TỔNG KẾT KIẾN THỨC THỂ LOẠI
VĂN XUÔI VĂN 12
=> Truyện mang giá trị nhân đạo sâu sắc: xót xa với những số phận
bất hạnh, ngợi ca những tâm hồn tuổi trẻ yêu đời trong sáng, bất
bình với những tội ác man rợ của bọn quan lại miền núi và đồng tình
với khát vọng giải phóng của người dân miền núi với chế độ thực
dân phong kiến xưa
Đề 2: Phân tích Nhân vật MỴ :
a/ Là cô gái trẻ , đẹp , tài hoa :
Thổi sáo giỏi, thổi kèn cũng hay như thổi sáo .
Có bao nhiêu người mê, ngày đêm đi theo Mỵ “đứng nhẵn vách
buồng nhà Mỵ”
è Mỵ có đủ phẩm chất được sống hạnh phúc . Tâm hồn Mỵ đầy ắp
hạnh phúc , ước mơ.
b/ Là cô gái có số phận bất hạnh :
Vì bố mẹ không trả nổi tiền thống lí Pá Tra – Mỵ phải trở thành con
dâu gạt nợ chịu tủi nhục , cực khổ .
Bị đối xử chẳng khác nào nô lệ , bị đánh đập , trói đứng cả đêm , suốt
ngày quần quật làm việc à Mỵ tưởng mình là con trâu , con ngựa .
Mất hết cảm giác, thậm chí mất hết ý thức sống, sống mà như đã
chết“lúc nào mặt cũng buồn rười rượi”.
Không mong đợi điều gì , cũng chẵng còn ý niệm về thời gian , không
gian . “suốt ngày lùi lũi như con rùa xó cửa” à thân phận nghèo khổ bị
áp bức . Cái buồng Mỵ ở kín mít ,cửa sổ “lỗ vuông bằng bàn tay, lúc
nào trông ra cũng thấy trăng trắng ,không biết là sương hay nắng” à
căn buồng Mỵ gợi không khí nhà giam .
c/ Sức sống tiềm tàng , khát vọng hạnh phúc của MỴ :
- Lần 1 : lúc mới làm con dâu gạt nợ .
* Mỵ định ăn lá ngón tự tử ( ý thức về đời sống tủi nhục của mình) à
không chấp nhân cuộc sống đó .
gắn cuộc đấu tranh tự giải phóng cá nhân với cuộc đấu tranh giải
phóng giai cấp , giải phóng dân tộc.
+ Nghệ thuật :
Đậm đà màu sắc dân tộc .
- Khắc họa bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ thơ mộng với
phong tục độc đáo, hình ảnh người dân TB hồn nhiên chân thật .
- Thành công trong việc xây dựng nhân vật , diễn biến tâm lý phức
tạp .
* Qua việc khắc họa nhân vật Mỵ , Tô Hoài tố cáo chế đ6ï PK miền núi
,ca ngợi phẩm chất cao đẹp của người vùng cao nói chung ,của thanh
niên Mèo nói riêng .Họ biết yêu cái đẹp , cái lẽ phải để rồi vượt lên
tìm lại chính mình .
* Sức sống của nhân vật Mỵ được Tô Hoài khắc họa hết sức tài tình ,
độc đáo . Từ một con người dường như bị mất hết quyền làm người ,
tâm hồn Mỵ dường như không còn tồn tại . Thế nhưng , với một nghị
lực phi thường , một lòng ham sống mãnh liệt ,Mỵ đã tìm thấy` hạnh
phúc cho bản thân , dám đấu tranh với những thử thách để rồi vượt
qua. Nguyễn Khải đã từng triết lý “hạnh phúc bắt nguồn từ những hi
sinh gian khổ . Ở đời không co ùcon đường cùng mà chỉ có những
ranh giới . Điều quan trọng là phải có sức mạnh để vượt qua thử
thách đó”.
2. VỢ NHẶT
Kim Lân
A. KIẾN THỨC CƠ BẢN
I. TÁC GIẢ:
- Kim Lân (1920-2007), tên khai sinh là Nguyễn văn Tài, quê ở làng
Phù Lưu, xã Tân Hồng, huyện Từ Sơn , tỉnh Bắc Ninh.
- Kim Lân là nhà văn chuyên viết truyện ngắn, thế giới nghệ thuật
của ông tập trung ở khung cảnh nông thôn và hình tượng người
nông dân.
b/ Người dân ngụ cư vẫn khao khát vươn lên trên cái chết mà vui, hi
vọng , khao khát vươn lên trên cái chết , hướng đến sự sống .
Người vợ nhặt : Người phụ nữ đói rách được một bữa no quyết định
theo Tràng về làm vợ “cái đói làm con người biến đổi nhanh” . Tội
nghiệp hơn chị theo Tràng về làm vợ không một nghi thức nào .
Tràng : một con người có ngoại hình xoàng xĩnh , cách nói năng thô
kệch, cộc cằn . Nhưng anh có tấm lòng nhân hậu ,cưu mang người vợ
nhặt , giúp người phụ nữ sống, chủ yếu là “trong lòng hắn chỉ còn
tình nghĩa giữa hắn với người đàn bà đi bên. Một cái gì mới mẻ, lạ
lắm, chưa từng thấy ở người đàn ông nghèo khổ ấy”. .
Bà cụ Tứ : vượt lên nỗi xót xa , tủi phận để chấp nhận nàng dâu .
Tràng cảm thấy vui , thấy mới lạ , bối rối khi có vợ, thấy có trách
nhiệm, tình cảm gắn bó với gia đình “Bỗng nhiên hắn thấy thương
yêu, gắn bó với caí nhà của hắn lạ lùng”.
Người vợ nhặt đảm đang, vén khéo việc nhà, lo cho gia đình .
Bà cụ Tứ vui rạng rỡ, quét dọn nhà cửa, hi vọng làm ăn khá, chuẩn bị
bữa ăn sáng chu đáo, phát họa chuyện tương lai “nhẹ nhõm, tươi tỉnh
khác ngày thường, cái mặt bủng beo u ám của bà rạng rỡ hẳn lên”.
Hình ảnh cách mạng xa mà gần, trừu tượng mà cụ thể. Hình ảnh đó
làm cho họ suy nghĩ, gây cho họ xúc động, tạo cho họ niềm tin . Hiện
thực khắc nghiệt vẫn còn đó, tiếng trống thúc thuế vẫn dồn dập,
nhưng trong ý nghĩ của Tràng “Vụt hiện ra cảnh những người nghèo
đói ầm ầm kéo nhau đi trên đê Sộp. Đằng trước có lá cờ đỏ to lắm”.
c/Đăc sắc nghệ thuật:
- Tình huống truyện độc đáo, đặc biệt:Trong khi nạn đói đe doạ tính
mạng mọi người, cái đói trùm bóng đen lên cả xóm thì Tràng “nhặt
”được vợ.