đưa ra một câu trả lời tiêu cực. Trong các nền văn hóa châu á,