MỘT SỐ BIỆN PHÁP
Nâng cao chất lượng hoạt động ngoài giờ
Trường tiểu học Phan Chu Trinh
I/ PHẦN MỞ ĐẦU
1. Cơ sở lý luận :
Giáo dục tiểu học là bậc học nền tảng của hệ thống giáo dục quốc dân,có nhiệm vụ
xây dựng và phát triển tình cảm đạo đức,trí tuệ ,thẩm mĩ và thể chất của trẻ.Là bậc học
phổ cập và phát triển,tạo tiền đề để thực hiện “Nâng cao dân trí,đào tạo nhân lực và bồi
dưỡng nhân tài”.Tính phổ cập ở đây buộc trẻ em khi học xong bậc tiểu học phải đạt
được những yêu cầu tối thiểu làm cơ sở cho sự phát triển toàn diện nhân cách,khả năng
học tập suốt đời …Ngay từ những lớp đầu cấp tính dân tộc,tính hiện đại,tính nhân văn
và dân chủ được thể hiện trong nội dung giáo dục tri thức lịch sử địa lí đất nước,bài
văn,bài thơ của ông cha,lối sống văn minh,tình cảm cao thượng,truyền thống tốt đẹp của
dân tộc .Trong phương pháp dạy học và giáo dục theo hướng tích cực lấy học sinh làm
trung tâm nên không thể dựa trên sự cưỡng chế từ bên ngoài,từ bên trên.Vì thế giáo dục
ở tiểu học phải triệt để tôn trọng nhân cách của học sinh,coi trọng nội lực thúc đẩy hoạt
động học của học sinh ,đồng thời những hoạt động chân tay ,hội họa ,trò chơi,hát ,múa
phải có một vị trí xứng đáng trong học đường .Nó giúp trẻ lĩnh hội được những khái
niệm khoa học ,kĩ năng ,kĩ xảo được chọn lọc từ nền văn minh hiện đại.Nhờ vậy kết
thúc bậc học tiểu học bên cạnh sự nắm vững tri thức kĩ năng ,kĩ xảo do chương trình bậc
học quy định ,các em còn phải biết cách học để khi lên học ở các lớp trên sau bậc học
dùng cách học đã được hình thành đó như một công cụ chiếm lĩnh tri thức cao hơn .Vì
lẽ đó ngoài việc dạy học chương trình nội khóa thì hoạt động ngoại khóa cũng giữ một
vị trí hết sức quan trọng cho toàn bộ sự hình thành nhân cách con người và sự sáng tạo
của học sinh .
Khác với hoạt động học hoạt động vui chơi không mang tính chất bắt buộc bởi vì vui
chơi không tạo ra sản phẩm .Hoạt động vui chơi mang tính tự nguyện rất cao,có vui thì
mới có chơi ,mọi cưỡng bức áp đặt đều dẫn đến sự phá hoại trò chơi .Do đó người giáo
viên chỉ hướng dẫn ,tổ chức ,gợi ý đan xen ,biến những yêu cầu giáo dục thành nội dung
của hoạt động vui chơi một cách hài hòa.Vui chơi với nội dung tốt ,lại được tổ chức hợp
lý đúng cách ,đúng lúc ,không xâm phạm vào thời gian học thì hoạt động vui chơi ngoài
nhằm tạo cảnh quang và bóng mát cho các em vui chơi.Cơ sở vật chất đáp ứng nhu cầu
giảng dạy và học tập ,đặc biệt là tủ đựng dụng cụ giảng dạy và học tập của lớp nhằm
giúp các em hạn chế việc mang các dụng cụ học tập cồng kềnh,ảnh hưởng không tốt đến
sự phát triển thể chất của các em .
- Công tác giảng dạy có sự hổ trợ của công nghệ thông tin ,nhà trường cần có ít nhất
một phòng với đầy đủ máy móc để giáo viên có điều kiện thiết kế một số giờ dạy có
trực quan bằng phim ảnh động và âm thanh ghi lại một số câu nói của các danh nhân …
Nhằm kích thích sự phát triển tư duy cho các em ,tránh được sự nhàm chán trong việc
lĩnh hội các kiến thức có liên quan đến vấn đề xã hội ,khoa học tự nhiên …
- Nhà trường thực hiện tốt các bảng biểu trang trí lớp đúng theo yêu cầu của phụ lục.
Giáo viên các khối lớp cần chú trọng việc hướng dẫn học sinh tham gia bảo quản tốt các
vật dụng trong lớp ,trang trí cây xanh ,góc trưng bày sản phẩm của các tập thể,cá nhân
đạt được trong học tập,tạo không gian lớp học hài hòa thoáng mát vui mắt .Yêu cầu này
rất cần thiết vì học sinh tiểu học thích đi học khi các em thấy thầy cô ăn mặc đẹp hơn bố
mẹ chúng ,trường lớp phải đẹp hơn nhà chúng .
- Trang bị tốt hệ thống phát thanh măng non trong giờ chơi ,giúp các em có điều kiện
tiếp cận một số ca khúc ở thể loại dân ca ,đồng dao…Góp phần hình thành nhân cách
,phát triển văn hóa bản sắc dân tộc cũng như yêu thích một số trò chơi mang tính dân
gian trong mỗi các em .Các đơn vị có sân chơi bằng bô tông có thể thiết kế một số bàn
cờ ô ăn quan dưới các bóng cây để học sinh chơi lúc rảnh rổi .
- Ngoài các trò chơi vận động tay chân việc đọc sách cũng là một nhu cầu rất cần
thiết và hấp dẫn .Nhiều người nhầm tưởng học sinh tiểu học không thích đọc sách
nhưng hoàn toàn ngược lại .Vì thế ngoài việc nhà trường mua sắm bổ sung thường
xuyên các đầu sách thiếu nhi,truyện Kim Đồng ,báo thiếu niên nhi đồng…Có thể vận
động các em đóng góp truyện,sách cũ đã qua sử dụng làm phong phú thêm các thể loại ở
tủ sách dùng chung .
- Trang bị đầy đủ ghế nhựa cho học sinh ngồi tham dự các buổi lễ do nhà trường tổ
chức những buổi nói chuyện dưới cờ tạo quang cảnh đẹp ,trật tự nề nếp .
2. Lập kế hoạch phân công người phụ trách :
Để hoạt động ngoài giờ lên lớp trở thành nề nếp ,hiệu trưởng cần giao trách nhiệm
một chương trình hành động thật cụ thể và phân công cho các thành viên đội sao
đỏ,giúp giáo viên chủ nhiệm kiểm tra việc thực hiện của ban cán sự lớp,cập nhật kết quả
cho ban thi đua nhà trường làm cơ sở tuyên dương,nhắc nhở thúc đẩy phong trào đem
lại hiệu quả cao nhất .
- Phân công cho các em khối 4,5 cùng với nhân viên phục vụ thực hiện một số buổi
dọn dẹp vệ sinh khuôn viên nhà trường.Với mục đích thông qua lao động ,giáo dục các
em biết quý trọng công sức lao động ,góp phần tích cực vào việc thực hiện phong trào
thi đua xây dựng trường học thân thiện do nhà trường phát động .
3.Phối hợp với các lực lượng trong và ngoài nhà trường :
a. Trong nhà trường :
Ngoài việc xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện của bộ phận giáo vụ nhà trường
.Mỗi giáo viên chủ nhiệm phải xây dựng kế hoạch riêng cho lớp mình,hướng dẫn tổ
chức thực hiện, kiểm tra đôn đốc thường xuyên .
Trong thực tế hiện nay vẫn còn hiện tượng sau giờ học giáo viên chủ nhiệm về văn
phòng uống nước,còn các hoạt động trong giờ ra chơi của học sinh phó mặc cho tổng
phụ trách đội nên hiệu quả giáo dục đem lại không cao.Vì thế trong giờ tập thể dục giữa
giờ hay khi học sinh tham gia các hoạt động vui chơi,giáo viên chủ nhiệm cần phải trực
tiếp đôn đốc hoặc có thể cùng tham gia với các em .Khi ấy các thầy cô thực sự là những
người bạn lớn ,gần gũi và thân thiện với các em,chắc chắn chất lượng sẽ tăng lên .Ngoài
ra để các hoạt động phong trào của nhà trường thực hiện một cách đồng bộ và gặp nhiều
thuận lợi cần có sự phối hợp tích cực của các ban ngành đoàn thể như :Đội thiếu niên
tiền phong Hồ Chí Minh,Đoàn thanh niên ,Công đoàn …
b. Ngoài nhà trường :
Để việc phát triển năng khiếu,yếu tố về cộng đồng xã hội, truyền thống yêu nước của
dân tộc cho các em một cách thường xuyên .Nhà trường cần phối hợp với chính quyền
địa phương ,chi đoàn thanh niên các thôn ,tổ chức cho các em tham gia một số hoạt
động nhóm ca khúc hồng ,công trình măng non làm sạch đẹp đường phố ,chăm sóc
người có công ,di tích lịch sử địa phương…cũng như nhờ cựu chiến binh nói chuyện
truyền thống trong các ngày lễ lớn như 30/4 và 22/12 .
Giáo viên chủ nhiệm nên chú trọng việc thành lập các nhóm học tập theo từng khu
viên chủ nhiệm cần có thái độ kiên quyết với những học sinh nói tục chửi bậy, đánh
nhau .Học sinh tiểu học còn bé ít có biểu hiện xấu về đạo đức song cần có biện pháp
ngăn chặn kịp thời, nhất là thời gian các em không đến trường cần có sự kết hợp giáo
dục của gia đình .Thực tế hiện nay ở một số gia đình có những biểu hiện đạo đức không
lành mạnh, bố mẹ ,anh chị nói năng thiếu văn hóa hoặc có những hành vi việc làm vi
phạm đạo đức như đánh chửi nhau trước con cái ,bài bạc … Lưu ý với những học sinh
con em các gia đình trên giáo viên có thể gặp gỡ riêng các thành viên trong gia đình
trao đổi nhằm giảm thiểu ảnh hưởng của gia đình tới các em .
* Về hoạt động Đội thiếu niên, nhi đồng :
Tổng phụ trách cần bám sát chủ đề ,chủ điểm của hội đồng Đội huyện,nhà trường đề
ra để xây dựng kế hoạch phù hợp cho từng thời điểm,đồng thời duy trì việc tổ chức thực
hiện từ các chi đội liên đội một cách thường xuyên.Cần gắn thi đua của lớp với thi đua
của giáo viên.Vì ở bậc tiểu học mỗi thầy cô là một anh chị phụ trách và cũng là người
trực tiếp chỉ đạo việc thực hiện mọi hoạt động của lớp.Hoạt động của sao nhi đồng ở
các lớp 1,2,3 Tổng phụ trách cần triển khai đến từng giáo viên chủ nhiệm nắm,sắp xếp
các sao trong lớp theo hình thức dãy bàn để tiện việc thi đua học tập.Ngoài ra để nâng
cao một số kĩ năng sinh hoạt sao,tổng phụ trách cần có kế hoạch phân bổ mỗi lớp một
thành viên trong ban chỉ huy liên đội, phụ giúp cho giáo viên chủ nhiệm trong các buổi
sinh hoạt sao
5.Kiểm tra đánh giá :
Sau khi triển khai các hoạt động cần có kế hoạch kiểm tra đánh giá một cách nghiêm
túc theo định kỳ công việc,đột xuất từng lớp,từng cá nhân,nhằm chấn chỉnh kịp thời
những mặt còn hạn chế trong khi thực hiện ,đây là chức năng cơ bản trong công tác
quản lý ,là yếu tố quyết định sự thành bại của kế hoạch .
B/ Kết quả :
Với điều kiện cơ sở vật chất nhà trường còn thiếu thốn ,nhưng với nổ lực của cán bộ
GV-CNV,qua 4 năm thực hiện tại trường tiểu học Phan Chu Trinh đã đạt được một số
kết quả như sau :
- Trong phong trào hội khỏe Phù Đổng lần thứ 6 và thứ 7 do ngành tổ chức trường đạt
được các giải : Bóng đá TH ( giải 3 và giải nhì cấp huyện) ;Cờ tướng ( Giải 1 cấp huyện
cách đồng bộ .