Yêu cầu chuẩn bị cho trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi sẵn sàng vào lớp 1 Theo Luật Giáo dục, Giáo dục mầm non có mục tiêu hình thành
những yếu tố đầu tiên của nhân cách cho trẻ mầm non và chuẩn bị cho trẻ
vào lớp 1. Kết quả chăm sóc, giáo dục của trường mẫu giáo sẽ được phản
ánh khi trẻ vào lớp 1 tiểu học và rõ nét nhất ở giai đoạn đầu lớp 1. Nghiên
cứu phân tích, đánh giá khả năng của học sinh đầu lớp 1 qua các lĩnh vực:
phát triển nhận thức, phát triển ngôn ngữ, phát triển tình cảm xã hội sẽ giúp
chúng ta có cơ sở đề xuất những biện pháp tác động đến 3 môi trường giáo
dục (nhà trường, gia đình, xã hội) nhằm nâng cao hơn nữa kết quả chuẩn bị
cho trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi vào lớp 1; đáp ứng tốt mục tiêu giáo dục tiểu học
mới theo tinh thần Nghị quyết 40/QH của Quốc hội về đổi mới chương trình
GD phổ thông; đồng thời góp thần làm rõ mối quan hệ liên thông giữa mục
tiêu GD mầm non với mục tiêu GD tiểu học cũng như vai trò của GD mầm
non với GD tiểu học theo tinh thần Luật Giáo dục 2005
Với mục đích, ý nghĩa nói trên, đầu năm học 2004 – 2005, chúng tôi
đã tiến hành cuộc khảo sát học sinh đầu vào lớp 1. Cuộc khảo sát được thiện
trên 350 học sinh đầu lớp 1, được chọn ngẫu nhiên ở 7 trường tiểu học thuộc
các vùng miền khác nhau trong tỉnh Long An. (bảng 1)
Tại các trường tiểu học tham gia đợt khảo sát, 350 học sinh được
chọn trả lờ phỏng vấn 10 câu hỏi chính thức (một số câu hỏi có kết hợp với
quan sát tranh) và một số câu hỏi phụ (bảng 2)
Kết quả khảo sát như sau:
Bảng 1: Thống kê kết quả chung

Chưa đạt yêu cầu
(đứng dưới 50%)
Kết quả

Trường TH

- Cá trường TH Khánh hậu (vùng ven Thị Xã), Thị trấn Tâm Thạnh (Thị trấn
của huyện vùng sâu), TH Nhị Thành, TH Lạn Tấn (vùng nông thôn) có tỉ lệ
học sinh chưa đạt yêu cầu từ 60% đến 66% (TH Khánh hậu cao nhất là 66%)
- TH Mai Thị Non và TH Tân Phước Tây có số học sinh chưa đạt ít nhất
(52%) nhưng cũng còn ở mức cao (trên 50%)
- Trường TH Võ Thị Sáu tuy là trường ở trung tâm Thị xã tân An nhưng
cũng có số học sinh chưa đạt yêu cầu ở mức cao (58%)

Bảng 2: Thống kê số lượt trả lời đúng theo nhóm khả năng

TH
Khánh

Hậu
TH
Võ
Thị
Sáu
TH
Tân
Phước
Tây
TH
Lạ
Tấn
TH
Nhị
Thành

TH

(54%)

54
30
(30%)

31
280
(40%)
278
2. Khả năng diễn
đạt ý muốn, cảm
xúc, ý nghĩa bằng
lời nói
3.Quan tâm, giúp
đỡ, chi sẻ, hợp tác
4. Nghe hiểu lời nói
trong giao tiếp (*)
(qua tất cả các câu
hỏi)
5.Mạnh dạn, hồn
hniên, tự tin, lễ
phép (**)
(qua tất cả các câu
hỏi)
32
(32%)

49
(49%)
31
(50%)

33
(33%)41
(41%)

(30%)32
(32%)

44
(44%)53
(53%)

(54%)35
(35%)

292
(41,7%)Nhận xét (bảng 2)
Ở từng nhóm nội dung, tỉ lệ học sinh đạt yêu cầu từ 39,7% đến 43,4%
Tỉ lệ học sinh “nghe hiểu lời nói trong giao tiếp” đạt 43%,4% và
“mạnh dạn, hồn nhiên, tự tin, lễ phép” chỉ đạt 41,7%. Khả năng “quan sát, so
sánh, phán đoán” cũng chỉ có 40% học sinh được khảo sát đạt yêu cầu.
Nhận xét từng trường tiểu học
Các trường TH Khánh Hậu (TXTA), tiểu học Nhị Thành ( Thủa
Thừa) có ít học sinh phát triển tốt khả năng quan sát, so sánh, phán đoán, TH
Tân Phước tây (Tân Trụ), Mai Thị Non (Bến Lức) có nhiều học sinh phát
triển tốt khả năng này
Các trường TH Khánh Hậu, Nhị Thành, tân Thạnh có ít học sinh phát
triển tốt khả năng diễn đạt ý muốn, cảm xúc, ý nghĩa bằng lời nói. Các
trường TH Mai Thị Non (Bến Lức) có nhiều học sinh phát triển tốt khả năng
này
Các trường Võ Thị Sáu, Mai Thị Non có1 ít học sinh thể hiện sự
quan tâm, chia sẽ, hợp tác với người thân. Trường TH Tân Thạnh, TH
Khánh Hậu, TH Tân Phước Tây có nhiều học sinh thể hiện sực quan tâm,
chia sẻ, hợp tác với người thân
Các trường TH Khánh Hậu và Lạc Tấn có ít học sinh phát triển tốt
khả năng nghe hiểu lời nói trong giao tiếp. Các trường Võ Thị Sáu, Mai Thị
Non có nhiều học sinh phát triển tốt khả năng này
Các trường Võ Thị Sáu, Khánh Hậu có ít học sinh thể hiện sự mạnh
dạn, hồn nhiên, tự tin, lễ phép. Các trường THTT Tân Thạnh, Nhị Thành có
nhiều học sinh bộc lộ rõ các phẩm chất tốt đẹp này
Nhận xét – đánh giá chung
Tỷ lệ học sinh đạt yêu cầu chung là 41,4%, tỷ lệ đạt từng nhóm nội dung từ

thân nhung ít mạnh dạn trong giao tiếp.
Trẻ vùng thị xã, vùng thuận lợi có khả năng quan sát, so sánh, phán đoán tốt
nhưng không thể hiện rõ tình cảm, sự quan tâm đến người thân; thiếu suy
nghĩ độc lập, có khuynh hướng chông chờ vào người lớn, khả năng hợp tác
kém.
Trường tiểu học có nhiều học sinh qua mẫu giáo 3 năm (TH Võ Thị Sáu, TH
Mai Thị Non, TH Tân Phước Tây) có số học sinh đạt yêu cầu khá hơn .
Ở những lớp mà giáo viên quá nghiêm khắc, hay rầy la, trách phạt trẻ trở
nên thụ động, mất tự tin.
Những trẻ là con cán bộ công chức được chăm lo quá kỹ, cho học trước
chương trình lớp 1 có khuynh hướng không hứng thú trong giờ học (vì đã
biết rồi!), tụ động chông chờ vào người khác (TH Võ Thị Sáu).
Kết luận chung
Kết quả khảo sát cho thấy việc chuẩn bị sẵn sàng đi học cho trẻ 5 – 6
tuổi vào lớo 1 là quan trọng, chuẩn bị tốt về mặt xã hội sẽ hình thành cho trẻ
những yếu tố đầu tiên của nhân cách, phát triển trí tuệ, thẩm mỹ và trí tuệ ở
tiểu học. Việc chuẩn bị về mặt xã hội cho trẻ chịu ảnh hưởng của các yếu tố;
đặc điểm vùng miền, nghề nghiệp của cha mẹ, hoàn cảnh gia đình, và kết
quả giáo dục, chăm sóc trẻ ở mẫu giáo. Nghiên cứu phát huy những yếu tố
tích cực, hạn chế những yếu tố tiêu cực sẽ giúp cho trẻ 5 – 6 tuổi ở tất cả
vùng miền, kể cả vùng khó khăn, có kinh tế chậm phát triển được chuẩn bị
tốt về mặt xã hội, tiếp thu tốt chương trình lớp 1 mới.

Bài học kinh nghiệm
Trên cơ sở kết quả khảo sát, chúng tôi rút ra một số bài học kinh
nghiệm sau:
Ở mẫu giáo phải xác địng rõ mức độ dạy “chữ” với dạy ”người”. Không
biến các chuyên đề “làm quen chữ cái”, “làm quen với toán”… thậm chí còn
xem đó là tiệu chí để đánh giá giáo viên, học sinh mẫu giáo.
Nên đặt vấn đề giáo dục tình cảm cho trẻ. Nội dung giáo dục nên phù hợp