Giải đáp về cơ cấu giống, thời vụ và kỹ thuật gieo
trồng vụ chiêm xuân 2009-2010 Chăm sóc lúa chiêm xuân
Hỏi: Sản xuất lúa chiêm xuân trên địa bàn tỉnh Phú Tho được triển khai trên
nhiều chân đất và trà lúa khác nhau vậy Sở Nông nghiệp & PTNT chỉ đạo gieo cấy
các giống lúa nào cho phù hợp?
(Nông dân: Nguyễn Thị Tuyết xã Cao Xá, huyện Lâm Thao)
Trả lời:
Hiện nay vụ lúa chiêm xuân của tỉnh ta có 3 trà chính là trà chiêm, xuân sớm
và trà xuân muộn với một tập đoàn các giống lúa lai, lúa thuần rất phong phú. Chủ
trương chỉ đạo của Sở Nông nghiệp & PTNT là ổn định gieo cấy trà lúa chiêm, xuân
sớm, tăng diện tích trà xuân muộn.
- Trà lúa chiêm: Gieo cấy chủ yếu trên chân đất sâu trũng theo diện tích thực
có, diện tích trà lúa này rất ít, chỉ chiếm khoảng 5% diện tích gieo cấy toàn tỉnh. Đối
với trà này nên sử dụng các giống dài ngày như Nếp địa phương, X21.
- Đối với trà lúa xuân sớm: Chiếm khoảng 25% diện tích gieo cấy, được bố trí
gieo cấy chủ yếu trên chân đất trũng vừa. Đối với trà lúa này, bà con có thể sử dụng
các giống có thời gian sinh trưởng khoảng 180 - 190 ngày như giống Xi23.
- Đối với trà lúa xuân muộn: Đây là trà lúa cho năng suất cao và ổn định, diện
tích trà lúa này chiếm khoảng trên 70% diện tích gieo cấy.
+ Trên chân ruộng vàn thấp: Nên gieo cấy bằng các giống như Nhị ưu 838,
Thục hưng 6, Nhị ưu sô 7, Thiên nguyên ưu 9, Q5, Nếp 97.
+ Trên chân ruộng vàn: Nên gieo cấy bằng các giống như Q.ưu 1,Việt lai 20,
Thiên nguyên ưu 16, Khang dân 18, HT1, Nếp 87, KD đột biến.

Hỏi: Với cơ cấu giống như khuyến cáo thì thời vụ gieo cấy cụ thể của các trà
như thế nào để đảm bảo lúa trỗ trong khoảng thời gian an toàn nhất?
(Nông dân: Nguyễn Thế Hùng, xã Cao Xá, huyện Lâm Thao)
Trả lời:

Kiểm tra thường xuyên mầm, rễ cho phù hợp với phương thức gieo. Nếu gieo
mạ dược, mạ dày xúc, mạ sân, mạ khay tiêu chuẩn hạt giống tốt đem gieo là mầm vừa
mới nhú, có rễ dài bằng 1/3 đến 1/2 chiều dài hạt thóc. Nếu gieo thẳng lúa bằng giàn
kéo tay tiêu chuẩn giống đem gieo là có mầm dài 1/3 đến 1/2 hạt thóc, rễ mới nhú.
Không để rễ quá dài hạt giống sẽ không xuống được lỗ gieo.

Hỏi: Hiện nay có những phương pháp làm mạ nào đang được áp dụng trong vụ
chiêm xuân?
(Nông dân: Đỗ Thị Hạnh, thị xã Phú Thọ)
Trả lời:
Trong sản xuất có nhiều kỹ thuật làm mạ khác nhau đang được khuyến cáo phù
hợp cho từng chân đất gieo cấy và điều kiện thời tiết cụ thể. Ở Phú Thọ chủ yếu áp
dụng một số phương pháp làm mạ sau:
- Mạ dược: cấy chân trũng, sâu trũng ở trà lúa chiêm, xuân sớm. Cấy khi mạ đạt
6-7 lá, áp dụng biện pháp thâm canh để có cây mạ khỏe, to gan, đanh dảnh.
- Mạ trên nền đất cứng (như mạ sân, mạ trên đất chuyên màu, đất trong vườn),
mạ dày xúc áp dụng phương pháp làm mạ này để cấy chân van, vàn thấp ở trà xuân
muộn. Cấy mạ non khi mạ đạt 3-3,5 lá. Xúc, để cấy.
- Mạ ném: Hạt giống ủ nứt nanh đem gieo vào các khay. Đem ném khi mạ đạt
2,5-3 lá tương đương với 10-12 ngày sau gieo. Áp dụng phương pháp làm mạ khay
trên chân vàn, vàn thấp ở trà xuân muộn.
- Gieo thẳng: Có 2 hình thức gieo thẳng đó là gieo vãi bằng tay và gieo thẳng
bằng giàn kéo tay. Áp dụng phương thức này trên chân vàn, chủ động tưới tiêu.

Hỏi: Ở trà xuân muộn mạ gieo thường hay gặp rét. Xin cho biết cách khắc phục
như thế nào?
(Nông dân: Hà Văn Hường, huyện Thanh Ba, Phú Thọ)
Trả lời:
Ở trà xuân muộn, thời điểm gieo mạ thường xảy ra rét đậm vì vậy để mạ không
bị chết rét, sinh trưởng tốt, hạn chế chim, chuột hại, bảo đảm đủ mạ cấy hết diện tích