1
Đánh giá hiện trạng và đề xuất giải pháp cải
thiện hoạt động quản lý chất thải y tế trên địa
bàn thành phố Thái Nguyên Vương Thái Hưng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên
Luận văn ThS. ngành: Khoa học môi trường; Mã số: 60 85 02
Người hướng dẫn: PGS.TS. Nguyễn Thị Loan
Năm bảo vệ: 2012 Abstract. Trình bày khái niệm về chất thải y tế, phân loại chất thải y tế và tác động
của chất thải y tế đến môi trường và cộng đồng. Phân tích và đánh giá thực trạng
công tác quản lý quản lý chất thải y tế ở thành phố Thái Nguyên dựa trên các số liệu
và các thông tin điều tra khảo sát có được. Đề xuất các biện pháp để cải thiện tình
hình quản lý chất thải y tế cho hiện tại và tương lai của thành phố Thái Nguyên.

Keywords. Khoa học môi trường; Ô nhiễm môi trường; Chất thải; Quản lý chất thải;
Thái Nguyên Content
MỞ ĐẦU
Nhờ những thay đổi có tính chiến lược trong đường lối xây dựng kinh tế - xã hội của
Đảng và Chính phủ ta, Thành phố Thái Nguyên đang bước vào một thời kỳ đổi mới toàn diện.
Cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội là quá trình cải tạo, nâng cấp đô thị hiện có, mở rộng

chuyển và xử lý. Ngoài ra còn làm tốn kém kinh phí và gây ô nhiễm môi trường. Chính những
lý do trên, nhằm góp phần làm cho công tác quản lý, thu gom cũng như vận chuyển, xử lý
chất thải y tế đạt được hiệu quả. Chính vì vậy mà đề tài “Đánh giá hiện trạng và đề xuất giải
pháp cải thiện hoạt động quản lý chất thải y tế trên địa bàn thành phố Thái Nguyên” được
thực hiện với mục tiêu đánh giá công tác quản lý chất thải y tế (CTYT) để từ đó đưa ra những
giải pháp tối ưu nhằm giải quyết những vấn đề về quản lý chất thải y tế hiện nay của thành
phố Thái Nguyên. CHƢƠNG I. TỔNG QUAN TÀI LIỆU

1.1. Khái niệm về chất thải y tế
1.2. Phân loại chất thải y tế
1.3. Tác động của chất thải y tế đến môi trường và cộng đồng
1.3.1. Đối với môi trường
a. Tác động đến môi trường nước
b. Tác động đến môi trường đất
c. Tác động đến môi trường không khí
1.3.2. Tác động của chất thải y tế đối với sức khoẻ con người
1.3.2. 1. Những nguy cơ của chất thải y tế
a. Nguy cơ các vi khuẩn gây bệnh
b. Nguy cơ nghề nghiệp đối với các chất gây bệnh có nguồn gốc từ máu
c. Những nguy cơ từ chất thải truyền nhiễm và các vật sắc nhọn
d. Những mối nguy cơ từ loại chất thải hóa chất và dược phẩm
e. Những nguy cơ từ chất thải gây độc gen (genotoxic)
f. Những nguy cơ từ các chất thải phóng xạ
1.3.2.2. Ảnh hưởng của các loại chất thải y tế
a. Ảnh hưởng của loại chất thải truyền nhiễm và các vật sắc nhọn
b. Ảnh hưởng của chất thải hoá chất và dược phẩm
c. Những ảnh hưởng của chất thải gây độc gen trong y tế

học cổ truyền, Bệnh viện Tâm thần, Bệnh viện Lao và Bệnh phổi, Bệnh viện Điều dưỡng và
Phục hồi chức năng, Bệnh viện mắt). Ngoài ra, còn hệ thống y tế dự phòng với 5 Trung tâm
(Trung tâm y tế Thành phố, Trung tâm Y tế dự phòng, Trung tâm chống phong và da liễu,
Trung tâm chăm sóc sức khỏe sinh sản, Trung tâm kiểm nghiệm thuốc – mỹ phẩm, Trung tâm
Truyền thông giáo dục sức khỏe);
- 4 phòng khám đa khoa tư nhân
- 28 trạm y tế xã phường với 140 giường bệnh.
Đa số các bệnh viện thường được đặt ở những vị trí tương đối gần nhau. Bệnh viện đa
khoa trung ương Thái Nguyên, Bệnh viện A, Bệnh viện Lao và Bệnh phổi, Bệnh viện tâm
thần, Bệnh viện điều dưỡng- phục hồi chức năng.

4
3.1.1. Thông tin về chất thải của các cơ sở y tế tại thành phố Thái Nguyên
Thông tin về chất thải của các cơ sở y tế tại thành phố Thái Nguyên được trình bày trong Bảng 3.1
Bảng 3.1. Thông tin về chất thải của các cơ sở y tế tại thành phố Thái Nguyên
TT
Cơ sở y tế
Số
giƣờng
bệnh
PHÂN LOẠI CHẤT THẢI
Hệ thống xử lý
NT
(Công suất)
CTYT
(công suất)
Chất thải
rắn thông
thường
(kg/ngày)

150
232
16
4
252
HTXL sinh học
công suất
800m
3
/ngày đêm
Lò đốt CTRYT
công suất:
10 ÷ 20 kg/h
3
Bệnh viện Đa Khoa
Thái Nguyên
650
1.193
103
26
1.322
HTXL sinh học
công suất
800m
3
/ngày đêm
Xử lý tại lò đốt
CTRYT tại bãi
rác Đá Mài
4

truyền
100
169
40
11
220
không
nt
8
Bệnh viện Điều
dưỡng và Phục hồi
chức năng
100
141
38
10
189
không
nt

5
9
Bệnh viện Gang
thép
230
467
40
10
517
HTXL hoá sinh:

rác Đá Mài
12
Nhóm các Trung
tâm y tế phường, xã
140
32
12
5
49
Không có
Không có

Từ Bảng 3.1 ta thấy các bệnh viện thải ra nhiều chất thải y tế nguy hại, trong đó Bệnh viện Đa Khoa Thái Nguyên thải số lượng
nhiều nhất là 103 kg/ngày. Nhóm các Trung tâm y tế phường, xã thải ít chất thải y tế nguy hại, chỉ khoảng 12 kg/ngày.

6
3.2. Hiện trạng công tác quản lý chất y tế tại thành phố Thái Nguyên
Hiên nay, việc quản lý chất thải y tế trên địa bàn thành phố đã được thực hiện nhưng
chưa thật sự đồng bộ, tập trung chủ yếu ở các bệnh viện lớn trong thành phố Thái Nguyên
còn các cơ sở khám chữa bệnh tư nhân khác và các trạm xá đều thực hiện một cách qua loa
không triệt để và không đảm bảo môi trường.
Sơ đồ thực trạng quản lý và xử lý chất thải rắn tại bệnh viện hiện nay của thành phố:
- Thiếu các khu vực an toàn để lưu giữ chất thải trong các điểm tập trung chất thải của
bệnh viện.
- Sử dụng các phương pháp thực hành xử lý chất thải y tế chưa thích hợp như đốt chất
thải ngoài trời hoặc chôn bào thai trong khuôn viên bệnh viện.
- Các lò thiêu tại chỗ của một số bệnh viện họat động ở nhiệt độ thấp không có khả
năng đốt cháy toàn bộ chất thải trong khu đất bệnh viện.
Vận chuyển

Chôn lấp chung

Các khoa phòng
bệnh viện
Chất thải sinh
hoạt
Phân loại
Chất thải SH và
phế thải

Thu gom

Bán ve chai 7
- Thiếu các nhân viên được đào tạo về xử lý chất thải y tế.
- Phân cấp trách nhiệm thiếu cụ thể và chưa có diễn đàn để cho mọi nhân viên và các
khoa cùng phối hợp thảo luận trong việc xử lý chất thải y tế.
- Những bất cập trong công tác quản lý gây ảnh hưởng thế nào đến môi trường:
+ Khi công tác quản lý môi trường của các cấp không được chặc chẽ đã làm cho vấn
đề tệ nạn tăng: trộm ve chai bán, thải chất thải bừa bãi.

Bệnh viện
TW
Bệnh viện
tỉnh
Bệnh viện
huyện
Trạm y tế cơ sở
và y tế tư nhân
Vân
chuyển II
Thu gom I
Lò đốt
Tro thu được
Phân loại
Phân loại Hình 3.2. Sơ đồ quản lý CTYT có hiệu quả
a. Trách nhiệm Nhà Nước trong công tác môi trường bệnh viện
Sơ đồ tổ chức mạng luới quản lý bảo vệ môi trường trong ngành y tế.

8
Bộ y tế Bộ KHCN
Sở y tế Sở KHCN
Vụ
TTBYT
Vụ khoa học

lý chất thải.
Ban chỉ đạo bao gồm:
+ Lãnh đạo bệnh viện;
+ Các trưởng khoa trong bệnh viện;
+ Trưởng khoa chống nhiễm khuẩn;
+ Trưởng phòng Y tá – Điều dưỡng;
+ Phòng kế hoạch tổng hợp của bệnh viện;
+ Phòng quản trị của Bệnh viện;
Giám đốc bệnh viện bổ nhiệm một người phụ trách công tác quản lý chất thải bệnh
viện. người phụ trách công tác quản lý chất thải chịu trách nhiệm toàn bộ trong việc xây dựng
một kế hoạch và hàng ngày kiểm tra giám sát hệ thống xử lý chất thải.
c. Giải pháp quản lý chất thải rắn y tế ngoài cơ sở khám chữa bệnh
Thu gom và vận chuyển đến nơi xử lý, để đảm bảo cho rác thải không được lưu giữ
quá lâu ta thực hiện thu gom theo nguyên tắc chia thành 2 khu vực khác nhau và rác thải sẽ
được thu gom theo 3 vùng:
Vùng I cách nơi xử lý cuối cùng 10Km: công tác thu gom được thực hiện hai ngày
một lần cho.
Vùng II cách nơi xử lý cuối cùng 15Km: công tác thu gom được thực hiện ba ngày
một lần cho vùng 2.
Vùng III cách nơi xử lý cuối cùng >20Km: công tác thu gom được thực hiện bốn ngày
một lần cho vùng 3. Bộ TNMT
Sở TNMT

9

Sơn Thực tế này khiến cho ngành y tế thành phố nói riêng và Thái Nguyên nói chung luôn
trong tình trạng đối mặt với rất nhiều khó khăn, đặc biệt là công tác liên quan đến quản lý
chất thải rắn y tế. Trong tình hình hiện nay với nhu cầu khám chữa bệnh ngày càng tăng thì sẽ
dẫn đến lượng chất thải y tế phát sinh tại các cơ sở y tế cũng sẽ tăng theo.
Pháp luật và cách xử lý chất thải y tế phải thực hiện nghiêm hơn bao giờ hết nhằm
giáo dục, cưỡng chế. Đó là tiển đề tạo nên thói quen tốt về bảo vệ môi trường dần dần sẽ
mang lại ý thức tự giác cho xã hội và trên quan điểm này môi trường sẽ được cải thiện. là một
bộ phận quan trọng góp phần cải tạo làm sạch môi trường.
Luận văn đã đánh giá cơ bản tình hình phát sinh và công tác quản lý CTYT trên địa
bàn thành phố Thái Nguyên.
Luận văn đã chỉ ra được trách nhiệm của từng đối tượng trong công tác quản lý chất
thải y tế.
Luận văn đã đưa ra được các sơ đồ quản lý chất thải y tế có hiệu quả. Cũng như đã
phân vùng thu gom chất thải y tế trên địa bàn thành phố Thái Nguyên với mục đích không để
chất thải y tế lưu giữ quá lâu.
Luận văn đề xuất được mô hình quản lý chất thải y tế phù hợp với tình hình thực tiễn
tại thành phố Thái Nguyên.

10
2. Kiến nghị
Nhìn chung, công tác quản lý CTYT tại thành phố Thái Nguyên trong những năm qua
đặc biệt là những năm gần đây có nhiều tiến bộ đáng kể và ngày càng hoàn thiện hơn. Tuy
nhiên cũng gặp không ít khó khăn và trở ngại trong công tác thu gom, vận chuyển và xử lý.
Chính vì vậy, chúng ta phải tìm ra các giải pháp để công tác quản lý được tốt hơn.
Dựa vào đánh giá hiện trạng công tác quản lý đã phân tích được như trên, luận văn có
một vài kiến nghị như sau:
Giảm tới mức thấp nhất các ảnh hưởng của chất thải y tế đến môi trường và sức khỏe
con người.
Tăng cường kiểm tra, xử phạt các hành vi vi phạm về xả thải chất thải tại các cở sở
khám chữa bệnh.

Bộ Y tế (2008), "Kiểm tra tình hình thực hiện Quy chế quản lý chất thải y tế", Công văn số
6998/BYT-KCB ngày 10/10/2008, Bộ Y tế, Hà Nội.
Bộ Y tế (2008), "Tăng cường triển khai thực hiện quản lý và xử lý chất thải y tế" , Công văn số
7164/BYT-KCB ngày 20/10/2008, Bộ Y tế, Hà Nội.
Bộ Y tế (2008), Báo cáo Hội nghị "Tổng kết ngành y tế năm 2008 và triển khai công tác y tế năm
2009", Hà Nội.
Bộ Y tế (2009), "Kế hoạch bảo vệ môi trường ngành y tế giai đoạn 2009 - 2015" Quyết định số
1783/QĐ-BYT ngày 28/5/2009, Bộ Y tế, Hà Nội.
Bộ Y tế (2009), Vệ sinh môi trường Dịch tễ (tập I), Nhà xuất bản Y học, Hà Nội.

11
Cục thống kê tỉnh Thái Nguyên (2007), Niên giám thống kê tỉnh Thái Nguyên 2006, Nhà xuất bản
thống kê, Hà Nội.
Phạm Ngọc Đăng (2004), Quản lý môi trường đô thị và khu công nghiệp, Nhà xuất bản Xây dựng,
Hà Nội.
DANIDA (2001), Văn kiện dự án Quản lý chất thải y tế tỉnh Thái Nguyên, Thái Nguyên.
Cù Huy Đấu - Trường Đại học kiến trúc Hà Nội (2004), "Thực tiễn quản lý chất thải rắn y tế ở
Việt Nam", Tuyển tập các báo cáo khoa học hội nghị môi trường Việt Nam, Hà Nội, (tr 61 -
74).
DEA (2004), Quản lý chất thải y tế cho tỉnh Thái Nguyên, Thái Nguyên.
Sở Tài nguyên và Môi trường Thái Nguyên (2007), Điều tra thống kê nguồn thải và xác định cơ
sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, Thái Nguyên.
Sở Tài nguyên và Môi trường Thái Nguyên (2011), Kết quả quan trắc hiện trạng môi trường năm
2011, Thái Nguyên.
Sở Y tế (2010), Báo cáo kết quả kiểm tra chất thải y tế tại các cơ sở y trên địa bàn tỉnh, Thái
Nguyên.
Trung tâm tư vấn chuyển giao công nghệ nước sạch và Môi trường (2008), Dự án xây dựng hệ
thống xử lý chất thải y tế tỉnh Thái Nguyên, Thái Nguyên.
Trường Đại học Y khoa Thái Nguyên (2007), Giáo trình sau đại học môn Vệ sinh môi trường,
Thái Nguyên.