Quản lý môi trường không khí Khoa Môi Trường
I. KHÁI QUÁT CHUNG VỀ MÔI TRƯỜNG
KHÔNG KHÍ
Không khí là một thứ vật chất tồn tại xung quanh chúng ta và tồn tại ở thể
khí. Không khí là một thành phần trong môi trường hệ sinh thái. Môi trường
sinh thái đang là vấn đề mà cả toàn nhân loại quan tâm bởi vì: môi trường
bao gồm toàn bộ các yếu tố tự nhiên và nhân tạo bao quanh con người , có
ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp tới sức khỏe, đời sống con người. Đại hội
Đảng toàn quốc lần thứ X đã khẳng định một trong bốn vấn đề quan trọng và
cấp thiết nhất đối với thế giới là môi trường và hệ sinh thái. Nhưng có một
hiện trạng hiện nay đang diễn ra đó là môi trường của chúng ta đang bị ô
nhiễm và suy thoái trầm trọng. Hiện nay, vấn đề ô nhiễm môi trường không
khí, đặc biệt tại các đô thị không chỉ còn là vấn đề riêng lẻ của một quốc gia
hay một khu vực mà nó đã trở thành vấn đề toàn cầu, Thực trạng phát triển
kinh tế - xã hội của các quốc gia trên thế giới trong thời gian qua đã có
những tác động lớn đến môi trường, đã làm cho môi trường sống của con
người bị thay đổi và ngày càng trở nên tồi tệ hơn. Những năm gần đây nhân
loại đã phải quan tâm nhiều đến vấn đề ô nhiễm môi trường không khí đó là:
sự biến đổi của khí hậu – nóng lên toàn cầu, sự suy giảm tầng ôzôn và mưa
axít. Ô nhiễm không khí không chỉ ảnh hưởng đến những vấn đề trên mà còn
tác động xấu tới sức khỏe con người (đặc biệt là các bệnh về đường hô hấp).
Có một sự thật hiển nhiên rằng kinh tế phát triển càng mạnh thì mức độ ô
nhiễm môi trường ngày càng tăng,công nghiệp hóa càng mạnh, đô thị hóa
càng phát triển thì nguồn thải gây ô nhiêm môi trường không khí ngày càng
Đoàn Thị Huế Lớp 2 MA
1
Quản lý môi trường không khí Khoa Môi Trường
nhiều, chất lượng không khí ngày càng giảm, yêu cầu bảo vệ môi trường
không khí ngày càng quan trọng.
Nước ta trong những năm gần đây mặc dù vấn đề môi trường đã
được quan tâm chú trọng nhưng môi trường không khí là một vấn đề khó

phương tiện giao thông. Nguồn ô nhiễm công nghiệp do hai quá trình sản
xuất gây ra:
Quá trình đốt nhiên liệu thải ra rất nhiều khí độc đi qua các ống
khói của các nhà máy vào không khí. Do bốc hơi, rò rỉ, thất thoát trên dây
chuyền sản xuất sản phẩm và trên các đường ống dẫn tải. Nguồn thải của quá
trình sản xuất này cũng có thể được hút và thổi ra ngoài bằng hệ thống thông
gió.
Các ngành công nghiệp chủ yếu gây ô nhiễm không khí bao gồm:
Nhiệt điện; vật liệu xây dựng; hoá chất và phân bón; dệt và giấy; luyện kim;
thực phẩm; Các xí nghiệp cơ khí; Các nhà máy thuộc ngành công nghiệp
nhẹ; Giao thông vận tải; bên cạnh đó phải kể đến sinh hoạt của con người
(như đun nấu, đốt lò gạch, nung đá vôi…).
III. HIỆN TRẠNG MÔI TRƯỜNG KHÔNG KHÍ:
* Hiện trạng môi trường không khí đô thị:
Với công nghệ sản xuất cũ kĩ lạc hậu lại không có thiết bị xử lý
nước thải rác thải và khí thải, cơ sở hạ tầng đô thị, hệ thống cấp nước thoát
nước giao thông vận tải rất kém đồng thời đô thị lại phát triển quá nhanh gây
ra hiện tượng quá tải. Nhiều nhà máy xí nghiệp ở ngay cạnh khu dân cư hoặc
Đoàn Thị Huế Lớp 2 MA
3
Quản lý môi trường không khí Khoa Môi Trường
quy hoạch không dựa vào tình hình thực tế như là sai lầm về quy hoạch
thành phố Việt Trì, ô nhiễm công nghiệp do nằm cuối hướng gió của khu
công nghiệp, bố trí nhà máy nhiệt điện Ninh Bình ống khói nằm ở “bóng khí
động” của núi cánh diều…
Cần phải từng bước yêu cầu các xí nghiệp lắp dặt các thiết bị,
cộng nghệ xử lý khí thải trước khi thải vào môi trường
Tỷ lệ người mắc bệnh về đường hô hấp ở vùng bị ô nhiễm môi
trường không khí cao hơn 3 đến 6 lần so với vùng không bị ô nhiễm.
Rác thải ở các khu đô thị ngày càng lớn mà phần lớn rác thải lại

ô nhiễm môi trường không khí chủ yếu là
các chất SO
2
, SO
3
, NO
x
, Cl
2
, hơi kim loại và
các chất khí độc khác. Trong không khí ở
quanh nhiều nhà máy và khu công nghiệp
thường vượt tiêu chuẩn cho phép từ 1,5-2,5
lần riêng đối với các nhà máy hóa chất nồng
độ Cl
2
thường vựơt từ 10-40 lần.
Ô nhiễm không khí ở vùng chế biến và khai thác khoáng sản là rất
nghiêm trọng và đã tới mức báo động đặc biệt là ô nhiễm bụi. Chẳng hạn
nồng độ bụi ở khu khai thác than và vật liệu xây dựng thường từ 20-200
mg/m
3
.
Ô nhiễm môi trường không khí các khu công nghiệp còn ảnh
hưởng lớn đến sức khỏe lao động của công nhân. Ngươi lao động ở các khu
công nghiệp bị ô nhiễm thường mắc các bệnh về đường hô hấp, tim mạch…
Đoàn Thị Huế Lớp 2 MA
5
Quản lý môi trường không khí Khoa Môi Trường
*Hiện trạng môi trường không khí ở các làng nghề truyền thống:

nhiều bệnh đường hô hấp có nguyên nhân trực tiếp bởi môi trường không khí
bị ô nhiễm do bụi, SO
2
, NO
x
, CO, chì Các tác nhân này gây ra các bệnh:
Viêm nhiễm đường hô hấp, hen, lao, dị ứng, viêm phế quản mạn tính, ung
thư.
Mặc dù chưa có con số thống kê cụ thể về tác hại do ô nhiễm
không khí, môi trường đến sức khỏe con người, tuy nhiên các bệnh lý liên
quan đến ô nhiễm không khí ngày càng gia tăng, nhất là ở trẻ em là thực
trạng rất đáng lo ngại. Số lượng trẻ đến khám, điều trị các bệnh đường hô
hấp tại Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP Hồ Chí Minh) đã cho thấy điều đó: Nhiễm
khuẩn ở đường hô hấp từ gần 2.800 trường hợp năm 1996 tăng lên gần 3.800
trường hợp vào năm 2005; bệnh suyễn từ hơn 3.000 trường hợp năm 1996
tăng lên trên 11.000 trường hợp vào năm 2005.
Tương tự, tại Bệnh viện Nhi đồng 2 (TP Hồ Chí Minh), lượng
bệnh nhi mắc các bệnh lý đường hô hấp (như: viêm họng, viêm phế quản,
viêm phổi, hen phế quản ) đến khám cũng ngày càng gia tăng - chiếm 40% -
50% số bệnh nhi nhập viện điều trị nội trú tại đây. Các bác sĩ cho rằng, tình
trạng ô nhiễm không khí, môi trường không chỉ tác hại đến hệ hô hấp, mà
còn gây ảnh hưởng lên sự phát triển của bào thai, làm chậm phát triển hệ
thần kinh, trí não, tâm thần và vận động ở trẻ
*Ảnh hưởng đối với thực vật:
Gây ảnh hưởng có hại đối với nghề nông, nghề làm vườn…biểu
hiện chính là làm cho cây trồng chậm phát triển.
Ví dụ: Sương khói quang hóa gây tác hại lớn đến các loại cây rau
diếp, đậu Hà Lan, lúa, ngô…
Đoàn Thị Huế Lớp 2 MA
7

nhà kính, đặc biệt là CO
2
không ngừng tăng nhanh và tích lũy trong thời gian
dài, gây ra hiện tượng hiệu ứng nhà kính, làm biến đổi khí hậu toàn cầu.
V. CÁC BIỆN PHÁP VỀ QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
KHÔNG KHÍ:
Một số thực trạng môi trường nêu trên mặc dù chưa đến mức trầm
trọng so với một số quốc gia khác nhưng đã thành nguy cơ cao gây ô nhiễm
môi trường nghiêm trọng. Mặc dù chính phủ đã có nhiều giải pháp nhưng
chưa mang tính toàn diện, chưa tác động sâu sắc đến nhận thức và hành động
của người dân, của các doanh nghiệp mà chủ yếu là giải pháp chữa là chính
phòng là phụ đứng trước tình hình đó để giúp mọi người có cách nhìn toàn
diện, cụ thể bằng chủ trương đúng trong bảo vệ môi trường để phát triển bền
vững. Trong phần tiếp theo là một số giải pháp được chúng em đề xuất.
*Các biện pháp chính về bảo vệ môi trường và quản lý môi
trường không khí:
-Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và
trách nhiệm bảo vệ môi trường(BVMT), quán triệt tốt luật BVMT và các chủ
trương của Đảng và chính phủ tới từng đối tượng.
+ Đối với người dân: Thông qua hoạt động của các ban nghành
Đoàn thể như: Hội nông dân, Hội phủ nữ, Đoàn thanh niên và đặc biệt là các
trung tâm học tập cộng đồng ở xã phường thị trấn, thường xuyên tổ chức các
buổi sinh hoạt, tọa đàm về ô nhiễm môi trường và bảo vệ môi trường, nâng
cao ý thức BVMT cho người dân.
+Đối với các doanh nghiệp, khu công nghiệp:
cần tuyên truyền một cách sâu rộng ý thức pháp luật, đào tạo đội ngủ cán bộ
có chiều sâu chuyên môn, có ý thức trách nhiệm trong công tác BVMT.
Đoàn Thị Huế Lớp 2 MA
9
Quản lý môi trường không khí Khoa Môi Trường

các làng nghề truyền thống đúng quy hoạch, quản lý tốt các phương tiên giao
thông gây ra nhiều khói bụi, định mức cota cụ thể cho từng công ty xí
nghiệp, xử phạt nghiêm minh đối với các trường hợp vi phạm, cần kiên quyết
xử lý các hành vi cố ý gây hại đến môi trường.
- Đẩy mạnh xã hội hóa hoạt động bảo vệ môi trường:
+Đối với nhà nước và cấp tỉnh: Cần phân cấp quản lý và xác định
rõ trách nhiệm bảo vệ môi trường của các cấp các tổ chức, cá nhân và cộng
đồng, tạo cơ sở pháp lý và cơ chế, chính sách khuyến khích cá nhân tổ chức
tham gia bảo vệ môi trường. Bên cạnh đó từng bước hình thành loại hình tổ
chức đánh giá, tư vấn, giám định, chứng nhận về bảo vệ môi trường.
+ Đối với cấp huyện: Cần thực hiện tốt chỉ đạo của cấp trên về
bảo vệ môi trường trên cơ sở nghiên cứu thực tế. Nên đề cao và thực hiện
thống nhất việc giao ước thi đua bảo vệ môi trường giữa các tổ chức chính trị
xã hội và phát huy vai trò của các phương tiện truyền thông trong bảo vệ môi
trường.
+ Đối với cấp xã: Bên cạnh các tiêu chí bảo vệ môi trường và các
hương ước thôn, làng cần khuyến khích động viên và tạo điều kiện thuận lợi
để các tổ chức cá nhân thanh lập đội thu gom vân chuyển rác thải, tổ chức sơ
kết, tổng kết nội dung bảo vệ môi trường rút ra những kinh nghiệm và những
điển hình tiên tiến, những mô hình hay, nhân cách làm thiết thực để nâng cao
diện rộng.
* Đẩy mạnh áp dụng các biên pháp khoa học kỹ thuật – công nghệ
và đào tạo nguồn nhân lực về bảo vệ môi trường.
- Có kế hoạch phối hợp với sở tài nguyên môi trường và các nhà
khoa học chuyển giao kỹ thuật công nghệ xử lý nươc thải, rác thải và khí
thải. Cần tập trung môt sô biên pháp sau:
Đoàn Thị Huế Lớp 2 MA
11
Quản lý môi trường không khí Khoa Môi Trường
+ Đối với vùng nông thôn: Dùng rơn rạ để làm nấm, làm phân

gây ô nhiễm môi trường
VI. KẾT LUẬN:
Qua những kiến thức tiếp nhận từ thầy cô giáo nhà trường, trên
internet, báo chí, thực tế cuộc sống, chúng em thấy ngày nay công tác quản
lý môi trường của nước ta đã và đang được hoàn chỉnh. Bảo vệ môi trường
không khí không chỉ riêng lẽ trong một quốc gia mà còn của toàn nhân loại.
Bởi vì không có không khí, con người không thể sống và hoạt động. Việc
quản lý môi trường không khí đòi hỏi từng quốc gia, từng địa phương phải có
chính sách sát thực với thực tế. Đặc biệt là ý thức của mỗi người dân, mỗi
cộng đồng .
Tất cả các điều trên, đều tiến một mục tiêu “ vì môi trường phát
triển bền vững”.
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
Giáo trình quản lý môi trường
Tài liệu: Môi trường Việt Nam, Thực Trạng và giải pháp.
Đoàn Thị Huế Lớp 2 MA
13