Rùa thần, trĩ trắng và chính sách đối ngoại thời
Hùng Vương
Thứ Tư, 20/04/2011, 11:00 SA | Lượt xem: 147
Đối ngoại là những mặt hoạt động chủ yếu của nhà
nước trong quan hệ với các nhà nước, các dân tộc
khác. Mặc dù nhà nước thời Hùng Vương còn sơ khai
nhưng cha ông ta đã chủ động thực hiện các đối sách
ngoại giao linh hoạt: cứng rắn nhưng cũng rất mềm
dẻo, thân thiện để bảo vệ chủ quyền quốc gia và độc
lập dân tộc.
Trước các hành động quân sự hay đe dọa quốc gia,
vua Hùng đã cương quyết chống lại. Truyền thuyết
và nhiều bản thần tích cho biết thời Hùng Vương có
nhiều loại giặc đã bị đánh bại như giặc Ân, giặc Ô
Lư, giặc Hồ Tôn, giặc Mũi Đỏ, giặc Răng Vàng…
dường như đã phản ánh một hiện thực nào đó. Cuốn
“Đại Việt sử lược” cũng có đoạn chép cho thấy đôi
nét về chính sách đối ngoại đó: “Xưa, Hoàng Đế
dựng nên muôn nước, thấy Giao Chỉ xa xôi, ở ngoài
cõi Bách Việt, không thể thống thuộc được, bèn phân
giới hạn ở góc tây nam… Truyền được 18 đời đều
xưng là Hùng Vương. Việt Câu Tiễn thường sai sứ
sang dụ, Hùng Vương chống cự lại”.

Bên cạnh việc sẵn sàng đối phó khi có ngoại xâm,
các vua Hùng cũng đã có sự chủ động trong chính
sách đối ngoại. Hai sự kiện lớn nhất được truyền
thuyết và sử sách ghi nhận là việc Hùng Vương sai sứ
sang thông hiếu với triều đại ở phương Bắc, tặng “rùa
thần” và chim “bạch trĩ”. Không chỉ thư tịch cổ Việt
Nam ghi nhận mà nhiều cuốn sách của Trung Quốc

đến hiến một con rùa thần. Rùa được nghìn tuổi, rộng
hơn 3 thước, trên lưng có chữ khoa đẩu, chép việc từ
lúc khai thiên lập địa đến nay, vua Nghiêu sai chép
lấy, gọi là lịch rùa”….

Một số thư tịch, cổ sử của nước ta cũng viết về điều
này, như “Khâm định Việt sử thông giám cương
mục” do Quốc sử quán triều Nguyễn soạn có viết:
“Xứ Việt Thường Thị đem dâng rùa thần sang Trung
Quốc, sau hai lần thông dịch mới hiểu được nhau.
Rùa thần sống nghìn năm, vuông hơn ba thước, lưng
có chữ khoa đẩu ghi việc từ khi trời đất mới mở trở
về sau. Vua Nghiêu sai người chép lại, gọi là lịch
rùa”.

Không rõ sự kiện này do vua Hùng đời thứ mấy tiến
hành, nhưng điều thú vị là duy nhất có cuốn sách cho
biết rõ điều đó. Trong “Tân đính Lĩnh Nam chích
quái” cho hay đó là vua Hùng chi đời thứ 2 (Hùng
Hiền Vương, tức Lạc Long Quân): “Thời đó có người
hái củi bắt được con rùa sống đã nghìn năm, lưng
rộng khoảng 3 thước, trên lưng có chữ khoa đẩu, đem
đến dâng vua. Vua nói rằng: Rùa vốn có hai loại, linh
quy (rùa thiêng) và dâm quy (rùa dâm), tuy bề ngoài
có vẻ giống nhau, nhưng chất thì khác nhau rõ ràng.
Khoảng đó, nghe nói họ Đào Đường ở Trung Quốc là
hiền đức, bèn sai đem dâng. Vua Nghiêu truyền sao
chép chữ trên lưng rùa mà làm ra lịch rùa”.

Tặng chim trĩ trắng cho nhà Chu

tới việc vua Hùng cho người mang trĩ trắng đến thông
hiếu. Tác phẩm sử học cổ nhất còn giữ đến nay là
“Đại Việt sử lược” viết: “Đến đời Thành Vương nhà
Chu, Việt Thường Thị mới đem dâng chim bạch
trĩ…”. Sách “An Nam chí lược” viết vào thời Trần có
đoạn: “Đời Chu Thành Vương, họ Việt Thường qua
chín lần thông ngôn, tới hiến mà nói rằng: Trời không
có gió bão, không mưa dầm, ngoài biển không nổi
sóng dữ đã ba năm nay, có lẽ ở Trung Quốc có đấng
thánh nhân trị vì, sao chẳng tới chầu? Lúc bấy giờ,
Chu Công đặt bài ca, đánh đàn thuật chuyện họ Việt
Thường tới chầu: Ôi ôi! vui thay, cảnh tượng thái
bình không phải nhờ sức của Đán (tên của Chu Công)
mà là nhờ đức của vua VănVương! Nước Việt
Thường, tức đất Cửu Châu, ở phía nam Giao Chỉ”.
Sách “Việt sử tiêu án” của Ngô Thì Sĩ chép: “Nước
Việt ta khi mới vào cống nhà Chu, tự xưng là họ Việt
Thường, dâng con bạch trĩ, 9 lần đổi trạm mới đến
được, ông Chu Công úy lạo cho về, cho 5 cỗ xe đặt
kim chỉ nam để chỉ lối về”.

Các cuốn sử khác của nước ta như “Khâm định Việt
sử thông giám cương mục”, “Ngự phê thông giám tập
lãm”, “Thiếu vi thông giám”, “Khâm định Việt sử
tiền biên”… cũng ghi chép việc này.

Sách sử thì không cho biết chính xác vua Hùng chi
đời thứ mấy cử sứ đi sang nhà Chu, Đại Việt sử ký
toàn thư viết: “Thời Thành Vương nhà Chu, nước
Việt ta mới sang thăm nhà Chu (không rõ là đời


Lê Thái Dũng_baotanglichsu.vn

ducson78