Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt nam
Độc lập Tự do Hạnh phúc

Đề tài sáng kiến kinh
nghiệm
\A-Sơ yếu lý lịch
:
-Họ và tên :: Đàm Ngọc Đồng
-Ngày tháng năm sinh : 13/9/1976
-Năm vào ngành :1998
-Chức vụ :Giáo Viên
-Đơn vị công tác: Trờng THCS Châu Can- Phú Xuyên Hà
Tây
-Trình độ chuyên môn : Đại học s phạm
-Bộ môn giảng dạy : Vật lí
1
-Trình độ ngoại ngữ : Tiếng Anh
B-Nội dung của đề tài :
Tên đề tài:

Nâng cao khả năng thực
hành vật lí cho học sinh ở trờng THCS
Châu Can - Phú Xuyên - Hà Tây
I-Lý do chọn đề tài:
Để hởng ứng cuộc vận động hai không của bộ giáo dục và đào tạo phát động
Nói
không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục
thì việc các trờng
tự nâng cao chất lợng giáo dục thật là việc làm hết sức cần thiết để cuộc vận động của
bộ giáo dục và đào tạo có hiệu quả .Việc nâng cao chất lợng các môn học của học sinh
các trờng nói chung và của trờng THCS Châu Can nói riêng trong đó có cả môn học Vật

những thí nghiệm vật lí đơn giản.
Mặt khác theo đánh giá của các nhà chuyên môn thì việc thực hành của học sinh ,
sinh viên Việt Nam còn rất yếu. Chính vì vậy việc dạy học các tiết thực hành phải đợc
quan tâm , góp phần nâng cao kiến thức thực hành cho học sinh, tạo cho học sinh , sinh
viên những kĩ năng , kĩ sảo trong thực hành nói chung và thực hành vật lí nói riêng.
Quán triệt chủ trơng của Đại hội Đảng IX, ngày 9/12/2000 kỳ họp thứ 8 quốc hội khoá
IX đ có nghị quyết số 40: Đổi mới về chã ơng trình giáo dục phổ thông và sách giáo khoa
trong cả nớc. Thực hiện nghị quyết của Quốc hội, Thủ tớng chính phủ đ có chỉ thị sốã
14/CT/TTg (2001) nêu rõ: Tiếp tục nâng cao chất lợng giáo dục toàn diện, đổi mới phơng
pháp dạy và học, phát huy t duy sáng tạo của học sinh, tiếp cận trình độ giáo dục phổ
thông của các nớc trong khu vực và thế giới, tạo điều kiện thuận lợi cho việc phân luồng
sau THCS và THPT, chuẩn bị tốt cho học sinh học tập tiếp tục sau trung học hoặc tham
gia lao động ngoài x hội. ã
Quán triệt tinh thần trên ta nhận thấy việc thay đổi chơng trình và sách giáo khoa đòi
hỏi phải thay đổi cả một phơng phát dạy học đặc biệt là đối với các môn học thực nghiệm
nh vật lí thì
khả năng thực hành, vận dụng
và các thao tác làm thực hành trong các giờ
học thực hành là rất quan trọng.
Với những lý do trên đ khiến tôi thực hiện đề tài này .ã
3
II-Phạm vi ,thời gian thực hiện đề tài
Đề tài này đợc nghiên cứu việc học thực hành của học sinh ở khối 7, 9 Trờng THCS-
Châu Can - Phú Xuyên Hà Tây
Thời gian nghiên cứu : Năm học 2006-2007
Nội dung nghiên cứu: Việc học thực hành của học sinh
III-Quá trình thực hiện đề tài
1.Tình trạng thực tế khi ch a thực hiện
cao, ảnh hớng lớn tới chất lợng học của học sinh.
1.3. Về phía công tác chỉ đạo
Những năm trớc khi đạt chuẩn quốc gia do trờng có nhiều khó khăn về cơ sở vật
chất nên toàn bộ DCTN chỉ cho vào kho. Toàn trờng có 1 bộ Lý, 1 bộ Sinh, 1 bộ Hoá
đ qua nhiều năm sử dụng nên chất lã ợng không cao.
Do không có phòng bộ môn nên việc kiểm tra theo dõi đôn đốc giáo viên dạy phảii
sử dụng ĐDDH, DCTN còn có nhiều lơ là và xem nhẹ. Đặc biệt là các giờ học thực
hành.
Ngoài việc nhận thức còn hạn chế về tầm quan trọng của việc sử dụng ĐDDH,
DCTN và sự cần thiết , quan trọng của các giờ thực hành thì cũng là do còn tồn tại một
phơng pháp dạy học cũ.
Trong nhiều năm không tổ chức thi giáo viên dạy giỏi có sử dụng ĐDDH, DCTN. Các
DCTN, ĐDDH giáo viên tự làm ít quan tâm và chất lợng không cao.
Trong các dịp thao giảng thi đua của nhà trờng trong năm học thì rất ít giáo viên
thao giảng vào các giờ học thực hành.
Ban giám hiệu còn cha có biện pháp cứng rắn cũng nh cha có hình thức động viên
đối với những giáo viên không sử dụng ĐDDH, DCTN và những giáo viên thờng xuyên
sử dụng ĐDDH, DCTN. Trờng cha có 1 phụ tá thí nghiệm cũng nh cha có sổ sách theo
dõi việc sử dụng DCTN, ĐDDH của giáo viên. Việc xếp loại giờ thao giảng còn xem
nhẹ việc sử dụng ĐDDH, DCTN. Và đặc biệt là các tiết học thực hành.
1.4. Bảng thông kê kết quả ban đầu
5
Qua việc điều tra theo dõi đã thống kê đợc số liệu sau đây:
Kết quả kiểm tra thực hành
Chất lợng Học lực
Khối9
Năm học Sĩ số Giỏi Khá TB Yếu
2003-2004 140 3% 30% 57% 10%
2004-2005 141 4% 32% 55% 9%
2005-2006 144 3% 29% 58% 10%

bệnh thành tích trong giáo dục
.Cũng từ đó tầm quan trọng của việc học hành đợc
mọi ngời ghi nhận, để sự nghiệp giáo dục đào tạo thật sự đợc coi là quốc sách hàng
đầu thì bản thân ngành giáo dục đào tạo phải tự đổi mới để theo kịp với sự đổi mới của
đất nớc. NQTW Đảng khoá IX, nghị quyết số 40 kỳ họp thứ 8 Quốc hội khoá IX, chỉ thị
số 14 của Thủ tớng chính phủ đ mở ra hã ớng mới để giáo dục đào tạo đổi mới và vơn
lên.
Để thực hiện chủ trơng của Đảng, nghị quyết của Quốc hội và chỉ thị của Chính phủ
đòi hỏi các cấp quản lý trong ngành giáo dục phải thấy rõ trách nhiệm của mình. Do
nhận thức đợc tầm quan trọng của việc thay đổi chơng trình sách giáo khoa đồng thời
rèn luyện cho học sinh các kĩ năng cơ bản nh quan sát, đo lờng, sử dụng các dụng cụ
và máy móc đo lờng phổ biến và năng lực thực hiện những thí nghiệm vật líí đơn
giản
Tôi đ có các biệm pháp thực hiện cụ thể nhã sau:
7
1. Lập kế hoạch học tập thực hành cho học sinh:
Đối với các giờ học thực hành vật lí ngoài việc chuẩn bị về mặt lí thuyết thì học sinh
phải đợc tiếp cận với dụng cụ thí nghiệm và đặc biệt là các thao tác sử dụng chúng.
Nếu chỉ sử dụng 45 phút trong tiết học thực hành chắc chắn rất nhiều học sinh cha đợc
thao tác sử dụng thiết bị để thực hành thì đ hết giờ, nhã vậy việc rèn luyện cho học sinh
những kĩ năng cơ bản, nh quan sát , đo lờng, sử dụng dụng cụ, máy móc đo lờng phổ
biến và năng lực thực hiện những thí nghiệm vật lí đơn giản cha đạt đợc hiệu quả cao
trong giờ học. Chính vì vậy việc lập kế hoạch chuẩn bị về cơ sở lí thuyết và tiếp cận với
dụng cụ và phơng pháp làm thực hành trớc là việc làm cần thiết phục vụ cho các tiết
học thực hành nói chung và vật lí nói riêng.
Lịch chuẩn bị cho các giờ thực hành
Tuần học Khối 7 Khối 9
Lịch chuẩn bị Lịch chuẩn bị
Tuần 1
Tiết 3: (Xác định điện trở của một dây dẫn bằng vôn

cụ phục vụ cho giờ thực hành.
Theo qua điểm đổi mới chơng trình và sách giáo khoa giáo dục phổ thông ngoài việc
quán triệt mục tiêu giáo dục đảm bảo tính khoa học, đảm bảo tính thống nhất, đáp
ứng yêu cầu phát triển của đối tợng học sinh, đảm bảo tính khả thi, thì một trong
những trọng tâm của đổi mới chơng trình và sách giáo khoa của giáo dục phổ thông là
tập chung vào đổi mới phơng pháp dạy học
, thực hiện dạy học dựa vào hoạt động
học tập tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh với sự tổ chức và hớng dẫn đúng
mức của giáo viên trong việc phát hiện và giải quyết vấn đề góp phần hình thành ph-
ơng pháp và nhu cầu tự học, bồi dỡng hứng thú học tập, tạo niềm tin và niềm vui trong
học tập.
Đổi mới phơng pháp dạy học luôn luôn đặt trong mối quan hệ với đổi mới mục tiêu ,
nội dung dạy học, đổi mới cơ sở vật chất và thiết bị dạy học, đổi mới các hình thức tổ
chức dạy học để phối hợp dạy học theo cá nhân và các nhóm nhỏ hoặc cả lớp giữa
dạy học ở ngoài phòng học và ở ngoài hiện trờng, đổi mới môi trờng giáo dục để học
gắn với thực hành và vận dụng
Nội dung chuẩn bị
Tiết
Khối 7 Khối 9
Nội dung chuẩn bị Nội dung chuẩn bị
Lí thuyết Dụng cụ, thiết bị Lí thuyết Dụng cụ, thiết bị
Tiết 3: Xác định
điện trở của một
dây dẫn bằng vôn
kế và ampe kế
+Cách sử dụng
vôn kế, ampe kế.
+Nội dung định
luật Ôm
+Mẫu báo cáo

dụng cụ điện
+Cách sử dụng
vôn kế, ampe kế.
+công thức tính
công suất
+ Chuẩn bị mẫu
báo cáo thí nghiệm
+Quạt điện một
chiều, biến thế
nguồn, vôn kế,
ampe kế một
chiều. Biến trở con
chạy, công tắc,
dây nối.
Tiết 20: Kiểm
nghiệm mối quan
hệ Q~I
2
trong định
luật Jun-Len-Xơ
+Nội dung của
định luật Jun-Len-
Xơ
+Cách đọc chỉ số
của nhiệt kế
+Phơng pháp làm
thí nghiệm này
+ Chuẩn bị mẫu
báo cáo thí nghiệm
+Biến thế nguồn,

Tiết 42: Vận hành
máy phát điện và
máy biến thế.
+Cách vận hành
máy phát xoay
chiều đơn giản,
máy biến thế
+ Chuẩn bị mẫu
+động cơ điện,
máy phát điện,
biến thế thực
hành, vôn kế xoay
chiều, bóng đèn,
10
báo cáo thí nghiệm dây dẫn, công tắc.
Tiết 50: đo tiêu cự
của thấu kính hội
tụ
+Đặc điểm của
tiêu cự của thấu
kính, cách đo tiêu
cự của thấu kính
hội tụ
+Chuẩn bị mẫu
báo cáo thí nghiệm
+Thấu kính hội tụ,
khe sáng có dạng
chữ F. nguồn
sáng, giá quang
học, màn ảnh, thớc

là đoạn mạch mắc
song song
+Cách mắc mạch
điện này
+Mẫu báo cáo
thực hành
Tiết 63: Nhận biết
ánh sáng đơn sắc
và không đơn sắc
bằng đĩa CD
+Cách sử dụng
đèn lare, sử dụng
tấm lọc màu
+Cách tiến hành
thí nghiệm này
+ Chuẩn bị mẫu
báo cáo thí nghiệm
+Đèn lare, giá đèn,
biến thế nguồn,
Nguồn sáng 220V-
21W
+Bộ tấm lọc màu,
đỏ , lục, lam, tím
+Đĩa CD
11
2. Kiểm tra việc thực hành vận dụng của học sinh
Từ năm học 2002-2003 học sinh trờng THCS Châu Can đ đã ợc học tập theo phòng
học bộ môn chính vì vậy thay vì việc học sinh chuẩn bị báo cáo thực hành ở nhà của học
sinh không tập chung nên phần lớn các em chỉ chuẩn bị đối phó nên cha nắm bắt đợc
phải sử dụng những dụng cụ thiết bị gì, cách tiến hành cũng nh thế nào, tôi đ cho cácã

2004-2005 141 4% 32% 55% 9%
2005-2006
141 3% 29% 58% 10%
2006-2007 105 10% 55% 34% 1%
Khối7
2003-2004 145 3% 35% 54% 8%
2004-2005 130 3% 36% 53% 8%
2005-2006 130 3% 29% 58% 10%
2006-2007 151 12% 54% 32% 2%
13
Nhận xét:
Nhìn vào bảng tổng hợp kết quả học tập ta thấy rõ ràng khi học sinh đợc tiếp cận với
lịch học thực hành cũng nh tiếp cận với các dụng cụ thiết bị thực hành trớc sẽ tiếp thu
và khả năng thực hành quan sát , sử dụng các dụng cụ thực hành tốt hơn.
Lớp cha áp dụng cho học sinh chuẩn bị và tiếp cận với đồ dùng dụng cụ có tỉ lệ học
sinh yếu, trung bình nhiêu hơn lớp đ đã ợc áp dụng.
Chứng tỏ việc sử dụng phơng pháp cho học sinh chuẩn bị và tiếp cận với dụng cụ, thiết
bị, thực hành trớc đem lại kết quả tốt hơn , học sinh dễ hiểu bài hơn, chất lợng học sinh
đợc nâng cao hơn.
C. Kết luận
1. Bài học kinh nghiệm
Trong quá trình thực hiện đề tài tôi nhận thấy nếu tất cả giáo viên trong nhà trờng
nhận thức đúng đắn về việc thay đổi chơng trình và SGK của đảng và nhà nớc, trên cơ
sở đó biết tiếp thu và áp dụng với thực tiến của cơ sở mình thì sẽ mang lại kết quả cao
hơn, đặc biệt sẽ giúp học sinh ở cơ sở mình nắm vững đợc các kĩ năng thực hành, vận
dụng đối với các môn học thực nghiệm nói chung và vật lí nói riêng, đóng góp cho xã
hội một lớp ngời mới có kĩ năng , kiến thức, đặc biệt là khả năng thực hành, vận dụng
những kiến thức đ học cho việc phân luồng, đào tạo nghề, và tiếp tục học lên cao.ã
+ Ban giám hiệu nhà trờng phải có kế hoạch xây dựng phòng học bộ môn chuyên cho
các môn học thực nghiệm nh vật lí, hoá học, công nghệ vv