ĐỊNH CHỦ ĐỀ - Assigning Subject Headings
ĐỊNH CHỦ ĐỀ - Assigning Subject Headings
Chương 4:
Chương 4:
THỰC HÀNH ĐỊNH CHỦ ĐỀ
THỰC HÀNH ĐỊNH CHỦ ĐỀNGUYỄN MINH HIỆP, BA. MS.
NGUYỄN MINH HIỆP, BA. MS.
NỘI DUNG
NỘI DUNG
Lưu đồ định chủ
Lưu đồ định chủ
đề
đề–
–
The Flowchart of Assigning
The Flowchart of Assigning
Tiêu đề mẫu & Tiểu phân mục nhiều yếu tố
Tiêu đề mẫu & Tiểu phân mục nhiều yếu tố
giống nhau –
giống nhau –Pattern Headings & Multiple
Pattern Headings & Multiple
Subdivisions
Subdivisions
Tên riêng –
Tên riêng –
Personal Names
Personal NamesLưu đồ định chủ đề
Lưu đồ định chủ đề B t đ uắ ầ
Đ nh t khóaị ừ
Ch đủ ề
Có
trong T p tinậ
có th mẩ
quy nề
K T QUẾ Ả
Lưu ý tiêu đề đề mục tiếng Anh
Lưu ý tiêu đề đề mục tiếng Anh
Tính từ đứng trước danh từ và đa số mang ý nghĩa chính
Tính từ đứng trước danh từ và đa số mang ý nghĩa chính
Human anatomy; French literature; International trade
Human anatomy; French literature; International trade
Trong Khung LC dùng đảo khi cần thiết, nhưng rất ít
Trong Khung LC dùng đảo khi cần thiết, nhưng rất ítChemistry, Organic
Chemistry, Organic
dùng cho
dùng cho
Organic Chemistry
Organic ChemistryStone, Artificial
Stone, Artificial
dùng cho
dùng cho
Artificial Stone
Artificial Stone
Trong Khung Sears List hầu như không dùng đảo
Trong Khung Sears List hầu như không dùng đảo
Lưu ý vấn đề dịch TĐĐM sang tiếng Việt
Lưu ý vấn đề dịch TĐĐM sang tiếng Việt
Dịch sát nghĩa thuật ngữ tiếng Anh
Dịch sát nghĩa thuật ngữ tiếng Anh
Thiết lập tư duy về ý chính của tiêu đề phù hợp với quan điểm
Thiết lập tư duy về ý chính của tiêu đề phù hợp với quan điểm
“Khoa học
“Khoa học
và đại chúng”.
và đại chúng”.
Như vậy sẽ hạn chế việc đảo tối đa khi dịch tiêu đề tiếng
Như vậy sẽ hạn chế việc đảo tối đa khi dịch tiêu đề tiếng
Anh sang tiếng Việt
Anh sang tiếng Việt
Computer graphics
Computer graphics
Đồ họa vi tính
Đồ họa vi tính
không phải
không phải
Vi tính, Đồ hoạ
Vi tính, Đồ hoạ
National Library
National Library
Hướng dẫn tổng quát (1)
Hướng dẫn tổng quát (1)
Quy tắc chung:
Quy tắc chung:
Ấn định một hay nhiều TĐĐM phản ánh toàn bộ nội dung tác phẩm.
Ấn định một hay nhiều TĐĐM phản ánh toàn bộ nội dung tác phẩm.
Vd:
Vd:
Tổng quan khoa học thông tin và thư viện
Tổng quan khoa học thông tin và thư viện
TĐĐM:
TĐĐM:
Thư viện học; Thông tin học
Thư viện học; Thông tin học
Tính cụ thể
Tính cụ thể
Ấn định TĐĐM cụ thể nhất để trình bày chính xác nội dung của tác phẩm.
Ấn định TĐĐM cụ thể nhất để trình bày chính xác nội dung của tác phẩm.
Tuy nhiên nếu trường hợp không thể tìm được TĐĐM cụ thể thì có thể
Tuy nhiên nếu trường hợp không thể tìm được TĐĐM cụ thể thì có thể
chọn tiêu đề rộng hơn hay có ý nghĩa bao quát hơn
chọn tiêu đề rộng hơn hay có ý nghĩa bao quát hơn
Vd:
Vd:
Cán bộ y tế đến với vùng sâu vùng xa
xoay quanh nội dung chính. Tuy nhiên có trường hợp xuất hiện đề tài
phụ có chừng 20% nội dung nhưng nếu đứng tách biệt thì có mang một
phụ có chừng 20% nội dung nhưng nếu đứng tách biệt thì có mang một
ý nghĩa đối với đề tài chính.
ý nghĩa đối với đề tài chính.
Vd:
Vd:
Ghi nhận về hoạt động quy hoạch và quản lý nông nghiệp ở
Ghi nhận về hoạt động quy hoạch và quản lý nông nghiệp ở
Godavari
Godavari
TĐĐM:
TĐĐM:
Nông nghiệp—Ấn Độ—Godavari—Thống kê
Nông nghiệp—Ấn Độ—Godavari—Thống kêGạo—Ấn Độ—Godavari
Gạo—Ấn Độ—Godavari
Tác phẩm nhiều đề tài
Tác phẩm nhiều đề tài
Tác phẩm có nhiều đề tài tách biệt thì ta ấn định mỗi đề tài một TĐĐM
Tác phẩm có nhiều đề tài tách biệt thì ta ấn định mỗi đề tài một TĐĐM
Vd:
Vd:
Thư mục về tuyết và băng
Thư mục về tuyết và băng
TĐĐM:
TĐĐM:
Quy tắc phân cấp (2)
Quy tắc phân cấp (2)
Quy tắc 3 đề tài
Quy tắc 3 đề tài
Nếu có tiêu đề rộng bao gồm hơn hai hay ba đề tài trong vấn đề, ta ấn
Nếu có tiêu đề rộng bao gồm hơn hai hay ba đề tài trong vấn đề, ta ấn
định hai hay ba đề tài chứ không phải đề tài rộng hơn.
định hai hay ba đề tài chứ không phải đề tài rộng hơn.
Vd:
Vd:
Du lịch Singapore, Thái Lan và Việt Nam
Du lịch Singapore, Thái Lan và Việt Nam
TĐĐM:
TĐĐM:
Singapore—Mô tả và du lịch
Singapore—Mô tả và du lịchThái Lan—Mô tả và du lịch
Thái Lan—Mô tả và du lịchViệt Nam—Mô tả và du lịch
Việt Nam—Mô tả và du lịch
(Chứ không phải đề tài rộng hơn: Đông Nam Á)
(Chứ không phải đề tài rộng hơn: Đông Nam Á)
tiêu đề tiền kết hợp.
Vd:
Vd:
Quản lý nhà máy hóa chất ở Việt Nam
Quản lý nhà máy hóa chất ở Việt Nam
TĐĐM:
TĐĐM:
Nhà máy Hóa chất—Việt Nam—Quản lý
Nhà máy Hóa chất—Việt Nam—Quản lý
Tuy nhiên, có nhiều chủ đề phức tạp hơn mà không có tiêu đề tiền kết
Tuy nhiên, có nhiều chủ đề phức tạp hơn mà không có tiêu đề tiền kết
hợp để sử dụng. Trong trường hợp này ta đưa ra một tiêu đề cho mỗi ý
hợp để sử dụng. Trong trường hợp này ta đưa ra một tiêu đề cho mỗi ý
niệm riêng rẽ.
niệm riêng rẽ.
Vd:
Vd:
Một phương pháp thiết lập bài toán gía trị dao động cho những
Một phương pháp thiết lập bài toán gía trị dao động cho những
phương trình sóng nước cạn, tuyến tính cho những vùng nước bất
phương trình sóng nước cạn, tuyến tính cho những vùng nước bất
thường với độ sâu của nước thay đổi và ứng dụng cho các vịnh và hải
thường với độ sâu của nước thay đổi và ứng dụng cho các vịnh và hải
cảng ở Hawaii
cảng ở Hawaii
.
.
TĐĐM:
TĐĐM:
đó bằng một trường hợp chuyên biệt, thì ta ấn định tiêu đề cho cả
nguyên tắc lẫn trường hợp chuyên biệt. Chẳng hạn như có một tác
nguyên tắc lẫn trường hợp chuyên biệt. Chẳng hạn như có một tác
phẩm về Giải phẫu động vật có xương sống và lấy mèo để minh họa,
phẩm về Giải phẫu động vật có xương sống và lấy mèo để minh họa,
sẽ có hai tiêu đề đề mục, một cho đề tài chính và một cho ví dụ.
sẽ có hai tiêu đề đề mục, một cho đề tài chính và một cho ví dụ.
Vd:
Vd:
Giải phẫu động vật có xương sống
Giải phẫu động vật có xương sống
TĐĐM:
TĐĐM:
1. Động vật có xương sống—Giải phẫu
1. Động vật có xương sống—Giải phẫu2. Mèo
2. MèoQuy tắc khác (3)
Quy tắc khác (3)
Khía cạnh thêm
Khía cạnh thêm
Nơi chốn:
TĐĐM:
TĐĐM:
Việt Nam—Lịch sử—1954-1975
Việt Nam—Lịch sử—1954-1975