ĐỀ TÀI
ĐẠO ĐỨC CÁCH MẠNG TRONG TƯ
TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
Giáo viên thực hiện :
Sinh viên thực hiện :


Mở đầu:
Trước lúc đi xa, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại lời di huấn dặn dò về Đảng, và
vấn đề đạo đức cách mạng: "Đảng ta là một Đảng cầm quyền. Mỗi đảng viên và
cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, phải thật sự cần, kiệm, liêm,
chính, chí công vô tư. Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là
người đầy tớ thật trung thành của nhân dân". Cả cuộc đời của mình, Người đã tự
thực hiện một cách hoàn chỉnh, trọn vẹn những tư tưởng và khát vọng đạo đức
cách mạng; Người vừa là nhà lý luận đạo đức cách mạng, vừa là một tấm gương
đạo đức trong sáng gần gũi và độc đáo nhất
Về đạo đức cách mạng, Hồ Chí Minh nói: "Đạo đức đó không phải là đạo đức thủ
cựu. Nó là đạo đức mới. Đạo đức vĩ đại, nó không vì danh vọng của cá nhân, mà vì
lợi ích chung của Đảng, của dân tộc, của loài người". Và theo cách diễn đạt bình dị
của Người: Đạo đức như gốc của cây, ngọn nguồn của sông suối, sức mạnh của
con người, sức có mạnh mới gánh được nặng, và đi được xa. Ngay trong những
năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Đảng ta tiến hành sự nghiệp vĩ đại giải
phóng và thống nhất đất nước, Người đã khái quát và cảnh báo: "Một dân tộc, một
Đảng và mỗi con người, ngày hôm qua là vĩ đại, có sức hấp dẫn lớn, không nhất
định hôm nay và ngày mai vẫn được mọi người yêu mến và ca ngợi, nếu lòng dạ
không còn trong sáng nữa, nếu sa vào chủ nghĩa cá nhân". Người cũng thường
xuyên nhấn mạnh: "Đảng phải là đạo đức, là văn minh", cán bộ, đảng viên có đạo
đức cách mạng phải vừa hồng vừa chuyên, hội tụ đủ đức tài, đức là gốc; phải có sự
trung với nước, và hiếu với dân.
Tư tưởng và tấm gương đạo đức cách mạng trong sáng của Hồ Chí Minh là tài sản
tinh thần vô giá của Đảng và dân tộc ta. Nghiên cứu, học tập và làm theo tấm

Đạo đức được xem xét trên cả hai phương diện lý luận và thực tiễn. Vai trò của
đạo đức cách mạng là to lớn, Hồ Chí Minh coi đạo đức là nền tảng của người
cách mạng, cũng giống như gốc của cây, ngọn nguồn của sông, của suối. Như
đối với con người, sức có mạnh mới gánh được nặng và đi được xa. Người cách
mạng phải có đạo đức cách mạng mới hoàn thành được nhiệm vụ cách mạng.
Bởi lẽ con đường đi đến độc lập dân tộc và CNXH là con đường dài, đòi hỏi sự
phấn đấu không ngừng của mỗi người, mỗi thế hệ và nhiều thế hệ nối tiếp nhau.
Chăm lo cái gốc, cái nguồn, cái nền tảng ấy là công việc thường xuyên của toàn
Đảng, toàn dân, của mỗi gia đình và mỗi người trong xã hội ta.
Đạo đức là gốc, là nền tảng vì nó liên quan tới Đảng cầm quyền. Nguy cơ của
đảng cầm quyền đó là sự sai lầm về đường lối, suy thoái về đạo đức cách mạng
của cán bộ, đảng viên. Đảng cầm quyền lãnh đạo xã hội, nếu cán bộ đảng viên
không tu dưỡng đạo đức thì mặt trái của quyền lực có thể làm tha hoá con
người. Vì thế, Hồ Chí Minh cho rằng “Đảng là đạo đức, là văn minh”.
Vai trò của đạo đức còn thể hiện là lòng cao thượng của con người. Mỗi người
có công việc, tài năng, vị trí khác nhau… nhưng ai giữ được đạo đức cách mạng
thì là người cao thượng.
- Các thế hệ người Việt Nam phấn đấu cho độc lập dân tộc đến với Hồ Chí
Minh trước hết là đến với tư tưởng đạo đức của Người. “Sống, chiến đấu, lao
động, học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại” là khẩu hiệu chung của người Việt
Nam
Hồ Chí Minh cho rằng, Đảng “là đạo đức, là văn minh”, thì mới hoàn thành sứ
mệnh lịch sử vẻ vang của mình. Đảng Cộng sản phải tiêu biểu cho trí tuệ, danh
dự, lương tâm của dân tộc mình và của thời đại. Trí tuệ là sự hiểu biết đúng đắn
về CNMLN, tri thức hiện đại của nhân loại, thực tiễn Việt Nam và thế giới,
những quy luật phát triển của cách mạng Việt Nam, những hiểu biết để đưa sự
nghiệp cách mạng đến thắng lợi. Đạo đức là những phẩm chất mà con người
cần có để tham gia vào cuộc đấu tranh cho độc lập dân tộc và CNXH. Muốn
làm cách mạng thì con người cần có tâm trong sáng, đạo đức cao đẹp đối với
giai cấp công nhân, nhân dân lao động, với cả dân tộc. Cái tâm ấy phải thể hiện

chính trị - đạo đức cho mỗi người Việt Nam
Đối với cán bộ đảng viên phải suốt đời đấu tranh cho Đảng, cho cách mạng, đó
là điều chủ chốt của đạo đức cách mạng. Phải tuyệt đối trung thàmh với Đảng,
với dân, phải tận trung, tận hiếu, thì mới xứng đáng vừa là đầy tớ trung thành,
vừa là người lãnh đạo của dân; dân là đối tượng để phục vụ hết lòng. Phải nắm
vững dân tình, hiểu rõ dân tâm, cải thiện dân sinh, nâng cao dân trí để dân hiểu
được quyền và trách nhiệm của người chủ đất nước.
Viết thêm về phần này Nội dung chủ yếu của trung với nước là:
- Đặt lợi ích của đảng, của tổ quốc, của cách mạng là trên hết.
- Quyết tâm phấn đấu thực hiện mục tiêu cách mạng.
- Thực hiện tốt chủ trương, chinh sách của Đảng và Nhà nước
Nội dung chủ yếu của hiếu với dân là:
- Khẳng định vai trò sức mạnh thực sự của nhân dân.
- Tin dân, lắng nghe dân, học dân, tổ chức cùng nhân dân thực hiện tốt đường lối chính sách của
đảng và nhà nước.
- Chăm lo đến đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân
b. Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư.
Cần là lao động cần cù, siêng năng, lao động có kế hoạch, sáng tạo năng suất
cao; lao động với tinh thần tự lực cánh sinh, không lười biếng, không ỷ lại,
không dựa dẫm. Lao động là nghĩa vụ thiêng liêng, là nguồn sống, nguồn hạnh
phúc của con người.
Kiệm là tiết kiệm sức lao động, tiết kiệm thì giờ, tiết kiệm tiền của của nhân
dân, của đất nước, của bản thân mình. Tiết kiệm từ cái nhỏ đến cái to; “Không
xa sỉ, không hoang phí, không bừa bãi.”
Liêm là “luôn luôn tôn trọng giữ gìn của công và của dân; không xâm phạm
một đồng xu, hạt thóc của nhà nước, của nhân dân”. Phải trong sạch, không
tham lam địa vị, tiền của, danh tiếng, sung sướng. Không tâng bốc mình. Chỉ có
một thứ ham là ham học, ham làm, ham tiến bộ. Hành vi trái với chữ liêm là:
cậy quyền thế mà đục khoét, ăn của dân, hoặc trộm của công làm của riêng.
Dìm người giỏi, để giữ địa vị và danh tiếng của mình là trộm vị. Gặp việc phải,

phát triển.
c. Yêu thương con người.
Kế thừa truyền thống nhân nghĩa của dân tộc, kết hợp truyền thống nhân nghĩa
với chủ nghĩa nhân đạo cộng sản, tiếp thu tinh thần nhân văn của nhân loại qua
nhiều thế kỷ, qua hoạt động thực tiễn, Hồ Chí Minh đã xác định tình yêu
thương con người là phẩm chất đạo đức cao đẹp nhất.
Tình yêu rộng lớn dành cho những người cùng khổ, những người lao động bị áp
bức, bóc lột. Hồ Chí Minh chỉ ham muốn cho đất nước được hoàn toàn độc lập,
dân được tự do, mọi người ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.
Chỉ có tình yêu thương con người bao la đến như vậy mới có cách mạng, mới
nói đến CNXH và CNCS
Nghiêm khắc với mình, độ lượng với người khác, phải có tình thân ái với cả
những ai có sai lầm đã nhận rõ và cố gắng sửa chữa, đánh thức những gì tốt đẹp
trong mỗi con người. Bác căn dặn Đảng phải có tình đồng chí thương yêu lẫn
nhau, trên nguyên tắc tự phê bình và phê bình chân thành.
Tình yêu thương con người còn là tình yêu bạn bè, đồng chí, có thái độ tôn
trọng con người, điều này có ý nghĩa đối với người lãnh đạo.
3. Những nguyên tắc xây dựng đạo đức mới.
a. Nói đi đôi với làm, phải nêu gương về đạo đức.
Nói và làm luôn đi đôi với nhau đem lại hiệu quả thiết thực cho chính mình và
cho người khác. Nói mà không làm gọi là đạo đức giả. Từ đó Bác trong giáo
dục đạo đức vấn đề nêu gương được đặt ra. “trước mặt quần chúng không phải
ta cứ viết lên trán chữ “cộng sản” mà ta được họ yêu mến. Quần chúng chỉ yêu
mến những người có tư cách đạo đức.” Chú ý đạo làm gương.
b. Xây đi đôi với chống, phải tạo thành phong trào quần chúng rộng rãi.
Xây dựng đạo đức mới là phải giáo dục những phẩm chất, những chuẩn mực
đạo đức mới cho con người Việt nam trong thời đại mới theo tư tưởng Hồ Chí
Minh, từ gia đình, nhà trường, đến xã hội. Phải khơi dậy ý thức đạo đức lành
mạnh ở mọi người. Bên cạnh đó, phải không ngừng chống lại những cái xấu,
cái sai, vô đạo đức. Để xây và chống có kết quả phải tạo thành phong trào rộng

đất nước. Ngày nay, khi con người được coi là nguồn lực nội sinh quan trọng nhất
đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, chúng ta càng cảm nhận thấy
chiều sâu trong tư tưởng đó của Người.
Đối với sinh viên và học sinh, để xứng đáng là thế hệ cách mạng của đời sau, Chủ
tịch Hồ Chí Minh đòi hỏi họ phải ra sức học tập: học tập trong nhà trường, trong
gia đình và ngoài xã hội; học tập qua sách vở và từ chính thực tiễn cuộc sống. Học
không phải để 'làm quan' như trong xã hội cũ, mà là 'Để phụng sự Tổ quốc, phụng
sự nhân dân, làm cho dân giàu, nước mạnh, tức là để làm trọn nhiệm vụ người chủ
của nước nhà'(6).
Một trong những triết lý sâu sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh là học phải đi đôi với
hành, lý luận phải gắn với thực tiễn. Vì vậy, bên cạnh quan điểm xác định giáo
dục, học tập như một phương thức chủ yếu để bồi dưỡng thế hệ trẻ, Người còn đòi
hỏi thế hệ trẻ phải luôn tự rèn luyện, tu dưỡng trong thực tiễn nhằm xây dựng, phát
triển các phẩm chất, năng lực cần thiết để sau này có thể cống hiến được nhiều
nhất cho quê hương, cộng đồng và xã hội. Theo Người, việc tự rèn luyện, tu dưỡng
đó cần tuân theo nguyên tắc nhất quán: điều gì phải thì cố làm cho kỳ được; điều gì
trái thì hết sức tránh, dù nó là nhỏ.
Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: Thanh niên là người chủ tương lai của nước
nhà, thanh niên là rường cột của nước nhà,thanh niên là người chủ tương lai vì vậy
Thanh niên muốn làm chủ tương lai một cách xứng đáng thì ngay từ bây giờ phải
tự giác rèn luyện tinh thần và lực lượng của mình, phải tích cực làm việc để chuẩn
bị cho tương lai. Việc giáo dục thanh niên không thể tách rời mà phải liên hệ chặt
chẽ với những cuộc đấu tranh của xã hội, nhằm giúp họ tránh những cái độc hại,
tiêu cực và tiếp thu, học hỏi những cái hay, tiến bộ trong cuộc sống. Thanh niên
phải có tinh thần sẵn sàng: 'đâu Đảng cần thì thanh niên có, việc gì khó thì thanh
niên làm'; phải đoàn kết chặt chẽ, kiên trì phấn đấu, vượt mọi khó khăn, thi đua học
tập và lao động sản xuất, góp sức vào sự nghiệp xây dựng một nước Việt Nam hòa
bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh.
Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều lần khẳng định, muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội,
trước hết phải có những con người xã hội chủ nghĩa. Muốn làm tròn trọng trách

Cùng với việc học tập lý luận cách mạng, các thế hệ trẻ còn phải tích cực học tập
văn hóa, khoa học - kỹ thuật ; sử dụng những tri thức đó để xây dựng xã hội mới.
Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng, nhiệm vụ này quan trọng hơn bao giờ hết, bởi
chúng ta đi lên chủ nghĩa xã hội từ một nước nông nghiệp lạc hậu. Cụ thể hóa mục
tiêu, nội dung giáo dục phù hợp với từng cấp học.Có như vậy, thế hệ trẻ mới có thể
tích lũy được những tri thức cần thiết, tạo tiền đề phát huy năng lực sáng tạo, góp
phần quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ và xây dựng chủ nghĩa xã hội của dân tộc.
Thấm nhuần và thực hiện những tư tưởng đúng đắn, sâu sắc nói trên của Chủ tịch
Hồ Chí Minh, nhiều thế hệ cách mạng đã nhanh chóng trưởng thành, đóng góp
công lao to lớn vào sự phát triển của dân tộc. Họ đã chiến đấu và chiến thắng trong
cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ cứu nước, bảo vệ độc lập dân tộc, thống nhất
Tổ quốc và đi lên chủ nghĩa xã hội; đã và đang tích cực 'xây dựng lại đất nước ta to
đẹp hơn, đàng hoàng hơn', như mong ước cháy bỏng của Người trước khi từ biệt
thế giới này.
Hiện nay, trong sự nghiệp đổi mới toàn diện đất nước, trước xu thế toàn cầu hóa và
hội nhập kinh tế quốc tế, thế hệ trẻ Việt Nam luôn kiên định lý tưởng xã hội chủ
nghĩa mà Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh dày công vun trồng. Họ đã và đang
chứng tỏ bản lĩnh, sức trẻ, sự sáng tạo và tinh thần dám nghĩ, dám làm của mình.
Họ đang ra sức tu dưỡng, học tập và rèn luyện về mọi phương diện, tích cực lao
động sản xuất, tiến vào khoa học - công nghệ, để cùng với toàn Đảng, toàn dân
thực hiện công cuộc đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, nhằm xây
dựng một nước Việt Nam dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn
minh. Rất nhiều phong trào thi đua, như Thanh niên tình nguyện, Thanh niên lập
nghiệp, Tuổi trẻ học đường, được đông đảo đoàn viên, thanh niên, sinh viên và
học sinh hưởng ứng, thực hiện. Đảng, Nhà nước và xã hội đã có nhiều hình thức
ghi nhận và tôn vinh những thanh niên, sinh viên và học sinh tiêu biểu, xuất sắc
trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc, xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội của đất
nước. Có thể nói, thế hệ trẻ Việt Nam ngày nay vẫn xứng đáng với niềm tin yêu, sự
khen ngợi và kỳ vọng của Chủ tịch Hồ Chí Minh: 'Đoàn viên và thanh niên ta nói
chung là tốt, mọi việc đều hăng hái xung phong, không ngại khó khăn, có chí tiến