Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
144
THỰC VÀ ẢOTRONG TRUYỆN NGẮN CỦA HARUKI
MURAKAMI
REALITY AND FANTASY IN HARUKI MURAKAMI'S SHORT STORY
SVTH: TRẦN THỊ YẾN MINH
Lớp: 04CHVH1 - Khoa Ngữ văn - Đại học Sư phạm Đà Nẵng
GVHD: TH.S LÊ THỊ NỞ
Khoa Ngữ văn - Đại học Sư phạm Đà Nẵng

TÓM TẮT:
Haruki Murakami là một trong những tác gia tiêu biểu của văn chương đương đại Nhật Bản.
Bên cạnh nhiều tiểu thuyết nổi tiếng như: Rừng Nauy, Kafka bên bờ biển ông còn là tác giả
của những truyện ngắn hậu hiện đại với bút pháp điêu luyện. Trong truyện ngắn Murakami,
thực và ảo đan cài trong nhau một cách tự nhiên tạo nên một thế giới hỗn độn, vô định, nơi
con người bất lực trong hành trình kiếm tìm và lý giải bản thể. Thực và ảo là cách nhà văn mô
tả thế giới, thực và ảo đồng thời thế giới trong mắt nhìn Murakami. Trong công trình của mình,
chúng tôi đề cập đến ba phương diện làm nên thế giới thực và ảo trong truyện ngắn
Murakami: tính phi và hư cấu không - thời gian, nghệ thuật xây dựng mô-tip phân thân-giấc
mơ, hóa thân- đội lốt, kí hiệu-đồ vật, vô thức-ẩn ức, nghệ thuật dựng và giải huyền thoại
thượng đế-thánh thần, ma quỷ và anh hùng-truyền thống.
ABSTRACT:
Haruki Murakami is one of the most typical writers of Japanese contemporary literature.
Besides many famous fictions such as Norway Wood, Kafka on the shore he is also the
author of many accomplished post modernism short stories. In Murakami's short story, the
harmonous combination of reality and fantasy creates a chaotic, irresolute world, where man
loses his power on the way searching and identifying himself. "Real and fanstatic" is the way
Murakami desbrices the world, "real and fanstatic" is also the word in Murakami's view. In our
research, we mention three basic factors building Murakami's real and fanstaic world, they are:
non space-time and fictional space-time; deviding-dream, incarnation, sign-thing,
unconsciousness motives; Saints and Gods, ghosts and devils, heroes and tradition legends'

cuốn chúng ta đi khi đọc Murakami Haruki", Cao Việt Dũng chỉ ra "Bí ẩn như là thủ pháp kể
chuyện" của Murakami, tác giả Trung Quốc Lâm Thiếu Hoa cũng khẳng định "tính ẩn dụ, tính
thần thoại và tính tượng trưng trước sau vẫn là một điểm sáng lớn trong tác phẩm của
Murakami" Thông qua những ý kiến gợi mở đó, công trình này hy vọng sẽ khảo sát và hệ
thống hóa những đặc điểm cơ bản của bút pháp thực - ảo trong truyện ngắn Murakami, và đi
đến khẳng định thực và ảo là cách nhà văn nhìn thế giới đồng thời cũng là thế giới trong mắt
nhà văn.
3. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:
Mục đích nghiên cứu của đề tài là phân tích những yếu tố thực và ảo trong truyện ngắn
của Murakami để đi đến kết luận thực và ảo là thế giới quan đồng thời là thủ pháp kể chuyện
độc đáo của Murakami trong những truyện ngắn hậu hiện đại của mình.
4. ĐỐI TƢỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những truyện ngắn của Murakami được Phạm Vũ
Thịnh chuyển dịch trong năm tập truyện Đom đóm, Ngày đẹp trời để xem Kangkuru, Sau cơn
động đất (Nxb Đà Nẵng, 2006), Bóng ma ở Lexington, Người tivi (Nxb Đà Nẵng, 2007) và
truyện ngắn Murakami được Hoàng Long tuyển chọn trong Nghiên cứu phê bình truyện ngắn
Murakami (Nxb Tổng hợp TPHồ Chí Minh, 2006).
Phạm vi nghiên cứu của đề tài là những biểu hiện của yếu tố thực và ảo trong truyện
ngắn Haruki Murakami.
5. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
Để thực hiện đề tài này chúng tôi đã thực hiện các thao tác đọc và tổng hợp tài liệu sau
đó tiến hành các phương pháp phân tích tác phẩm, so sánh đối chiếu, tổng hợp.
6. CẤU TRÚC ĐỀ TÀI:
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và mục lục, đề tài gồm có hai chương:
Chương một: Haruki Murakami và văn chương thực - ảo
Chương hai: Truyện ngắn Haruki Murakami - thế giới của thực và ảo
Chƣơng một
HARUKI MURAKAMI VÀ VĂN CHƢƠNG THỰC - ẢO
1.1 Văn học nhân loại - con đƣờng đi từ kì ảo đến thực - ảo
Văn học viết về cái ảo, cái kì ảo ra đời và phát triển cùng lịch sử nhân loại tuy nhiên

Murakami sử dụng cấu trúc của phim kinh dị, truyện trinh thám, tiểu thuyết đen Âu Mĩ
như là thủ pháp để chuyển tải nội dung tác phẩm, lấy cái kì của phương Tây để hóa giải những
mộng ảo của phương Đông, lấy cái ảo để giải mã cái thực của đời sống hằng thường.
Murakami cũng đồng thời chịu ảnh hưởng từ chủ nghĩa hiện thực huyền ảo vì vậy, trong nhiều
tiểu thuyết và truyện ngắn của Murakami dẫu hiện thực thậm phồn có xâm lấn thì chất thơ của
huyễn mộng vẫn đủ sức tạo nên những ẩn ngữ đa trị và đầy ám ảnh.
2.3 Đặc trƣng bút pháp thực - ảo trong sáng tác Haruki Murakami
Dùng ảo để nói thực; dùng huyền ảo để giải huyền ảo; thái độ bình tĩnh, thản nhiên của
nhà văn cũng như nhân vật đối với cái ảo kì; nghệ thuật xây dựng không gian vô hướng, thời
gian vô định; tính kí hiệu của cái ảo.
Chƣơng hai
TRUYỆN NGẮN HARUKI MURAKAMI - THẾ GIỚI CỦA THỰC VÀ ẢO
2.1 Thực và ảo trong nghệ thuật xây dựng không - thời gian
2.1.1 Tính phi không - thời gian
-Thời gian mang tính phiếm chỉ, không gian mang tính phổ quát toàn cầu.
-Xóa nhòa thời gian trong các truyện thực, ghi chú một cách chính xác ngày giờ trong
các truyện ảo nhằm tạo lập một thế giới không thể phân biệt đang ở trạng thái thực hay ảo.
-Cảm thức thời gian bị phá vỡ, nhân vật trong truyện ngắn Murakami sống trong thời
gian của mình mà tựa như lạc giữa cuộc đời kẻ khác, tồn hiện giữa một thế giới thực mà như
lang thang đâu đó giữa không gian phi thực.
2.1.2 Tính hư cấu không - thời gian
-Đứng trên quỹ đạo hậu hiện đại, nhiều truyện ngắn siêu hư cấu sử kí của Murakami
phá bĩnh thời gian được công nhận là đã có thực, ngụy tạo nên những lịch sử mới hoàn toàn
khác biệt với lịch sử chính thống, bởi điều Murakami muốn viết về lịch sử không phải là
những chiến công mà là con người đã thực sự nghĩ gì khi thực hiện những hành vi lịch sử.
Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
147
-Murakami hư cấu thời gian lịch sử bằng cách sắp xếp những thời gian sự kiện quan
trọng trên trục đối xứng với những thời gian sự kiện cá thể.
2.2 Thực và ảo trong nghệ thuật xây dựng mô-tip

2.3 Thực và ảo trong nghệ thuật dựng và giải huyền thoại
Nhà văn dựng huyền thoại giữa không gian thậm phồn hậu kĩ nghệ với mục đích dùng
huyền thoại để giải huyền thoại, dùng ẩn dụ để phá bỏ ẩn dụ, dùng lớp vỏ đại tự sự để lật đổ
những đại tự sự mà loài người đã rêu rao hơn hai thiên niên kỉ.
2.3.1 Huyền thoại Thượng đế, thánh thần
-Murakami dựng nên huyền thoại mới về Thượng đế với thái độ huyễn hoặc và niềm
bất tín sâu sắc nhằm gỡ bỏ mặt nạ huyền thoại của thế lực tối cao thống trị đời sống tâm linh
con người từ bao đời nay.
-Không chỉ hạ bệ bậc thánh linh tương truyền đã sinh ra thế giới, Murakami còn giải
thiêng cả những huyền thoại thánh nhân, truyền thuyết mang đức tin của loài người.
2.3.2 Huyền thoại ma quỷ
-“Ma” nhưng không “mị”, ảo nhưng không huyền, ma quỷ trong truyện Murakami
không tạo ra những nỗi sợ bản năng, cũng không tạo ra nỗi sợ văn học mà tạo nên nỗi sợ khi
con người không thể nắm bắt thế giới, cũng chẳng thể nắm bắt được bản thân mình.
Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
148
-Quỷ trong không đủ sức hù dọa hay mê hoặc con người hiện đại. Chân dung quỷ hiện
lên bình thường như muôn vàn con người bình thường và được người bình thường tiếp nhận
với thái độ hết sức thản nhiên, bình tĩnh.
2.3.3 Huyền thoại anh hùng, truyền thống
-Nhại huyền thoại anh hùng, huyền thoại truyền thuyết - lịch sử.
-Nhạo những huyền thoại thương hiệu vốn là sản phẩm đặc trưng của nền kinh tế - văn
hóa thị trường Nhật Bản. Thế giới thực với những cuộc cạnh tranh khẳng định thương hiệu bị
ảo hóa bởi những ngụy tạo, quảng cáo và khuếch trương, những đại ngôn vẫn xuất hiện tràn
lan trên các phương tiện thông tin hàng ngày.
KẾT LUẬN
Trong truyện ngắn của Murakami, những mảnh vỡ của CON NGƯỜI được nhà văn
tìm thấy giữa một thế giới nhập nhằng thực và ảo, nơi còn người bỏ quên bản thể giữa một
không gian vô định, thời gian vô hướng, nơi các huyền thoại giá trị bị lật đổ và niềm tin không
còn khả năng cứu rỗi linh hồn. Thực và ảo là một thế giới chứa nhiều thế giới, như trong núi

của Haruki Murakami và Banana Yoshimoto, Nguồn: