Cảm xúc của người mẹ lần đầu sinh con

Trần Thị Phương Thảo

Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
Luận văn Thạc sĩ ngành: Tâm lý học; Mã số: 60 31 80
Người hướng dẫn: TS. Trương Thị Khánh Hà
Năm bảo vệ: 2010

Abstract: Nghiên cứu các tài liệu liên quan đến cảm xúc, cảm xúc của người mẹ lần
đầu sinh con. Làm rõ các khái niệm cơ bản liên quan đến vấn đề nghiên cứu và thiết
kế công cụ nghiên cứu thực tiễn. Khảo sát thực trạng cảm xúc của người mẹ lần đầu
sinh con trong một số tình huống cụ thể. Tìm hiểu một số yếu tố ảnh hưởng đến những
cảm xúc của người mẹ lần đầu sinh con.

Keywords: Tâm lý học; Làm mẹ; Cảm xúc; Sinh sản

Content
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Một trong những thiên chức quan trọng của người phụ nữ là làm vợ và làm mẹ. Khi bắt
đầu làm vợ, người phụ nữ có những cảm xúc khác so với khi chưa có gia đình. Nhưng sự thay
đổi trong đời sống tình cảm của người phụ nữ diễn ra mạnh mẽ nhất có lẽ là sau khi sinh con
đầu lòng.
Bác sĩ Đỗ Hồng Ngọc có viết: Mỗi đứa con là một khám phá mới, một ngạc nhiên mới
cho ta. Nhưng dù sao với đứa con đầu lòng chúng ta cũng bỡ ngỡ nhiều hơn, vụng về nhiều
hơn mà lo lắng cũng nhiều hơn… bởi là lần đầu “bỗng dưng” chúng ta làm cha mẹ, chúng ta
bị xáo trộn cả nếp sống, nếp nghĩ, chúng ta phải đối phó với những việc vặt vãnh hàng ngày:
săn sóc, tắm rửa, vệ sinh, ăn mặc, bú mớm… rồi là những đêm quên ngủ, những ngày quên
ăn, … [20, tr.1]
Lần đầu tiên sinh con, người mẹ có những cảm xúc vui buồn lẫn lộn, những bỡ ngỡ lo

chồng, 30 phụ nữ sống riêng.
6. Phạm vi nghiên cứu
Trong điều kiện và thời gian cho phép chúng tôi giới hạn nghiên cứu của mình trong
phạm vi sau:
5.1. Về địa bàn nghiên cứu: một số quận trên địa bàn Hà Nội
5.2. Về nội dung: Những cảm nhận cảm xúc của người mẹ sau khi sinh con đầu lòng
trong một số tình huống liên quan đến việc chăm sóc, nuôi dạy con cái và trong mối quan hệ
với chồng, mẹ chồng.
5.3. Về khách thể: Ban đầu, chúng tôi dự định tìm hiểu cảm nhận của 60 người mẹ trẻ,
60 ông bố và 30 bà nội về cảm xúc của người mẹ trong một số tình huống chăm sóc và nuôi
3
dạy con từ 1,5 đến 2 tuổi. Tuy nhiên, quá trình khảo sát ý kiến của các ông bố và bà nội không
đạt kết quả. Do đó, nghiên cứu chỉ giữ lại kết quả khảo sát của 60 người mẹ trẻ.
7. Giả thuyết nghiên cứu
Những người mẹ lần đầu sinh con có các cảm xúc đa dạng, phức tạp đan xen lẫn nhau trong
những tình huống chăm sóc, nuôi dạy con cái. Mối quan hệ với chồng, mẹ chồng có ảnh
hưởng lớn tới cảm xúc của người mẹ trẻ.
8. Phương pháp nghiên cứu
8.1. Phương pháp nghiên cứu tài liệu
8.2. Phương pháp nghiên cứu bằng bảng hỏi
8.3. Phương pháp phỏng vấn sâu
8.5. Phương pháp trưng cầu ý kiến bằng hoàn thiện câu
8.6. Phương pháp thống kê toán học
References
1. Carroll E.Izard, 1992 - Những cảm xúc người, Nhà xuất bản giáo dục
2. Vũ Thị Chín, 2005 – Mẹ và con: Bước đầu tìm hiểu tâm lý sản phụ và quan hệ mẹ con sớm,
Nhà xuất bản văn hóa thông tin
3. Vũ Dũng, 2000 - Từ điển tâm lý học, Nhà xuất bản Khoa học xã hội.
4. Daniel Goleman, 2000- Trí tuệ xúc cảm, Nhà xuất bản Khoa học xã hội, Hà Nội.
5. Hubert Montagner (Vũ Thị Chín dịch), 2002 – Quan hệ mẹ con và giữa trẻ cùng trang lứa

24. Lê Khanh, 2007 – Ý thức và vô thức trong lĩnh vực xúc cảm – tình cảm con người, Tạp
chí Tâm lý học số 10
25. BS Tam Vũ – Huyền Ly (dịch), 2004 - Bách khoa phụ nữ trẻ, Tái bản Nhà xuất bản Phụ
nữ.
26. Nguyễn Khắc Viện, 2002 – Phát triển tâm lý trong năm đầu, Nhà xuất bản thanh niên
27. Nguyễn Khắc Viện, 2002 - Bàn về tâm lý học gia đình, Nhà xuất bản thế giới
28. Hoàng Phê, 1994 - Từ điển tiếng việt, Nhà xuất bản khoa học xã hội.
29. Nguyễn Quang Uẩn - Tâm lý học đại cương, Nhà bản Đại học Quốc gia Hà Nội
30. BS. Nguyễn Khắc Viện, 2001- Từ điển Tâm lý học, NXB Văn hoá thông tin.
31. S.I.Rubinstein: Giáo dục và sự phát triển xúc cảm, NXB Giáo dục.
32. Grace J. Craig, Don Baucum, Matxcơva, 2009 - Tâm lý học phát triển (người dịch TS
Hoàng Mộc Lan và cs), Khoa Tâm lý học, ĐHKHXH&NV (ĐHQG Hà Nội), Hà Nội.
33. Robert S.Feldman, 2003 – Những vấn đề trọng yếu trong tâm lý học, NXB Thống kê