- 1 -
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA SƯ PHẠM
TIỂU LUẬN
MÔN: QUẢN LÝ HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC
Đề tài: Một số kinh nghiệm về xây dựng bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội
ngũ giáo viên của trường THPT hiện nay Sinh viên : Trần Thị Huế
Lớp : K50 SP Sinh
HÀ NỘI 1-2009
MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU 2
Lí do chọn đề tài: 2
PHẦN NỘI DUNG 5
Chương 1: Cơ sở khoa học 5
Cơ sở lí thuyết 5
Chương 2: Thực trạng bồi dưỡng giáo viên THPT 7
Mục đích bồi dưỡng: 7
PHẦN KẾT LUẬN 40
Kết luận: 40
Kiến nghị: 40
TÀI LIỆU THAM KHẢO 43
PHẦN MỞ ĐẦU
Lí do chọn đề tài:
Hiện nay,toàn đảng,toàn dân ta đã và đang thực hiện công cuộc đổi mới với mục
tiêu là công nghiệp hoá,hiện đại hoá đất nước,xây dựng một xã hội công bằng,dân
chủ,văn minh nhằm thực hiện lý tưởng dân giàu,nước mạnh,xã hội phát triển bền
vững.Thực chất,dân tộc ta đang chuyển từ nền văn minh lúa nước sang nền văn minh
công nghiệp,tiếp cận từng bước hội nhập vào nền văn minh hậu công nghiệp-văn minh
nghị quyết trung ương 2,khoá 8 của ban chấp hành trung ương đảng:"giáo dục và đào
tạo nước ta còn yếu kém,bất cập cả về quy mô,cơ cấu,nhất là chất lượng và hiệu quả,
chưa đáp ứng kịp thời với những đòi hỏi ngày càng cao về nhân lực của công cuộc đổi
mới về kinh tế xã hội và bảo vệ tổ quốc, thực hiện công nghiệp hoá hiện đaị hoá đất
nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa".
Từ những vấn đề nêu trên đã đặt ra cho ngành giáo dục đào tạo cả nước nói chung
và trường trung học phổ thông Chương Mỹ A nói riêng một nhiệm vụ vô cùng quan
trọng,cấp thiết đó là: Phát triển đội ngũ giáo viên có trình độ,năng lực,phẩm chất đáp
ứng được nhu cầu phát triển của đất nước trong thời kỳ hội nhập.
Trong những năm qua,cấp học THPT của Hà Tây nay là Hà Nội có nhiều cố gắng
về nhiều mặt,nhất là công tác bồi dưỡng,phát triển đội ngũ giáo viên.Nhưng trước yêu
cầu đòi hỏi ngày càng cao về nhân lực của công cuộc đổi mới về kinh tế xã hội và bảo
vệ tổ quốc,trước yêu cầu,nhiệm vụ của giáo dục của giáo dục hiện tại và trong thời gian
tới cho thấy đội ngũ giáo viên THPT trên địa bàn còn nhiều bất cập về chất lượng, số
lượng cơ cấu. Vì vậy có ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng và hiệu quả đào tạo.
Từ thực tế và yêu cầu đòi hỏi phát triển kinh tế xã hội như hiện nay nhất thiết phải
xây dựng và phát triển đội ngũ giáo viên THPT đủ về số lượng mạnh về chất lượng,
đồng bộ về cơ cấu góp phần tích cực thực hiện mục tiêu của sự nghiệp giáo dục:" Nâng
cao dân trí, đào tạo nhân lực,bồi dưỡng nhân tài phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hoá
hiện đại hoá đất nước".Vì những lý do như vậy tôi chọn đề tài" một số kinh nghiệm bồi
dưỡng giáo viên của trường THPT làm đề tài nghiên cứu.
1- Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn quản lý hoạt động bồi dưỡng nghiệp vụ
sư phạm cho giáo viên trường THPT,đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động bồi
dưỡng nghiệp vụ sư phạm trong bối cảnh hiện nay,góp phần nâng cao chất lượng đào
tạo.
2- Đối tượng nghiên cứu.
- Kinh nghiệm bồi dưỡng giáo viên ở trường THPT.
- 4 -
3- Nhiệm vụ nghiên cứu.
được việc truyền tải kiến thức mới tới người học một cách tốt nhất. Nên phải có chương
trình bồi dưỡng giáo viên để dạy theo chương trình và sách giáo khoa mới. Yêu cầu của
ngành giáo dục đặt ra là phải xây dựng đội ngũ hướng dẫn viên để bồi dưỡng đội ngũ
giáo viên đạt hiệu quả cao.
1. Cơ sở pháp lí.
Bước vào thể kỷ 21, giáo dục Việt Nam đã trải qua 15 năm đổi mới và đã thu được
một số thành tựu quan trọng: Mở rộng quy mô, đa dạng hoá hình thức giáo dục, nâng
cấp cơ sở vật chất cho nhà trường…Bên cạnh những thành tựu đó nền giáo dục Việt
Nam cũng còn rất nhiều yếu kém, một trong số yếu kém là chất lượng của đội ngũ giáo
viên còn thấp: Thấp về chuyên môn, thấp về phương pháp giảng dạy… Đứng trước bối
cảnh quốc tế và trong nước dần một cải tiến đã đặt ra những thách thức không nhỏ cho
đội ngũ giáo viên cần phải nâng cao chất lượng mới đáp ứng được nhu cầu ngày càng
lớn của mọi tầng lớp xã hội.
Tiếp tục khai triển Nghị quyết số 40/GH 10 của Quốc hội, chỉ thị số 14/2001/CT-
TTg của Thủ tường chính phủ về đổi mới chương trình giáo dục phổ thông.
Thực hiện chỉ thị số 40-CT/TW ngày 15/6/2004 của ban Bí thư về việc xây dựng,
nâng cao chất lượng độ ngũ nhà giáo và cán bộ quản lí giáo dục, Chỉ thị số 22/2003/CT-
BGD&ĐT ngỳa 05/6/2003 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về việc bồi dưỡng nhà giáo và
cán bộ quản lí giáo dục, Bô GD&ĐT chỉ đạo các đơn vị, các địa phương thực hiện có
hiệu quả kế hoạch bồi dưỡng CBQL giáo dục, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục.
3- Cơ sở thực tế.
- 6 -
Trước những yêu cầu mới của sự phát triển giáo dục trong thời kì này, đội ngũ giáo
viên của nhà trường có những hạn chế, bất cập. Số lượng giáo viên còn thiếu, cơ cấu
giáo viên còn mất cân đối giữa các môn học. Chất lượng chuyên môn, nghiệp vụ của
đội ngũ nhà giáo có mặt chưa đáp ứng yêu cầu và truyền đạt lí thuyết, ít chú ý đến phát
triển tư duy, năng lực sáng tạo, kĩ năng thực hành của người học. Chế độ, chính sách
còn bất hợp lí, chưa tạo được động lực đủ mạnh để phát huy tiềm năng của đội ngũ này.
Tình hình trên đòi hỏi phải phải xây dựng đội ngũ nhà giáo một cách toàn diện.
Đây là nhiệm vụ vừa đáp ứng yêu cầu trước mắt, vừa mang tính chiến lược lâu dài
được chất lượng giáo dục, nếu mục đích sai thì hướng phát triển sẽ không tốt điều này
làm ảnh hưởng không nhỏ đến việc nâng cao chất lượng đào tạo giáo dục. Cụ thể em
xin đưa ra một vài ý kiến để xây dựng mục đích bồi dưỡng giáo viên sao cho hiệu quả:
- Đối với giáo viên việc quan trọng đó là phải nâng cao trình độ chuyên
môn. Đây là mục đích hàng đầu của mỗi người giáo viên khi tham gia vào công tác
giảng dạy. Có nâng cao trình độ chuyên môn lúc đó các kiến thức cung cấp cho học
sinh cũng như phương pháp giảng dạy dễ hiểu sẽ giúp cho học sinh học hiệu quả
hơn, yêu thích môn học hơn.
- Giáo viên cần phải nắm rõ nội dung chương trình sách giáo khoa. Cần phải
nắm rõ và bám sát nội dung sách mới có thể giúp các học sinh ôn tập tốt. Tránh lan
man những phần không cần thiết, chú trọng vào các nội dung quan trọng, phương
pháp sạy phải phù hợp với hình thức thi trắc nghiệm khách quan, tránh học tủ, học
lệch.
- 8 -
- Giáo viên luôn phải tự học hỏi, luôn tự bồi dưỡng bản thân để nâng cao
trách nhiệm nghề nghiệp. Một người dù có trình độ đến đâu mà khôngcó tinh thần
trách nhiệm với công việc làm việc phất phơ thì sẽ không bao giờ được trọng dụng.
Đồng thời học sinh sẽ không tin tưởng vào giáo viên, lời nói của giáo viên sẽ không
có trọng lượng.
Tóm lại mục đích bồi dưỡng cần phải rõ ràng cụ thể, và có thể không phải là
mục đích nữa mà nên chuyển mục đích bồi dưỡng thành mục tiêu bồi dưỡng để càng
cụ thể vấn đề hơn thì sẽ càng đạt hiệu quả cao hơn.
1- Phương châm bồi dưỡng:
- Kết hợp bồi dưỡng nội dung với bồi dưỡng về phương pháp dạy học và sử dụng
thiết bị dạy học.
- Kết hợp bồi dưỡng trong hè với tự bồi dưỡng trong năm học
- Đa dạng hoá hình thức bồi dưỡng.
- Phương pháp bồi dưỡng tại các lớp bồi dưỡng tập trung phải phù hợp với nội
dung, kết hợp với các hình thức nghe giảng,thảo luận và thực hành,đảm bảo 70%
thời lượng bồi dưỡng dành cho việc trao đổi,thảo luận,thực hành soạn bài,tập
các giáo viên trẻ khi ra trường thường kém tự tin trong công việc và đôi lúc có những
giáo viên còn không chịu nổi những sự đùa nghịch của học sinh đối với mình. Đã từng
có nhiều giáo viên phải chảy nước mắt khi mà không thể nói nổi học sinh và còn bị học
sinh quậy phá lại chính giáo viên.Do đó giáo viên cần phải xác định rõ mục tiêu,phương
châm bồi dưỡng là gì để đó có thể tìm được cách bồi dưỡng sao cho đạt được mục tiêu
đề ra.
Cần phải chú trọng vào vấn đề thảo luận,thực hành khi tham gia vào các lớp bồi
dưỡng.Nhiều khi cách học và cách dạy ở Việt Nam vẫn còn mang tính lí thuyết khá
cao,còn khả năng thực hành thì dường như là chưa hề có chuyên môn.Tại sao học sinh
- 10 -
từ cấp 1 đến học sinh cấp 3 đều không có kĩ năng thực hành? Vâng có lẽ lí do đơn giản
là vì cháy giáo án nên không có thời gian dành cho các tiết thực hành,hay một lí do
cũng khá đơn giản khác là giáo viên cũng chưa có kĩ năng thực hành cao.Ví dụ trong
các thí nghiệm hoá sinh,hoá học…cần phải có một độ chính xác nhất định vì nếu không
sẽ gây sai số rất lớn,điều này yêu cầu đòi hỏi một trình độ kĩ năng nhất định.Do đó bên
cạnh việc bbồi dưỡng chuyên môn về kiến thức cũng cần phải có bồi dưỡng chuyên
môn về thực hành.Và theo em các trường cũng nên tuyển giáo viên dạy thực hành riêng
như vậy sẽ nâng cao chất lượng giáo dục cho các em học sinh trong trường hơn.Để làm
được điều này các lớp mở bồi dưỡng sẽ phải nâng cao các giờ thực hành lên mức tối đa,
ít nhất là 70% giờ thực hành,có như vậy mới đảm bảo tốt cho rèn luyện kĩ năng.Đồng
thời thông qua các vấn đề thực hành và seminar các giáo viên cũng có thể trao đổi các
kinh nghiệm,sáng kiến cho nhau tù đó sẽ tìm ra được các biện pháp thích hợp nhất.
2- Loại hình,hình thức,phương thức bồi dưỡng.
3.1. Bồi dưỡng về nhận thức tư tưởng chính trị :
- Đối tượng : Toàn thể CBQLGD và giáo viên các cấp, bậc học.
- Nội dung,thời gian bồi dưỡng :
Các Phòng Giáo dục,các trường THPT,Chuyên nghiệp phối hợp với Ban Tuyên
giáo Quận,Huyện ủy để có kế hoạch triển khai học tập cho tất cả CBQLGD và giáo viên
thuộc phạm vi quản lý theo nội dung và kế hoạch hướng dẫn chung của Ban Tư tưởng
Văn hoá Thành ủy.
nghề đào tạo và yêu cầu cụ thể của trường trên cơ sở “Quy định về bồi dưỡng nâng cao
trình độ giáo viên trường trung cấp chuyên nghiệp” ban hành theo Quyết định số
0/2008/QĐ-BGDĐT ngày 09/01/2008 của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Chú trọng bồi
- 12 -
dưỡng những nội dung thiết thực nhằm giúp giáo viên giải quyết những vấn đề còn
vướng mắc, tồn tại về kiến thức, phương pháp (dạy lý thuyết và thực hành) trong việc
thực hiện chương trình, môn học ở đơn vị theo tinh thần “Quy chế đào tạo trung cấp
chuyên nghiệp” ban hành theo Quyết định số 40/2007/QĐ-BGDĐT ngày 01/08/2007
của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Chọn cử CBQL, giáo viên tham gia đầy đủ các lớp tập
huấn do Bộ, Sở tổ chức.
3.5 Hình thức bồi dưỡng giáo viên theo mô hình liên trường hoặc theo cụm
trường
Tổ chức các nhóm tự bồi dưỡng giáo viên theo mô hình liên môn và liên trường là
một trong những con đường tự bồi dưỡng thiết thực và hiệu quả
Từ 1995 đến nay, đội ngũ giáo viên phổ thông đã trải qua 3 chu kỳ bồi dưỡng thường
xuyên. Bên cạnh đó, việc bồi dưỡng thay sách, bồi dưỡng chuyên đề, bồi dưỡng nâng
cao năng lực gần như diễn ra liên tục hàng năm. Kết quả là trình độ chuyên môn và
nghiệp vụ ngày càng được nâng cao, đáp ứng ngày càng tốt hơn nhiệm vụ giáo dục
trước nhiều yêu cầu mới của chương trình, sách giáo khoa nói riêng và việc đổi mới
giáo dục nói chung. Việc tự bồi dưỡng được xem là một nhu cầu tự thân của mỗi giáo
viên, được diễn ra thường xuyên liên tục trong suốt cả quá trình công tác của mỗi
người. Ngoài các đợt bồi dưỡng được thực hiện theo kiểu “từ trên xuống”, việc bồi
dưỡng phải được tiến hành mọi nơi, mọi lúc theo kiểu “từ dưới lên”. Giúp nhau trong tự
bồi dưỡng là một trong những con đường có hiệu quả trong tự bồi dưỡng chuyên môn,
nghiệp vụ.
Ngoài việc bồi dưỡng theo tổ chuyên môn, hình thức bồi dưỡng theo mô hình “liên
tổ” trong mỗi trường có tác dụng thiết thực theo từng nội dung tự bồi dưỡng. Chẳng
hạn, để nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học, các giáo viên
bộ môn Tin học có nhiều ưu thế hơn trong trường. Một tổ tự nguyện giúp đỡ nhau về
công nghệ thông tin được thành lập với hạt nhân là giáo viên bộ môn Tin học sẽ có ý
- 14 -
tùy vào từng đợt, thường là một tháng, có khi chỉ là một tuần hay vài ngày.Phương
châm bồi dưỡng là:
- Kết hợp bồi dưỡng về nội dung với bồi dưỡng về phương pháp, sử dụng thiết bị
dạy học.
- Kết hợp bồi dưỡng trong hè và tự bồi dưỡng trong năm học.
- Đa dạng hoá hình thức bồi dưỡng, thông qua các lớp bồi dưỡng tập trung kết hợp
với các sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn, hội thi giáo viên và tự bồi dưỡng của cán bộ,
giáo viên; tổ chức tham quan học tập trao đổi kinh nghiệm quản lý.
3.8. Phương thức bồi dưỡng gián tiếp.
- Cho giáo viên tự tìm hiểu sách để nghiên cứu.Có thể tổ chức theo mô hình:tổ
chức các nhóm tự bồi dưỡng giáo viên theo mô hình liên môn và liên trường là một
trong những con đường tự bồi dưỡng thiết thực và hiệu quả.Qua đó giáo viên có thể
giao lưu,học hỏi kinh nghiệm,các cách giảng dạy hay,từ đó năng cao được chuyên môn
nghiệp vụ.Theo tôi,đây là cách bồi dưỡng có hiệu quả nhất,không gì có thể bằng việc có
thể phát huy tính sáng tạo,chủ động học tập tích cực trong bản thân chính chúng ta.
- Phương thức dạy học cũ:giáo viên đọc,học sinh chép,do đó không phát huy được
khả năng tư duy,tính chủ động của học sinh.Ngày nay,phương thức dạy học truyền
thống được thay bằng cách dạy học theo cách lấy người học làm trung tâm,giáo viên chỉ
là người hướng dẫn cho học sinh cách học,cách lãnh hội kiến thức,người giáo viên có
nhiệm vụ định hướng,giải đáp các thắc mắc.Đây là phương thức dạy học mới và đang
được áp dụng vào trong các trường học,tuy nhiên còn gặp nhiều khó khăn vì giáo
viên<nhất là các giáo viên lâu năm rất ngại thay đổi cách dạy cũ>
Kết luận: Tuy có những đặc thù riêng, nhưng giáo dục và đào tạo,bồi dưỡng năng
lực bản thân đều nằm trong quá trình học tập suốt đời của con người. Học ở trường lớp,
học trong cuộc đời là một quá trình phát triển liên tục. Có thể hiểu giáo dục được thực
hiện ở các bậc học phổ thông nhằm trang bị cho con người những kiến thức cơ bản về
tự nhiên và xã hội để nhận thức thế giới. Giáo dục là giai đoạn cần thiết để hình thành
- 15 -
nhân cách, tạo lập cho con người trở thành một cá nhân có ích trong cộng đồng. Đào tạo
nghiên cứu Giáo Dục và Bồi Dưỡng Giáo Viên) tổ chức tập huấn cho đội ngũ cốt cán
các trường về nâng cao năng lực cho Giáo viên giảng dạy Chương trình thay SGK Lớp
10 (tháng 1/2007) và Lớp 11 (tháng 12/2007) Sở Giáo Dục Đào Tạo yêu cầu các trường
báo cáo về quá trình tổ chức triển khai tại Đơn vị về Sở Giáo Dục Và Đào Tạo và tiếp
tục tổ chức cho các tổ chức chuyên môn bồi dưỡng thường xuyên theo tài liệu hướng
dẫn bồi dưỡng các chuyên đề về đổi mới giáo dục THPT (đổi mới phương pháp Dạy
Học và Kiểm tra đánh giá ở THPT) trong năm học 2007 – 2008 theo tài liệu của Bộ
Giáo Dục Đào Tạo đã gửi về cho các trường từ tháng 9/2007.
- Thời gian gửi về báo cáo và kế hoạch của trường chậm nhất là 31/3/2008.
- Các trường BTTH, Trung tâm GD thường xuyên, trường TCCN (có GV dạng văn
hoá) tổ chức cho Giáo viên nghiên cứu theo Bộ môn thông qua sinh hoạt chuyên môn từ
5 – 7 ngày và hướng dẫn tự học trong thời gian còn lại HK II năm học 2007 – 2008 và
trong hè 2008 theo tài liệu hướng dẫn của Bộ Giáo Dục Đào Tạo.
- Phòng GDCN & TX tiến hành tập hợp kết quả Bồi dưỡng thường xuyên của Giáo
viên trung học theo chu kì III và đăng kí mua phôi giấy chứng nhận từ Bộ Giáo Dục
Đào Tạo (dự kiến cấp chứng chỉ BDTX CK III cho GV vào quý 4 năm 2008 ).
- Chương trình Bồi dưỡng các chứng chỉ sau Đại học:
Đối tượng: CBQLGD, Giáo viên THPT không có điều kiện học sau Đại học.
Môn bồi dưỡng: Văn, Toán và Ngoại ngữ.
b- Bồi dưỡng thực hiện CT-SGK mới.
* Đối với cán bộ QLGD :
- 17 -
- Hiệu trưởng các trường THPT tham dự hội nghị bồi dưỡng theo kế hoạch của Bộ
GD&ĐT. Phó hiệu trưởng tham gia các lớp bồi dưỡng cho giáo viên theo chuyên môn.
- Bồi dưỡng cốt cán và CBQLGD: Từ cuối tháng 6 đến đầu tháng 7/2008 theo lịch
cụ thể của Bộ Giáo Dục Đào Tạo.
* Đối với giáo viên :
- Sở GD&ĐT tổ chức các lớp bồi dưỡng cho giáo viên theo các môn giảng dạy ở
lớp 11 phổ thông : (theo kế hoạch cụ thể đính kèm):
Thời gian : từ 01/8 đến 17/8/2008
theo chủ trương chung của ngành.
- Đối tượng tham gia bồi dưỡng này là: những Giáo viên đang giảng dạy tại các
trường THPT và các CBQLGD.
- Thời gian tham gia bồi dưỡng: theo quy định mở lớp của Sở Giáo Dục Đào Tạo
và các khoá đào tạo này thường là loại hình ngắn hạn.
5. Chương trình và nội dung bồi dưỡng
Việc đầu tiên là phải tiến hành rà soát, sắp xếp lại đội ngũ nhà giáo để có kế hoạch
đào tạo, bồi dưỡng bảo đảm đủ số lượng và cân đối về cơ cấu; nâng cao trình độ chuyên
môn, nghiệp vụ, đạo đức cho đội ngũ nhà giáo.
- Tổ chức điều tra, đánh giá đúng thực trạng đội ngũ nhà giáo về tình hình tư
tưởng, đạo đức, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, phương pháp giảng dạy.
- Trên cơ sở kết quả điều tra, căn cứ vào chiến lược phát triển giáo dục tiến hành
xây dựng quy hoạch, kế hoạch đào tạo, đào tạo lại, bồi dưỡng nâng cao trình độ đội ngũ
- 19 -
nhà giáo, đảm bảo số lượng, nâng cao chất lượng, cân đối về cơ cấu đạt chuẩn, đáp ứng
yêu cầu của thời kì mới.
- Rà soát, bố trí sắp xếp lại những giáo viên không đáp ứng yêu cầu bằng các giải
pháp thích hợp như: luân chuyển, đào tạo lại, bồi dưỡng nâng cao trình độ. Ưu tiên việc
đào tạo, bồi dưỡng giáo viên các môn học còn thiếu ở các lĩnh vực mũi nhọn hoặc có
nhu cầu cấp bách.
Chương trình, nội dung bồi dưỡng đối với giáo viên dạy CT – SGK mới:
Nâng cao chất lượng nhận thức tư tưởng chính trị, tăng cường kỉ cương nền nếp
trong quản lí giáo dục và dạy học.
Mục tiêu bồi dưỡng giáo viên:
Sau khi bồi dưỡng xong, giáo viên phải:
- Giải thích được vì sao phải đổi mới chương trình giáo dục phổ thông. Xác định
được các nguyên tắc và căn cứ để thực hiện đổi mới chương trình giáo dục phổ thông.
- Chỉ ra được những kết quả đổi mới chương trình giáo dục phổ thông.
- Nghiên cứu kế hoạch giáo dục THPT, vấn đề phân ban ở THPT.
- Xác định được mục tiêu, các nguyên tắc xây dựng, cấu trúc chương trình và SGK.
đổi so với kế hoạch giáo dục THPT hiện hành. Chỉ thị 30/1998/CT- TTg của Thủ tướng
Chính phủ yêu cầu nội dung giáo dục THPT phải dựa trên cơ sở một chương trình
chuẩn và đảm bảo tính phổ thông, toàn diện, hướng nghiệp. Chênh lệch về kiến thức
của các môn học phân hóa giữa chương trình chuẩn và chương trình nâng cao không
quá 20%. Trong thông báo số 13/2006/VPCP của Văn phòng Chính phủ về ý kiến chỉ
đạo của Thủ tướng Phan Văn Khải, chủ tịch Hội đồng Quốc gia Giáo dục về phương án
điều chỉnh phân ban ở THPT, Thủ tướng đã chỉ đạo chọn phương án phân thành ba ban:
ban KHTN ( có các môn nâng cao Tóan, lí, Hóa, Sinh ) ; ban KHXH – NV ( có các môn
- 21 -
nâng cao Ngữ văn, Sử, Địa, Tiếng nước ngoài ) và ban Cơ bản HS học theo chương
trình chuẩn. Đó là những căn cứ pháp lí quan trọng để xây dựng lại kế hoạch dạy học
cho cấp học này.
Một số điểm mới:
- Thể hiện sự phân bố qua bố trí thời lượng dạy học chênh lệch cho 8 môn phân
hóa: Toán, Lí, Hóa, Sinh, Sử, Địa và Tiếng nước ngoài.
- Mức độ phân hóa không quá lớn, đảm bảo theo yêu cầu từ chương trình chuẩn
( mặt bằng học vấn phổ thông ) nâng lên 20% tính cả về thời lượng và nội dung chênh
lệch của từng môn học phân hóa. Cụ thể là các môn Toán, Lí, Hóa, Sinh ở ban KHTN
và các môn Ngữ văn, Sử, Địa, Tiếng nước ngoài ở ban KHXH- NV sẽ được nâng lên
20% so với chương trình chuẩn.
- Điều chỉnh giảm số tiết so với chương trình trung học phổ thông hiện hành ở một
số môn như Ngữ văn từ 11 tiết/ tuần trong cả 3 năm học xuống còn 9.5 tiết ; Toán từ 14
tiết còn 10 tiết ; Lí từ 9 tiết còn 6 tiết ; Công nghệ từ 6 còn 5. Thay vào các tiết này là
thời lượng dành cho các môn học mới, cho dạy học tư chọn và cho hoạt động giáo dục
khác ( hướng nghiệp, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ) đảm bảo sự cân đối giữa
các lĩnh vực tri thức của mặt bằng học vấn phổ thông.
- Tiếp tục thực hiện nguyên tắc phân hóa trong giáo dục THPT, đáp ứng nhu cầu
rất đa dạng của người học cũng như tạo điều kiện cho chương trình giáo dục của nhà
trường được thực hiện một cách linh hoạt, gắn bó với thực tiễn địa phương phục vụ yêu
cầu chuẩn bị đội ngũ lao động tham gia phát triển kinh tế- xã hội địa phương, kế hoạch
hoạt động tích cực của học sinh.
- Các nội dung lí thuyết được cân nhắc lựa chọn và đề ra các yêu cầu thực hành phù
hợp với mức độ nhận thức của học sinh.
- 23 -
-Các nội dung trong chương trình được sắp xếp lại đêt tăng cường ứng dụng và hỗ
trợ giữa các môn.
- Đối với các môn văn hóa, nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn được thực hiện qua
việc tăng cường tích hợp, liên hệ nội dung môn học thực tiễn cuộc sống, địa phương,
đất nước hoặc đưa những nội dung ứng dụng thực tiễn, thông tin mới về kinh tế - xã
hội vào môn học. Nhiều môn học được thực hiện tích hợp như giáo dục dân số- sức
khỏe sinh sản, giáo dục bảo vệ môi trường, giáo dục sức khỏe. Qua đó giúp học sinh
hiểu biết thực tế cuộc sống, hiểu biết các hoạt động sản xuất của quê hương, đất
nước, góp phần định hướng nghề nghiệp, chuẩn bị tâm thế sẵn sàng tham gia lao
động sản xuất.
- Ngoài ra, chương trình hoạt động hướng nghiệp còn giúp học sinh nắm được thông
tin về tình hình phát triển kinh tế- xã hội của đất nước, địa phương, về thị trường lao
động, về thế giới nghề nghiệp và hệ thống đào tạo lam căn cứ cho việc chọn nghề và
chuẩn bị tâm thế tham gia lao động.
-Chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp quy định còn có phần hướng dẫn
trường THPT tổ chức các hoạt động cho học sinh như lao động - hướng nghiệp hoạt
động theo hứng thú nghiên cứu khoa học, kĩ thuật, nghệ thuật giúp các em định
hướng nghề nghiệp của mình.
-Các nội dung tự chọn với loại chuyên đề bám sát giúp học sinh nắm vững hơn các
kiến thức cơ bản, chủ đề đáp ứng sẽ cung cấp cho học sinh những kiến thức, kĩ năng
theo theo nhu cầu, nguyên vọng của học sinh, phần nào giúp học sinh có thêm hiểu
biết cần thiết để tham gia lao động xã hội ngay tại trường phổ thông.
Đổi mới phương pháp dạy học:
Đây là trọng tâm của toàn bộ chương trình bồi dưỡng. Chỉ có đổi mới phương pháp
dạy và học chúng ta mới có thể tạo được sự đổi mới thực sự trong giáo dục, mới có thể
đào tạo được lớp người năng động, sáng tạo, có tiềm năng cạnh tranh trí tuệ trong bối