LUẬN VĂN:
Các biện pháp tăng cường quản lý hoạt động
giáo dục ngoài giờ lên lớp của Hiệu trưởng
các trường THPT tỉnh Hà tây Mở đầu
1. Lý do chọn đề tài.
1.1. Về lý luận:
Giáo dục là một bộ phận khăng khít của hệ thống kinh tế, xã hội. Giáo dục
phát triển chuẩn bị cho xã hội một nền dân trí, một đội ngũ nhân lực, một bộ phận
chủ động sáng tạo của tuổi trẻ.
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp với các nội dung và hình thức phong
phú, đa dạng, phù hợp với tính hiếu động thích khám phá cái mới của tuổi trẻ. Chính
vì vậy, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp có hiệu quả cao, hỗ trợ tích cực trong
việc giáo dục toàn diện đối với học sinh nói chung, đặc biệt là học sinh THPT nói
riêng.
1.2. Về thực tiễn:
Huyện Phú xuyên là một huyện kinh tế chậm phát triển, dân cư chủ yếu ở
nông thôn. Chính vì vậy, ngành giáo dục còn nhiều khó khăn về cơ sở vật chất, về
phương tiện dạy học. Tuy nhiên trong nhiều năm qua, nhiều nhà trường đã quan tâm
tới giáo dục toàn diện, đó là dạy chữ, dạy nghề và dạy người. Đã có nhiều hoạt động
giáo dục ngoài giờ lên lớp thông qua các chủ điểm hàng tháng, nhưng do việc tổ chức
thiếu bài bản, nội dung và hình thức còn sơ sài, đơn điệu nên chưa thu hút được sự
tham gia tích cực của học sinh, chưa kích thích được ở học sinh nhu cầu hoạt động,
nhu cầu khẳng định mình. Do đó có thể nói hiệu quả của hoạt động giáo dục ngoài
giờ lên lớp ở các trường chưa cao.
Được học tập những vấn đề cơ bản trong quản lý giáo dục thông qua những tri
thức lý luận cùng với những năm làm công tác quản lý, qua những thông tin của học
sinh và cha mẹ học sinh tôi thấy cần phát huy hiệu quả của hoạt động giáo dục ngoài
giờ lên lớp. Chính vì vậy tôi nghiên cứu đề tài: "Các biện pháp tăng cường quản lý
hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của Hiệu trưởng các trường THPT tỉnh Hà
tây".
2. Mục đích nghiên cứu:
Trên cơ sở nghiên cứu thực trạng quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở các
trường THPT tỉnh Hà tây, đề xuất một số biện pháp tăng cường quản lý hoạt động
ngoài giờ lên lớp, qua đó góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện trong nhà
trường. 3. Nhiệm vụ nghiên cứu:
7.2. Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
7.2.1 Điều tra viết.
- Mục đích: Lấy ý kiến của khách thể khảo sát về :
+ Nhận thức về công tác giáo dục ngoài giờ lên lớp, ý nghĩa của nó.
+Các biện pháp Hiệu trưởng đã tiến hành.
+ Lấy ý kiến về những biện pháp nên làm trong thời gian tới.
- Nội dung:
+ chúng tôi đã soạn thảo 4 bảng hỏi để giải quyết mục đích trên.
Trong mỗi bảng hỏi đều có những câu hỏi mở để khách thể điều tra trả
lời theo ỹ nghĩ riêng của họ và có những câu hỏi đóng. Những câu hỏi đóng có
yêu cầu khách thể điều tra trả lời theo các mức độ tương ứng với thực tế được
đánh giá .
1. Bảng hỏi dành cho cán bộ quản lý: gồm 2 mẫu
Mẫu 1 có 4 câu hỏi, mẫu 2 có 7 câu hỏi.
2. Bảng hỏi dành cho giáo viên: gồm 1 mẫu với 7 câu hỏi.
3. Bảng hỏi dành cho học sinh: gồm 1 mẫu với 6 câu hỏi.
4. Bảng hỏi dành cho cán bộ đoàn: gồm 1 mẫu với 7 câu hỏi.
- Khách thể khảo sát: Người nghiên cứu tiến hành khảo sát tại 4 trường THPT
và 1 Trung tâm giáo dục thường xuyên.
Tổng số:
+ Cán bộ quản lý : 18 (bao gồm cả hiệu trưởng và phó hiệu trưởng).
+ Giáo viên: 240 (Trong đó có 90 giáo viên chủ nhiệm)
+ Phó Bí thư, Bí thư đoàn trường: 10
+ Học sinh: 600 học sinh.
- Xử lý số liệu: Tính tỷ lệ % trên tổng số các khách thể được thăm dò để so
sánh sự khác nhau giữa ý kiến của các nhóm khách thể khảo sát.
7.2.2: Phỏng vấn Ban giám hiệu, một số giáo viên chủ nhiệm có kinh nghiệm
đã làm tốt hoạt động này.
7.2.3 Thử nghiệm một biện pháp được đề xuất Chương 1
Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động giáo dục
ngoài giờ lên lớp
Một trong những mục tiêu của chương trình GD và ĐT hiện nay là thực hiện
đa dạng hóa các hình thức GD và ĐT nhằm phát triển toàn diện mọi khả năng của đối
tượng người học. ở các nhà trường nói chung và các trường THPT nói riêng, việc kết
hợp các hoạt động dạy học và giáo dục từ lâu đã trở thành chương trình chủ yếu
xuyên xuốt năm học để đạt được hiệu quả giáo dục cao nhất. Giáo dục là một khái
niệm rộng và bao quát trong đó có cả việc dạy học và giáo dục bởi vì mục tiêu phát
triển con người phải được thực hiện ở mọi phương diện trong đó bao gồm trí tuệ, đạo
đức, sức khỏe, văn hóa, nghề nghiệp, thẩm mỹ từ đó hình thành nên những kỹ
năng cần thiết của một con người, một công dân sẵn sàng thực hiện các nghĩa vụ cho
xã hội. Dạy học là các hoạt động được tiến hành ở trên lớp với các môn văn hóa mà
chúng ta gọi là khoa học tự nhiên, khoa học xã hội. Chủ thể dạy học là giáo viên, đối
tượng là học sinh. Người dạy giữ vai trò chủ đạo trong việc truyền thụ tri thức, người
học có vại trò tự giác tích cực trong việc lĩnh hội tri thức, người dạy phải biết tổ chức
điều khiển hoạt động nhận thức của người học bằng những phương pháp thích hợp
sao cho việc truyền thụ kiến thức cho học sinh được đơn giản nhất mà hiệu quả tốt
nhất. Còn giáo dục là một quá trình bao gồm hai hoạt động thống nhất biện chứng,
hoạt động giáo dục của nhà trường và hoạt động tự giáo dục của người được giáo
dục. Dưới sự tổ chức lãnh đạo của nhà giáo dục, người được giáo dục tự giác tích cực
tự giáo dục nhằm hình thành và hoàn thiện nhân cách của bản thân. Quá trình giáo
dục là quá trình nhà giáo dục tổ chức các hoạt động và giao lưu cho người học nhằm
chuyển hóa các giá trị văn hóa - xã hội thành thái độ và hành vi của người được giáo
dục. Một trong những hình thức giáo dục được coi là cơ bản hiện nay là giáo dục
lý rõ ràng cụ thể ở từng nội dung sao cho giữa mỗi nội dung phải có những yêu cầu
riêng, hình thức thực hiện như thế nào cho phù hợp với yêu cầu giáo dục và điều
kiện nhà trường, tránh các hoạt động dàn trải, không đúng đối tượng cần được giáo
dục và lứa tuổi giáo dục. Từ đó dẫn tới chất lượng và hiệu quả thu được sẽ không cao
thậm chí còn trở nên thiếu thu hút hấp dẫn. - Chủ thể quản lý (Hiệu trưởng) xác định được mục tiêu quản lý ở đây chính là sự
tiếp thu và lĩnh hội các giá trị khoa học, đạo đức và văn hóa thẩm mỹ vv của các
đối tượng giáo dục, đây là nhiệm vụ quan trọng nhất mà nhà quản lý phải đạt được
trong suốt quá trình giáo dục. Việc đưa ra các phương án quản lý bằng kế hoạch cụ
thể là điều kiện cần thiết và tất yếu trong quản lý giáo dục nói chung và quản lý giáo
dục ngoài giờ lên lớp nói riêng. Bởi vì ngay từ đầu giúp nhà quản lý xác định được
nội dung giáo dục cần thực hiện, thời điểm thực hiện, môi trường thực hiện cũng như
những tác động trở lại của đối tượng được giáo dục khi hoạt động giáo dục kết thúc
để nhà quản lý có phương án điều chỉnh kịp thời. Dựa trên những kiến thức của khoa
học quản lý đại cương về các nguyên tắc quản lý, xây dựng phương án quản lý trong
thực tiễn quản lý, nhà quản lý vận dụng vào việc quản lý hoạt động giáo dục ngoài
giờ lên lớp. Bên cạnh đó dựa vào các kiến thức cơ bản về đặc điểm, cấu trúc, tính quy
luật của hoạt động giáo dục nói chung, hoạt động GDNGLL nói riêng tiến hành quản
lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, nhằm tổ chức, chỉ đạo những hoạt động giáo
dục có hiệu quả. Cụ thể, nhà giáo dục cần nắm được bản chất, cấu trúc, quy luật,
nguyên tắc, nội dung giáo dục trong quá trình giáo dục, đặc biệt là hoạt động giáo
dục ngoài giờ lên lớp với những đặc trưng riêng của nó để từ đó nhà quản lý lập ra kế
hoạch, yêu cầu, mục tiêu và phương thức thực hiện. Để hiệu quả quản lý thu được
chất lượng cao nhà quản cần phải hiểu rõ những khái niệm cơ bản:
Hiểu được bản chất của quá trình giáo dục là quá trình tổ chức cuộc sống hoạt
động và giao lưu cho học sinh giúp học sinh nhận thức đúng, tạo lập tình cảm và thái
độ đúng, hình thành thói quen, hành vi văn minh trong cuộc sống, phù hợp với chuẩn
mực xã hội. Hiểu được động lực giáo dục chính là việc giải quyết mâu thuẫn giữa
những yêu cầu ngày càng cao của đời sống xã hội nói chung. Vì xét cho cùng ở tất cả
các quốc gia, ở tất cả mọi ngành, mọi lĩnh vực thì mục tiêu cuối cùng vẫn là tạo sự
tăng trưởng kinh tế, xã hội, văn hóa, khoa học với. Hoạt động quản lý đã có từ rất
lâu, đơn giản là việc sắp xếp kế hoạch, chuẩn bị từ những khâu nhỏ nhất đến cả một
hệ thống tổ chức phức tạp .
Hoạt động dạy học và giáo dục là một lĩnh vực đặc biệt vì nó phục vụ chiến
lược giáo dục nhân cách và phát triển nhân cách con người. Do đó quản lý giáo dục
nói chung được xác định là một nội dung cơ bản nhằm hiện thực hóa các mục tiêu và
chương trình giáo dục. Chúng ta biết rằng giáo dục bao gồm cả các hoạt động dạy học, con đường giáo dục được tiến hành dưới các hình thức khác nhau, bản thân hoạt
động giáo dục ngoài giờ lên lớp cũng là một hình thức giáo dục nhưng cho dù ở dưới
hình thức nào thì cũng không thể thiếu vai trò quản lý mà chúng ta gọi là quản lý giáo
dục. Như vậy ngay từ khi con người có nhu cầu học tập và hoàn thiện phẩm chất thì
cũng ngay từ đó khái niệm giáo dục được hình thành và tất nhiên giáo dục cái gì,
giáo dục như thế nào, đối tượng giáo dục là ai, các yếu tố liên quan ảnh hưởng tới
quá trình giáo dục đó ra sao thì đó chính là nội dung của quá trình quản lý giáo dục.
Đến nay quản lý đã trở thành một khoa học thực sự, vì vậy có thể nói quản lý giáo
dục nói chung và quản lý giáo dục ngoài giờ lên lớp nói riêng được tiến hành song
song và thực chất xét về mục đích yêu cầu của giáo dục thì đó chỉ là một quá trình
mà thôi, ở chỗ cho dù là dạy học và giáo dục đều có mục đích nhiệm vụ chung là
phát triển toàn diện con người theo chiều hướng tích cực. Thực tế cho thấy hoạt động
giáo dục ngoài giờ lên lớp không phải đến nay mới được tiến hành mà nó được tiến
hành từ khi con người biết đến giáo dục. Thuật ngữ giáo dục ngoài giờ lên lớp là một
khái niệm hiện đại khi đã có những ngành khoa học riêng chuyên nghiên cứu về giáo
dục chẳng hạn bộ môn "giáo dục học".
- ở trên thế giới :
Hệ thống lý luận về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp trong thời gian đầu
chưa thực sự phát triển, tuy nhiên khi đã có sự chuyển biến mới về "chất" của các
kiến thức khoa học vào sản xuất, phát triển tư duy khoa học và tư duy kỹ thuật, bồi
dưỡng ý thức và thói quen lao động mới, Phát triển hứng thú lao động vì lợi ích
chung và xây dựng tình cảm cách mạng đối với nhân dân lao động".
Khoản 3 điều 10: "Các hoạt động xã hội do nhà trường tổ chức cho
học sinh tham gia với mức độ thích hợp là nhằm củng những cố tri thức
đã học được, bồi dưỡng tình cảm đối với nhân dân dân lao động, xây dựng
thái độ tích cực tham gia công tác xã hội, góp phần xây dựng địa phương
và rèn luyện học sinh về ý thức và năng lực làm chủ tập thể hình thành
nhân sinh quan cách mạng. Ngoài các hoạt động giáo dục trên đây cần tổ chức thêm
các hoạt động ngoại khoá như thể dục thể thao, văn nghệ để công tác giáo dục thêm
phong phú" .
Nghị quyết 14 TW ngày 11/01/1979 của bộ chính trị đã nêu rõ: "Nội dung
giáo dục ở trường phổ thông mang tính chất toàn diện và kỹ năng tổng hợp nhưng có chú ý hơn đến việc phát huy sở trường và năng khiếu cá nhân, ở trường phổ thông
trung học cần coi trọng giáo dục thẩm mỹ, giáo dục và rèn luyện thể chất, hoạt động
văn hoá văn nghệ thể dục thể thao và luyện tập quân sự".
Ngoài ra còn các công trình của các nhà nghiên cứu thuộc viện khoa học giáo
dục như: Đặng Thuý Anh, Nguyễn Thị Kỷ, Phạm Hoàng Gia, Nguyễn Dục Quang,
Lê Trung Trấn.vv Các tác giả đều nhấn mạnh hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp
với việc phát triển toàn diện nhân cách của học sinh cũng như nâng cao hiệu quả giáo
dục ngoài giờ lên lớp như thế nào để đạt hiệu quả cao nhất .
Một số cuốn sách của tác giả Hà Thế Ngữ, Đặng Vũ Hoạt, Phạm Viết Vượng,
đã trình bày các vấn đề giáo dục, dạy học cũng như quản lý giáo dục trong đó có
những vấn đề đề cập tới hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp. Một số tác giả cùng
bàn tới việc quản lý hoạt động GDNGLL của học sinh gần đây có Tiến sỹ Phạm Thị
Hồng Vinh đã có cuốn giáo trình "Quản lý hoạt động giáo dục vi mô II" tác giả đã
phân tích khá sâu về vấn đề quản lý hoạt động GDNGLL .
Như vậy đã có nhiều công trình khoa học của nhiều giáo sư, tiến sỹ nghiên
Frederick Winslow Taylor ở đầu thế kỷ 20 đã định nghĩa: "Quản lý là biết
được chính xác điều bạn muốn người khác làm và sau đó hiểu
rằng họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất".
Nhà nghiên cứu Henry Fayol (1845 - 1925) có định nghĩa: "Quản lý hành
chính là dự đoán và lập kế hoạch, tổ chức, điều khiển phối hợp và kiểm tra".
ở nước ta cũng đã có nhiều công trình khoa học nghiên cứu về quản lý và cũng
có nhiều cách hiểu về quản lý song kết luận một cách chung nhất thì quản lý là một
chức năng lao động xã hội bắt nguồn từ tính chất xã hội của lao động. Về cơ bản:
Quản lý là sự tác động có tổ chức, có hướng đích của chủ thể quản lý tới đối
tượng quản lý nhằm đạt được mục tiêu đề ra.
Nói quản lý là một chức năng lao động xã hội là khẳng định đặc điểm của hoạt
động quản lý là một hoạt động mang tính xã hội. Quản lý không phải chỉ là công việc
riêng của nhà quản lý, mà trong kế hoạch của nhà quản lý đề ra đã có sự tham gia của
các lực lượng khác trong cùng một tập thể mà họ hoạt động. Quản lý phải dựa trên
các nguyên tắc nhất định trong đó nguyên tắc tập trung dân chủ là quan trọng thống
nhất, nó phản ánh mối quan hệ giữa chủ thể và đối tượng quản lý. Dân chủ phải đi
đến tập trung thống nhất, tập trung phải trên cơ sở dân chủ và dân chủ phải thực hiện trong khuôn khổ của tập trung. Nói như vậy để chứng tỏ rằng quản lý được thể hiện
bằng kế hoạch, phương pháp mà kế hoạch đó được xây dựng lên trên cơ sở của tập
trung dân chủ. Nhà quản lý đưa ra quyết định cuối cùng một cách hợp lý và chính xác
nhất. Do đó quản lý là một chức năng lao động mang tính xã hội. Mặt khác đối tượng
quản lý là các lực lượng tham gia vào việc quản lý, các lực lượng trực tiếp chịu quản
lý và thực hiện các kế hoạch quản lý đó, chứ không phải là một cá nhân nào, hơn nữa
mục đích của quản lý là để tạo ra những "sản phẩm" phục vụ cho toàn xã hội .
Còn tính chất xã hội của lao động đơn giản là quá trình tham gia của nhiều
người mọi "sản phẩm" hay thành quả của lao động đều do mọi người dù trực tiếp,
gián tiếp và họ có quan hệ lao động với nhau mới có được, đồng thời sản phẩm của
quá trình lao động là để phục vụ nhu cầu của toàn xã hội mà họ sinh sống.
mới, thời đại công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước. Làm cho các em có ý thức
nghĩa vụ công dân với xã hội, biết chân trọng giá trị đạo đức dân tộc, biết hướng về
cội nguồn bằng tình cảm thiêng liêng, tạo ra mối quan hệ xã hội tốt đẹp giữa con
ngươì và con người trong cộng đồng.
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp giúp học sinh hình thành những kỹ năng
cần thiết trong cuộc sống như kỹ năng ứng xử, kỹ năng làm chủ bản thân, kỹ năng lao
động, cũng như biết cách tổ chức các hoạt động bề nổi, điều khiển các hoạt động tập
thể một cách linh hoạt có hiệu quả và nhất là tạo cho học sinh có cá tính năng động
trong cuộc sống phong phú của các em.
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một hoạt động bổ trợ của hoạt động
dạy học là còn dường gắn lý thuyết với thực tiễn tạo lên sự thống nhất giữa nhận thức
và hành động góp phần hình thành nên các giá trị tình cảm, thẩm mỹ trong tâm hồn.
1.2.2.2. Vị trí .
Lứa tuổi học sinh trung học phổ thông là lứa tuổi vị thành niên các em đang
trong giai đoạn biến đổi về tâm sinh lý, việc nhận thức còn chưa hoàn thiện, các em
chưa có khả năng làm chủ bản thân, chưa có được kỹ năng cơ bản để phát triển toàn
diện nhân cách. Tuy nhiên ở lứa tuổi này các em đang có nhu cầu muốn tìm hiểu,
khám phá những tri thức mới của cuộc sống nhưng nhận thức của các em còn nhiều
giới hạn. Mặt khác do hạn chế về thời gian về môi trường hoạt động, khả năng giao
tiếp thực tế trong các giờ học ở trên lớp vì thế khả năng nhận thức, hình thành những
kỹ năng đó còn bị hạn chế. Từ mục đích của việc hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là giáo dục, phát triển toàn diện con người bằng những hình thức hoạt động sinh
động, sôi nổi, mở rộng môi trường hoạt động ít gò bó, khô cứng và căng thẳng mà
hiệu quả giáo dục lại rất tích cực, góp phần củng cố thêm kiến thức được học tại lớp.
Hiện nay hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp đã trở thành nội dung quan trọng có vị
trí cơ bản trong việc dạy học và giáo dục của các nhà trường và coi đó là nội dung
không thể thiếu trong việc thực hiện đa dạng hoá giáo dục và đào tạo. Điều lệ trường
phổ thông năm 2000 tại điều 24 đã khẳng định vị trí, tầm quan trọng của hoạt động
trong việc nắm vững tri thức khoa học ở các buổi học trên lớp với thực tiễn sinh động
của cuộc sống làm cho thế giới quan của học sinh trở lên hoàn thiện đúng đắn .
- Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp mang tính quy luật đặc thù của quá trình
giáo dục học sinh, hình thành những phẩm chất tốt đẹp của con người. Tính đặc thù ở
đây chính là nó không bó hẹp trong một không gian (phòng học) và thời gian nhất
định 1 tiết học trên lớp (45phút), mà nó là một quá trình tổ chức các dạng hoạt động
phong phú mang tính tập thể - xã hội cao, tạo điều kiện cho học sinh giao lưu, tự thể
hiện mình để hình thành và phát triển toàn diện nhân cách. Thông qua các loại hình
hoạt động khác nhau. (công tác xã hội, lao động, sản xuất, văn hoá văn nghệ, thể dục
thể thao, thẩm mỹ vui chơi, tham gia du lịch, thực tế vv ) hoạt động GDNGLL sẽ
tác động vào nhận thức tình cảm và rèn luyện hành vi đạo đức, thẩm mỹ, lao động,
văn hoá cho đối tượng giáo dục. Vấn đề là ở chỗ nhà quản lý có kế hoạch như thế nào
cho phù hợp với yêu cầu và mục đích giáo dục, đồng thời mỗi nội dung, mỗi hình
thức giáo dục phải hội tụ những điều kiện đảm bảo cho việc tiến hành một cách
nhanh chóng nhất, hiệu quả cao nhất, vận dụng sáng tạo linh hoạt các phương pháp
sao cho thích hợp với từng nội dung cần giáo dục. Có thể coi hoạt động giáo dục
ngoài giờ lên lớp có tính chất là hoạt động bề nổi nhưng không hạn chế ở một vài nội
dung đơn điệu mà là tất cả các vấn đề đang trở lên cập nhật, thời sự được mọi người
quan tâm. Hơn nữa nó là sự kết hợp đông đảo của nhiều lực lượng tham gia, chẳng
hạn như giáo viên chủ nhiệm lớp có vai trò tham mưu, cố vấn, phân công trách
nhiệm, tổ chức tập thể lớp có nhiệm vụ thực hiện kế hoạch bằng hoạt động cụ thể.
Ngoài ra còn có các tổ nhóm chuyên môn, ban chấp hành đoàn trường cùng tham
mưu và thực hiện thậm chí cả lực lượng giáo dục ngoài nhà trường như hội cha mẹ
học sinh, hội cựu chiến binh, công an, bộ đội, hội phụ nữ, đòan thanh niên ở địa phương vv cũng có thể trực tiếp tham gia nếu nội dung cần có sự tham gia thực
hiện của họ .
- Mục tiêu giáo dục của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là giáo dục toàn
diện.
Nhà quản lý sẽ xem xét chi tiết các bước tiến hành, các điều kiện chuẩn bị,
chất lượng nội dung và hiệu quả công việc để kiểm tra, đánh giá cho điểm hoặc kiểm
tra đánh giá dưới hình thức một bài TEST (trắc nghiệm) có các phương án trả lời sẵn,
đối tượng người được giáo dục đưa ra phương án trả lời đúng nhất về một đề tài sinh
hoạt nào đó, cuối cùng là đánh giá kết quả của một kỳ, một năm học. Muốn biết học
sinh có yêu thích các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp hay không nhà quản lý lên
phát phiếu thăm dò đối với một nội dung hay nhiều nội dung theo 3 mức độ cụ thể
"yêu thích", "bình thường" hay "không yêu thích" đề tài đang sinh hoạt như thế nào.
việc kiểm tra đánh giá là công việc bắt buộc để có được thông tin "ngược" mà đó mới
là hiệu quả giá dục. Tuy mỗi cá nhân học sinh có những phẩm chất nhân cách khác
nhau và còn chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố mà việc lĩnh hội những giá trị qua giáo
dục không hoàn toàn giống nhau nhưng về cơ bản, nếu hoạt động được tổ chức tốt thì
hiệu quả rất bổ ích và tích cực tới thái độ và tình cảm của người được giáo dục.
1.2.2.5. Yêu cầu .
Việc tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp phải đảm bảo các yêu
cầu sau :
+ Đảm bảo tính mục đích.
Mục đích phải rõ ràng, gắn với nhiệm vụ giáo dục.
Ví dụ: Qua hoạt động này giáo dục cho học sinh cái gì, những kỹ năng nào,
mục đích phải phù hợp với nội dung, nội dung phải phù hợp với chủ đề sinh hoạt ở
từng thời điểm cụ thể trong một học kỳ và cả năm học. Việc xác định mục đích yêu
cầu sẽ làm cho nội dung không bị lệch hướng, đồng thời mới phát huy hết tác dụng
của việc giáo dục.
+ Tính kế hoạch:
Hoạt động GDNGLL phải có kế hoạch ngay từ đầu năm học, đầu học kỳ để
nội dung giáo dục của hoạt động mang tính hệ thống nhất quán. Kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp được xây dựng trên cơ sở
thống nhất với kế hoạch các hoạt động khác trong nhà trườngvà được tổ chức chặt
các hoạt động phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi .
+ Đảm bảo tính hiệu quả.
Hiệu quả của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp được đánh giá trên cơ sở
các thông số kết quả cụ thể, thời gian cụ thể, chi phí thực hiện.
Hiệu quả giáo dục gắn liền với mục đích giáo dục, hiệu quả còn phải tính đến
sự tác động trở lạicủa đối tượng giáo dục đối với xã hội bằng hành vi hoạt động và
nhận thức. Nhà quản lý cũng cần chú ý tới các yêu cầu, đặc điểm của hoạt động giáo
dục ngoài giờ lên lớp mà định ra mỗi yêu cầu đặc điểm phải đạt hiệu quả nhất định
nào đó rồi mới tiến tới hiệu quả chung nhất của toàn bộ quá trình hoạt động. Nhà
quản lý sẽ rút ra được những kinh nghiệm để tổ chức tốt hơn .
1.2.2.6. Nội dung và hình thức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp trong
trường trung học phổ thông :
- Sinh hoạt theo thời gian:
Được tiến hành trong suốt năm học và nghỉ hè. Trong năm học thực hiện các
loại hình hoạt động theo chủ điểm, ta có thể chia mỗi tháng sinh hoạt 1 chủ điểm thực
hiện cùng với chương trình kế hoạch học tập các bộ môn văn hoá trên lớp. Trong hè
các hoạt động gắn với đoàn thanh niên ở địa phương. Ví dụ các hoạt động giao lưu
văn hoá, thể dục thể thao, văn nghệ, hội thi năng khiếu, sinh hoạt tư tưởng, toạ đàm
và lao động công ích v.v.
- Hoạt động theo chủ điểm chào mừng các ngày lễ, ngày kỷ niệm lớn của đất nước:
Trong mỗi tháng kể từ đầu năm học mới (từ tháng 9 đến hết tháng 5) có những
ngày lễ ngày kỷ niệm nào thì sinh hoạt một chủ đề gắn liền với ngày kỷ niệm ấy.
Ví dụ:
Tháng 09: sinh hoạt chủ đề ngày tựu trường.
Tháng 10: chủ đề chào mừng ngày phụ nữ việt nam 20/10 để tôn vinh người
phụ nữ việt nam.
Tháng 11: sinh hoạt chủ đề chào mừng ngày nhà giáo việt nam 20/11.
Tháng 12: chào mừng ngày hội quốc phòng toàn dân và ngày thành lập
QDND Việt Nam 22/12.
Tháng 1và 2: chào mừng ngày thành lập Đảng cộng sản Việt Nam 3/2.
truyền cổ động chào mừng các ngày lễ lớn, tuyên truyền cho bầu cử hội đồng nhân
dân, đại hội Đảng các cấp nhờ đó góp phần giáo dục tư tưởng chính trị cho các em. Chăm sóc gia đình thương binh, liệt sỹ, giúp đỡ trẻ em lang thang cơ nhỡ, và gia đình
có hoàn cảnh kho khăn, tìm hiểu lịch sử địa phương, các vị lãnh tụ, các danh nhân
văn hoá của địa phương và của đất nước. Nói chuyện chuyên đề, mời các tuyên
truyền viên trự tiếp tham gia .
+ Tìm hiểu ứng dụng khoa học kỹ thuật, tạo lập kỹ năng thực hành .
Ví dụ: Thành lập các tổ nhóm bộ môn nghiên cứu những lĩnh vực mà mình
yêu thích thuộc các bộ môn khoa học tự nhiên - khoa học xã hội qua đó sẽ củng cố
khắc sâu và mở rộng kiến thức để có thể ứng dụng vào thực tiễn cuộc sống. Trực tiếp
tham gia các thí nghiệm khoa học và ứng dụng như: điều tra xã hội về lao động, việc
làm, vấn đề ô nhiễm môi trường v .v.v.
Thành lập các câu lạc bộ bộ môn
+ Hoạt động văn hoá văn nghệ .
Đây là nội dung không thể thiếu trong hoạt động "bề nổi" làm cho đời sống
tinh thần thêm phong phú, bồi dưỡng lòng khát khao cái đẹp và đưa cái đẹp vào cuộc
sống. Biết thưởng thức cái đẹp và sáng tạo cái đẹp .
Ví dụ: Các hoạt động sáng tác thơ văn ca ngợi Đảng, Bác Hồ, quê hương, hội
thi văn nghệ như tuyên truyền ca khúc cách mạng, thi học sinh thanh lịch, tham gia
câu lạc bộ thơ văn, thẩm mỹ hội hoạ vv
+ Hoạt động thể thao quốc phòng, tham quan, du lịch.
Hướng học sinh tích cực tham gia các hoạt động thể dục thể thao để rèn luyện
sức khoẻ, phát triển những nhân tố năng khiếu thể thao triển vọng qua các cuộc thi
thể dục thể thao nói chung. Kết hợp với các lực lượng vũ trang tập huấn một số thao
tác về tuần tra, bảo vệ cơ quan trường học , phòng chống cháy nổ, tệ nạn xã hội .
Tổ chức tham quan du lịch (nếu có điều kiện) để các em có ý thức trân trọng,
giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc, nhớ về cội nguồn.
+ Hoạt động công ích xã hội .
động có mục đích, có kế hoạch hợp quy luật của chủ thể quản lý (hệ giáo dục) nhằm
làm cho hệ vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng thực hiện được
các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam mà tiêu điểm hội tụ là quá
trình dạy học - giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ giáo dục tới mục tiêu dự kiến tiến lên
trạng thái mới về chất".
1.2.3.1.Định nghĩa quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp .
Copyright: Tài liệu đại học ©