11 trường hợp cấy ốc tai tại Bệnh viện
tai mũi họng TP.HCM Ốc tai điện tử là một thiết bị vi mạch điện tử cấy vào trong ốc tai giúp
cho bệnh nhân bị điếc nặng có thể nghe được nhờ vào một hệ thống tiếp
nhận, dẫn truyền và khuếch đại các âm thanh từ môi trường bên ngoài vào
đến ốc tai và truyền các tín hiệu điện lên não giúp cho bệnh nhân nghe được.
Từ năm 1998 - 2004, Bệnh viện tai mũi họng TP.HCM đã cấy được 11 ca ở
những bệnh nhân bị điếc hoàn toàn hai tai và mang máy trợ thính không hiệu
quả, không thể giao tiếp được bằng tiếng nói (trong đó có 3 ca đơn kênh, 8 ca
đa kênh), tuổi nhỏ nhất là 2 tuổi, lớn nhất là 30 tuổi.

Kết quả sau mổ rất khả quan, bệnh nhân có thể nghe hiểu và nói được sau
một thời gian huấn luyện thính học và ngôn ngữ. Đây là một kỹ thuật hiện đại nhất
giúp cho trẻ điếc, câm bẩm sinh và những người điếc mắc phải, phục hồi khả năng
nghe và nói. Tuy nhiên ốc tai điện tử có giá thành khá cao (khoảng 17.000 USD)
cho nên ở Việt Nam còn rất ít người bị điếc có khả năng hưởng thụ được thành
quả khoa học kỹ thuật tiên tiến này.
Năm 1972 ốc tai điện tử đơn kênh House - 3M lần đầu tiên được sản xuất
và được cấy cho bệnh nhân tại Hoa Kỳ. Năm 1984, ốc tai điện tử đa kênh xuất
hiện, lúc đầu chỉ có 6 kênh và sau đó số kênh được tăng lên dần dần 12, 16, 18, 20,
22, 24 kênh. Hiện nay có khoảng 40.000 bệnh nhân đã được cấy ốc tai. Các loại ốc
tai điện tử thông dụng hiện nay bao gồm Nucleus 24 (Úc), Med-EL Combi 40+
(Áo), Clarion (Hoa Kỳ), Digisonic (Pháp).
Ở Việt Nam, 3 ca cấy ốc tai điện tử đơn kênh lần đầu tiên được thực hiện
tại Trung tâm tai mũi họng TP.HCM vào tháng 9/1998 với sự hướng dẫn của BS.
Whitaker, GS. House, BS. Bùi Minh Đức. Từ đó đến năm 2004 cả nước có 15
trường hợp được cấy ốc tai, trong đó Viện tai mũi họng trung ương (Hà Nội) có 6
ca được cấy bằng loại ốc tai đơn kênh House - 3M, Bệnh viện tai mũi họng
TP.HCM 11 ca (3 đơn kênh House - 3M, 8 đa kênh - Med-EL Combi 40+).

em còn lại cấy vào lúc 12, 14, 16 tuổi kết quả thính lực tuy tốt hơn trước mổ, cũng
giống các em kia nhưng quá trình nghe và nói tiến triển chậm hơn nhiều. Tuy
nhiên cha mẹ và thầy cô đều thấy các em này tiến
triển tốt hơn trước cấy ốc tai.
+ Hai trường hợp cấy vào tháng 7/2004:
Một trường hợp 2 tuổi là điếc bẩm sinh và
có bệnh lý chất trắng. ABR tại kích thích 100 dB
cả hai tai đều không xuất hiện sóng. Cháu đã được mang máy đeo sau tai cho cả
hai tai loại P38 của Đan Mạch sản xuất, một trong những loại máy có công suất
mạnh nhất hiện nay, khoảng 6 tháng nhưng vẫn không có tiến triển gì về nghe và
học nói.
Tình trạng hiện nay: Ở lần mapping thứ nhất khi bật máy, bé khóc, điều
này có thể do bé lần đầu tiên nghe được nên sợ. Hiện tại bé đang tiếp tục mang
máy và chờ mapping lại lần II.
+ Một trường hợp điếc sau ngôn ngữ. Bệnh nhân 30 tuổi điếc đột ngột cách
đây 2 năm. Thính lực trung bình 4 tần số 500, 1.000, 2.000, 4.000 Hz là 100 dB.
Nghe không nhìn hình miệng không mang máy nghe: 0%. Nghe không nhìn hình
miệng có mang máy nghe: 0 - 10%. Nhìn hình miệng, không mang máy nghe: 70 -
80%. Giọng nói bị méo tiếng nhẹ.
Tình trạng hiện nay: Ở lần mapping thứ nhất khi bật máy, bệnh nhân có thể
nhắc lại đúng các câu ngắn khi người đối diện che miệng và nói chậm. Theo chồng
của bệnh nhân thì càng ngày bệnh nhân càng nghe tốt hơn.
Kết luận: Tất cả các bệnh nhân cấy điện tại ốc tai tại Bệnh viện tai mũi
họng đều có tiến bộ về sức nghe cũng như về ngôn ngữ.
Nên cấy ốc tai đơn kênh hay đa kênh? Hiện tại trên thế giới tồn tại 2 lý
thuyết về cấy ốc tai điện tử và hiện còn đang tranh cãi. Những người theo trường
phái đơn kênh dựa vào lý thuyết Microphonic, thuyết này xem ốc tai là một hệ
thống phức hợp điện, khi có một kích thích, điện thế lan tỏa đến hạch gối sau đó sẽ
truyền tín hiệu lên não mà không nhất thiết phải qua đuôi gai vì trong nhiều trường
hợp điếc tiếp nhận, đuôi gai bị mất đi, do đó chỉ cần đưa một điện cực vào vịnh

dây VII, như lấy khối u tuyến mang tai, phẫu thuật cổ mặt.
Ốc tai điện tử là một phát minh lớn giúp cho người điếc có thể tiếp cận với
thế giới âm thanh và giao tiếp xã hội. Sự thành công của một bệnh nhân được cấy
điện ốc tai ở Việt Nam phụ thuộc vào 4 yếu tố chính: phẫu thuật viên, nhà thính
học, gia đình, giáo viên. Kết quả về chức năng thính học cần phải có một thời gian
dài ít nhất là 2 năm trở lên. Do giá thành của ốc tai điện tử còn rất cao so với điều
kiện kinh tế xã hội ở Việt Nam, nên hiện tại mặc dù số lượng bệnh nhân có chỉ
định cấy điện ốc tai rất nhiều nhưng chỉ có một số rất ít bệnh nhân được hưởng thụ
kỹ thuật tiên tiến này. Để giải quyết vấn đề, ngoài ngành y tế, cần có sự quan tâm
của Nhà nước, các ngành hữu quan và tổ chức xã hội. ó