SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH
LÂM ĐỒNG NĂM HỌC 2010 – 2011

ĐỀ CHÍNH THỨC Môn: LỊCH SỬ - THPT
(Đề thi gồm có 01 trang) Thời gian: 180 phút (không kể thời gian giao đề)
Ngày thi: 18/2/2011

Câu 1. (3.0 điểm)

Trong quá trình hoạt động của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc từ 1911-1945, hãy
xác định và phân tích những hoạt động tiêu biểu, có ý nghĩa quan trọng nhất đối
với cách mạng Việt Nam.

Câu 2. (2.5 điểm)

Vì sao nói: Xô Viết Nghệ - Tĩnh là đỉnh cao của phong trào cách mạng
1930-1931 và là chính quyền kiểu mới sơ khai đầu tiên của giai cấp công nông
Việt Nam ?

Câu 3. (2.5 điểm)

Có người nhận xét: : “Cuộc Tổng khởi nghĩa Tháng Tám 1945 của Việt
Nam thành công là nhờ ăn may”. Hãy giải thích điều đó đúng hay sai ?

Câu 4. (3.0 điểm)

Chứng minh chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ là thắng lợi quân sự lớn
nhất, có ý nghĩa quyết định của ta trong kháng chiến chống Pháp.

Câu 5. (3.0 điểm)


A. SƠ LƯỢC NỘI DUNG CHỦ YẾU VÀ CÁCH TÍNH ĐIỂM

CÂU HƯỚNG DẪN CHẤM ĐIỂM
Câu 1
Trong quá trình hoạt động của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc từ 1911-1945, hãy xác định và
phân tích những hoạt động tiêu biểu, có ý nghĩa quan trọng nhất đối với cách mạng Việt
Nam.
3.0
điểm

a. Tìm ra con đường cứu nước đúng đắn theo khuynh hướng vô sản, phù hợp xu thế
lịch sử
0.5

-5.6.1911 ra đi tìm con đường cứu nước với hướng đi và cách đi khác biệt với các nhà cách
mạng đi trước…7.1920 đọc Luận cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lênin, tìm ra con
đường cứu nước: con đường cách mạng vô sản, chấm dứt thời kỳ khủng hoảng về đường lối
và giai c
ấp l
ãnh
đ
ạo của cách mạng Việt Nam…

0.25

-12.1920 dự Đại hội Tua (XVIII) của Đảng Xã hội Pháp, bỏ phiếu tán thành Quốc tế III và
tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp…trở thành người cộng sản Việt Nam đầu tiên và là
chiến sĩ cộng sản quốc tế, đưa cách mạng Việt Nam phát triển phù hợp với xu thế lịch sử…
0.25


ư
ợc giao soạn thảo Tuy
ên ngôn Đ
ộc lập…

0.25

-2.9.1945 Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ lâm thời, đọc Tuyên ngôn Độc lập khai
sinh nước Việt Nam Dân Chủ Cộng hòa, mở ra kỷ nguyên mới của lịch sử dân tộc…
0.25
Câu 2
Vì sao nói: Xô Viết Nghệ- Tĩnh là đỉnh cao của phong trào cách mạng 1930-1931 và là
chính quyền kiểu mới sơ khai đầu tiên của giai cấp công nông Việt Nam ?
2.5
điểm

a. Xô Viết Nghệ- Tĩnh là đỉnh cao của phong trào cách mạng 1930-1931

1.0

- Đầu 1930 Đảng Cộng sản Việt Nam thành lập với đường lối đấu tranh chống đế quốc,
phong kiến… phù hợp nguyện vọng đông đảo quần chúng, đã kịp thời lãnh đạo phong trào
cách mạng cả nước…
0.25

- 1930-1931 quần chúng công nông cả nước do Đảng lãnh đạo đã phối hợp đấu tranh quyết
liệt từ thấp đến cao và rộng khắp chống đế quốc và phong kiến tay sai (1.5.1930 công nhân cả
0.25
nư
ớc kỷ niệm lần đầu ti

b. Xô Viết Nghệ- Tĩnh là chính quyền kiểu mới sơ khai đầu tiên của giai cấp công nông
Việt Nam
1.5

-Từ 9.1930 Xô Viết thành lập ở nhiều thôn, xã thuộc các huyện Thanh Chương, Nam Đàn,
Nghi Lộc, Hưng Nguyên, Anh Sơn, Diễn Châu( Nghệ An), Hương Khê, Nghi Xuân, Can
Lộc (Hà Tĩnh)… do quần chúng nhân dân tự quản lý, điều hành mọi mặt ( Nhà nước do dân)
0.25

-Các chính sách của Xô Viết …thực sự mang lại quyền lợi và thực hiện quyền làm chủ cho
nhân dân, được nhân dân bảo vệ (Nhà nước của dân, vì dân)
0.5
-Bộ máy tổ chức của Xô Viết còn đơn giản, chưa hoàn chỉnh…(Nhà nước sơ khai) 0.25

-Xô Viết Nghệ- Tĩnh thực sự là Nhà nước kiểu mới nhưng còn sơ khai của công nông
…khác hẳn Nhà nước bóc lột và áp bức nhân dân của đế quốc phong kiến …( Có thể liên hệ
Công xã Pa ri 1871
ở Pháp)

0.25

-Do sự đàn áp của đế quốc và phong kiến tay sai, Xô Viết chỉ tồn tại trong 4-5 tháng (cuối
1930- đầu 1931) nhưng đã cổ vũ mạnh mẽ quần chúng nhân dân (nhất là công nông) trong cả
nước…
0.25
Câu 3
Có người nhận xét: : “Cuộc Tổng khởi nghĩa Tháng Tám 1945 của Việt Nam thành
công là nhờ ăn may”. Hãy giải thích điều đó đúng hay sai ?
2.5
điểm

ốc v
à sau khi giành chính quy
ền thắng lợi.

0.25

-14-28.8.1945 tùy tình hình địa phương (vận dụng chỉ thị “Nhật- Pháp bắn nhau…”, nhận
Lệnh Tổng khởi nghĩa), khởi nghĩa lần lượt nổ ra…- Thắng lợi giành chính quyền ở Hà Nội,
Huế, Sài gòn đã cổ vũ mạnh mẽ các địa phương trong cả nước, 30.8.1945 vua Bảo Đại tuyên
b
ố thoái vị, chấm dứt vĩnh viễn chế độ phong kiến Việt Nam…

0.25

-2.9.1945 Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ lâm thời, đọc Tuyên ngôn Độc lập khai
sinh nước Việt Nam Dân Chủ Cộng hòa …trước khi quân Đồng Minh vào Đông Dương giải
giáp quân Nhật ( nhưng mang ý đồ phủ nhận chính quyền cách mạng còn non trẻ)
0.25

-Trong vòng 15 ngày, cuộc Tổng khởi nghĩa Tháng Tám nổ ra và thắng lợi nhanh chóng và ít
đổ máu nhờ sự chuẩn bị chu đáo và sẵn sàng của lực lượng cách mạng do Đảng và Việt Minh
lãnh đạo là nhân tố chủ quan quyết định…không phải là “nhờ ăn may” (điều kiện khách quan
thu
ận lợi).

0.5
Câu 4
Chứng minh chiến thắng Điện Biên Phủ là thắng lợi quân sự lớn nhất, có ý nghĩa quyết
định của ta trong kháng chiến chống Pháp.
3.0

ểm của kế hoạch Nava.

0.25

- Tháng 12/1953, Bộ Chính trị Trung ương Đảng quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ
nhằm đập tan kế hoạch Nava…
0.25

-

Di
ễn biến: chia l
àm 3 đ
ợt + Đợt 1( 13/3 -17/3/1954): Ta tấn công, tiêu diệt cứ điểm Him Lam và toàn bộ phân khu Bắc.

0.25

+ Đợt 2 (30/3/1954 – 26/4/1954): ta đồng loạt tấn công các cứ điểm phía Đông phân khu trung tâm
Mường Thanh, ác liệt nhất ở C1, A1. Ta bao vây, chia cắt , địch lâm vào nguy khốn
0.25

+ Đợt 3 (1/5/1954 – 7/5/1954): ta tổng công kích phân khu Trung tâm Mường Thanh và phân khu Nam
; tướng Đờ Caxtơri và toàn bộ Ban Tham mưu địch bị bắt; 17h30 ngày 7/5/1954, chiến dịch toàn thắng
0.25
- Kết quả.

+ Ta bắt một thiếu tướng, loại khỏi vòng chiến đấu 16200 địch, hạ 62 máy bay và các phương tiện chiến

LS
+ Pháp bị thất bại hoàn toàn ở Điện Biên Phủ.
Ta ký Hiệp định buộc Pháp phải công nhận các
quyền dân tộc cơ bản của ba nước Đông Dương
(21/7/1954)
Mĩ bị thất bại trong chiến lược “Việt Nam hóa chiến
tranh” và chiến tranh phá hoại miền Bắc lần thứ hai.
Ta kí Hiệp định buộc Mĩ phải rút quân về nước để
cho nhân dân Việt Nam tự quyết định tương lai
chính trị của mình (27/1/1973)
0.5
Nội
dung
+ Các nước tham dự Hội nghị cam kết tôn
trọng các quyền dân tộc cơ bản của nhân dân
Việt Nam, Lào, Campuchia.
+ Ngừng bắn, lập lại hòa bình, thực hiện tập
kết, chuyển quân, chuyển giao khu vực: Việt
Nam l
ấy vĩ tuyến 17 (dọc sông Bến Hải) l
àm
+ Hoa Kỳ và các nước cam kết tôn trọng độc lập,
chủ quyền thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt
Nam.
+ Ngừng bắn ở miền Nam và Hoa Kì cam kết
chấm dứt mọi hoạt động chống phá miền Bắc Việt
Nam…
1.75
giới tuyến quân sự tạm thời…
+ Tháng 7/1956,Việt Nam sẽ tiến tới thống

Vì sao vào tháng 8 năm 1945 khi phát xít Nhật đầu hàng Đồng Minh, ở khu vực Đông
Nam Á chỉ có ba nước Inđônêxia, Việt Nam, Lào tuyên bố độc lập?
2.0
điểm

- Từ năm 1940 – 1945, các nước Đông Nam Á lần lượt bị phát xít Nhật chiếm đóng. Tháng
8/1945, Nhật đầu hàng Đồng Minh mở ra thời cơ chung cho các nước Đông Nam Á nổi dậy
giành chính quyền, tuyên bố độc lập. Đó là nhân tố khách quan quan trọng nhưng không phải
là quyết định vì muốn giành thắng lợi cần phải chuẩn bị kĩ về những nhân tố chủ quan như:
lực lượng, lãnh đạo, ý thức cách mạng của quần chúng ….
0.5

- So với các nước Đông Nam Á khác, ba nước Inđônêxia, Việt Nam và Lào có sự chuẩn bị kĩ
lưỡng về nhân tố chủ quan, đặc biệt giai cấp lãnh đạo dù là tư sản (ở Inđônêxia) hoặc vô sản
(Vi
ệt Nam, L
ào) đ
ã tr
ư
ởng th
ành, có kinh nghi
ệm đấu tranh…

0.25

+ ở Inđônêxia: Đảng Cộng sản ra đời năm 1920 đã thúc đẩy phong trào dân tộc phát triển.
Từ những năm 30 của thế kỷ XX, Đảng Dân tộc của giai cấp tư sản do Xucácnô đứng đầu
dần dần chiếm vị trí quan trọng và kịp thời lãnh đạo nhân dân tuyên bố độc lập vào ngày
17/8/1945



1953)

0.25

- Cuộc chiến tranh xâm lược Việt Nam của đế quốc Mĩ (1954 – 1975) 0.5

b. Phân tích ảnh hưởng 3.0
- Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, tình hình Châu Á nhiều biến đổi nhiều nước giành được
độc lập nhưng kinh tế nghèo nàn, lạc hậu, một sô nước tiếp tục đấu tranh giành và bảo vệ độc
lập, Nhật Bản bại trận Châu Á trở thành nơi diễn ra nhiều cuộc chiến tranh cục bộ tiêu biểu
thể hiện rõ rệt mâu thuẫn Đông – Tây và sự đối đầu Xô – Mĩ
0.5
- Mĩ lôi kéo nhiều nước châu Á vào các khối liên minh quân sự do Mĩ đứng đầu nh
ư
SEATO, CENTO, ANZUS, xây dựng căn cứ quân sự Mĩ nhằm chống phá các nước xã hội
ch
ủ nghĩa v
à phong trào gi
ải phóng dân tộc

0.5
- Từ năm 1945 – 1954, Pháp quay lại xâm lược Đông Dương, lúc đầu là cuộc chiến tranh tái 0.5
chiếm thuộc địa, những từ sau năm 1950, cuộc chiến tranh xâm lược Đông Dương ngày càng chịu sự
tác động của hai phe. Nhân dân Đông Dương được Trung Quốc, Liên Xô và các nước xã hội
chủ nghĩa giúp đỡ tiến hành kháng chiến thắng lợi với Hiệp định Giơnevơ 1954 về Đông
Dương
- Sau năm 1945, bán đảo Triều Tiên bị chia cắt làm hai miền với sự ra đời của hai nhà nước Đại Hàn
Dân quốc (do Mĩ bảo trợ) và Cộng hòa Dân chủ nhân dân Triều Tiên(do Liên Xô bảo trợ)
- Tháng 6/1950 -7/1953, cuộc chiến tranh giữa hai miền bùng nổ và kết thúc là Hiệp định đình chiến

5. Tổng điểm toàn bài không làm tròn số, lấy đến 0,25 điểm