CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
ĐỀ TÀI
Công nghệ sản xuất giống nấm Linh Chi
Giáo viên thực hiện :
Sinh viên thực hiện :
- 1 -
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
MỤC LỤC
Trang
LỜI NÓI ĐẦU 1
CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN VỀ NẤM 2
I. GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ NGHỀ NUÔI TRỒNG NẤM 2
1.1. Sơ lược về nấm 2
1.2. Đặc điểm của nghề nuôi trồng nấm 3
1.3. Tình hình sản xuất – tiêu thụ nấm ở Việt nam và thế giới 4
II. NẤM LINH CHI 6
2.1. Giới thiệu chung về nấm linh chi 6
2.2. Đặc tính sinh học nấm linh chi 6
CHƯƠNG 2. NHÂN GIỐNG NẤM LINH CHI 9
I. SƠ ĐỒ QUY TRÌNH NHÂN GIỐNG NẤM LINH CHI 9
1.1. Sơ đồ quy trình nhân giống nấm linh chi 9
1.2. Mô tả sơ lược quy trình sản xuất giống nấm 10
II. SẢN XUẤT GIỐNG NẤM CẤP I 15
2.1. Chuẩn bị giống gốc 15
2.2. Chuẩn bị môi trường dinh dưỡng 15
2.3. Cấy chuyền giống nấm cấp I 18
2.4. Nuôi sợi giống nấm cấp I 21
III. NHÂN GIỐNG NẤM CẤP II 22
3.1. Chuẩn bị giống nấm cấp II 22
3.2. Làm môi trường nhân giống nấm cấp II 22
làm thuốc chữa bệnh, các loại nấm còn có tác dụng tăng cường sức đề kháng cơ thể,
chống lão hóa, làm giảm nguy cơ mắc các bệnh như ung thư, tim mạch
Muốn nuôi trồng nấm phải có giống. Ngày nay, việc nhân các loại giống nấm ăn và
nấm dược liệu bằng phương pháp nuôi cấy mô tế bào đã mang lại hiệu quả kinh tế cao.
Thực tế cho thấy giống sử dụng trong nuôi trồng nấm có ảnh hưởng rất lớn đến chất
lượng, năng suất hay nói cách khác là quyết định đến sự thành bại của nghề trồng nấm.
Do vậy, công tác chọn lựa giống nấm đạt tiêu chuẩn để sản xuất là rất quan trọng và công
việc này rất phức tạp đòi hỏi phải có đội ngũ cán bộ kỹ thuật với tay nghề cao và trang
thiết bị hiện đại và tương đối phức tạp.
Trồng nấm thì khâu quan trọng nhất là quá trình nhân giống, hay làm meo giống.
Nó đòi hỏi phải thật sạch, đong đếm thật chính xác. Trong đó, giống gốc là yếu tố quan
trọng và quyết định đến sản lượng và chất lượng nấm làm ra. Vì vậy em xin thuyết trình
đề tài “Công nghệ sản xuất giống nấm Linh Chi”.
CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VỀ
NẤM
I. GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ NGHỀ NUÔI TRỒNG NẤM
- 4 -
Hình 1.1 Quả thể nấm Linh Chi
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
Ngành sản xuất nấm ăn đã hình thành và phát triển trên thế giới từ hàng trăm năm
nay. Do đặc tính khác biệt với thực vật và động vật về khả năng quang hợp, dinh dưỡng
và sinh sản, nấm được xếp thành một giới nấm riêng. Giới nấm có nhiều loài, chúng đa
dạng về hình dáng, màu sắc, gồm nhiều chủng loại và sống ở khắp nơi. Cho đến nay, con
người mới chỉ biết đến một số loài để phục vụ cuộc sống.
1.1. Sơ lược về nấm
1.1.1. Khái niệm về nấm
Theo quan niệm cũ, nấm là thực vật, nhưng là thực vật không có
diệp lục tố. Tuy nhiên, những nghiên cứu ngày càng nhiều về sinh lý và
dinh dưỡng, cho thấy nấm khác biệt với thực vật.
- Nấm không có khả năng quang hợp,
con người.
1.1.2.2. Giá trị dược liệu của nấm
- 5 -
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
Nấm không chỉ ăn ngon, giàu chất dinh dưỡng, mà còn không gây xơ cứng động
mạch và không làm tăng lượng cholesterol trong máu như nhiều loại thịt động vật. Một số
loài nấm như Linh chi còn có tác dụng chữa bệnh viêm gan, ruột, cao huyết áp, thậm chí
còn giảm đau và chữa khỏi cho các bệnh nhân ung thư giai đoạn đầu.
Ngoài ra, nấm còn chứa ít muối natri, rất tốt cho cho những người bệnh thận và
suy tim có biến chứng phù. Ở Trung Quốc và các nước phương Đông, người ta còn dùng
nấm để điều trị nhiều bệnh như rối loạn tiêu hóa, rối loạn tim mạch, cao huyết áp, tiểu
đường, bổ xương, chống viêm nhiễm
Có thể nói nấm là loại thực phẩm tốt cho sức khỏe con người.
-Tăng cường khả năng miễn dịch của cơ thể
-Kháng ung thư và kháng virus
-Dự phòng và trị liệu các bệnh tim mạch
-Giải độc và bảo vệ tế bào gan
-Kiện tỳ dưỡng vị
-Hạ đường máu và chống phóng xạ
-Thanh trừ các gốc tự do và chống lão hóa
1.2. Đặc điểm của nghề nuôi trồng nấm
1.2.1. Thuận lợi
- Nguồn nguyên liệu rẻ tiền, dễ kiếm và dồi dào: phế liệu của nông nghiệp như cỏ
dại, rơm rạ, mùn cưa, thân cây, lõi bắp, thân cây đậu, bã mía, phân gà, phân chuồng…
- Vốn đầu tư không cao, tùy thuộc vào mô hình sản xuất.
- Vòng quay vốn nhanh do chu kỳ sản xuất ngắn.Chẳng hạn như nấm rơm thu
hoạch sau 15 ngày nuôi trồng, nấm mèo và bào ngư sau 2 tháng đã có sản phẩm bán ra thị
trường.
- Ít tốn đất, hiệu quả sử dụng đất rất cao vì có thể trồng trên giàn kệ nhiều tầng,
không choán chỗ đất nông nghiệp, tận dụng được đất không trồng trọt được, lại có tác
khoảng trên 150.000 tấn/năm. Kim ngạch xuất khẩu khoảng 60 triệuUSD/năm. Hiện nay,
Việt Nam đang nuôi trồng 6 loại nấm phổ biến, phân bố ở các địa phương như sau:
- Nấm rơm trồng ở các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long (Đồng Tháp, SócTrăng, Trà
Vinh, Cần Thơ ) chiếm 90% sản lượng nấm rơm cả nước.
- Mộc nhĩ trồng tập trung ở các tỉnh miền Đông Nam Bộ chiếm 50% sản lượng
mộc nhĩ trong toàn quốc.
- Nấm mỡ, nấm sò, nấm hương chủ yếu được trồng ở các tỉnh miền Bắc, sản lượng
mỗi năm đạt khoảng 30.000 tấn.
- Nấm dược liệu: Linh chi, Vân chi, Đầu khỉ mới được nuôi trồng ở một số tỉnh,
thành phố, sản lượng mõi năm đạt khoảng 150 tấn.
Một số loại nấm khác như: Trân châu, Kim châm đang nghiên cứu và sản xuất
thử nghiệm, sản lượng chưa đáng kể. Nghề trồng nấm ở Việt Nam đang phát triển nhưng
còn ở quy mô nhỏ lẻ hộ gia đình, trang trại, mỗi năm sử dụng vài tấn nguyên liệu có sẵn
tới vài trăm tấn ở mỗi cơ sở để sản xuất nấm. Tiềm năng và những điều kiện thuận lợi của
nghề trồng nấm ăn và nấm dược liệu rất phù hợp với người nông dân nước ta vì:
- Nguyên liệu trồng nấm rất sẵn có như rơm rạ, mùn cưa, thân cây gỗ, thân lõi ngô,
bông phế loại ở các nhà máy dệt, bã mía ở các nhà máy đường ước tính cả nước có trên
40 triệu tấn nguyên liệu, chỉ cần sử dụng khoảng 10 – 15% lượng nguyên liệu này để nuôi
trồng nấm đã tạo ra trên 1 triệu tấn/năm và hàng trăm ngàn tấn phân hữu cơ.
- Trong những năm gần đây, nhiều đơn vị nghiên cứu ở các viện, trường, trung tâm
đã chọn được một số loại giống nấm ăn, nấm dược liệu có khả năng thích ứng với điều
- 7 -
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
kiện môi trường ở Việt Nam cho năng suất khá cao. Các tiến bộ kỹ thuật về nuôi trồng,
chăm sóc, bảo quản và chế biến nấm ngày càng đượchoàn thiện. Trình độ và kinh nghiệm
của người nông dân được nâng cao. Năng suất trung bình các loại nấm đang nuôi trồng
hiện nay cao gấp 1,5 – 3 lần so với 10 năm về trước.
- Vồn đầu tư để trồng nấm so với các ngành sản xuất khác không lớn vì đầu vào
chủ yếu là công lao động. Nếu tính trung bình để giải quyết việc làm cho 1 người lao
động chuyên trồng nấm ở nông thôn hiện nay có mức thu nhập 800-900 đ/tháng, chỉ cần
năm xuất khẩu thu về hàng triệu đôla.
Nhìn chung nghề trồng nấm phát triển mạnh và rộng khắp nhát trong 20 năm gần
đây. Sản xuất nấm đem lại nguồn thực phẩm, tạo việc làm tại chỗ, vệ sinh môi trường
đồng ruộng, hạn chế việc đốt rơm rạ, đốt phá rừng tạo ra nguồn phân bón hữu cơ co cải
tạo đất, góp phần tích cực vào chu trình chuyển hóa vật chất.
II. NẤM LINH CHI
- 8 -
Hình 1.2 Cấu tạo nấm Linh Chi
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
2.1. Giới thiệu chung về nấm Linh Chi
Từ hơn 4000 năm trước ở Trung Quốc, nấm linh chi đã được coi như một loại thần
dược, chỉ dành riêng cho các bậc vua chúa, vì thế linh chi còn có nhiều tên gọi khác như
bất lão thảo, thần tiên thảo, vạn niên, nấm thần linh, cỏ huyền diệu Mỗi tên gọi của Linh
chi gắn liền với một giá trị dược liệu của nó. Linh chi có tên khoa học là Ganoderma
lucidum. Tên tiếng Anh: Varnished Conk hay Ling Chih.
2.2. Đặc tính sinh học nấm Linh Chi
2.2.1. Hình dạng và màu sắc
Cấu tạo quả thể nấm Linh Chi gồm 2 phần: cuống nấm và mũ nấm
-Cuống nấm dài hoặc ngắn, đính bên có hình trụ đường kính 0,5-3cm. Cuống nấm
ít phân nhánh, đôi khi có uốn khúc cong queo. Lớp vỏ cuống màu đỏ, nâu đỏ, nâu đen,
bong, không có lông, phủ suốt lên mặt tán nấm.
-Mũ nấm khi còn non có hình trứng, lớn dần có hình quạt. Trên mặt mũ có gạch
đồng tâm màu sắc từ vàng chanh – vàng nghệ - vàng nâu – vàng cam – đỏ nâu – nâu tím
nhẵn bóng như láng vecni. Mũ nấm đường kính 2-15cm, dày 0,8-1,2cm, phần đính cuống
thường gồ lên hoặc hơi lõm.
Khi đến tuổi trưởng thành thì phát tán bào tử từ phiến có màu nâu sẫm.
2.2.2. Chu trình sống nấm Linh Chi
- 9 -
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
-Độ ẩm cơ chất: 60 - 65%.
-Độ ẩm không khí: trong giai đoạn nuôi sợi là 70-80%, trong giai đoạn ra quả thể
là 80 - 95%.
-Ánh sáng:
-Giai đoạn nuôi sợi: không cần ánh sáng.
-Giai đoạn hình thành qủa thể: cần ánh sáng tán xạ (ánh sáng có thể đọc sách được)
và cường độ ánh phải cân đối từ mọi phía.
-Độ pH: Nấm linh chi thích hợp trong môi trường có pH từ 5,5 - 7.
-Độ thông thoáng: Trong suốt quá trình nuôi sợi và phát triển quả thể,nấm linh chi cần độ
thông thoáng tốt.
-Dinh dưỡng: Sử dụng trực tiếp nguồn cellulose.
CHƯƠNG II: NHÂN GIỐNG NẤM LINH CHI
- 11 -
MT Thạch
(PDA)
MT cấp II
MT dạng hạt
-Lúa
-Hat ngũ cốc
MT dạng que
-Sắn
Quả thể
Tơ nấm Bào tử
Phân lập
MT cấp III
Mùn cưa
-Cấy chuyền
-Nuôi sợi
-Bảo quản
-Cấy chuyền
Nhân giống
cấp I
Nhân giống
cấp II
Nhân giống
cấp III
Sơ đồ 1: Quy trình nhân giống nâm Linh Chi
Hình 1.3 Cắt khoai tây
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
Muốn nuôi cấy hoặc nhân giống bất kỳ loại nấm nào, điều trước tiên là cần có môi
trường dinh dưỡng. Môi trường dinh dưỡng cũng thay đổi theo từng giai đoạn của quá
trình nhân giống: môi trường thạch, môi trường hạt, que và giá môi.
-Meo thạch ngoài việc cung cấp dinh dưỡng dễ hấp thụ cho tơ nấm còn tiện cho
việc quan sát các mầm tạp nhiễm.
-Môi trường hạt làm tăng về số lượng phân bố.
-Môi trường dạng que là dạng trung gian tiện lợi cho việc chuyền giống.
-Môi trường giá môi giúp sợi tơ nấm thích nghi với cơ chất sẽ nuôi trồng.
Môi trường dinh dưỡng cần đảm bảo các yêu cầu thiết yếu:
-Cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cần thiết cho nấm.
-Không ảnh hưởng đến sinh lý và khả năng hấp thụ dinh dưỡng của nấm: pH môi
trường, sự tích lũy các chất độc…
-Không làm thay đổi đặc tính của nấm: nhanh già, nhanh lão hóa…
-Dễ thực hiện và tiện dụng
1.2.1.1. Môi trường thạch (MT cấp I)
Môi trường được sử dụng phổ biến nhất là PDA.
Công thức:
Khoai tây: 200g
Đường glucose: 20g
Agar: 20g
Nước cất: 1 lít
a.Quy trình môi trường dạng hạt
- 14 -
Lúa
Gạo
Đậu
Bo bo
Rửa
Loại hạt lép
Nấu chín
Rửa
Vo
Nấu chín
Loại hạt lép
Nấu chín
Thêm ít nước
Chai hạt (ống hạt)
Cấy giống
Khử trùng 121
0
C/ 1 giờ 30
Phối trộn bột nhẹ
Sơ đồ 2: Quy trình môi trường dạng hạt
Cắt khúc
6-8cm
Bó 3-4que
Cắt khúc
5-6cm
Chặt khúc
6-8cm
Chẻ 2-4
C/
1,5-2 giờ.
b. Quy trình môi trường dạng que
Riêng ở nước ta, trong quy trình nhân giống nấm còn có thêm công đoạn làm
giống que, nhằm giúp đơn giản thao tác cấy từ hạt sang nguyên liệu thô, nhưng quan
trọng hơn là tơ nấm phát triển nhanh và tuổi meo đồng đều hơn (so với cấy hạt).
- 15 -
Thân
cây bắp
Thân
cây đậu
Thân
cây sắn
Thân
gỗ mềm
Chai que hoặc túi que
Cấy giống
Khử trùng 121
0
C/ 2 giờ
Sơ đồ 3: Quy trình môi trường dạng que
Bẹ chuối
Thân cây
bắp
Hình 1.6 Que sắn
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
Nguyên liệu sử dụng được xử lý trong nước vôi
1%, trong thời gian 48 giờ. Vớt ra rửa sạch, để
ráo. Sau đó, bổ sung thêm cám gạo hoặc cám
bắp. Cho vào chai thủy tinh hoặc chai nhựa (3/4
sợi sinh trưởng và mọc lan trên các hạt, que dến khi ăn kín đáy chai, hình thành các chai
giống cấp II. Tiến hành lựa chọn các chai giống đạt tiêu chuẩn để sử dụng nhân giống cấp
III hay đưa vào bảo quản để tạo nguồn giống, sử dụng dần.
Môi trường cấp III có thành phần hoàn toàn giống như môi trường cấp II, nhưng
được đóng vào các túi nilon. Cấy chuyền giống cấp II đã được lựa chọn sang môi trường
cấp III, hệ sợi sinh trưởng và mọc lan trên các hạt, que đến khi ăn kín đáy túi, hình thành
các túi giống cấp III. Tiến hành lựa chọn các chai giống đạt tiêu chuẩn để sử dụng nuôi
trồng nấm. Mục đích của việc nhân giống cấp III là làm tăng số lượng giống nấm.
- 16 -
Hình 1.7 Bào tử nấm Linh chi
Sơ đồ cấy giống
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
.
- 17 -
Giống gốc
Giống cấp I
Giống cấp II
Giống cấp III
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
II. NHÂN GIỐNG NẤM CẤP I
2.1.Chuẩn bị giống gốc
Khởi đầu của quá trình nhân giống hay làm meo giống là phải có giống gốc. Giống
gốc hay giống ban đầu có thể thực hiện bằng nhiều cách.
-Thu nhận và gây nẩy mầm bào tử nấm
-Tách sợi nấm từ các cơ chất có nấm mọc
-Phân lập từ quả thể nấm
Môi trường dinh dưỡng để nuôi sợi tơ nấm thường sử dụng là môi trường thạch tổng hợp.
Sau khi nuôi cấy ở môi trường dinh dưỡng, từ tơ nấm sẽ ăn lan trên mặt thạch thành lớp
sợi trắng. Những sợi nấm này lan dần ra từ bào tử hoặc từ mô thịt nấm cho đến khi phủ
kín các bề mặt thạch.
- Cốc thủy tinh, ống đong, ống nghiệm, chai thủy tinh, đũa thủy tinh
- Cân kỹ thuật
- Máy đo pH, giấy đo pH
- Phễu, giá rót môi trường, rổ, vợt, vải lọc, dao cắt
- Bông không thám nước, giấy báo, nilon, dây cao su.
Chuẩn bị nguyên liệu
- Nước cất
- Khoai tây: loại tốt, không bị hư hỏng, không nảy nầm
Chuẩn bị hóa chất
- Agar
- Đường Glucose ( hoặc Sachrose)
- Muối khoáng, vitamin, kháng sinh (nếu cần bổ sung)
2.2.3. Pha chế môi trường cấp I
Tạo môi trường dinh dưỡng nhân giống
nấm cấp I từ hỗn hợp các thành phần theo
công thức hỗn hợp trên
Sau khi tạo hỗn hợp môi trường xong,
phân môi trường vào các ống nghiệm và đậy
bằng nút bông không thấm nước
*Thao tác thực hiện:
Bước 1: Kiểm tra lại các dụng cụ, nguyên liệu
cần thiết
Bước 2: Chiết chất dinh dưỡng từ khoai tây
- Khoai tây gọt vỏ, rửa sạch, cắt thành khối có kích thước 1-2cm
2
- Cân chính xác 200g khoai tây đã cắt thành hình khối cho vào nồi nấu môi
trường
- Đổ 600ml nước cất vào nồi và đun sôi trên bếp ga (hoặc bếp từ)
- Đun cho đến khi khoai tây hơi mềm: dùng dũa bẻ đôi khối khoai tây, đến
khi khối khoai tây gãy đôi là được
Bước 8: Chuyển các ống nghiệm, chai thủy tinh có môi trường vào nồi khử trùng
2.2.4. Khử trùng môi trường cấp I
Mục đích khử trùng là để tiêu diêt hoàn toàn các nguồn tạp nhiễm trong môi
trường, môi trường sau khi hấp khử trùng xong phải đảm bảo vô trùng tuyệt đối và không
làm giảm chất lượng môi trường
Thiết bị thường áp dụng là nồi hấp Autoclave 121
0
C/25 phút. Sau khi hấp thanh
trùng kết thúc môi trường đang còn ở trạng thái lỏng ta tiến hành làm thạch nghiêng ngay.
*Cách tiến hành:
-Bước 1: Bó ống nghiệm đã có môi trường thành các bó nhỏ: khoảng 7-10 ống
nghiệm/bó.
-Bước 2: Buộc đầu nút bông các bó ống nghiệm, miệng chai thủy tinh bằng giấy báo hoặc
giấy nilon để hạn chế sự thấm nước vào nút bông trong quá trình hấp khử trùng.
-Bước 3: Xếp môi trường vào các dụng cụ đưa vào nôi Autoclave hấp khử trùng 121
0
C/25
phút.
-Bước 4: Lấy môi trường ra khỏi nồi và tiến hành làm
thạch nghiêng.
Dùng que gỗ mỏng đặt lên trên một mặt phẳng
có thể dùng giá nghiêng đã được thiết kế cho tạo môi
trường thạch nghiêng.
Lấy từng ống môi trường sau khi đẫ khử trùng
còn nóng đặt nghiêng trên que gỗ nghiêng 1 góc 40-45
0
Cứ tiến hành cho đến hết các ống môi trường còn
lại
-Bước 5: Để nguội môi trường trong khoảng thời gian
1-2 giờ
• Lấy màn che khỏi tủ
• Tắt đèn tử ngoại sau thời gian 15-30 phút để đẩy hết khí ozon ra khỏi tủ
• Bật đèn sáng
Tiến hành cấy giống:
Dụng cụ cấy: các dụng cụ sử dụng trong phòng cấy giống (bình tam giác, que cấy,
panh cấy, kéo…) được bao gói và hấp
khử trùng ở nhiệt độ 160-170
0
C, sau khi
khử trùng xong phải để vào vị trí sạch sẽ
nếu chưa sử dụng ngay.
Cấy chuyền từ ống gốc sang môi
trường cấp I
Cách cấy chuyền giống được thực hiện
theo các bước sau:
-Bước 1: Mang bảo hộ: áo bluse, khẩu
trang
-Bước 2: Khử trùng tay: dùng bông thấm cồn lau từ khủy tay đến các ngón tay, kẽ tay
- 22 -
Hình 2.5 Khử trùng bàn cấy
Hình 2.5 Khử trùng que cấy
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
-Bước 3: Kiểm tra lại các ống (chai) giống gốc và các ống (chai) môi trường cấp I và
dùng bông thấm lau cồn xung quanh các ống ( chai) giống và ống (chai) môi trường trước
khi đưa vào tủ.
-Bước 4: Chuyển bộ dụng cụ cấy giống, đèn cồn,
bình tam giác có chứa cồn, khay đựng dụng cụ
cấy vào tủ cấy và bố trí sao cho tiện trong quá
trình thao tác trong tủ.
-Bước 5:Ngồi vào vị trí và vệ sinh tay lại một lần nữa bằng cồn và đợi cho tay khô hết
+_1
Chọn nhiễm và phân lập giống nấm cấp I
Tốc độ sinh trưởng và phát triển hệ sợi nấm cấp I của nấm Linh Chi sẽ phụ thuộc
vào trạng thái sinh lý, chất lượng, độ tuổi giống đem nhân giống cũng như thành phần
môi trường và điều kiện nuôi sợi. Sau thời gian nhất định có những ống giống sợi nấm
phát triển mạnh, ăn kín toàn bộ bề mắt thạch, sợi nấm ăn khỏe và có một màu đồng nhất,
với những ống như vậy ta sử dụng trực tiếp hoặc chuyển sang bảo quản. Tuy nhiên cũng
có những ống giống không đạt yêu cầu:
- Bị nhiễm vi sinh vật khác
- Sợi nấm bị thoái hóa hay lão hóa
- Sợi sinh trưởng kém
Giống cấp I thường nhiễm các loại:
- Nhiễm khuẩn: Trên môi trường thạch có những vết trắng đục như sữa
- 24 -
c)Chuyển giống gốc vào môi trường
Hình 2.6: Thao tác cấy chuyền giống
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT GIỐNG NẤM LINH CHI
- Nhiễm mốc: Trên môi trường xuất hiện những chấm nhỏ nhiều màu, sợi
giống nấm không phát triển được.
Nguyên nhân giống nấm bị nhiễm:
+ Hấp khử trùng môi trường không tốt: Môi trường đã khử trùng, để ở nhiệt
độ bình thường trong khoảng 3-4 ngày có hiện tượng nhiễm khuẩn là do nồi hấp bị
hỏng hoặc chế độ khử trùng không đảm bảo.
+ Ống gốc bị nhiễm: Tất cả các ống cấp I được cấy từ ống giống này đều bị
nhiễm
+ Do thao tác cấy: Trong khi cấy các ống nghiệm để gần ngọn lửa đèn cồn
sẽ làm cho giống chết, thạch bị chảy ra và rất dễ nhiễm khuẩn.
+ Có thể do tủ cấy không đảm bảo vô trùng hoặc phòng cấy không thường
xuyên khử trùng
+ Có thể bị lây nhiễm từ ngoài vào trong quá trình nuôi sợi. Việc lây nhiễm
Copyright: Tài liệu đại học ©