Ebook.VCU – www.ebookvcu.com
Chương 2: Đặc Điểm Tâm Lý Các Đối Tượng Quản Trị Trong KD
2.1.Các thuộc tính của nhân cách.
-Mỗi người đều có những thuộc tính tâm lý riêng ah đến nhân cách.
-Nhân cách là tổng hoà các phẩm chất tâm lý đc hình thành trên nền tố chất bẩm sinh trg điều kiện
xh ổn định nhất định.
-Các yếu tố hình thành nhân cách:
2.1.1.Xu hướng.
-Xu hướng của con người là hướng hoạt động, ý định vươn tới của con người ta trong thời hạn lâu
dài để hình thành mục đích, mục tiêu, thái độ, cách sống của con người để đạt tới mục đích, mục
tiêu, thái độ, cách sống trong Xh, trong cộng đồng.
Xu hướng của con người thể hiện qua nhu cầu, hững thú, niềm tin, lý tưởng, thế giới quan của họ.
Biểu hiện trong quá trình sống và LĐ.
+Lý tưởng: Xuất phát từ thực tiễn, nhưng để đạt đc phải có sự nỗ lực lớn, vừa là hiện thực, vừa là
tính lãng mạn.
Lý tưởng là biểu hiện tập chung nhất của xu hướng nhân cách, nó có chức năng xđ mục tiêu, chiều
hướng phát triển cá nhân, là động lực thúc đẩy. Con người có lý tưởng là người có chiến lược xa, có
mục tiêu phù hợp với xh.
+Thế giới quan: cách nhìn nhận tg, các sự vật,…là hệ thống các quan điểm của bản thân về tg xung
quanh, xđ phương châm hành động, trả lời các câu hỏi: tôi la ai, sinh ra để làm gì
+Niềm tin: kết tinh của các quan điểm, tri thức, tình cảm, ý chí đc con người thử nghiệm trở thành
chân lý bền vững cho mỗi cá nhân.
2.1.2.Tính khí:
Là thuộc tính tâm lý phức tạp của cá nhân biểu hiện cg độ, tiến độ, nhịp độ cảu các hđ tâm lý, thể
hiện sắc thái của cử chỉ, cách nói năng của cá nhân.
-Tính khí biểu hiện sự bẩm sinh của hệ thần kinh và đặc điểm khác trong cơ thể con người, nó thuộc
yếu tố sinh lý của con người.
-Tính khí hình thành bởi 2 quá trình thần kinh cơ bản là hưng phấn và ức chế.
+Hưng phấn là quá trình các cá nhân đáp lại kích thích của môi trường
+Ức chế là quá trình cá nhân kìm hãm or làm mất các pứng trước những tđ của môi trường.
Hai qtrình có 3 thuộc tính:

Là những thuộc tính tâm lý phức tạp cảu cá nhân bao gồm 1 hệ thống thái độ của cá nhân đối với các
hiện thực, thể hiện trong hệ thống cử chỉ, cách ăng nói tương ứng.
Tính cách mang tính ổn định, bền vững. Nó là sự thống nhất của những nét độc đáo, riêng biệt, điển
hình của mõi cá nhân
-Cấu trúc tính cách: phức tạp do gồm hệ thống thái độ, cử chỉ của con người.
+Hthống thía độ thể hiện thong qua: thái độ với tập thể, XH
.Thđộ vưói LĐ
.Thđộ đôí với người
.Thđộ với bản thân
+Hthống cử chỉ, cách nói năng: là biểu hiện bên ngoài của thái độ.
Ng có tính cách tốt thì hệ thống thái độ sẽ tương ứng với cử chỉ, cách nói năng. Thđộ là một nội
dung, mặt chủ đạo còn cử chỉ, cách nói năng là biểu hiện bên ngoài.
Trong qtrị, để quản trị tốt, con người phải biết nghe và đánh giá thong qua hđộng, cử chỉ, cách ững
xử để có đc cái nhìn chính xác về 1 con người. Đvới nhà qlý phải thể hiện tính cách của mình 1 cách
thống nhất, thực hiện lời nói thống nhất vói hành động, cử chỉ…để tạo niềm tin cho nhân viên.
2.1.4.Năng lực:
-Kn: là tổ hợp các thuộc tính cá nhân phù hợp với các yêu cầu cảu 1 hđ nhất định và boả đảm cho hđ
đó đạt kết quả cao.
-Các mức độ của năng lực: 4 mức độ
+Năng khiếu: là mầm mống, dấu hiệu ban đầu thuận lợi, phù hợp với 1 hoạt động nào đó. (mang
tính bẩm sinh)
+Năng lực: là 1 mđộ nhất định của khả năng con người biểu thị bằng khả năng hình thành có kết quả
1 hđộng nào đó.
Những khả năng khá phổ biến. VD: năng lực quản lý, năng lực học tập…
+Tài năng: là mđộ năng lực cao hơn biểu thị sự đạt đc thành tích cao, hình thành 1 cách sang tạo
trong hành động nào đó.
+Thiên tài: là mđộ cao nhất cảu năng lực, biểu thị ở mđộ kiệt suất, hoàn chỉnh nhất
-Mqh giữa năng lực:
+Theo qđiểm của Macxit: con ngưòi sinh ra ko có sẵn năng lực đối với 1 hành động nào đó mà chỉ
có tư chất.

nhu câu 1 cách toàn diện.
2.3.Đặc điểm tâm lý người mua, người bán
2.3.1.Tâm lý người mua hàng
Khi mua hàng, người mua đều trải qua các bước
+Thông qua nhận thức xđ nhu cầu (xuât phát từ cảm tính, nhận thức, lý tính)
.Cảm tính: nhận thức thống qua các jác quan
.Lý tính: nhận thức có đc thong qua tư duy, phán đóan
+Tâm trạng: thích thú với sp or ngc lại
Nhà qtrị cần qtâm, tạo sự thích thú của khách hàng về sp của mình.
+Ý chí: so sánh, tính toán, đắn đo.
phải tạo điều kiện để ý chí khách hàng theo đúng logic của mình.
2.4.Một số hiện tượng tl xã hội phổ biến trong tập thể.
2.4.1 Nhóm:
*Nhóm là 1 cộng đồng từ 2 người trở lên giữa họ có sự tương tác ảnh hưởng đến nhau trong một
thời gian nhất điịnh và trong quá trình hoạt động
*Phân loại:
-Căn cứ qui mô: phân thành nhóm lớn, nhóm nhỏ
Nhóm lớn là nhóm đông người, quan hệ mọi người không mang tính cá nhân (ko quan hệ trực tiếp
nhiều, chỉ qhệ gián tiếp với nhau thông qua các qui định pháp chế….VD: nhóm dân tộc, bộ tộc)
Nhóm nhỏ có số lượng người không đông, trong đó con người tiếp xúc trực tiếp với nhau thường
xuyên trong một không gian và thưóig ian nhất định Vdụ: các tổ chức sản xuất, các phòng ban
chuyên môn.
-Căn cứ pháp chế xã hội: nhóm chính thức và nhóm không chính thức
Nhóm chính htức là nhóm có cơ cấu tổ chức, mọi người tập hợp quan hệ với nhau theo văn bản của
tổ chức qui điịnh(được cơ quan chức năng quyết định thành lập, phẩn bộ quyền hạn và trách nhiệm)
Nhóm không chính thức: dựa trên cơ sở tâm lý(thiện cảm, cùng xu hướng, cùng sở thích…)
Ebook.VCU – www.ebookvcu.com
Trong nhóm chính thức có thể có nhiều nhóm không chính thức có ảnh hưởng
tích cực hoặc tiêu cực đến nhóm chính thức và các thành viên.
Nhà quản trị cần biết, quan tâm đến các nhóm không chính thức để có biện pháp tác động tích cực

thủ lĩnh là người đúng đầu một nhóm không chính thức tồn tại dựa trên quan hệ mang tính tâm lý, tự
phát, có thể không bên vững khi không đáp ứng đcj yêu cầu của nhóm. chỉ tồn tại khi mọi người tín
nhiệm cùng suy tôn. thủ lĩnh được tín nhiệm tuyệt đối 1 người lãnh đạo phải vừa là thủ trưởng,
thủ lĩnh thì sẽ có uy thế tuyệt đối
-Cơ chế xuất hiện thủ lĩnh:
+Do động cơ chủ quan của cá nhân muốn đứng ở vị trí dẫn đầu hoặc vì lợi ích tập thể, thấy thủ lĩnh
đương thời không thoả mãn nhu cầu chung của tập thể nên ngăn chặn xu hướng suy thoái của tập thể
+Khi thủ trưởng không đáp ứng được nhu cầu của tậpp thể thì xuất hiện thủ lĩnh là tất yếu ( thủ
trưởng liên tiếp thất bại hoặc yếu kém về mặt nào đó thì cũgn xúât hiện thủ lĩnh. Nó là cơ chế bù trừ,
là qui lụât tất yếu nếu thủ trưởng yếu kém)
+Khi số lượng người trong nhóm tăng lên, hình thành những nhóm phức tạp hơn và nhớm sẽ gặp
những khó khăn trên đường đạt mục tiêu
*Lưu ý: trong tập thể có thể có nhóm không chính thức và xuất hiện thủ lĩnh. vấn đề này sẽ ảnh
hưởng tiêu cực hoặc tích cực đối với tập thể
-Thủ lĩnh xuất hiện là hiện tượng tất yếu, thủ trưởng cần nắm được những năng lực phẩm chất còn
thiếu của thủ lĩnh để bổ sung những khiếm khuyết của bản thân, dùng thủ lĩnh để thuyết phục nhóm
Ebook.VCU – www.ebookvcu.com
-Tìm những thủ lĩnh tốt, bồi dưỡng năng lực phẩm chất cần thiết để trở thành cán
bộ quản lý
-Thủ trưởng phải hoàn thiện nhân cách để vừa là thủ trưởng vừa là thủ lĩnh sẽ tạo được uy tín tuyệt
đối
-Mỗi cá nhân cùng một lúc tham gia vào nhiều nhóm tổ chức nhiều nhóm chính thức, không chính
thức. bản thân của mỗi người lao động phải xác định rõ vị trí, vai trò của mình trong nhóm để phối
hợp nhịp nhàng, làm việc tốt
b)Quan hệ nhân cách: toàn bộ những quan hệ công việc qhệ cá nhân trong tập thể tạo nên hệ thong
quan hệ liên nhân cách trong tập thể đó. mỗi cá nhân đều tham gia vào 2 mối quan hệ: quan hệ công
việc và qhệ cá nhân
những tập thể xác định được quan hệ liên nhân cách đúng đắn thì hiệu quả công viêc sẽ cao, cụ thể
trong công việc cần phân biệt rõ rang chức năng , quyền hạn, nhiệm vụ từng thành viên trong tập
thể, đặc biệt những người có trách nhiệm quảnlý các bộ phận.

+Mục đích hoạt động của tập thể, được mọi người hiểu rõ và nhất trí
+Mọi người tôn trọng và giúp đõ nhau trong lao đông sang tạo
+Trách nhiệm của từng người trong tập thể được xác định rõ rang, đúng đắn, mỗi người phải ra sức
làm tròn nhiệm vụ của mình
+Sự nhận xét phê bình mang tính xây dựng ko mang tính đã kích , soi mói
+Người lãnh đạo vừa là lãnh đạo vừa là thủ lĩnh, khi vắng mặt tập thể vẫn hoạt đọng bình thường