Sức khỏe tâm thần

Khi trái tim bắt đầu mệt mỏi, nó sẽ đập một cách yếu ớt hoặc không bao giờ
họat động nữa. Một cái xương có thể bị nứt hoặc gãy. Nhưng một khi hệ thống dây
thần kinh chằng chịt trong não bị rối loạn, kết quả có thể gần như bạn kết thúc
cuộc đời, sống mà như chết. Người ta gọi đó là bệnh thần kinh.
Bất kỳ ai cũng có cảm xúc vui, buồn, căng thẳng, lo âu, hối hận hoặc sợ
hãi, nhưng khi cảm xúc, suy nghĩ, hành động của con người thường xuyên có vấn
đề, họ có thể đã mắc chứng bệnh thần kinh. Theo Tổ chức y tế thế giới (WHO),
hiện nay trên thế giới có khoảng 450 triệu người đang bị bệnh tâm thần, lệch lạc
trong các vấn đề tâm lý và thái độ cư xử.
Tuy nhiên việc xác định con người hiện có bao nhiêu lọai bệnh tâm thần
đang là một vấn đề thách thức các nhà tâm lý học. Một trong những nỗ lực này là
việc cho ra đời cuốn kỷ yếu được gọi là “thánh kinh tâm lý học” – Triệu chứng và
thống kê thường niên của các dạng tâm thần - ấn bản mới nhất có khoảng 1000
trang và liệt kê 400 dạng tâm thần.
Tính đa dạng của bệnh tâm thần
Một trong số chứng bệnh tâm thần được biết và phổ biến nhất có lẽ là
chứng suy nhược thần kinh – một trạng thái buồn rầu kéo dài, chán nản đôi khi
kèm theo cảm giác thất vọng và yếm khí. Sự rối loạn theo mùa (rối lọan không
thường xuyên) ảnh hưởng đến một vài người trong mùa thu và mùa đông. Trong
tâm thần lưỡng cực (hưng - trầm cảm) con người đi từ trạng thái suy sụp tới điên
dại, họ có trạng thái phởn phờ, tự tin một cách phi thật tế trong hành động của họ.
Tâm thần nhân cách là căn bệnh về hành vi cư xử, nó phá hủy chính bản
thân con người hay những người xung quanh họ. Trong sự phân tích về tâm thần
cho thấy một vài người thường đột nhiên thay đổi trong lúc ở trạng thái tỉnh táo,
kiểm soát. Ví dụ, trong chứng bệnh hay quên, kết quả là mất một phần trí nhớ.
Samson, một người đàn ông khỏe mạnh được viết trong kinh thánh cũng bị chứng
bệnh tâm thần nhân cách khó gần. Đây có lẽ là trường hợp được phát hiện đầu tiên
và sớm nhất.
Tâm thần lo âu thì đã được mô tả bởi cảm giác của sự căng thẳng và những

Những nguyên nhân tiềm ẩn
Xét về lịch sử, một vài triệu chứng của bệnh tâm thần, như thái độ hay
giọng nói thất thường thường được cho là bằng chứng của thần nhập hay ma quỷ.
Thêm vào đó gần đây, máy chụp cắt lớp não đã có sự liên kết trực tiếp tới
những biến đổi trong mức độ truyền sóng của hệ thần kinh- những chất hóa học
truyền thông tin dọc theo các nơron thần kinh – hay những sự thay đổi trong cấu
trúc của dây thần kinh nằm ở những khu vực khác nhau của não. Ví dụ như, một
người đột ngột chuyển qua trạng thái thẫn thờ thường là biểu hiện chỉ ra mức độ
thấp nhất của độ truyền sóng trong hệ thần kinh.
Trong một vài trường hợp, những nguyên nhân tức thì của sự trục trặc này
thường được nhận biết ngay. Những triệu chứng của căn bệnh Alzheimer, điểm
chính bắt đầu của việc mất trí nhớ ở người lớn tuổi, được xem là nguyên nhân của
sự tích tụ mảng protein, điều này làm nghẽn các dây thần kinh trong não.
Một vài căn bệnh truyền nhiễm cũng có thể phát triển thành bệnh tâm thần.
Nhiễn HIV có thể gây ra bệnh tâm thần phân liệt, giống như sự phân bào không
kiểm soát được của vi khuẩn có thể gây bệnh giang mai.
Trong nhiều trường hợp những trường hợp quá rõ ràng thì lại không rõ ràng
và các chuyên gia đề nghị rằng có nhiều nhân tố tác động vào điều này. Một trong
những ví dụ nổi bật nhất là bệnh Tâm thần phân liệt, có những biểu hiện của sự rối
loạn tâm lý. Điều này không đúng với sự thật, có thể bao hàm cả sự ảo giác, những
giọng nói nghe được, ảo tưởng và hoang tưởng. Một cặp sinh đôi giống nhau như
đúc thì có nguy cơ bị bệnh tâm thần phân liệt giống nhau và tỉ lệ này cao hơn so
với cặp sinh đôi ít giống nhau hoặc đơn giản chỉ là anh em cùng huyết thống, điều
này cho thấy không phụ thuộc quá nhiều vào gen di truyền. Nhưng các nhà khoa
học đang tập hợp một danh sách những nhân tố gây nguy cơ ngoài những thứ ảnh
hưởng đến cuộc sống của con người. Mùa sinh sản cũng quan trọng – sinh trong
mùa đông hay đầu mùa xuân dễ có nguy cơ mắc bệnh hơn, yếu tố tuổi tác của cho
mẹ cũng ảnh hưởng tới tâm thần của đứa trẻ sau này
Gen cũng được cho là có khả năng ảnh hưởng tới nhiều vấn đề của sức
khỏe tâm thần như chứng háu ăn, bệnh tự kỷ, bệnh Alzheimer và bệnh rối loạn

liệt trong lúc ông đang tìm ra định lý mà nhờ định lý đó ông đạt giải Nobel Toán
học. Họa sĩ Vicent Van Gogh, nhà soạn nhạc Robert Schumann và nhà văn Fydor
Dostoevsky thì được nói nhiều đến việc họ đều bị bệnh tâm thần như
hypergraphia, một căn bệnh cưỡng ép phải làm việc – đây có lẽ là dấu hiệu kích
thích sự sáng tạo nghệ thuật.