TCNCYH 38 (5) - 2005
BƯỚC ĐẦU NGHIÊN CỨU TÁC DỤNG CỦA NẤM LINH CHI VIỆT
NAM (GANODERMA LUCIDUM) QUA MỘT SỐ
CHỈ SỐ LIPID MÁU Ở CHUỘT CỐNG
Nguyễn Thị Mai Anh, Đào Văn Phan, Phạm Thị Vân Anh
Bộ môn Dược lý – Trường Đại học Y Hà Nội

.
r /
ỉ
t
NLC có nhiều công dụng như tăng cường trí nhớ, chữa viêm gan, làm tăng tuổi thọ chúng tôi giả thiết
ằng NLC có thể có khả năng làm hạ lipid máu.

Mục tiêu: Đánh giá tác dụng của cao lỏng nấm linh chi
Việt Nam qua một số chỉ số lipid máu chuột cống. Đối tượng và phương pháp: Chuột cống được uống
cholesterol liên tục trong 8 tuần để gây tăng lipid máu. Từ tuần thứ 5, chuột cống được uống đồng thời
cholesterol và cao lỏng nấm linh chi với liều 2g/kg, 4g/kg liên tục trong 4 tuần. Kết quả: Cao lỏng nấm
linh chi có tác dụng làm giảm các chỉ s
ố cholesterol toàn phần, triglycerid và LDL - C, đồng thời làm tăng
HDL - C huyết tương chuột cống trắng được gây tăng lipid máu thực nghiệm. Tác dụng của linh chi ở 2 liều
là tương đương nhau và tương đương với Lipid (gemfibrozil) liều 140mg kg. Kết luận: Cao lỏng nấm linh
chi liều 2g/kg và 4g/kg cân nặng có tác dụng hạ lipid máu ở chuột cống thực nghiệm.
Từ khoá: nấm linh chi, lipid máu, chuột cống tăng cholesterol.
I. ĐẶT VẤN ĐỀ

+ Lopid viên nang chứa gemfibrozil 300mg của
Hãng Pfizer, Mỹ.
+ Cholesterol dạng bột của hãng Merck -
Germany.
+ Các loại hoá chất chuẩn để định lượng
cholesterol toàn ph
ần, triglycerid, HDL -
cholesterol, LDL - cholesterol của hãng Hospitex
Diagnostics (Italy).
+ Xét nghiệm sinh hoá máu bằng máy Screen
master của hãng Hospitex Diagnostics (Italy).
2. Súc vật thực nghiệm
Chuột cống trắng, cả 2 giống, khoẻ mạnh,
trọng lượng 160 - 200g, được nuôi trong điều kiện
đầy đủ thức ăn và nước uống tại phòng thí nghiệm
của Bộ môn Dược lý.
3. Phương pháp nghiên cứu
Gây tăng cholesterol máu theo phương pháp
của Trovato A. [8]. Chuột cống trắng được uống
cholesterol với liều 0,5 g/kg thể
trọng (dưới dạng
dầu cholesterol 10%) mỗi ngày một lần, liên tục
trong 8 tuần.
Chuột cống trắng được chia thành 6 lô:
- Lô 1 (chứng) (n = 10): Chuột được uống nước
cất cùng thể tích như lô 2, liên tục trong 8 tuần.
- Lô 2 (n = 10): Gây tăng cholesterol máu bằng
cách hàng ngày cho chuột uống dầu cholesterol
10% (0,5 ml/100gchuột), liên tục trong 8 tuần. Bắt
1

triglycerid (TG), HDL - C, LDL - C.
0 tuÇn 4 tuÇn 8 uÇn Sơ đồ nghiên cứu
III. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
1. Ảnh hưởng của uống cholesterol ở chuột cống trắng qua một số chỉ số lipid máu
Cho chuột cống uống cholesterol 0,5g/kg liên tục trong 4 tuần, để gây mô hình tăng lipid máu
Bảng 1. Ảnh hưởng của cholesterol qua một số chỉ số lipid máu chuột
sau 4 tuần uống cholesterol
Các chỉ số lipid máu
Lô nghiên cứu N

cÊt
L« 1
Cholesterol 10% Cholesterol 10%
L« 2
Cholesterol 10% Cholesterol 10% + Lo
p
id
L« 3
Cholesterol 10% Cholesterol 10% + NLC 2
g
L« 4
Cholesterol 10% Cholesterol 10% + NLC 4
g
L« 5
2
TCNCYH 38 (5) - 2005
Bảng 2. Tác dụng của nấm linh chi trên lipid máu chuột cống

;, -
t
%: mức Ç hoặc È so với lô 2 *, **, ***: p <
0,05 ; < 0,01 ; < 0,001.
Kết quả ở bảng 2 cho thấy: ở tuần thứ 8, các
chỉ số lipid máu của lô 2 đều khác biệt có ý nghĩa
so với lô 1. Lopid liều 140mg/kg (lô 3) và NLC với
liều 2g/kg, 4g/kg (lô 4, 5) đều có tác dụng hạn chế
sự rối loạn cả 4 chỉ số lipid máu, làm giảm rõ rệt

gemfibrozil vẫn là thuốc được chọn lựa cho điều trị
tăng lipid máu týp III và tăng triglycerid máu [4].
Nấm linh chi với liều thực nghiệm của chúng tôi đã
có tác dụng hạ các chỉ số lipid máu tương đương
với Lopid liều 140mg/kg.
Các chỉ số lipid máu
Lô nghiên cứu N
TC
(mmol/l)
HDL - C
(mmol/l)
LDL - C
(mmol/l)
TG
(mmol/l)
1. Lô
Nước cất
5
1,38 ± 0,21 0,31 ± 0,03 0,82 ± 0,19 0,56 ± 0,04
2. Lô
Cholesterol
7
2,44 ± 0,21
***
0,36 ± 0,11
*
1,70 ± 0,26
**
0,80 ± 0,10
*

*
5. Lô 5
Cholesterol + NLC
4g/kg

7
1,46 ± 0,10
(È40,2%)
***
0,57 ± 0,04
(Ç 58,3%)
**
0,67 ± 0,13
(È60,6%)
***
0,51 ± 0,10
(È 36,3%)
**
Mô hình thực nghiệm tăng cholesterol trên
chuột cống bằng cho uống cholesterol thường chỉ
dùng cho thử các thuốc có ảnh hưởng làm giảm
hấp thu, hoặc tăng giáng hoá, tăng th
ải trừ
cholesterol, ít có giá trị đánh giá tác dụng ngăn
cản tổng hợp cholesterol [3].
Trong thực nghiệm, chúng tôi đã chọn 2 liều
2g/kg và 4g/kg, kết quả cho thấy tác dụng là
tương đương nhau. Phải chăng 2g/kg là liều "trần"
gây ra tác dụng "trần". Để kiểm tra, chúng tôi lặp
lại 1 thí nghiệm khác với liều 6g/kg. Kết quả cho

1. Đỗ Tất Lợi (1999), Những cây thuốc và vị
thuốc Việt Nam, Nhà xuất bản Y học Hà Nội; tr 75
- 77.
2. Nguyễn Thị Mai Anh, Đào Văn Phan
(2003), Nghiên cứu tác dụng bảo vệ gan của nấm
linh chi Việt Nam trên chuột gây suy gan thực
nghiệm, Tạp chí Nghiên cứu Y học, số 4, tr 29 - 34.
3. Gerhard Volgel H. (2002), Drug discovery
and evaluation, Springer, pp. 1097.
4. Goodman and Gilman’s (2001), The
pharmacological basic of therapeutics (10
th

edition), pp. 993 - 995.
5. Kubo N. et al (2005), Protective effects of
a water - soluble extracts from cultured medium of
Ganoderma lucidum mycelia and Agaricus blazei
murill against X - irradiation in B6C3F1 mice:
increased small intestinal crypt survival and
prolongation of average time to animal death, Int J
Mol Med, Vol 15 (3), pp 401 - 6.
6. Lin Z. , Zhang H. (2004), Anti- tumor and
immunoregulatory activities of Ganoderma lucidum
and its possible mechanisms, Acta Pharmacol, Vol
25 (11), pp 1387 - 95.
7. Sun J. et al (2004), Novel antioxidant
peptids from fermented mushroom Ganoderma
lucidum, Agric Food Chem, Vol 52 (21), pp 6646 -
52.
8. Trovato A. et al (1996), Effects of fruit