Một số kinh nghiệm quý khi dùng digoxin
trong điều trị suy tim nặng
Đối với suy tim độ I, II, digoxin không còn là điều trị bắt buộc. Thay vào đó là lợi tiểu và
ức chế men chuyển (ƯCMC) vì đã không chứng minh được rằng digoxin có thể làm chậm
sự tiến triển suy tim thành suy tim có triệu chứng như đối với ƯCMC. Đối với suy tim độ
III trở lên, lợi tiểu + ƯCMC + digoxin vẫn là công thức chuẩn. Digoxin có ưu điểm độc
đáo là vừa có tác dụng co cơ tim (inotrope dương) vừa làm chậm nhịp tim trong khi các
thuốc co cơ tim khác thường làm nhịp tim nhanh. Hơn nữa digoxin là thuốc inotrope
dạng uống duy nhất được công nhận nên nó vẫn là thuốc căn bản cho điều trị suy tim
Các dạng suy tim cần dùng digoxin
- Suy tim có rung nhĩ: là chỉ định chắc chắn và
thường xuyên nhất cho digoxin.
- Suy tim nhịp xoang: sau một thời gian bị
nghi ngờ là không hiệu quả và ít được sử
dụng, giá trị của digoxin đối với suy tim có
nhịp xoang lại được tái lập dựa trên kết quả
của nhiều nghiên cứu mù và nghiên cứu dừng
thuốc. Sử dụng digoxin hay không cũng còn tùy thuộc từng trường hợp: hẹp van 2 lá với
nhịp xoang không cần phải dùng digoxin trừ khi đã có suy tim phải. Digoxin cũng ít có
lợi với bệnh nhân phì đại thất trái, phân số tống máu còn tốt, vả lại còn có hại nếu thất
trái rất dày vì co cơ tim sẽ làm tăng sự nghẽn tắc trên đường tống máu thất trái. Suy tim
sung huyết do những yếu tố như: nhiễm trùng, thiếu máu, cường giáp chỉ cần digoxin tạm
thời lúc đầu, không cần duy trì kéo dài.
- Suy tim do thiếu máu cơ tim: khi dùng digoxin, nhu cầu tiêu thụ oxygen của cơ tim sẽ
tăng hoặc là giảm tùy thuộc vào 2 ảnh hưởng trái ngược nhau là sức căng thành vách tim
giảm và tính co cơ tim tăng. Digoxin có thể làm giảm triệu chứng đau thắt ngực nếu tim
đã lớn và sung huyết. Tuy nhiên nếu tim đã dãn rất lớn thì sự đáp ứng với digoxin có thể
thay đổi. Digoxin có thể làm thiếu máu cơ tim nặng thêm do tăng nhu cầu oxygen trừ khi
tác dụng bất lợi này bị che lấp bởi việc giảm kích thước thất và giảm sức căng thành tim.
digoxin. Verapamil làm tăng nồng độ digoxin trong khi diltiazem lại rất ít ảnh hưởng.
TS. Tạ Mạnh Cường