NỢ XẤU CỦA CÁC NGÂN HÀNG
THƯƠNG MẠI VIỆT NAM
Nội dung trình bày
I.Khái quát:
1.Ngân hàng thương mại
2.Tín dụng
3.Nợ và phân loại nợ
a)Nợ
b)Phân loại nợ
c)Nợ xấu
II.Thực trạng nợ xấu của các ngân hàng thương mại Việt nam.
1.Nguyên nhân hình thành nợ xấu ở Việt Nam:
2.Thực trạng nợ xấu ở Việt Nam
a)Sơ lược nợ xấu qua các năm gần đây:
b)Nợ xấu của các ngân hàng thương mại Việt Nam
c)Một số địa phương có tỷ lệ nợ xấu cao nhất cả nước
3.Những ảnh hưởng của nợ xấu
a)Tích cực :
b)Tiêu cực:
III.Các biện pháp xử lý nợ xấu:
1.Kinh nghiệm xử lý nợ xấu các nước trên thế giới:
2.Giải pháp xử lý nợ xấu ở Việt Nam
3.Ý kiến của nhóm
I. Khái quát:
1. Ngân hàng thương mại
Ngân hàng là một định chế tài chính trung gian, sẽ huy động vốn nhàn rỗi trong xã hội và
dùng chính tiền đó cho các cá nhân và tổ chức vay lại, rất hiếm khi có tình trạng cùng một lúc
tất cả chủ tiền gửi đến đòi nợ ngân hàng, đó chính là nguyên tắc cơ bản đảm bảo cho hoạt
động của ngân hàng. Căn cứ vào chức năng, ngân hàng được chia làm hai loại: ngân hàng
thương mại và ngân hàng Nhà nước.
Ngân hàng thương mại là một định chế tài chính trung gian thực hiện đầy đủ nhất các hoạt

hạn dưới 30 ngày theo thời hạn trả nợ đã được cơ cấu
lại lần đầu;
- Các khoản nợ được miễn hoặc giảm lãi do khách
hàng không đủ khả năng trả lãi đầy đủ theo hợp đồng
tín dụng.
Nhóm 4 (Nợ nghi ngờ mất vốn)
- Các khoản nợ quá hạn từ 90 ngày đến dưới 180
ngày;
- Các khoản nợ cơ cấu lại thời hạn trả nợ lần đầu quá
hạn từ 30 ngày đến dưới 90 ngày theo thời hạn trả nợ
đã được cơ cấu lại lần đầu;
- Các khoản nợ cơ cấu lại thời hạn trả nợ lần thứ hai.
Nhóm 5 (Nợ có khả năng mất vốn)
- Các khoản nợ quá hạn từ 180 ngày trở lên;
- Các khoản nợ cơ cấu lại thời hạn trả nợ lần đầu quá
hạn từ 90 ngày trở lên theo thời hạn trả nợ được cơ
cấu lại lần đầu;
- Các khoản nợ cơ cấu lại thời hạn trả nợ lần thứ hai
quá hạn theo thời hạn trả nợ được cơ cấu lại lần thứ
hai;
- Các khoản nợ cơ cấu lại thời hạn trả nợ lần thứ ba trở
lên, kể cả chưa bị quá hạn hoặc đã quá hạn.
c) Nợ xấu
Dựa vào bảng phân loại nợ xấu được xếp vào loại nợ nhóm 4 và nhóm 5:
Nợ xấu hay nợ khó đòi là các khoản nợ dưới chuẩn, có thể quá hạn và bị nghi ngờ về khả
năng trả nợ lẫn khả năng thu hồi vốn của chủ nợ, điều này thường xảy ra khi các con nợ đã
tuyên bố phá sản hoặc đã tẩu tán tài sản. Nợ xấu gồm gồm các khoản nợ quá hạn trả lãi
và/hoặc gốc trên thường quá ba tháng căn cứ vào khả năng trả nợ của khách hàng để hạch
toán các khoản vay vào các nhóm thích hợp.
II. Thực trạng nợ xấu của các ngân hàng thương mại Việt nam.

hoặc dễ dàng cho các công ty con của các doanh nghiệp có vốn sở hữu tại ngân hàng
vay vốn. Việc cho vay dễ dàng, thiếu kiểm soát cộng với việc thẩm định vốn vay thiếu
cẩn trọng tất yếu sẽ dẫn đến nợ xấu.
Thứ năm, quy định pháp luật nhằm hạn chế, giải quyết tình trạng nợ xấu đã có nhưng chưa
minh bạch, chưa hợp lý.
 Quy định phân loại nợ xấu chưa rõ ràng, khiến cho việc giải quyết nợ xấu khó khăn.
 Quy định về xử lý nợ thông qua khởi kiện ra tòa án đối với các khoản nợ không có tài
sản đảm bảo nợ phức tạp, gây khó khăn, mất nhiều thời gian của các TCTD trong quá
trình thu hồi nợ.
 Khung pháp lý về việc mua bán nợ đã có những chưa hoàn thiện, chưa phát huy hiệu
quả trong hoạt động giải quyết nợ xấu.
2. Thực trạng nợ xấu ở Việt Nam
a. Sơ lược nợ xấu qua các năm gần đây:
Trong giai đoạn từ năm 2008 – 2012, tỷ lệ nợ xấu trên toàn hệ thống tài chính Việt
Nam tăng đáng kể từ 2.17% lên 6 %, đặc biệt trong hai năm 2011 và 2012, tỷ lệ nợ xấu tăng
vọt (hình 1). Năm 2012 tỷ lệ nợ xấu tăng gần gấp đôi so với năm 2011, điều này cho thấy vấn
đề nợ xấu ở Việt Nam đang tăng nhanh đến mức báo động.
Hình 1: Tỷ lệ nợ xấu từ năm 2008- 2012.
Hình 2: Tốc độ tăng nợ xấu qua các năm ( từ năm 2008- 2012).
Về mức tăng trưởng nợ xấu theo năm, tốc độ cao đã thể hiện từ năm 2008 với mức
74.37%, nhưng đến năm 2009 đã giảm mạnh xuống mức 27.33%; năm 2010 tăng trở lại lên
41.92%, tiếp tục tăng trong năm 2011 lên 60.55%, tốc độ tăng nợ xấu đạt mức cao trở lại
trong năm 2012, chỉ tính đến 9 tháng đầu năm 2012 đã tăng tới 66% ( hình 2 ).
Hình 3: Cơ cấu nợ xấu của các nhóm tổ chức tín dụng năm 2012.
Trong cơ cấu nợ xấu của các nhóm tổ chức tín dụng năm 2012, nợ xấu của nhóm ngân
hàng chiếm đa số với 81% trên tổng số, trong đó ngân hàng thương mại cổ phần chiếm 35%
và nhóm ngân hàng thương mại nhà nước cao hơn với 46%. Theo đánh giá của các chuyên
gia, nợ xấu của hệ thống Ngân hàng là hệ quả tất yếu của quá trình tăng trưởng tín dụng quá
nóng trong những năm qua, cộng với cơn sốt cho vay bất động sản, chứng khoán ồ ạt trong
thời kì 2006-2007

b. Tiêu cực:
Nợ xấu ảnh hưởng không nhỏ tới hoạt động kinh doanh của cả chủ nợ và doanh nghiệp.
Chủ nợ mất nhiều thời gian, công sức thu hồi nợ. Trong khi đó, doanh nghiệp gần như mất
khả năng trả nợ, chủ nợ có nguy cơ mất trắng.
Một trong những nút thắt lớn hiện nay của nền kinh tế là vấn đề nợ xấu của hệ thống ngân
hàng. Nhiều chuyên gia kinh tế gọi đó là “cục máu đông trong mạch máu” của nền kinh tế.
Giải quyết được vấn đề này mới có thể khai thông bế tắc cho nền kinh tế, giúp ổn định kinh tế
vĩ mô và thúc đẩy sự phục hồi của tăng trưởng kinh tế.
Với những khoảng nợ xấu lớn thực sự đáng lo ngại và gây ảnh hưởng tới hoạt động của
các ngân hàng cũng như nền kinh tế. Việc một khoản tiền lớn không thể đưa vào lưu thông, bị
chôn ở các tài sản đảm bảo sẽ gây lãng phí lớn cho xã hội, nhất là trong bối cảnh kinh tế khó
khăn như hiện nay.
Nợ xấu chính là lý do khiến các ngân hàng thời gian qua không dám tiếp tục cho vay, dù
nguồn vốn không thiếu. Ngân hàng phải thận trọng hơn với các khoản vay để tránh các khoản
nợ xấu tiếp theo, dẫn tới hậu quả là các ngân hàng có tiền mà không cho vay được, còn nền
kinh tế thì vẫn tiếp tục khát vốn.
Khi nợ xấu đã đến ngưỡng báo động, nếu cứ để các ngân hàng thương mại và doanh
nghiệp tự xử lý, thì số lượng doanh nghiệp dừng hoạt động, phá sản sẽ tiếp tục gia tăng do
vẫn đang có nợ xấu tại ngân hàng, hàng hóa chậm tiêu thụ.
Như vậy, nền kinh tế sẽ mất đi một lượng vốn lớn, do vốn không được quay, dòng tiền
trong nền kinh tế không lưu thông được, hệ thống ngân hàng tiếp tục khó khăn về thanh
khoản. Điều này sẽ đe dọa đến sự phát triển bền vững của hệ thống tài chính. Khi nợ xấu quá
ngưỡng cho phép (dưới 5% trên tổng dư nợ là bình thường), thì phải có biện pháp xử lý nợ
xấu từ nhiều phía.
III. Các biện pháp xử lý nợ xấu:
1. Kinh nghiệm xử lý nợ xấu các nước trên thế giới:
Tổng kết kinh nghiệm xử lý nợ xấu trong tiến trình tái cấu trúc hệ thống ngân hàng
của các nước trên thế giới cho thấy các nước thường triển khai theo những hướng cơ bản
như sau:
•

theo thỏa thuận của ngân hàng với Bộ Tài chính) trong khi Thái Lan sau khi thất bại với
phương pháp phân tán đã thực hiện phương pháp tập trung.
2. Giải pháp xử lý nợ xấu ở Việt Nam
+ Siết chặt thẩm định, lựa chọn khách hàng vay vốn: Một giải pháp để giảm thiểu tỷ lệ nợ xấu
là siết chặt việc thẩm định, lựa chọn khách hàng vay vốn mới, tăng cường giải ngân tín dụng
vào các lĩnh vực như nông nghiệp, nông thôn, xuất khẩu và sản xuất – kinh doanh
+ Đảo nợ, giãn/hoãn/giảm nợ: Các biện pháp truyền thống như cho vay đảo nợ,
giãn/hoãn/giảm nợ cũng mang lại tác dụng trong việc giúp ngân hàng nhanh chóng hạ tỷ lệ nợ
xấu xuống mức thấp hơn. Tôi cho rằng, với việc các ngân hàng liên tiếp đưa ra các cam kết về
gói lãi suất thấp trong thời gian gần đây, làn sóng đảo nợ sẽ diễn ra khá sôi động. Mặc dù
không phải là biện pháp hạ tỷ lệ nợ xấu bền vững, nhưng việc đảo nợ sẽ giúp doanh nghiệp có
nhiều thời gian hơn để chuẩn bị nguồn tài chính trả nợ đồng thời ngân hàng cũng có cơ hội
hạn chế đáng kể việc gia tăng tỷ lệ nợ xấu.
3. Ý kiến của nhóm
Thứ 1: Là các ngân hàng chủ động tăng mức trích lập dự phòng các khoản nợ xấu, chấp
nhận giảm lợi nhuận hoặc thua lỗ. Việc làm này, sẽ giúp ngân hàng thương mại nhanh chóng
bù đắp tổn thất, giảm số thuế thu nhập doanh nghiệp. Đồng thời, có thể giảm quỹ lương
nhưng làm tăng khả năng tài chính nội tại của ngân hàng.
Thứ 2: Các ngân hàng cần có chính sách tiền lương, tiền thưởng hợp lý trong giai đoạn khó
khăn này. Cách thức này giúp giảm chi phí một cách hợp lý nhằm hỗ trợ cho việc tăng mức
trích lập dự phòng tỷ lệ nợ xấu.
Thứ 3, Nhà nước cần chứng khoán hóa các khoản nợ khó đòi theo 3 phương pháp.

Nếu doanh nghiệp có lịch sử quản trị kinh doanh tốt, đang gặp khó khăn về nghĩa vụ trả
nợ gốc hoặc do các dự án đầu tư đang triển khai chưa đi vào hoạt động… có thể
chuyển một phần nợ gốc thành trái phiếu trung hạn. Điều này nhằm hỗ trợ thanh
khoản và giúp doanh nghiệp tồn tại, phát triển.

Phương pháp thứ hai là: chuyển nợ quá hạn, nợ xấu thành cổ phần. Đồng thời, chuyển
vị thế các ngân hàng đang là chủ nợ thành cổ đông lớn nắm đa số cổ phần nếu nhận

thực tế là rất lớn. Vì thế, nhà nước cần nhanh chóng biến sáng kiến căn hộ nhỏ tối thiểu 25 m2
thành hiện thực.
Thứ 10: Nhà nước nên cơ cấu lại phân bổ ngân sách cho năm 2013 theo hướng tăng chi ngân
sách cho lĩnh vực phát triển cơ sở hạ tầng. Không nên đặt mục tiêu tăng thâm hụt ngân sách
mà phải là tăng chi ngân sách cho lĩnh vực phát triển cơ sở hạ tầng trên cơ sở giảm chi ở các
ngành lĩnh vực chưa cấp thiết.
Thứ 11: Đào tạo nâng cao trình độ nghiệp vụ của đọi ngũ thẩm định cho vay, đồng thời siết
chặt quản lý việc thẩm định, tăng cường các biện pháp xử lý trừng phạt, truy tố việc thẩm
định sai trái. Tránh tình trạng doanh nghiệp yếu kém “đi đêm” với các nhân viên thẩm định,
tiến hành kê giá, thẩm định sai năng lực doanh nghiệp
Thứ 12 : Tiến hành xem xét để bán ngay các khoản nợ xấu để thu hồi vốn.
Nguồn tham khảo
http://www.tienphong.vn/Kinh-Te/615830/Kinh-te-VN-2013-Loay-hoay-no-xau-va-tin-dung-
tpov.html
http://vneconomy.vn/20130124092531288P0C6/no-xau-cua-4-ong-lon-ngan-hang-la-hon-46600-ty-
dong.htm
http://vietnamnet.vn/vn/kinh-te/116524/-cu-diem no-xau-nam-o-dau html
http://www.uef.edu.vn/resources/newsletter_uef/thang11_2012/3_hoat_dong_tham_dinh_gia.pdf
http://vietnamnet.vn/vn/kinh-te/114224/hinh-dung-khoi-no-xau-dang-cho-xu-ly.html
http://noxau.com/index.php/Kien-Thuc/nguyen-nhan-ca-n-xu-ngan-hang-quy-mo-ln.html
http://nif.mof.gov.vn/portal/page/portal/nif/Newdetail?
pers_id=42972372&item_id=91519128&p_details=1
http://www.sggp.org.vn/taichinhnganhangchungkhoan/2013/6/320651/
http://vneconomy.vn/20130314032736318P0C6/no-xau-ngan-hang-dang-giam-kha-
nhanh.htm
http://www.ncseif.gov.vn/sites/vie/Pages/noxaucuahethongngan-nd-16314.html
http://nld.com.vn/20130405095241113p0c1014/no-xau-de-nang-nen-kinh-te.htm
http://vneconomy.vn/20121029090716559P0C6/no-xau-ngan-hang-diem-nghen-nen-kinh-te.htm
http://www.bldif.com.vn/vn/info/c17-a99/Tai-chinh/No-xau-ngan-hang-Diem-ngh.html