Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Lời mở đầu
Chuyển sang nền kinh tế thị trờng và thực hiện hạch toán độc lập, các
doanh nghiệp tự chủ về vốn, vật t, lao động , về quá trình sản xuất và tiêu thụ thì
mối quan tâm hàng đầu của các doanh nghiệp chính là lợi nhuận. Để tồn tại và
phát triển trong điều kiện cạnh tranh gay gắt hiện nay các doanh nghiệp phải
nắm bắt đợc thông tin: thông tin về thị trờng, về chi phí sản xuất, trả trớc sản
phẩm của doanh nghiệp. Trên cơ sở kết hợp các thông tin về cung cầu và giá cả
trên thị trờng có thể giúp cho doanh nghiệp xác định đợc giá bán hợp lý, tìm ra
cơ cấu sản phẩm tối u tận dụng đợc năng lực sản xuất hiện có, vừa mang lại lợi
nhuận cao. Công cụ để thực hiện tất cả những điều tối u nói trên phải là kế toán
và trọng tâm là kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.
Nhận thức đợc vai trò quan trọng đó, tổ chức công tác hạch toán nói chung và
hạch toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm nói riêng luôn đ-
ợc doanh nghiệp quan tâm thích đáng. Mỗi doanh nghiệp có đặc điểm sản xuất
kinh doanh, quy trình công nghệ , trình độ quản lý khác nhau dẫn đến phơng
pháp hạch toán chi phí sản xuất , tính giá thành sản xuất cũng khác nhau. Hạch
toán chi phí sản xuất, tính giá thành sản phẩm đúng đủ, chính xác, kịp thời, sẽ
giúp cho công tác quản lý chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm và nâng
cao hiệu quả sản xuất kinh doanh.Trong đIều kiện hiện nay thì việc hoàn thiện
kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là rất cần thiết.
Trên cơ sở phân tích về mặt lý luận kết hợp với thực tế ở Xí nghiệp may
xuất khẩu Lạc Trung , tôi nghiên cứu đề tài: Hoàn thiện kế toán chi phí sản
xuất và tính giá thành sản phẩm tại xí nghiệp may xuất khẩu Lạc Trung .
Trong chuyên đề này ngoài phần mở đầu và phần kết luận, nội dung gồm
ba phần chính:
ChơngI: Những vấn đề lý luận chung về kế toán chi phí sản xuất và tính
giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp sản xuất.
1
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
tiến hành các hoạt động sản xuất và đợc biểu hiện bằng tiền.
1.2 Phân loại chi phí sản xuất:
Có nhiều loại tiêu thức khác nhau để phân loại chi phí sản xuất, nó tuỳ thuộc
vào mục đích yêu cầu công tác quản lý tuy nhiên về mặt hạch toán chi phí sản
xuất thờng đợc tuân theo phơng thức sau:
3
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
1.2.1/ Phân loại chi phí sản xuất kinh doanh theo nội dung tính chất kinh tế
của sản phẩm
Để phục vụ cho việc tập hợp, quản lý chi phí theo nội dung kinh tế ban đầu,
đồng nhất của nó mà không xét đến công dụng cụ thể, địa điểm phát sinh, chi
phí đợc phân theo yếu tố. Cách phân loại này giúp cho việc xây dựng và phân
tích mức vốn lu động, cũng nh việc lập, kiểm tra và phân tích dự đoán chi phí.
Theo qui định hiện hành ở Việt Nam, toàn bộ chi phí đợc chia thành 7 yếu tố
sau:
Yếu tố nguyên liệu, vật liệu: bao gồm toàn bộ giá trị nguyên vật liệu chính,
vật liệu phụ, phụ tùng thay thế, công cụ dụng cụ..... sử dụng vào sản xuất
kinh doanh.
Yếu tố nhiên liệu động lực sử dụng vào qúa trình sản xuất kinh doanh trong
kỳ
Yếu tố tiền lơng và các khoản phụ cấp lơng: phản ánh tổng số tiền lơng và
phụ cấp mang tính chất lơng phải trả cho công nhân viên chức.
Yếu tố BHXH, BHYT, KPCĐ trích theo tỷ lệ, qui định trên tổng số tiền lơng
và phụ cấp lơng phải trả công nhân viên chức
Yếu tố khấu hao TSCĐ: phản ánh tổng số khấu hao TSCĐ phải trích trong kỳ
của tất cả TSCĐ sử dụng cho sản xuất- kinh doanh
Yếu tố dịch vụ mua ngoài: phản ánh toàn bộ chi phí dịch vụ mua ngoài dùng
vào sản xuất-kinh doanh
Yếu tố chi phí khác bằng tiền: phản ánh toàn bộ chi phí khác bằng tiền cha
Gía thành sản phẩm là biểu hiện bằng tiền của tất cả các khoản hao phí về lao
động sống và lao động vật hoá có liên quan đến khối lợng, công tác, sản phẩm
lao vụ đã hoàn thành
2.2/Phân loại giá thành sản phẩm
2.2.1/ Phân theo thời điểm tính và nguồn số liệu đã tính giá thành
Căn cứ vào thời gian và cơ sở số liệu để tính giá thành sản phẩm chia làm 3 loại:
5
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Gía thành kế hoạch: việc tính toán xác định giá thành kế hoạch sản phẩm đợc
tiến hành trớc khi tiến hành quá trình sản xuất, chế tạo sản phẩm do bộ phận
kế toán thực hiện. Gía thành kế hoạch sản phẩm đợc tính trên cơ sở chi phí
sản xuất kế hoạch và đợc xem là mục tiêu phấn đấu của doanh nghiệp, là cơ
sở để phân tích, đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch giá thành, kế hoạch hạ
giá thành của doanh nghiệp
Gía thành định mức: cũng nh giá thành kế hoạch việc tính giá thành định
mức cũng có thể đợc thực hiện trớc khi sản xuất, chế tạo sản phẩm dựa vào
các định mức chi phí dự toán hiện hành. Gía thành định mức đợc xem là thớc
đo chính xác để xác định kết quả sử dụng các loại tài sản vật t tiền vốn trong
doanh nghiệp để đánh giá các giải pháp mà doanh nghiệp đã áp dụng trong
qúa trình sản xuất kinh doanh nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh
Gía thành thực tế: khác với hai loại trên, gía thành thực tế của sản phẩm, lao
vụ chỉ xác định khi quá trình sản xuất chế tạo sản phẩm đã hoàn thành và dựa
trên cơ sở số liệu chi phí sản xuất thực tế đã phát sinh tập hợp đợc trong kỳ
2.2.2/ Phân theo phạm vi phát sinh chi phí
Theo phạm vi phát sinh chi phí, chỉ tiêu giá thành đợc chia thành giá thành sản
xuất và giá thành tiêu thụ
Gía thành sản xuất: là chỉ tiêu phản ánh thảy những chi phí phát sinh liên
quan đến sản xuất và chế tạo sản phẩm trong phạm vi phân xởng sản xuất
Gía thành tiêu thụ: là chỉ tiêu phản ánh toàn bộ các khoản chi phí phát sinh liên
chịu ảnh hởng của kết quả tập hợp chi phí sản xuất. Do vậy, việc tổ chức tốt
công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm để đảm bảo xác
định đúng nội dung, phạm vi chi phí cấu thành trong giá thành sản phẩm. Lợng
giá trị các yếu tố chi phí đã đợc chuyển dịch vào sản phẩm đã hoàn thành có ý
nghĩa quan trọng và là yêu cầu cấp bách trong điều kiện nền kinh tế thị trờng.
7
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
3. Sự cần thiết phải tổ chức hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành
sản phẩm trong các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh
Hiện nay cùng với chất lợng sản phẩm, giá thành sản phẩm luôn đợc coi là
mối quan tâm hàng đầu, phấn đấu hạ giá thành và nâng cao chất lợng sản phẩm
là nhân tố quyết định nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp
và thu nhập của ngời lao động. Do đó, việc tính toán và hạch toán giá thành
chính xác có một vị trí hết sức quan trọng. Sự chính xác này thể hiện ở tất cả các
bớc từ việc tổ chức, ghi chép phản ánh đầy đủ trung thực các loại chi phí tới
việc tính toán các chi phí đó bằng tiền đảm bảo phản ánh các chi phí đó đúng
thời kỳ và đúng đối tợng chịu chi phí
Việc tính đúng và đủ các khoản chi phí sẽ giúp cho việc tính giá thành đợc
chính xác. Muốn vậy, phải xác định đúng đối tợng giá thành và sử dụng phơng
pháp tính giá thành hợp lý. Những yếu tố nào cha đa hoặc cha đa đủ phải đợc đa
đủ vào giá thành sản phẩm
Tính toán chính xác giá thành là cơ sở cho việc xác định cơ cấu sản phẩm và
xác định giá bán sản phẩm và kiểm tra tình hình định mức tiêu hao, tình hình
thực hiện kế toán nội bộ là căn cứ xác định kết quả sản xuất kinh doanh. Từ đó
tránh đợc tình trạng lỗ lãi giả nh trong một số doanh nghiệp hiện nay
8
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Phần II
xuất khẩu nên toàn bộ nguyên vật liệu phụ liệu đều do bên đặt hàng cung cấp
cho xí nghiệp theo định mức nguyên vật liệu hai bên đã thoả thuận trên hợp
đồng gia công. Xí nghiệp chỉ có trách nhiệm quản lý chung về mặt hiện vật.
Tuy nhiên để quản lý về mặt hiện vật nguyên liệu gia công kế toán sử dụng TK
002 tài sản nhận gia công. Khi nhận đợc nguyên vật liệu do bên giao gia
công chuyển đến kế toán căn cứ vào phiếu nhập kho và hợp đồng gia công ghi
nhận giá trị nguyên vật liệu phụ liệu nhận gia công vào bên nợ TK 002
Cụ thể là
Nợ TK 002 giá trị nguyên vật liệu phụ liệu nhận gia công
Nh vậy trong chi phí nguyên vật liệu trực tiếp không bao gồm bản thân nguyên
vật liệu mà chỉ bao gồm các khoản chi phí về đầu máy phục vụ cho sản xuất và
các khoản phụ tùng thay thế phát sinh
Để tập hợp các khoản chi phí trên xí nghiệp sử dụng :TK 621 Chi phí nguyên
vật liệu trực tiếp
TK 621.3 Chi phí dầu máy
TK 621.4 Chi phí phụ tùng thay thế
Hàng quý căn cứ vào phiếu xuất kho dầu máy hay phụ tùng thay thế cho từng
phân xởng. Kế toán nguyên vật liệu tập hợp lên bảng kê 3 rồi chuyển lên cho bộ
phận kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.
Căn cứ vào bảng kê này bộ phận kế toán giá thành sẽ vaò sổ tổng hợp chi
tiết TK 621 chi phí nguyên vật liệu trực tiếp cho từng phân xởng .
Tóm lại : quá trình hạch toán chi phí NVL trực tiếp ở xí nghiệp đợc kế toán ghi
sổ :
Nợ TK 621 : chi tiết theo từng phân xởng
Có TK 152 : chi tiết theo từng loại vật liệu
10