Dùng thuốc tiêu sợi huyết ở bệnh nhân
nhồi máu não cấp tính

Tổn thương não trên phim chụp cắt lớp.
Đột quỵ là một bệnh khá phổ biến hiện nay. Bệnh có tỉ lệ tử vong và
gây tàn phế rất cao. Việc điều trị triệt để là một trong những biện pháp quan
trọng để ngăn ngừa các biến chứng này. Một trong những phương pháp điều
trị là dùng các thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch và thuốc alteplase là
thuốc được khuyến cáo dùng trong điều trị bệnh nhân nhồi máu não. Tuy
nhiên cũng cần cảnh giác với những biến chứng của việc dùng thuốc tiêu sợi
huyết
Các biến chứng của dùng thuốc tiêu sợi huyết
Biến chứng đáng ngại nhất của điều trị tiêu sợi huyết là xuất huyết não có
triệu chứng trên lâm sàng, thường là chảy máu trong ổ nhồi máu.
Các thử nghiệm lâm sàng với alteplase tĩnh mạch cho thấy tỉ lệ xuất huyết
não có triệu chứng xấp xỉ 6%. Tuy nhiên, các nghiên cứu đã chứng minh việc
dùng alteplase tĩnh mạch là điều trị thường quy an toàn để điều trị nhồi máu não
cấp tính khi mà bệnh nhân đáp ứng đúng các tiêu chuẩn lựa chọn và tiêu chuẩn
loại trừ (chỉ định và chống chỉ định).
Có một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ chảy máu sau khi dùng thuốc tiêu
sợi huyết:
- Những thay đổi sớm trên CT sọ não: Phù não và hiệu ứng khối trên phim
CT sọ não trước khi dùng tiêu sợi huyết là một trong hai yếu tố liên quan đến làm
tăng nguy cơ chảy máu não ở những bệnh nhân điều trị alteplase tĩnh mạch. Đặc
biệt khi diện nhồi máu não trên 33% chi phối của của động mạch não giữa.
- Tuổi: Nguy cơ chảy máu não khi điều trị có thể tăng ở người già, tuy
nhiên các bằng chứng còn chưa rõ ràng.
- Liên quan đến các dấu hiệu trên lâm sàng và cận lâm sàng: Các dấu hiệu
sau có thể làm tăng nguy cơ chảy máu nội sọ: tuổi, bệnh tim mạch, đái tháo
đường, đang dùng các thuốc chống ngưng tập tiểu cầu, số lượng tiểu cầu thấp hoặc
trong giới hạn thấp.

thoáng qua và đối bên với bên bán cầu thiếu máu. Những bệnh nhân đang dùng
thuốc nhóm ức chế men chuyển và những bệnh nhân trên CT sọ có bằng chứng
nhồi máu não ở thuỳ trán có thể tăng nguy cơ. Phù mạch nguy hiểm tuy hiếm gặp
nhưng có thể gây tắc nghẽn đường thở và cần phải xử trí ngay lập tức. Cần dừng
truyền tiêu sợi huyết, cho thuốc kháng histamin và corticoid, đặt nội khí quản nếu
có tiếng rít thanh quản.
Điều trị thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch bằng rtPA là một biện pháp
điều trị được FDA chấp nhận trong điều trị những bệnh nhân nhồi máu não cấp
tính. Phương pháp điều trị này áp dụng trong vòng 3 giờ từ khi xuất hiện triệu
chứng đột quỵ đầu tiên, đã làm cải thiện các kết quả, đặc biệt nếu điều trị trong
vòng 90 phút đầu tiên còn cho kết quả tốt hơn.