Những sai lầm khi học nghe tiếng Anh
Trong một cuộc khảo sát cá nhân thực hiện cuối năm 2012, tôi nhận thấy rằng:
“Hơn 60% các bạn học tiếng Anh xem kỹ năng nghe là một trong những trở ngại
lớn nhất.” Trong đó, có rất nhiều bạn luyện nghe bằng nhiều cách khác nhau nhưng
đều thất bại.
Khi được hỏi “Các bạn đang luyện nghe như thế nào?”, đa số các bạn trả lời rằng:
Luyện nghe mỗi ngày
Nghe bất cứ lúc nào rảnh
Xem phim, nghe nhạc
Nghe tin tức, nghe các bản tin VOA, BBC…
Nghe các đoạn audio trong giáo trình
…
Và kết quả chung nhận được là “Tôi nghe hoài mà vẫn không hiểu”, “Tôi nghe
hoài mà vẫn không tiến bộ”. Những sai lầm khi học nghe tiếng Anh
Vì sao lại như vậy?
Trong trường hợp này, chúng ta không xét đến những bạn không luyện nghe
thường xuyên, hoặc nghe được vài buổi rồi bỏ cuộc giữa chừng. (Dĩ nhiên nếu bạn
không luyện nghe thường xuyên, 99% là bạn sẽ không tiến bộ). Điều đó có nghĩa
là những bạn của chúng ta đều rất siêng năng, chăm chỉ luyện nghe. Vậy nguyên
nhân họ không tiến bộ là do đâu?
Bản thân tôi cho rằng, để luyện nghe tiếng Anh hiệu quả, bạn cần trả lời được 2
câu hỏi sau:
Nghe cái gì? Nghĩa là bạn chọn những nguồn tư liệu, nội dung gì để nghe. Chẳng
hạn nghe nhạc, xem phim, nghe bản tin VOA, nghe đoạn hội thoại… chính là
“Nghe cái gì”. Tôi sẽ đề cập đến phần này cụ thể hơn ở một bài viết khác.
Nghe như thế nào? Chính là phương pháp, cách thức mà bạn luyện nghe. Nguyên
nhân khiến bạn nghe hoài không tiến bộ nằm ở đây. Nếu bạn không có một phương
pháp nghe hiệu quả, bạn sẽ khó lòng tiến bộ cho dù bạn nghe “ bất cứ cái gì”.

thấy từ “bản lĩnh” được nói đến thêm bất kỳ lần nào. Lúc này, khi nghe thấy từ
“bản lĩnh”, bạn sẽ thấy quen quen nhưng không hiểu được “bản lĩnh” nghĩa là gì.
Đó là vì bạn nghe 1 từ mới quá ít lần trong thời gian ngắn, nên bộ não không ghi
nhớ lâu được.
Thứ ba, bạn phát âm sai nên nghe không hiểu. Ví dụ, bạn biết cái tủ lạnh được viết
là “cái tủ lạnh”, thế nhưng bạn lại đọc là “Cái hủ chạnh”. Khi đó, trong não bạn chỉ
hình dung ra hình cảnh cái tủ lạnh khi nghe người khác nói “cái hủ chạnh”. Còn
khi người khác nói “cái tủ lạnh” thì não bạn không hiểu người ta đang nói cái gì,
dẫn đến bạn không nghe được.
Để nghe tốt và hiệu quả hơn, khi nghe một bài nghe có nhiều từ mới, bạn hãy làm
theo những hướng dẫn sau:
4 bước để nghe hiệu quả 1 bài nghe mới
Nghe 1 – 2 lần bài nghe từ đầu đến cuối. Đừng dừng lại hay ngắt quãng nữa chừng.
Chỉ nghe mà thôi, đừng đọc transcript hoặc xem phụ đề.
Bạn hãy xem phần transcript hoặc phụ đề xem có hiểu thêm được phần nào không?
Phần nào mình nghe chưa kịp? Những từ quan trọng nào bạn không hiểu thì hãy tra
từ điển (nếu cần).
Sau đó, bạn hãy nghe lại 1 lần nữa, vừa nghe vừa xem transcript. Chú ý những
phần bạn nghe không được, chú ý cách phát âm (nhất là những từ mới hoặc từ bạn
phát âm sai), chú ý giọng điệu của người nói…
Sau khi hiểu được thông điệp chính của bài, bạn hãy đóng hoàn toàn transcript lại
và chỉ nghe mà thôi. Khi nghe toàn bộ bài từ đầu đến cuối, không ngắt quãng mà
nắm được 90% nội dung chính của bài nghe là được. Lưu ý là bạn chỉ cần hiểu
thông điệp chính là được, không cần phải nghe cho được từng từ một. Tôi sẽ đề
cập kỹ hơn đến phần này ở một bài viết khác.
Một số lưu ý khác khi nghe tiếng Anh:
Nếu bạn muốn nghe tốt về chủ đề nào, hãy nghe nhiều bài nghe, nhiều nội dung
khác nhau về cùng chủ đề đó. Nếu bạn từng nghe 4 bài nghe khác nhau nói về chủ
đề “Đi chơi cuối tuần”, chắc chắc ở bài nghe thứ 5, bạn sẽ nghe dễ dàng và hiểu
nhiều hơn.