VỠ TỬ CUNG MANG THAI SAU
ĐIỀU TRỊ U XƠ TỬ CUNG TÓM TẮT
Bệnh nhân 39 tuổi con so, thai 39 tuần. Chỉ định mổ bắt con vì con qúy. Tiền căn
thuyên tắc động mạch tử cung vì u xơ tử cung 2004. Khi mổ chúng tôi thấy tử
cung bị vỡ ở vị trí u xơ được làm thuyên tắc.
Trong ca này chúng tôi rút kinh nghiệm :
1.Tất cả bệnh nhân có tiền căn làm thuyên tắc động mạch tử cung vì u xơ tử cung
xem xét chỉ định mổ lấy thai chủ động khi thai trưởng thành.
2.Bệnh nhân được làm thuyên tắc động mạch tử cung phải được dặn kỹ những
nguy cơ vỡ tử cung khi có thai.
Từ khóa: U xơ tử cung bằ ng thuy ê n tắ c động mạch tử cung.
ABSTRACT
Patient 39 years old primipavous, 39 weeks of gestation, C-section was indicated
because of precious infant Past history of UAE, in 2004, for treatment of uterine
fibroid. At the operation we found a uterus ruptured at the site of previous
embolized fibroid.
The lesson learned in this case is as follow: (1). In all the patients with past history
of UAE selective C-section should be considered when they are at term of
pregnancy. (2. Patients with UAE must be informed of the risk of uterine rupture
when they are pregnant.
Key words: Uterine artery embolization
Bệnh sử
LÊ THỊ M 39 tuổi PARA 0010
SVV: 29657.
Địa chỉ: Thanh Đa, Phường 27, Bình Thạnh, TP HCM.
Lí do đến khám vì có thai ra nước & nhớt hồng âm đạo
Kinh cuối: 01/ 10/ 2008 à Dự sanh 08/07/ 2009.


+ Đầu cao, nước ối vàng loãng theo găng.
+ Khung chậu bình thường trên lâm sàng
+ Con ước lượng # 3300gram
Chẩn đoán:
Con so lớn tuổi, con quí, thai 39 tuần, ngôi đầu,chưa chuyển dạ ối vỡ, / tiền căn u
xơ TC đã được điều trị UAE 5 năm.
Hướng xử trí:
- Mổ bắt con khi đủ xét nghiêm
Ngày 03/ 7/ 2009 nhập phòng sanh: XN tiền phẫu, theo dõi tim thai bằng
Monitoring.
- 20giờ:
+ Gò 30” – 2’15”; 35” – 2’10”; 30” – 2’.
+ Tim thai 140 l/p, CTC 2 cm xóa 60%
+ Đầu -3, ối vàng loãng.
Chỉ đinh mổ vì con so lớn tuổi con quí chuyển dạ tiềm thời ối vỡ giờ thứ 7/tiền
căn điều trị u xơ tử cung bằngUAE.
- 20 giờ 5’:
Đang soạn mổ, bệnh nhân đột nhiên than đau bụng nhiều, mặt tái, vả mồ hôi, tay
chân lạnh.
+ Mạch không bắt được, HAmax 40mmHg/?
+ Tim nhanh, phổi trong
+ Tim thai không nghe được
à Chẩn đoán: Nghi thuyên tắc ối.
Chẩn đoán phân biệt: Vỡ tử cung.
XT: Thở oxy và chuyển nhanh lên phòng mổ.
Mổ lúc 20 giờ 20:
+ Mê NKQ, vào bụng nhiều máu đỏ và máu cục.
+ Rạch đoạn dưới TC bắt bằng đầu 1 bé trai CN 3200gr, APGAR: 1’= 6, 5’= 8
+ Tử cung vỡ hoàn toàn dọc mặt sau từ đoạn eo đến đáy chiều dài 12cm, đường vỡ
không nham nhỡ lớp cơ chỗ vỡ mỏng có màu trắng hơn những mô xung quanh

RBC

3.35 K/uL

3.8 K/uL
HGB

91 g/L

99 g/L
HCT

0,28 L/L

0,3 L/L
PLT

322 g/L

161 g/L
TQ

14,6

15,5
PT

84%

76%

UAE là ca đầu tiên ghi nhận tại Mỹ từ năm 2001-2005.Tần suất chính xác và mức
độ biến chứng không được thu thập trong y văn cho tới lúc này.
Theo Dr Warlker(3) ở bệnh viện Yoyal England theo dõi 174 phụ nữ làm UAE sau
5-7 năm có 43 người có thai 53 lần trong đó có một ca vỡ tử cung ở bệnh nhân có
vết mổ bắt con cũ có làm UAE.
Trong ca vỡ tử cung này khi mổ chúng tôi thấy rõ nơi bị vỡ cơ tử cung mỏng như
một vết mổ cũ,màu sắc của cơ trắng hơn vùng xung quanh và rải rác ở cơ tử cung
còn những u xơ nhỏ khác cũng trắng và mỏng hơn mô xung quanh. Điều đó cho
thấy rằng bệnh nhân có nhiều u xơ nên khi thuyên tắc đã gây nên khiếm khuyết
nhiều ở cơ tử cung gây nên vỡ tử cung khi vào chuyển dạ.
KẾT LUẬN
Qua bệnh án cho thấy rằng: giống như khuyến cáo của nhiều tài liệu chỉ dùng
thuyên tắc động mạch tử cung khi bệnh nhân không muốn có thai nữa (2),(5) vì:
+ Thuyên tắc động mạch tử cung có thể làm hoại tử u xơ gây vỡ tử cung (sớm nhất
là 3 tháng ở tử cung không có thai).
+ Thuyên tắc động mạch tử cung làm mỏng cơ tử cung như một vết mổ cũ dẫn đến
có thể vỡ tử cung bất cứ lúc nào nhất là tam cá nguyệt cuối.
+Nên mổ lấy thai chủ động khi thai đã đủ trưởng thành ở những bệnh nhân có tiền
căn thuyên tắc động mạch tử cung vì u xơ tử cung
+Dặn dò bệnh nhân kỹ khi xuất viện sau khi làm UAE nhất là những nguy cơ vỡ
tử cung khi có thai lại.