ĐÁNH THUẾ THU NHẬP VỚI CỔ TỨC:
THỰC TIỄN THẾ GIỚI VÀ GỢI Ý ĐỐI VỚI
VIỆT NAM
Báo cáo chuyên đề số 2/2011 4/25/2011
Phòng Phân tích và Dự báo thị trường
Trung tâm NCKH-ĐTCK (UBCKNN) 2 NỘI DUNG

1. Thực tiễn việc đánh thuế thu nhập cổ tức trên thế giới và Việt Nam .................... 03
1.1 Tình hình thuế thu nhập cổ tức ở các nước trên thế giới ....................................... 03
1.2 Quy định đánh thuế trên cổ tức tại Việt Nam ........................................................ 05
1.3 Các quan điểm về thuế thu nhập cổ tức tại Việt Nam ............................................ 08
2. Kết luận và gợi ý chính sách ...................................................................................... 11 3

1. Thực tiễn việc đánh thuế thu nhập cổ tức trên thế giới và Việt Nam

Cổ tức
tiêu
chuẩn
Thu nhập
thông
thường
Cổ tức
thông
thường
Cổ tức
tiêu
chuẩn
10%
10% 5% 10% 0%
15%
15% 15%
15%
15% 5% 15% 0%
28%
28% 28%
25%
25% 15% 25% 15%
31%
31% 31%
28%
28% 15% 28% 15%
36%
36% 36%
33%
33% 15% 33% 15%

Thu nhập
khác
Lãi
vốn
Cổ tức
Thu nhập
khác
Lãi
vốn
Cổ tức
Tiêu
chuẩn
Không tiêu
chuẩn
Tiêu
chuẩn
Không tiêu
chuẩn
41.544$ đầu tiên 15.0% 7.5% -2.02% 2.08% 40.970$ đầu tiên 15.0% 7.5% -4.28% 2.08%
41.544$ - 83.088$ 22.0% 11.0% 7.85% 10.83% 40.970$ - 81.941$ 22.0% 11.0% 5.80% 10.83%
83.088$ - 128.800$ 26.0% 13.0% 13.49% 15.83% 81.941$ - 127.021$ 26.0% 13.0% 11.56% 15.83%
Trên 128.800$ 29.0% 14.5% 17.72% 19.58% Trên 127.021$ 29.0% 14.5% 15.88% 19.58%
Nguồn: Taxtips.ca
Ngoài mức thuế Chính phủ Liên bang thu theo biểu thuế suất ở trên, các bang cũng có
mức thuế riêng đánh trên thu nhập từ cổ tức của các nhà đầu tư. Tuy nhiên, có thể thấy một
điểm là thuế suất thuế cổ tức thấp hơn khá nhiều so với các mức thuế thu nhập khác như
lương, thưởng... Trên thực tế đây cũng là một giải pháp mà Chính phủ Canada áp dụng nhằm
hỗ trợ các nhà đầu tư nhưng cũng đồng thời dung hòa những ý kiến ở chiều hướng ngược lại
cho rằng không nên đánh thuế vào cổ tức.
Ngoài ra, còn rất nhiều các nước khác cũng áp dụng hình thức thuế cổ tức với những

quan điểm chủ đạo là chỉ đánh thuế một lần trên một khoản thu nhập.
1.2. Quy định đánh thuế trên cổ tức tại Việt Nam
Tại Việt Nam, thuế thu nhập cổ tức được coi là một loại trong thuế thu nhập. Theo
Luật Quản lý thuế của Quốc hội khóa XI, kỳ họp thứ 10, số 78/2006/QH11 ngày 29/11/2006
và có hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/2007 thì thuế là nguồn thu chủ yếu của ngân sách nhà
nước, nộp thuế theo quy định của pháp luật là nghĩa vụ và quyền lợi của mọi tổ chức, cá
nhân. Nếu phân loại theo hình thức thu thì thuế được chia thành hai loại là thuế gián thu và
thuế trực thu. Thuế gián thu là thuế mà người chịu thuế và người nộp thuế không cùng là một,
6

ví dụ thuế VAT, nhà nước đánh thuế vào công ty – công ty nộp thuế và công ty lại chuyển số
thuế đó vào chi phí của hàng hóa, dịch vụ - người tiêu dùng phải chịu và như vậy người tiêu
dùng mới là người chịu thuế cuối cùng. Thuế trực thu là thuế mà người chịu thuế và người
nộp thuế là một, ví dụ như thuế thu nhập cá nhân (TNCN) hay thuế thu nhập doanh nghiệp
(TNDN).
Thuế thu nhập là thuế đánh vào thu nhập của cá nhân và pháp nhân. Cơ sở để tính
thuế là thu nhập và hiện nay có nhiều cách để xác định thu nhập chịu thuế. Có thể đó là mọi
khoản thu nhập; hoặc những khoản thu nhập được xác định là thu nhập để tiêu dùng; hoặc là
những khoản thu nhập thường xuyên (thu nhập nhất thời, thu nhập ngoài kế hoạch không bị
đánh thuế)… Thời gian để xác định thu nhập chịu thuế thường là một năm tài chính. Thuế thu
nhập được tính bằng cách lấy thu nhập chịu thuế nhân với thuế suất thuế thu nhập.
Ở Việt Nam hiện nay, thuế TNCN được xác định theo Luật thuế Thu nhập cá nhân
của Quốc hội khóa XII, kỳ họp thứ 2, số 04/2007/QH12 ngày 21/11/2007 và có hiệu lực thi
hành từ ngày 01/01/2009. Theo đó, thu nhập chịu thuế bao gồm 14 loại thu nhập và có quy
định rõ biểu thuế đối với các trường hợp. Thu nhập từ đầu tư vốn (là một trong 14 loại thu
nhập chịu thuế TNCN) áp dụng biểu thuế toàn phần với tỷ lệ thuế suất là 5%.
Sau khi Luật thuế TNCN chính thức ra đời, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số
84/2008/TT-BTC hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, trong đó
có quy định đối với hoạt động chuyển nhượng chứng khoán (CK) của các NĐT như sau:
- Căn cứ tính thuế đối với hoạt động chuyển nhượng CK là thu nhập tính thuế và thuế suất.