đại học cần thơ
đại học cần thơ đại học cần thơ
đại học cần thơ -
--
- khoa nông nghiệp
khoa nông nghiệp khoa nông nghiệp
khoa nông nghiệp giáo trình giảng dạy trực tuyến
Đờng 3/2, Tp. Cần Thơ. Tel: 84 71 831005, Fax: 84 71 830814
Website: email:
,
Vi sinh đại cơnG Chơng 1:
đối tợng và lợc sử ngành vi sinh học Vi sinh hc âải cỉång Chỉång 1
CHỈÅNG I

ÂÄÚI TỈÅÜNG V LỈÅÜC SỈÍ NGNH VI SINH HC
****

II. SÅ LỈÅÜC LËCH SỈÍ PHẠT TRIÃØN NGNH VI SINH HC :

Xẹt qua lëch sỉí phạt triãøn, ngnh vi sinh hc tri qua 3 giai âoản chênh :

Vi sinh váût hc âải cỉång Chỉång 1
74

1. Giai âoản phạt hiãûn ra vi sinh váût :

Âáy l bøi ban âáưu ca ngnh vi sinh hc. Ngỉåìi âáưu tiãn nhçn tháúy v mä t
vi sinh váût l Lå-ven-hục (Leeuvenhook, tãn h ngun vẻn l Antoni Van
Leeuvenhook, 1632-1723) ngỉåìi H Lan. Lå-ven-hục l ngỉåìi âáưu tiãn chãú tảo ra
nhỉỵng chiãúc kênh hiãøn vi thä så våïi âäü phọng âải tỉì 270-300 láưn v quan sạt thãú giåïi
vi sinh váût quanh äng nhỉ nỉåïc säng häư, nỉåïc ao t, nỉåïc cäúng v ngay c trong bỉûa
ràng ca äng. Äng xút bn quøn "Phạt hiãûn ca Låvenhục vãư nhỉỵng bê máût ca giåïi
tỉû nhiãn" v nàm 1695, mä t ton bäü cạc quan sạt ca Äng vãư vi sinh váût.

Hçnh 1.1: Kênh hiãøn vi âáưu tiãn ca nhán loải

Tiãúp theo sau Låvenhục cọ nhiãưu ngỉåìi â mä t âỉåüc ráút nhiãưu loi vi sinh
váût, song cạc nghiãn cỉïu thåìi báúy giåì chè chỉïng minh cọ sỉû hiãûn diãûn ca thãú giåïi vi
sinh váût, mä t v phán loải chụng mäüt cạch ráút thä så. Trong quøn "Hãû thäúng tỉû
nhiãn", Linã (Carl Linne, 1707-1778), nh phán loải thỉûc váût näøi tiãúng trãn thãú giåïi â
xãúp vi sinh váût vo mäüt chi (genus) gi l "Chaos", cọ nghéa l häùn loản.

Mi âãún cúi thãú k 18, nhỉỵng hiãøu biãút vãư vi sinh váût måïi dáưn dáưn phong phụ
hån v läi cún nhiãưu nh bạc hc lao vo nghiãn cỉïu thãú giåïi nh bẹ ny v âỉa dáưn

tàòm mảnh.

Äng cn chỉïng minh dëch bãûnh than åí cỉìu l do vi khøn gáy ra v lan truưn
tỉì con bãûnh sang con mảnh. Äng tçm ra âỉåüc vaccin ngỉìa bãûnh cho cỉìu âãø chäúng lải
bãûnh than ny. Ngoi ra, äng cn chãú âỉåüc cạc loải vaccin tủ huút trng g, bãûnh
heo bë âọng dáúu, ...

Cäng lao låïn nháút ca Pasteur âäúi våïi nhán loải l viãûc chãú ra vaccin ngỉìa v
trë bãûnh chọ dải l bãûnh nan y lục báúy giåì. Nàm 1885, láưn âáưu tiãn Pasteur â dng
vaccin trë cho mäüt em bẹ chên tøi bë chọ dải càõn, thoạt khi bãûnh. Ngy nay khàõp thãú
giåïi âãưu cọ cạc viãûn Pasteur âãø chãú vaccin ngỉìa bãûnh chọ dải v chêch cho mi ngỉåìi
bë chọ càõn phi.

Vi sinh váût hc âải cỉång Chỉång 1
76
3. Giai âoản sau Pasteur v vi sinh hc hiãûn âải :

Tiãúp theo sau Pasteur cọ Koch (Robert Koch, 1843-1910), l ngỉåìi cọ cäng låïn
trong viãûc phạt triãøn cạc phỉång phạp nghiãn cỉïu vi sinh váût. Äng âãư ra phỉång
phạp chỉïng minh mäüt vi sinh váût l ngun nhán gáy ra bãûnh truưn nhiãùm m ngy
nay mi nh nghiãn cỉïu bãûnh hc âãưu phi theo v gi l qui tàõc Koch (Postulate de
Koch).

Kãú âọ, hc tr ca Kock l Pãtri (Juliyes Richard Petri, 1852-1921) chãú ra cạc
dủng củ âãø nghiãn cỉïu vi sinh váût m âãún nay cn dng tãn ca Äng âãø âàût tãn cho
dủng củ áúy: âéa Pãtri. Äng cng nãu ra cạc biãûn phạp nhüm nu vi sinh váût.