Bán đảo Ả rập

Lệnh ngừng bắn và hậu quả tức thì ( chương 25 )

Sự mắc kẹt của tập đoàn quân số 3 Ai Cập

Hội đồng bảo an Liên Hợp Quốc đã thông qua (tỷ lệ 14-0) nghị
quyết 338 kêu gọi một sự ngừng bắn, chủ yếu là qua đàm phán
giữa Mỹ và Liên Xô, vào ngày 22-10. Nó đã kêu gọi “tất cả các
bên đang giao tranh” phải “chấm dứt mọi hoạt động quân sự ngay
lập tức”. Nghị quyết có hiệu lực vào 12 giờ sau, lúc 6h52 giờ
Israel. Bởi vì nó có hiệu lực sau khi màn đêm buông xuống, các vệ
tinh giám sát không xác định được các chiến tuyến ở đâu khi giao
tranh dừng lại. Trước khi lệnh ngừng bắn được thực thi, ngoại
trưởng Mỹ Henry Kissenger đã nói với thủ tướng Golda Meir “Bà
sẽ không vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ Washington nếu một
điều gì đó xảy ra trong màn đêm, trong khi tôi đang bay. Không có
gì diễn ra ở Washington cho đến trưa mai”.

Khi lệnh ngừng bắn bắt đầu, quân Israel còn cách mục tiêu của họ
vài trăm mét – con đường cuối cùng nối Cairo và Suez. Trong tối
hôm đó, Ai Cập đã vi phạm lệnh ngừng bắn ở một số địa điểm, tiêu
diệt 9 xe tăng Israel. Để trả đũa, David Elazar thỉnh cầu sự cho
phép tiếp tục tấn công quyết liệt ở phía nam, và Moshe Dayan đã
chấp thuận. Quân đội Israel hoàn thành cuộc tấn công phía nam,
chiếm giữ con đường và chặn tập đoàn quân số 3 của Ai Cập ở
phía đông kênh đào Suez.

Sáng ngày hôm sau, 23-10, các máy bay do thám Liên Xô đã xác
nhận là lực lượng Israel đang di chuyển về phía nam, và Liên Xô
cáo buộc Israel đã vi phạm lệnh ngừng bắn. Trong một cuộc điện


Liên Xô đã đặt 7 sư đoàn không vận trong tình trạng khẩn cấp và
cầu hàng không được sắp xếp để vận chuyển họ đến Trung Đông.
Một sở chỉ huy trên không được thiết lập ở miền nam Liên Xô.
Một vài đơn vị không quân cũng được báo động. “Các báo cáo
cũng cho biết rằng ít nhất một trong số các sư đoàn và một phi đội
máy bay vận tải đã di chuyển từ Liên Xô đến căn cứ không quân ở
Nam Tư”. Người Liên Xô cũng triển khai 7 tàu đổ bộ với khoảng
40.000 lính thủy đánh bộ trên Địa Trung Hải.

Lời nhắn nhủ đến sau khi Nixon đã đi ngủ. Kissinger ngay lập tức
triệu tập một cuộc họp của các viên chức cấp cao, bao gồm bộ
trưởng quốc phòng James Schlesinger, giám đốc CIA William
Colby, và tham mưu trưởng Nhà Trắng Alexander Haig. Vụ bê bối
Watergate đã đạt đến đỉnh điểm, và Nixon quá bối rối và lo lắng
đến nỗi họ quyết định nghiên cứu vấn đề mà không có ông.
Cuộc họp đã tìm ra một giải pháp hòa giải, được gửi đến cho
Brezhnev (dưới tên của Nixon). Cùng thời gian này, họ quyết định
nâng mức tình huống khẩn cấp từ mức 4 xuống mức 3 (lưu ý là
mức thấp thì càng khẩn cấp). Cuối cùng họ gửi một thông điệp đến
tổng thống Ai Cập Sadat (cũng với tên Nixon) yêu cầu ông thu hồi
thỉnh cầu Liên Xô giúp đỡ, và đe dọa rằng nếu Liên Xô can thiệp
thì tiếp theo sẽ là Mỹ.

Liên Xô nhanh chóng phát hiện ra sự gia tăng mức tình huống
khẩn cấp của Mỹ, và ngạc nhiên đáp trả rằng: “Ai có thể tưởng
tượng được rằng người Mỹ lại dễ dàng hoảng sợ đến thế?” người
đứng đầu đoàn chủ tịch Xô viết tối cao Nikolai Podgomy nói. Còn
thủ tướng Alexei Kosygin phát biểu: “Thật vô lý khi gây ra chiến
tranh với Mỹ vì Ai Cập và Syria”, trong khi giám đốc KGB Yuri


Cuối cùng thì Assad quyết định dừng cuộc tấn công, và vào ngày
23-10, Syria thông báo rằng họ chấp nhận lệnh ngừng bắn và chính
phủ Iraq hạ lệnh cho quân đội của họ trở về nhà.

Những cuộc đàm phán sau lệnh ngừng bắn