Bán đảo Ả rập
Bình minh trên sông Nile ( chương 13 )
Nasser trong chiến tranh 1948-49
Chúng ta đã mấy lần gặp Nasser: lần ông còn làm một học sinh 12
tuổi, theo bạn bè biểu tình mà bị đánh chảy máu mặt (1930), lần
ông bị một viên đạn sướt qua trán thành một vết sẹo, cũng vì biểu
tình (1935), rồi ông vào trường võ bị, cùng với một số bạn bè
thành lập nhóm sỹ quan tự do. Chúng ta gặp lại ông làm đại úy,
chưa có ác cảm với Do Thái, chỉ mới có tư tưởng quốc gia, chưa
thấy sự thống nhất các quốc gia Ả Rập là một điều cần thiết.
Nhưng ông cũng hăng hái ra trận.
Ở ngoài mặt trận ông mới thấy quân đội Ả Rập kém xa quân đội
Israel về mọi phương diện. Năm quốc gia gồm 35 triệu người mà
thua một quốc gia 650.000 người, tất phải có nguyên do. Khí giới
đã xấu, cũ mà sự chỉ huy của liên quân Ả Rập không thống nhất.
Quân Ai Cập, Iraq và Transjordanie ba mặt tiến đánh Tel Aviv mà
không có một chiến lược chung, không liên lạc với nhau để đến nỗi
Iraq bị đánh tan trước, rồi Transjordame bị vây ở gần Jérusalem,
Ai Cập bị vây ở phía bắc Hébron mà chẳng bên nào cứu được bên
nào.
Quân Ai Cập, trong Thế chiến vừa qua, bị người Anh nghi kị,
không cho sử dụng các vũ khí mới, không cho ra mặt trận, nên
thiếu kinh nghiệm. Nhất là thiếu tổ chức. Tấn công một làng mà
không có bản đồ làng đó, không có xe thiết giáp để mở đường,
thành thử lính Ai Cập càng dũng cảm thì càng chết nhiều. Thiếu xe
để chở họ, thức ăn cũng thiếu: người ta phát cho mỗi đại đội một
vậy thì làm sao còn dám tự hào là dòng dõi của Chéops, của
Mohamed nữa. Tinh thần quốc gia của ông chuyển thành tinh thần
Ả Rập. Không có các dân tộc Ai Cập, Iraq, Syrie, Jordani mà chỉ
có một dân tộc Ả Rập. Sự đại bại lần đó là cái phúc cho khối Ả
Rập đấy. Nhờ nó, họ mới phẫn uất mà phục hưng lên được. Nhưng
trước hết phải tổ chức tại quân đội, nâng cao đời sống của nhân
dân đã. Ông nhất định làm một cuộc cách mạng trong nước.
Năm 1949, đảng sỹ quan Tự do của ông bầu một ủy ban chấp
hành, trong đó có ông, hai người bạn thân của ông là Abdel Hakim
Amer, Anwar El Sadat. Ủy ban đó sau đổi làm Hội đồng Cách
mạng.
Sau vụ bại trận ở Palestine, dân chúng sôi nổi, phản đối triều đình
Farouk. Đời sống đắt đỏ gấp bốn trước, dân chúng thất nghiệp mà
quốc khố thì rỗng. Nahas Pacha lúc đó làm Thủ tướng, thấy dân
chúng sắp nổi loạn, phải tìm cách lấy lòng họ, tuyên bố: "Bây giờ
tới lúc người Anh phải cút đi!".
Anh cứ phớt tỉnh. Chính sách của họ là "Ta đã ở đây thì ta không
đi đâu hết".
Tất cả các đảng, từ đảng Sơ mi xanh (trước kia thân Đức Quốc xã),
đảng Huynh đệ Hồi giáo, sỹ quan Tự do... đòi tuyệt giao với Anh,
tẩy chay hàng hóa Anh, rút tiền trong các ngân hàng Anh, không
làm việc cho Anh, không tiếp tế cho Anh, không cho Anh làm việc
trong các công sở, tư sở Ai Cập.
Tháng giêng năm 1952, hai bên xô xát nhau, Ai Cập chết 46 người;
bắt giam 80 người Anh để trả đũa.
cầu Farouk nhường ngôi cho Đông cung Thái tử Fouad và phải ra
khỏi nước ngay trước sáu giờ chiều hôm đó. Farouk ríu ríu tuân lời
nữa và xuống một chiếc du thuyền, bắt đầu cuộc đời lưu vong.
Cuộc đảo chính thành công ngoài sức tưởng tượng: chỉ có bảy
người lính bị thương.
Nasser làm tổng thống
Hội đồng cách mạng đã vạch rõ sáu mục tiêu:
1. Phản đế
2. Đả phong
3. Bãi bỏ các độc quyền
4. Thành lập một quân đội mạnh mẽ
5. Thành lập một chế độ xã hội công bằng
6. Thành lập một chế độ dân chủ lành mạnh.
Điểm thứ năm được thực hiện trước nhất. Hội đồng cách mạng ban
hành một đạo luật cải cách điền địa để cải thiện đời sống nông dân.
Năm 1952 Ai Cập có 22 triệu dân, trong số đó 15 triệu sống về
nghề nông. Đất cày cấy được gồm 6 triệu feddan (mỗi feddan bằng
4.300 mét vuông[32]).
- 35,5% số ruộng đó, tức 2.130.000 feddan thuộc về 2.642.000 tiểu