Nguồn gốc và tiến hóa
của Chim (Aves)
Nguồn gốc của chim
- Hoá thạch chim cổ - Cổ điểu
(Archaeopteryx) tìm thấy trong lớp
đất đá thuộc kỷ Jura thuộc châu Âu
cách đây 150 triệu năm. Chúng đã có
các đặc điểm của chim như: Thân phủ
lông vũ, chi trước biến thành cánh,
xương bả hình kiếm, xương đòn gắn
với nhau thành chạc chữ V, cấu tạo
hông và chậu theo kiểu chim.
Chim cổ chưa có khả năng bay thực
sự mà chỉ có thể chuyền từ cành này
sang cành khác hay trèo lên cây.
Chúng còn có nhiều đặc điểm của
bò sát như xương đặc, đuôi dài
gồm nhiều đốt, các đốt sống ngực
chưa gắn với nhau, xương ức chưa
gắn thành gờ lưỡi hái, sọ có lồi cầu
hướng về phía sau, lông đuôi mọc ở
hai bên cột sống, đuôi dài...
- Tổ tiên của chim và thằn lằn
khổng lồ (Dinosauria) đều bắt
nguồn từ một nhóm thằn lằn cổ
(Archosaura). Tuy nhiên chưa xác
nguyên thủy như nhiều răng ở xương
hàm, khớp hàm giống bò sát, não bộ
còn bé. Tất cả các chim kỷ Bạch phấn
được xếp trong tổng bộ chim Có răng
(Odontornithes).
Đầu kỷ Đệ tam, chim phát triển phong
phú, có thể chia thành 3 hướng chính
là:
+ Chim chạy: Là hướng cổ nhất, cuối
kỷ Bạch phấn, đầu kỷ Đệ tam đã có di
tích của chim chạy, đó là các giống
Aepyornis và Dinornis đều có hình
dạng của đà điểu hiện nay.
+ Chim bơi: Hình thành bộ chim
Cánh cụt Nam cực không biết bay, sử
dụng đôi cánh như khi bay, do đó
xương ức của chúng phát triển.