ĐẶT VẤN ĐỀ
Trong đời sống hằng ngày, con người cần đáp ứng đầy đủ các nhu cầu
vật chất và tinh thần. Nhu cầu của con người ngày càng tăng trong khi nguồn
lực thì chỉ có hạn. Vì vậy, để tồn tại con người không còn cách nào khác là
tiến hành các phương thức phân chia nguồn lực khan hiếm đó nhằm đáp ứng
nhu cầu sử dụng ngày càng cao.
Từ đó, các nhà kinh tế học đã cho hình thành một khái niệm là kinh tế
học. Nó là một bộ môn khoa học giúp cho con người hiểu về cách thức vận
hành nền kinh tế nói chung và cách thức ứng xử của từng chủ thể tham gia
kinh tế nói riêng. Vấn đề khan hiếm nguồn lực yêu cầu các nền kinh tế hay
các đơn vị kinh tế phải lựa chọn. các nhà kinh tế cho rằng kinh tế học chính
là “Khoa học của sự lựa chọn”.
Bộ phận của kinh tế học gồm: kinh tế học vi mô và kinh tế học vĩ mô.
Trong đó kinh tế học vĩ mô đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển nền
kinh tế tổng thể của một quốc gia. Vì vậy, nghiên cứu kinh tế học vĩ mô là
nhiệm vụ hàng đầu để thực hiện các chiến lược, chính sách phát triển kinh tế
của chính phủ.
NỘI DUNG
I. Sơ lược về kinh tế học vĩ mô:
1. Khái niệm:
Kinh tế vĩ mô là bộ môn khoa học nghiên cứu hoạt động nền kinh tế với tư
cách là một tổng thể.
Đây là một môn khoa học quan tâm đến việc nghiên cứu, phân tích và
lựa chọn các vấn đề của nền kinh tế tổng hợp của toàn bộ nền kinh tế của
“Một bức tranh lớn”.
2. Kinh tế học vĩ mô nghiên cứu những cái gì?
1
Kinh tế học Vĩ mô nghiên cứu sự lựa chọn của mỗi quốc gia trước
những vấn đề kinh tế xã hội cơ bản như: Tăng trưởng kinh tế, lạm phát, thất
nghiệp, mức giá chung, cán cân thương mại, sự phân phối nguồn lực và
phân phối thu nhập giữa các thành viên trong xã hội, các chính sách kinh tế
gia sản xuất trong một thời kỳ (thường lấy là một năm) bằng các yếu
tố sản xuất của mình.
- Chu kỳ kinh tế (kinh doanh): là sự dao động của tổng sản phẩm quốc
dân thực tế xung quanh xu hướng tăng lên của sản lượng lý thuyết
(tiềm năng).
- Thất nghiệp: khi những người trong độ tuổi lao động không có việc
làm sẽ trở thành thất nghiệp. nạn thất nghiệp thực tế đã trở thành vấn
đề nan giải của một quốc gia trong nền kinh tế thị trường.
- Lạm phát: là sự tăng giá trung bình của hàng hóa dịch vụ theo thời
gian. Lạm phát được đặc trưng bởi chỉ số chung của giá cả, của toàn
bộ hàng hóa cấu thành tổng sản phẩm quốc dân. Đây chính là GNP
danh nghĩa trên GNP thực tế.
Nhìn chung, các biến số kinh tế có mối quan hệ mật thiết vói nhau
không tách rời. Tổng sản phẩm quốc dân (GNP) là thước đo cơ bản nhất
đánh giá thành tựu của một nền kinh tế. Liên quan đến chu kỳ kinh tế là sự
đình trệ sản xuất, thất nghiệp và lạm phát, nghiên cứu sự thiếu hụt sản lượng
nhằm tìm ra các giải pháp ổn định kinh tế chống lại các chu kỳ kinh tế, thiếu
hụt kinh tế về bản chất đó chính là lỗ hổng GNP. Khi một nền kinh tế tăng
trưởng, có nghĩa là lực lượng lao động được sử dụng tốt hơn và có hiệu quả
3
hơn. Tuy nhiên, kinh tế tăng trưởng đồng nghĩa với việc lạm phát tăng lên và
ngược lại. Trong thời kỳ ngắn hạn, thất nghiêp tỷ lệ nghịch với lạm phát còn
trong dài hạn tỷ lệ thất nghiệp cơ bản phụ thuộc vào tỷ lệ lạm phát trong một
thời gian dài. Các biến số kinh tế giải thích các vấn đề kinh tế cơ bản có liên
quan đến nhau. Khi một vấn đề kinh tế xảy ra chúng sẽ kéo theo các vấn đề
kinh tế khác.
Đứng trên vị trí nghiên cứu với tư cách là một tổng thể kinh tế.
Ví dụ:
…
2. Các biến số kinh tế vĩ mô và ảnh hưởng của chúng:
động đến một hay nhiều mục tiêu kinh tế vĩ mô của nhà nước. Đó là các mục
tiêu sau:
• Mục tiêu sản lượng.
• Mục tiêu công ăn việc làm.
• Mục tiêu ổn định giá cả.
• Mục tiêu kinh tế đối ngoại.
• Mục tiêu phân phối công bằng
Để thực hiện được các mục tiêu nêu trên, nhà nước có thể sử dụng
nhiều chính sách khác nhau. Dưới đây là một số chính sách kinh tế vĩ mô
chủ yếu:
• Chính sách tài khóa.
• Chính sách tiền tệ.
• Chính sách thu nhập.
• Chính sách kinh tế đối ngoại.
5
Các chính sách của chính phủ thông qua các kế hoạch đầu tư phát triển,
các nghị quyết của chính phủ,… những chính sách đó là công cụ để Nhà
nước quản lý và phát triển nền kinh tế.
Ví dụ:
Ngày 24/2/2011, Chính phủ ban hành Nghị quyết 11/NQ-CP để kiềm
chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội. Trong đó, sẽ
mạnh tay thắt chặt đầu tư công, không rót vốn đầu tư đối với dự án mới
chưa bức thiết.
Biến số kinh tế vĩ mô cũng phản ánh rõ nét và trung thực nhất về hiệu
quả các chính sách phát triển kinh tế của nhà nước được triển khai qua từng
thời kỳ (năm). Những chính sách kinh tế của nhà nước có hiệu quả hay
không đều ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân với những bất ổn
trong nền kinh tế hiện nay như: lạm phát tăng nhanh, chỉ số giá tiêu dùng
( CPI) tăng cao, tỷ lệ thất nghiệp gia tăng, đồng tiền mất giá,… đã khiến
cuộc sống của người dân trở nên khó khăn, đặc biệt là đối với những người
mô, thứ nhất là sự thiếu quân bình, thứ hai là khả năng đối phó quá yếu của
chính quyền.
Vì vậy, sự quản lý của nhà nước thông qua các chính sách vĩ mô đã tác
động trực tiếp lên các hoạt động kinh tế và đời sống của người dân. Nền
kinh tế phát triển đi lên hay đi xuống đều do sự quản lý của nhà nước và
hiệu quả của các chính sách kinh tế vĩ mô mang lại.
3. kinh tế học vĩ mô là một bộ môn khoa học chưa hoàn thiện:
7
Kinh tế học vĩ mô là một ngành khoa học non trẻ và chưa hoàn chỉnh.
Khả năng dự báo của các kinh tế vĩ mô về đường hướng phát triển tương lai
của các sự kiện kinh tế chưa thể nắm vững hoàn toàn. Song, như các bạn sẽ
thấy, chúng ta biết khá nhiều về phương thức hoạt động của nền kinh tế.
Mục tiêu của chúng ta trong việc nghiên cứu kinh tế vĩ mô không phải
chỉ dừng lại ở phạm vi lí giải các biến cố kinh tế, mà còn nhằm cải thiện chất
lượng của chính sách kinh tế. Các công cụ tài chính và tiền tệ của chính phủ
có thể tác động mạnh mẽ đến nền kinh tế - bao gồm cả mặt tích cực và tiêu
cực – và khoa kinh tế vĩ mô giúp cho các nhà hoạch định chính sách đánh
giá những chính sách khác nhau. Nhà kinh tế vĩ mô phải nghiên cứu nền
kinh tế như nó đang tồn tại và suy ngẫm xem chúng ta nên làm gì để cải
thiện nó.
KẾT LUẬN
Qua bài tiểu luận trên, có thể nói rằng kinh tế học vĩ mô tác động rất lớn
đến cuộc sống của chúng ta.
Nghiên cứu kinh tế học vĩ mô, xây dựng các chính sách phát triển kinh
tế hoàn thiện đưa nền kinh tế phát triển bền vững là mục tiêu của các quốc
gia hiện nay.
Mặc dù bộ môn khoa học kinh tế học vĩ mô còn non trẻ và chưa hoàn
thiện. Nghiên cứu kinh tế học vĩ mô là công việc vô cùng quan trọng, cần
thiết để hoàn chỉnh bộ môn và nắm vững hơn các phương thức hoạt động