MỘT SỐ NỘI DUNG CHƯƠNG
TRÌNH MỤC TIÊU QUỐC GIA VỀ
XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI
GIAO ĐOẠN 2011-2020
Lưu Đức Khải
Trưởng ban Chính sách Phát triển Nông thôn
Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh té Trung ương
Nội dung
•
Chủ trương chính sách của Đảng về xây dựng
nông thôn mới
•
Chương trình mục tiêu quốc gia nông thôn mới
•
Tổ chức bộ máy quản lý điều hành chương
trình nông thôn mới
•
Cơ chế tài chính thực hiện xây dựng nông thôn
mới
Phần 1: Chủ trương, chính sách của Đảng và
Nhà nước về xây dựng nông thôn mới
•
Nghị quyết đại hội Đảng: “Xây dựng NTM ngày càng giàu đẹp, DC,
CB, VM, có cơ cấu kinh tế hợp lý, QHSX phù hợp, kết cấu hạ tầng KT-
XH phát triển ngày càng hiện đại”
•
Nghị quyết 26-NQ/TW ngày 5 tháng 8 năm 2008 của BCH TW Đảng
khóa X về “Nông nghiệp - Nông dân - Nông thôn”
- Xây dựng nền NN phát triển toàn diện theo hướng hiện đại,bền
vững, sản xuất hàng hóa lớn, có năng suất, chất lượng, hiệu quả và khả
năng cạnh tranh cao, đảm bảo vững chắc ANLT quốc gia cả trước mắt

5 nhóm, 19 tiêu chí –định tính của NTM giai đoạn 2010 –
20
+ Nhóm 1: Quy hoạch (1 tiêu chí).
+ Nhóm 2: Hạ tầng kinh tế - xã hội (8 tiêu chí).
+ Nhóm 3: Kinh tế và tổ chức sản xuất (4 tiêu chí)
+ Nhóm 4: Văn hóa – Xã hội – Môi trường (4 tiêu chí).
+ Nhóm 5: Hệ thống chính trị (2 tiêu chí)
•
Xã đạt đủ 19 tiêu chí là đạt tiêu chuẩn NTM.
Căn cứ vào Bộ tiêu chí Quốc gia, các Bộ xây dựng quy chuẩn của ngành chủ
yếu là các tiêu chuẩn kỹ thuật cho các công trình hạ tầng, để áp dụng khi
xây dựng NTMi (Ví dụ: Đường giao thông trục xã phải đạt tiêu chuẩn cấp
VI đồng bằng: Nền 7 mét, mặt 5 mét, chịu tải được xe 15 tấn).
Phần 1: Chủ trương, chính sách của Đảng và
Nhà nước về xây dựng nông thôn mới
•
Ban Bí thư TW Đảng có Thông báo 238-TB/TW tháng 4
– 2009 về việc xây dựng thí điểm mô hình Nông thôn
mới.
- Mục đích của việc làm thí điểm:
+ Xác định rõ hơn nội dung, phạm vi, nguyên tắc, phương
pháp, cách thức xây dựng Nông thôn mới; quan hệ trách
nhiệm trong chỉ đạo xây dựng NTM của các cấp, các ngành.
+ Có được mô hình thực tế về các xã NTM của thời kỳ
CNH – HĐH để nhân dân học tập làm theo.
- Chương trình thí điểm làm ở 11 xã thuộc 11 tỉnh đại diện
cho các vùng kinh tế - văn hóa của cả nước:
- Thời gian làm thí điểm trong 2 năm (từ 6/2009 đến
6/2011), sau đó sẽ tổng kết và bổ khuyết cho việc triển khai
chương trình NTM.

- Là cơ sở đánh giá thi đua hàng năm của các cấp ủy Đảng,
chính quyền, đồng thời đánh giá trách nhiệm của Lãnh
đạo các cấp trong thực hiện nhiệm vụ xây dựng NTM.
Tiêu chí quốc gia nông thôn mới gian
đoạn 2010-2020
•
Nội dung bộ tiêu chí
* Xã NTM
-
Quy hoạch (1): Quy hoạch và phát triển theo quy hoạch
-
Hạ tầng KT-XH (8): Giao thông, Thủy lợi, Điện, Trường học, Cơ sở
vật chất văn hoá, Chợ nông thôn, Bưu điện, Nhà ở dân cư.
- Kinh tế và TCSX (4): Thu nhập, Hộ nghèo, Cơ cấu lao động, Hình thức
tổ chức sản xuất
- Văn hóa, xã hội, môi trường (4): Giáo dục, y tế, văn hóa, môi trường
- Hệ thống chính trị (2): Hệ thống tổ chức chính trị xã hội vững mạnh,
An ninh, trật tự xã hội.
* Huyện NTM: 75% số xã đạt NTM
*Tỉnh NTM: 80% số huyện đạt NTM
Phần 2: Chương trình mục tiêu quốc gia
nông thôn mới
* Sự cần thiết của Chương trình
Nông thôn phát triển thiếu quy hoạch và tự phát
- Mới có khoảng 23% xã có quy hoạch dân cư nông thôn.
-
Thiếu quy hoạch sản xuất Nông nghiệp – Tiểu thủ công
nghiệp - Dịch vụ.
-
Không có quy chế quản lý phát triển theo quy hoạch


Phần 2: Chương trình mục tiêu quốc gia
nông thôn mới
* Sự cần thiết của Chương trình
Các vấn đề văn hóa – xã hội - môi trường – y tế
-
Giáo dục mầm non: Tỷ lệ thôn không có lớp mẫu giáo chiếm
45,5%; Tỷ lệ thôn không có nhà trẻ chiếm 84%.
-
Tỷ lệ lao động qua đào tạo là 12,8%, chất lượng rất thấp, nhất
là ở vùng sâu, vùng xa.
-
Tệ nạn xã hội tăng, hủ tục lạc hậu còn dai dẳng.
- Hệ thống an sinh xã hội chưa phát triển.
- Môi trường sống ô nhiễm: + Tỷ lệ hộ không có nhà tiêu hợp vệ
sinh chiếm 51%. Tỷ lệ hộ không có nhà tắm chiếm 74,4%. Tỷ
lệ hộ không có nhà chăn nuôi hợp vệ sinh chiếm 38%. Tỷ lệ xã
có tổ chức thu gom rác thải chỉ chiếm 28,4%. Tổng số dân cư
sử dụng nước sinh hoạt hợp vệ sinh chỉ chiếm 70%.

Phần 2: Chương trình mục tiêu quốc gia
nông thôn mới
* Sự cần thiết của Chương trình
Hệ thống chính trị cơ sở còn yếu (nhất là trình độ, năng lực điều hành):
- Trong 81 ngàn công chức xã, có:
+ Tỷ lệ công chức xã chưa biết chữ chiếm 0,1%.
+ Tỷ lệ công chức xã chỉ đạt trình độ tiểu học chiếm 2,4%.
+ Tỷ lệ công chức xã đạt trình độ trung học cơ sở chiếm 21,5%.
+ Tỷ lệ công chức xã đạt trình độ trung học phổ thông chiếm 75%.
- Về trình độ chuyên môn:

+ Thiếu tính kết nối, lồng ghép nội dung.
+ Phân tán vốn, quản lý khó, hiệu quả sử dụng vốn thấp.
Kinh nghiệm xây dựng NTM của các nước trên thế giới
Phần 2: Chương trình mục tiêu quốc gia
nông thôn mới
* Căn cứ xây dựng chương trình
Căn cứ pháp lý
•

Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần
thứ X.
•
Nghị quyết số 26-NQ/TW (về vấn đề nông
nghiệp, nông dân và nông thôn).
•
Quyết định số 491/QĐ-TTg (Bộ tiêu chí
nông thôn mới).
a. Mục tiêu tổng quát:
- Kinh tế phát triển, đời sống VC –TT của cư dân nông thôn tăng nhanh
- Có quy hoạch; Hạ tầng KT-XH tương đối hiện đại.
- Bản sắc văn hoá được bảo tồn và phát huy; dân trí phát triển
- Môi trường sinh thái xanh sạch đẹp;
- Chất lượng hệ thống Chính trị được nâng cao.
b. Mục tiêu cụ thể đến 2015:
- T
- Trên 20% số xã đạt chuẩn nông thôn mới.
- 100% xã hoàn thành Quy hoạch NTM (năm 2011)
- Tập trung đẩy mạnh phát triển hệ thống hạ tầng KT - XH thiết yếu ở NT theo chuẩn
mới.
- 100% cán bộ cơ sở được đào tạo kiến thức về phát triển NTM.

ội dung của Chương trình
ội dung của Chương trình
1. Quy hoạch nông thôn mới
a. Mục tiêu: Đạt tiêu chí 1 của Bộ tiêu chí quốc gia NTM.
b. Nội dung:
- Quy hoạch chung (tổng thể) PTNT trên địa bàn xã
- Quy hoạch chi tiết: Sản xuất NN-CN&TTCN-Dịch vụ; Hạ tầng kinh tế - xã hội -
môi trường; Chỉnh trang các khu dân cư cũ và phát triển các khu dân cư mới;
- Xây dựng chính sách quản lý, thực hiện quy hoạch.
- Tổ chức đào tạo, tập huấn cán bộ.
- Thiết kế các mẫu công trình về nhà ở dân cư
c. Phân công quản lý, thực hiện: Bộ Xây dựng; Bộ NN và PTNT
N
N
ội dung của Chương trình
ội dung của Chương trình
2. Phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội
a. Mục tiêu: Đạt yêu cầu tiêu chí số 2; 3; 4; 5; 6; 7; 8; 9 trong Bộ tiêu chí quốc gia
nông thôn mới.
b. Nội dung: 7 nội dung để hoàn thiện cơ bản hạ tầng kinh tế - xã hội công cộng,
gồm: Giao thông, điện, thủy lợi, cơ sở vật chất văn hóa, y tế…..
c. Phân công quản lý, thực hiện các nội dung: Các Bộ chuyên ngành có liên quan
(GT, YTế, CT…) ban hành quy chuẩn, chính sách và hướng dẫn thực hiện.
N
N
ội dung của Chương trình
ội dung của Chương trình
3. Chuyển dịch cơ cấu, phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập
a. Mục tiêu: Đạt yêu cầu tiêu chí số 10; 12 trong Bộ tiêu chí quốc gia nông thôn mới.
Đến năm 2015 có 20% và 2020 có 50% số xã đạt chuẩn.

nông thôn;
c. Phân công quản lý, thực hiện: Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn