Sáng kiến kinh nghiệm
PHẦN I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Lứa tuổi học sinh Trung Học Cơ Sở là lứa tuổi khủng hoảng, bất
trò, ham tò mò, thích bắt chước người khác. Vì thế, các em dể bò tiêm
nhiễm những thói hư tật xấu của xã hội. Đặt biệt là trong thời đại bùng
nổ về thông tin mở rộng quan hệ quốc tế, đã giúp cho học sinh có cơ hội
để mở mang kiến thức, tiếp nhận được nhiều kinh nghiệm bổ ích cho
cuộc sống. bên cạnh đó, những lối sống vô văn hoá, những tệ nạn xã hội
cũng được cuốn theo vòng xoáy của thời hiện đại mà trẻ em sống trong
môi trường ấy cá thể bò tiêm nhiễm bất cứ lúc nào.
Chúng ta thật đau lòng khi nghe tệ nạn ma tuý đã xâm nhập vào
học đường đến mức báo động. Trẻ em lười học, bỏ học lao vào các trò
chơi điện tử , bida ,…. Các trò chơi giải trí khác ngày càng nhiều, các em
tham gia vào các đội quân lang thang ngoài đường ngày càng một tăng.
Chi cục các tờ báo công an, báo pháp luật chúng ta bắt gặp các em
phạm pháp ở lứa tuổi thanh thiếu niên rất nhiều. Đây là một vấn đề lớn
đặt ra cho những ai làm công tác giáo dục. Nghò quyết trung ương 2 khoá
VIII của Đảng cảnh báo: “Đặc biệt đáng lo ngại trong bộ phận học sinh,
sinh viên có tình trạng suy thoái về đạo đức, mờ nhạt về lý tưởng, chạy
theo lối sống thực dụng, thiếu hoài bảo lập thân, lập nghiệp vì tương lai
của Đất nước”.
Giáo dục đạo đức cho thanh thiếu niên nói chung và cho học sinh
Trung Học Cơ Sở nói riêng là vấn đề được toàn xã hội quan tâm. Giáo
dục đạo đức là một quá trình lâu dài, chứ không phải là một ngày một
bửa. Hơn nưã muốn giáo dục đạo đức cho học sinh phải tiến hành đồng
loạt của toàn xã hội.
Điều đó đòi hỏi người giáo viên phải không ngừng học hỏi những
kinh nghiệm, trao dồi nhân cách của bản thân để có những phương pháp
giáo dục đạo đức thích hợp cho từng đối tượng, học sinh góp phần bồi
dưỡng và hình thành nhân cách trong sáng của người với tư cách là

Sáng kiến kinh nghiệm
PHẦN II:
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI
1. KHÁI NIỆM ĐẠO ĐỨC:
Đạo đức là toàn bộ những qui tắc, chuẩn mực nhằm điều chỉnh
và đánh giá cách ứng xử của con người với nhau trong quan hệ xã hội và
trong quan hệ với giới tự nhiên, cũng có thể nói đạo đức là hệ thống các
chuẩn mực biểu hiện ở sự tự giác trong quan hệ giữa con người với con
người, giữa con người với cộng đồng xã hội, đối với tự nhiên và cả bản
thân mình.
2. KHÁI NIỆM PHƯƠNG PHÁP GIÁO DỤC:
Phương pháp giáo dục là cách thức hoạt động gắn bó với nhau
với nhà giáo dục và người được giáo dục nhằm giải quyết các nhiệm vụ
giáo dục do xã hội đặc ra đối với nhà trường.
3. VAI TRÒ GIÁO DỤC Ở NHÀ TRƯỜNG VÀ GIA ĐÌNH:
a. Vai trò giáo dục ở trường:
Nhà trường là cơ quan chuyên biệt giữ vai trò quan trọng đối với
việc giáo dục đạo đức cho học sinh. Nhà trường cung cấp tri thức
đạo đức cho học sinh có những hiểu biết về đạo đức, nhiệm vụ
trách nhiệm cần phải làm, thái độ phải có.
Việc giáo dục đạo đức không chỉ là nhiệm vụ của chuyên môn
đạo đức mà các môn học điều có thể thực hiện nhiệm vụ đó. Ngoài ra
nhà trường còn tác động ý chí, tình cảm học sinh thông qua những câu
chuyện sinh động, những gương người thật việc thật.
b. Vai trò giáo dục trong gia đình:
Nề nếp sinh hoạt và sự tổ chức giáo dục gia đình có ý nghóa đặc
biệt quan trọng trong việc giáo dục đạo đức cho học sinh.
Sáng kiến kinh nghiệm
- Gia đình là nơi diễn ra mối quan hệ xã hội đầu tiên của trẻ
thông qua gia đình các mối quan hệ xã hội tác động đến trẻ.

trở thành bản tính tự nhiên của cá nhân và duy trì được lâu bền các kó
năng đó để ứng xử đúng đắn trong mọi hoàn cảnh.
- Giáo dục thói quen và hành vi đạo đức là tổ chức cho học sinh
lập đi lập lại nhiều lần những hành động đạo đức trong học tập, trong
sinh hoạt và trong cuộc sống nhằm có được hành vi đạo đức đúng đắn và
từ đó có thói quen đạo đức bền vững.
5. CÁC NHÓM PHƯƠNG PHÁP TỔ CHỨC GIÁO DỤC:
- Nhóm các phương thức hình thành ý thức cá nhân đàm thoại,
diển giải, kể chuyện nêu gương.
- Nhóm các phương pháp tổ chức hoạt động và hình thành kinh
nghiệm, hành vi ứng xử thông qua việc vận dụng các phương pháp: Nêu
yêu cầu Sư Phạm, phương pháp tập luyện, phương pháp rèn luyện.
- Nhóm phương pháp kích thích hoạt động và điều chỉnh hành vi
bằng việc sử dụng phương pháp khuyến kích và trách phạt.
- Nhóm phương pháp kiểm tra đánh giá hành vi và hoạt động
gồm: Phương pháp quan sát, đàm thoại, phán xét, thực nghiệm tự nhiên.
Sáng kiến kinh nghiệm
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ GIÁO
DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH Ở TRƯỜNG
TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỀN HỘI
I. VÀI NÉT VỀ TRƯỜNG:
1. Vài nét về trường THCS Huyền Hội:
Trường THCS Huyền Hội được thành lập từ những năm 1980, là
một trong những trường cấp II duy nhất của xã Huyền Hội , trải qua 30
năm xây dựng và trưởng thành, đến nay trường đã có nhiều và đầy đủ
hơn về cơ sở vật chất; văn phòng , thư viện, phòng chứa thiết bò đồ dùng
dạy học, … cùng 16 phòng học. Nhiều năm trường đạt danh hiệu là
trường tiên tiến.
Trường hoạt động hai buổi:
+ Sáng khối 6 và khối 9

5
là một học sinh có đạo đức tốt,
em đã đạt danh hiệu học sinh khá giỏi nhiều năm liền. Tân là tấm gương
sáng để các bạn trong lớp noi theo. luôn hoàng thành xuất sắc nhiệm vụ
được giao. Trong giờ học em chú ý nghe thầy cô giảng bài thường nhắc
nhở các bạn gây mất trật tự, tích cực giơ tay phát biểu ý kiến xây dựng
bài. Em rất lễ độ với thầy cô, nhã nhặn với bạn bè nên được mọi người
yêu q.
Sáng kiến kinh nghiệm
Qua tìm hiểu, gia đình em rất nghèo, cha mẹ đã phải vất vã để
nuôi con ăn học. Có lẻ đây là động lực thúc đẩy em học tập tốt.
Bên cạnh đó, cũng còn một số em học sinh cá biệt khác đáng
quan tâm như em Quốc Hội Lớp 9
5
em đã nhiều lần vi phạm nội qui của
trường lớp và có những hành vi biểu hiện không tốt, trong giờ học em
thường không chú ý bài, gây mất trật tự trong lớp, có lần em vô lễ với
giáo viên bộ môn. Qua điều tra những bạn học cùng lớp được biết ở nhà
em thường đi theo các bạn cùng xóm phá phách. Cha mẹ em đi làm ăn
xa , em sống một mình ở nhà , tự do đi chơi không lo học hành , có lần
em đánh lộn công an xã đã mời em làm việc .
b. Quan sát trẻ trong giờ chơi:
Em Nguyễn Thành Khoa ; Lớp 9/2 là học sinh có đạo đức không
tốt. Trong giờ chơi em thường quát to vào tai của bạn hoặc đi ngang thấy
bạn dò bài, em liền gỏ thật mạnh vào bàn khiến bạn giật mình và hay
chơi những trò chơi nguy hiểm. Có lần em bắt sâu vào lớp nhát bạn làm
cho bạn bò ngất xỉu. Mặc dù giáo viên đã nhiều lần nhắc nhỡ nhưng em
vẫn chứng nào tật ấy.
Em Nguyễn Thò Diễm An ; Lớp 9/2 là một học sinh gương mẫu
của lớp. Trong giờ chơi và sinh hoạt 15 phút đầu giờ. Em đã dành thời

• Dạ! Cha mẹ em làm ruộng.
• Cha mẹ em có nhắc nhở em học tốt không ?
• Dạ ! Có.
Sáng kiến kinh nghiệm
+ Ngô Thò Thu Trang học sinh lớp 9/5.
• Em học để làm gì?
• Dạ! sau này em trở thành một bác só có thể gíup ích cho xã
hội
• Cha mẹ em làm nghề gì?
• Dạ! Làm ruộng.
III. NGUYÊN NHÂN CỦA VẤN ĐỀ:
+ Các em học sinh kém về hạnh kiểm là do không có điều kiện
được chăm sóc, giáo dục tốt. Cha mẹ ly hôn hoặc chỉ lo làm việc làm ăn
của mình ít để ý đến con cái. Có trường hợp cha mẹ có quan tâm nhưng
chưa đúng mức, chưa hình thành cho các em động cơ thái độ học tập
đúng đắn, các em không hiểu rõ học tập để làm gì? Dẫn đến tình trạng
bỏ học, cúp tiết, ham chơi lêu lỏng xuống cấp về đạo đức.
+ Các em có hạnh kiểm tốt là những học sinh ngoan, lễ phép với
thầy cô. Phần lớn các em thường được sống trong một môi trường giáo
dục tốt, được cha mẹ chăm sóc dạy dỗ chu đáo.
+ Một số em có hành vi đạo đức chưa tốt nhưng qua giáo dục uốn
nắn của nhà trường kết hợp với gia đình. Em đã ý thức được nên đã trở
thành học sinh tốt.
Sáng kiến kinh nghiệm
CHƯƠNG III: NHỮNG GIẢI PHÁP TỔ CHỨC
GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH
Qua tìm hiểu thực trạng giáo dục đạo đức, người nghiên cứu đề
ra những giải pháp như sau:
1.Đối với phương pháp dạy học và giáo dục giúp cho học sinh có
động cơ thái độ học tập đúng đắn, gây hứng thú học tập cho các em

mở mang thêm tầm nhìn về những khía cạnh của giáo dục đạo đức trong
nhà trường tiểu học. Đồng thời cũng góp phần tích cực đề ra một số biện
pháp để nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức cho học sinh. Qua khảo sát
cho thấy việc việc giáo dục đạo đức cho học sinh đã và đang gặp nhiều
khó khăn, do đó vấn đề này nó không chỉ là của riêng ai mà đòi hỏi
trách nhiệm của nhiều thành phần trong xã hội. Đất nước có cường thònh
hay không? Đó là sự trả lời của thành tích giáo dục đạo đức cho học
sinh. Đề tài này chính là một sự ghi nhận những thực trạng giáo dục đạo
đức của học sinh trong xã hội hiện nay, cũng là một sự đòi hỏi những ai
có trách nhiệm đối với các em.
Ngoài việc giảng dạy bộ môn Sinh học đònh hướng nghề nghiệp
cho các em, giúp các em yêu thích khoa học, bên cạnh đó dạy học kết
hợp dạy người có vò trí quan trọng. Nó có khả năng giáo dục đạo đức
cho học sinh THCS một cách có hệ thống theo chương trình khá chặc
chẽ giúp các em hình thành ý thức đạo đức lối sống . Nó đònh hướng cho
các môn học khác về nội dung giáo dục đạo đức cho học sinh THCS.
Đồng thời nó đònh hướng và tạo tiền đề cho các hoạt động giáo dục đạo
đức nhằm giúp cho học sinh THCS rèn luyện hành vi và thói quen hành
vi đạo đức.
Vì vậy chúng ta cần chống lại quan niệm cho rằng ở THCS môn
tự nhiên như môn Sinh Học chỉ giảng dạy mà không quan tâm đến tính
Văn – Thể – Mó cho học sinh là đều thiếu sót . Quan niệm này rõ ràng
Sáng kiến kinh nghiệm
sẽ dẫn tới giáo dục đạo đức được tiến hành một cách không có hệ thống
làm cho học sinh khó hình thành được đầy đủ ý thức đạo đức và do đó
những hành vi đạo đức nếu có hình thành được cũng thiếu sự tự giác.
Nội dung giáo dục đạo đức cho học sinh là các phẩm chất đạo
đức xã hội ở THCS. Các phẩm chất này được cụ thể hoá thành các
chuẩn mực đạo đức để đảm bảo tính vừa sức với nhận thức của trẻ. Các
chuẩn mực được đưa ra phản ánh trong các quan hệ thường gặp của

a. Những hạn của sáng kiến :
- Quá trình giảng dạy hạn hẹp ở lớp 9 người nghiên cứu chỉ tiến
hành nghiên cứu trên mẫu vài học sinh khối 9 trường THCS Huyền Hội.
Phương pháp nghiên cứu chưa được phong phú và có hiệu quả cao.
- Khi nghiên cứu, người nghiên cứu gặp phải khó khăn trở ngại
như: tài liệu ít ỏi, hơn nữa việc chênh lệch về độ tuổi nên việc nghiên
cứu và xử lý kết quả còn nhiều hạn chế.
b. Kiến nghò đối với gia đình:
- Phải trang bò thêm kiến thức về một số biện pháp giáo dục đạo
đức cho trẻ được qui đònh trong luật phổ cập giáo dục của nước ta.
- Hiểu biết trách nhiệm và nghóa vụ trong vấn đề giáo dục trẻ.
- Giáo dục đònh hướng giá trò xã hội cho trẻ, trang bò kiến thức và
hình thành lòng nhân ái cho trẻ, muốn thế cha mẹ luôn sống gương mẫu
bằng tấm lòng nhân ái của mình.
- Khi trẻ bò rối loạn hành vi hoặc tâm thần thì chữa trò kòp thời.
- Cần quan tâm quản lý con cái một cách chặc chẽ và thiết lập
trật tự mối quan hệ trong các thành viên trong gia đình.
Sáng kiến kinh nghiệm
- Phụ huynh học sinh phải có thái độ tích cực kết hợp với nhà
trường và xã hội trong việc giáo dục đạo đức cho trẻ.
c. Kiến nghò đối với xã hội và tổ chức chính quyền:
- Xây dựng khu vui chơi giải trí lành mạnh cho trẻ như: Văn
nghệ, thể dục thể thao, tham quan, rạp chiếu bóng dành cho thiếu niên.
- Xây dựng Ấp văn hoá, gia đình văn hoá uỷ ban xã, ấp phải tổ
chức các cuộc họp đònh kỳ và bắt buộc phụ huynh phải cam kết thực
hiện theo lối sống văn hoá.
- Tăng cường quỹ xoá đói giảm nghèo cho phụ huynh học sinh.
- Chính quyền đòa phương phải kết hợp chặt chẽ với phụ huynh
học sinh cần phải phát huy hơn nữa vai trò của mình.
LỜI KẾT