Đề cương ôn tập
Câu 1:Những chủ trương và biện pháp của Đảng và
chủ tịch Hồ Chí Minh .Nhằm giải quyết các khó khăn bảo vệ
độc lập dân tộc giữ vững củng cố chính quyền dân tộc chủ
nhân dân diễn ra như thế nào.
*Đối với nạn đói
-Biện pháp trước mắt là'nhường cơm sẻ áo’ Chủ tịch Hồ Chí
Minh gương mẫu thực hiện trước,khắp nơi đều tổ chức hũ gạo
tiết kiệm ngày đồng tâm,nhằm tiết kiệm nhiều của cải vật chất.
-Biện pháp lâu dài nhất là tăng gia sản xuất,không một tấc đất
bỏ hoang''tấc đất tấc vàng”phong trào thi đua sản xuất dẫy lên
khắp các địa phương.
-Nhờ có những biện pháp trên mà nạn đói được đẩy lùi.
*Đối với nạn dốt
-Ngày 8 tháng 9 năm 1946 Chủ tịch Hồ Chí Minh kí xác lệnh
thành lập cơ quan bình dân học vụ,kêu gọi nhân dân cả nước
tham gia xóa nạn mù chữ.
-Phong trào diễn ra rất sôi nổi vào tháng 3 năm 1946 ở Bắc Bộ
và Bắc Trung Bộ có gần 3 vạn lớp học và có khoảng 81 vạn
học viên.
-Các trường tiểu học và trung học được cải cách về phương
thức giáo dục theo ý dân tộc,dân chủ.
*Giải quyết khó khăn về tài chính
-Chính phủ kêu gọi nhân dân đóng góp vào quỹ độc lập tuần lễ
vàng đã thu được gần 20 triệu đồng,370kg vàng.Tháng 11 năm
1946 lưu hàng đồng tiền Việt Nam trong cả nước.Bước đầu
giải quyết khó khăn về tài chính.
*Bước đầu xây dựng nền móng chế độ mới.
-Nhiệm vụ trung tâm là giữ vững chính quyền cách mạng.Ngày
6 tháng 1 năm 1946 tiến hành cuộc Tổng tuyển cử bầu quốc
hội.Sau cuộc bầu cử quốc hội tiến hành bầu cử chính Phủ

Từ ngày mùng 6 tháng 3 năm 1946 hòa với Pháp để đuổi quân
Tưởng,ngày 28 tháng 2 năm 1946 hiệp ước Hoa Pháp được kí
kết,Pháp sẽ thay quân Tưởng rải rác ở miền Bắc.Hiệp ước Hoa
Pháp được kí kết đặt nhân dân ta dưới hai sự lựa chọn
+Nhân dân ta phải nhanh chóng đứng lên chống thực dân Pháp
+Quân ta chủ động đàm phán với quân Pháp để tranh thủ thời
gian để củng cố lực lượng
-Ta chọn phương án thứ 2 .Ngày mùng 6 thang 2 năm 1946
Chủ Tịch Hồ Chí Minh kí với Xanh Tơ Ri đại chính phủ Pháp
kí hiệp định Sơ Bộ.pháp công nhận Việt Nam là một quốc gia
tự do,ta đồng ý cho quân Pháp ra miền Bắc thay quân Tưởng.
-Với việc kí với Pháp hiệp định Sơ Bộ ngày mùng 6 tháng 3,ta
đã loại trừ được kẻ thù nguy hiểm nhất là 20 vạn Tưởng và tay
sai của chúng,k tốn một viên đạn nào.Tránh khỏi cuộc chiến
tranh bất lợi cho ta,cùng lúc phải chống nhiều kẻ thù mạnh và
tạo cho ta có thời gian hòa bình để chuẩn bị cho cuộc chiến
tranh lâu dài.Đồng thời cũng tỏ ra rõ thiện chí hòa bình để
tranh thủ sự ủng hộ của quân Pháp và Thế Giới.
-Tiếp đó ta kí với Pháp Tạm ước ngày 14 tháng 9 năm 1946
nhằm kéo dài thời gian hòa hoãn chuẩn bị cho cuộc kháng
chiến mà ta biết chắc là không thể tránh khỏi.
-Việc giải quyết những khó khăn trên chứng tỏ những chủ
trương chính sách của Đảng và Chủ Tịch Hồ Chí Minh là sáng
suốt,tài tình đưa cách mạng nước ta thoát khỏi tình thế “ngàn
cân treo sợi tóc” sẵn sàng bước vào cuộc đấu tranh lâu dài với
thực dân Pháp.
Câu 2 Những thận lơi khó khăn của nước Việt Nam Dân Chủ
Cộng Hòa trog những năm đầu tiên sau cách mạng tháng Tám
từ tháng 9 năm 1945 đến tháng 6 năm 1946 .
* Sau cách mạng tháng Tám ta có những thuận lợi sau;

nơi như Yên Bái,Vĩnh Yên,Móng Cái…vv.gây ra các vụ giết
người cướp của,tuyên truyền kích động quần chúng chống
chính quyền cách mạng.
Miền Nam:từ vĩ tuyến 16 trở vào hơn 1 vạn quân Anh cũng với
danh nghĩa là quân Đồng minh rải rác khắp mọi nơi.Quân Nhật
trắng trợn giúp thực dân Pháp xâm lược Nam Bộ ở nước
ta.Thực dân Pháp âm mưa xâm lược để khôi phục lại nền
thống trị ở Đông Dương.Hơn 60000 quân Nhật còn rải rác ở
nước ta đã tạo cho thực dân Pháp có cơ hội mở rộng phạm vi
chiếm đóng.
=>Tất cả những khó khăn trên đã đẩy đất nước ta vào tình thế
‘ngàn cân treo sợi tóc”
Câu 3 Tại sao thực dân Pháp thực hiện cuộc khai thác thuộc
địa ở Việt Nam sau chiến tranh thế giới lần thứ nhất.Nêu
chính sách khai thác thuộc địa ở Việt Nam.
-Sau chiến tranh thế giới thứ nhất,tuy Pháp là nước thắng trận
nhưng lại bị tàn phá nặng nề với hơn 1,4 người chết và bị
thương.Bị thiệt hại về của cải vật chất lên gần 200 tỉ ph
răng.Để nhanh chóng khôi phục địa vị của mình thực dân Pháp
đã tăng cường bóc lột nhân dân trong nước và đẩy mạnh cuộc
khai thác thuộc địa các nước Đông Dương trong đó có Việt
Nam năm 1919-1929 với quy mô lớn và tốc độ nhanh.
-Chính sách khai thác thuộc địa ở Việt Nam.
+Kinh tế;thực dân Pháp đã tập chung vốn vào các nghành chủ
chốt ở Việt Nam.
+Nông nghiệp;tập chung đầu tư nhiều nhất vào cao su,năm
1919 diện tích trồng cao su,cà phê ngày càng tăng nhanh,các
công ty cao su được xây dựng.
+Công nghiệp;Pháp tập chung vào khai thác mỏ ở (Quảng
Ninh),kẽm,thiếc…vv và dần mở rộng ra đầu tư các ngành công

Việt Nam cùng với văn hóa truyền thống,văn hóa tiến bộ,văn
hóa ngoại lai tồn tại xen cùng một lúc trong lòng xã hội Việt
Nam.
Câu 4 Từ Hội nghị Trung Ương lần thứ 6 (11/1939) đến Hội
Nghị Trung Ương lần thứ 8 Đảng ta đã đề ra và hoàn chỉnh chủ trương
chuyển hướng chủ đạo chiến lược,sách lược do cách mạng Việt Nam thời
kì 1939-1945 như thế nào.
Trước những chuyển biến của tình hình thế giới chiến tranh
thế giới bùng nổ và những chuyển biến trong nước phong
trào cách mạng phát triển mạnh mẽ vào tháng 11 năm
1939.Đảng ta họp Nghị Trung Ương lần thứ 6 tại Bà Rịa-
Hóc Môn Gia Định do đồng chí Nguyễn Văn Cừ chủ trì và
đề ra nhiệm vụ.
Nhiệm vụ đánh đổ đế quốc tay sai,giải phóng dân tộc Đông
Dương,đặt ra nhiệm vụ là giải phóng dân tộc lên hàng đầu.
Chủ trương tạm gác khẩu hiệu ruộng đất,tịch thu ruộng đất
của thực dân đế quốc và bọn địa chủ phản bội chia cho dân cày và
khẩu hiệu giảm tô cao lãi nặng.
Phương pháp đâu tranh hoạt động bí mật,bất hợp pháp
thành lập mặt trận phản đế Đông Dương với các hội phản đế để tập
hợp các lực lượng yêu nước.
Như vậy Hội Nghị Trung Ương lần thứ 6 đánh dấu sự chủ
đạo chiến lược,sách lược dặt ra nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng
đầu đưa nước ta bước vào thời kì trực tiếp vận động cứu nước.
Bước sang năm 1941 tình hình thế giới có sự chuyển biến
mau lẹ,chiến tranh thế giới bước sang giai đoạn hai,Hồng quân Liên
Xô đã tham chiến,Nguyễn Ái Quốc đã nhận định rằng;phần thắn sẽ
thuộc về Hồng quân Liên Xô,cho nên Nguyễn Ái Quốc quyết định về
nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng.
Mặt khác các phong trào phát triển mạnh mẽ,tiêu biểu

và hơn bao giờ hết thì nhân dân ta đã nhiều lần đứng lên đấu tranh chống
lại ách thống trị của Pháp Nhật tiêu biểu là khởi nghĩa Bắc Sơn tháng 9
năm 1940,khởi nghĩa Nam Kì vào tháng 11 năm 1940,Binh Biến Đô
Lương vào tháng 11 năm 1941.các cuộc đấu tranh diễn ra rất sôi nổi
nhưng do không có sự lãnh đạo tài tình và không có sự chuẩn bị lực
lượng nên các cuộc khởi nghĩa đều bị thất bại.
Trong hoàn cảnh này vào ngày mùng 8 tháng 1 năm 1941
Nguyễn Ái Quốc trở về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng.Người đã chủ
trì và họp Hội Nghị Trung Ương lần thứ 8 từ ngày mùng 10 đến ngày 19
tháng 5 năm 1941.Hội Nghị đã quyết định thành lập mặt trận Việt Minh
vào ngày 19 tháng 5 năm 1941.
b)Sự phát triển của mặt trận Việt Minh thang 5 năm 1941 đến
ngày tổng khởi nghĩa.
Cao Bằng là nơi được chọn làm thí điểm để xây dựng mặt trận
Việt Minh,và các hội cứu quốc lần lượt ra đời,các hội cứu quốc đã thu hút
đông đảo quần chúng tham gia,từ đó hình thành nên lực lượng chính trị
cho cách mạng.Như vậy Việt Minh là nơi hội tụ đoàn kết các dân tộc đồng
thời qua các hội cứu quốc này Việt Minh còn tuyên truyền chủ trương
đường lối chính sách của Đảng cho quần chúng,Việt Minh trở thành “Sợi
chỉ đỏ nối Đảng với quần chúng”
Năm 1942 trong 9 châu thì có 3 châu “hoàn toàn”dẫn tới sự ra
đời của ủy ban Việt Minh tỉnh Cao Bằng và ủy ban liên tỉnh Cao Bắc
Lạng,đây là chính quyền cách mạng đầu tiên của ta ở vùng căn cứ địa việc
xây dựng sở Việt Minh Cao Bắc Lạng đã tạo điều kiện cho việc xây dựng
lực lượng vũ trang.
Năm 1943 lập 19 ban xung phong Nam Tiến để liên lạc với
căn cứ địa Bắc Sơn,Võ Nhai và phát triển lực lượng xuống các tỉnh miền
xuôi cũng trong năm này Việt Minh đã thu hút giới văn nghệ sĩ và các
tầng lớp trên xã hội bằng cách thành lập Đảng dân chủ Việt Nam và hội
văn hóa cứu quốc Việt Nam chính sự kiện này đã làm cho lực lượng chính

với chính trị đã tạo nên sức mạnh tổng hợp để nổi dậy khởi nghĩa giành
chính quyền khi thời cơ đến.
Mặt trận Việt Minh còn làm tốt chức năng của chính quyền nhà
nước khi ta chưa giành được chính quyền như chuẩn bị lực lượng cho tổng
khởi nghĩa tổ chức và lãnh đạo tổng khởi nghĩa khi thời cơ đến.
Mặt trận Việt Minh là một sáng tạo của Đảng không những góp
phần quyết định vào thắng lợi của cách mạng tháng 8/1945.Mà còn để lại
nhiều bài học kinh nghiệm quý báu về công tác xây dựng mặt trận cho các
giai đoạn cách mạng về sau.
Câu 6 Chứng minh rằng từ 9/1939-8/1945 ĐCS Đông Dương
chuẩn bị đầy đủ trực tiếp cho sự thắng lợi của cách mạng 8/1945.Nêu ý
nghĩa của sự chuẩn bị này.
a)Sự chuẩn bị đầy đủ trực tiếp cho sự thắng lợi của cách mạng
tháng 8/1945.
Đầu 1939 chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ trong hoàn cảnh đó
vào tháng 11/1939 Đảng họp hội nghị Trung Ương lần thứ 6 tại Bà Điểm –
Hóoc Môn-Gia Định do Nguyễn Văn Cừ chỉ định .Hội Nghị đã kịp thời
chuyển hướng chỉ đạo chiến lược cách mạng tích cực chuẩn bị mọi mặt cho
tổng khởi nghĩa giành chính quyền sự chuẩn bị được thể hiện qua 5 mặt ;
+Chuẩn bị về đường lối cách mạng
+Chuẩn bị lực lượng chính trị cách mạng
+Chuẩn bị lực lượng vũ trang cách mạng
+Chuẩn bị căn cứ địa cách mạng
+Tập dược cho quần chúng đấu tranh.
*Chuẩn bị về đường lối cách mạng
Sự chuẩn bị này được thể hiện qua các nghị quyết của hội nghị
Trung Ương lần thứ 6 tháng 11/1939.Lần 7/1/1940,lần thứ 8 tháng 5/1941
trong đó các nghị quyết đều đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu
tạm gác khẩu hiệu “cách mạng ruộng đất”khẳng định chuẩn bị khởi nghĩa vũ
trang .Là nhiệm vụ trung tâm của toàn Đảng,toàn dân và hình thái của cuộc

định thống nhất cứu quốc quân và Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân
thành Việt Nam giải phóng quân.
*)Chuẩn bị căn cứ địa cách mạng.
11/1940 xây dựng Bắc Sơn –Võ Nhai thành căn cứ địa cách
mạng.
Năm 1941 xây dựng Cao Bằng thành căn cứ địa cách mạng .
Tháng 6/1945 hầu hết 6 tỉnh Cao-Bắc-Lạng,Hà-Tuyên-Thái,đc
giải phóng nên vào 4/6/1945 khu giải phóng Việt Bắc đc coi là căn cứ địa
lớn nhất cả nước là hình ảnh thu nhỏ của nước Việt Nam mới sau này.
*)Tập dược cho quần chúng đấu tranh
Cuộc khởi nghĩa Bắc Sơn 9/1940 khởi nghĩa Nam Kì 11/1940
Những hoạt động của hội cứu quốc quân và Việt Nam tuyên
truyền giải phóng quân .
Ý nghĩa:Là nhân tố quyết định dẫn đến sự thắng lợi của cách
mạng tháng 8/1945.
Câu 7 Nêu hoàn cảnh lịch sử và diễn biến của cuộc khởi nghĩa
từng phần từ tháng 3 đến tháng 8/1945
a)Hoàn cảnh lịch sử
Chủ nghĩa phát xít đứng trước nguy cơ bị thất bại hoàn toàn vì
hồng quân Liên Xô đang tiến đánh vào sào huyệt cuối cùng của phát xít Đức
Béc Lin .Một loạt các nước Châu Âu đc giải phóng ,quân Nhật ở Châu Á
Thái Bình Dương bị quân Đồng Minh giáng một đòn nặng nề .
Mâu thuẫn Nhật Pháp trở nên gay gắt vì quân Pháp theo phái Đrờ
Gôn đang chờ thời cơ để phản công quân Nhật .Trước tình hình này ngày
9/3/1945 Nhật đảo chính Pháp để độc chiếm Đông Dương chúng dựng lên
chính quyền tay sai Trần Trọng Kim tăng cường bóc lột nhân dân ta,đàn áp
dã man những người cách mạng.
Sau khi Nhật đảo chính Pháp vào 12/3/1945 Đảng ra chỉ thị Nhật-
Pháp bán nhau và hành động của chúng ta,chỉ thị khẳng định;
Cuộc đảo chính tạo nên sự khủng hoảng chính trị sâu sắc nhưng

Bước sang đầu tháng 8/1945 tình hình thế giới chuyển biến mau
lẹ nên Đảng và tổng bộ Việt Minh thành lập ủy ban khởi nghĩa chính thức
phát lệnh trong cả nước.
Câu 8:Hoàn cảnh lịch sử diễn biến của tổng khởi nghĩa của cách
mạng thang 8/1945 ,nguyên nhân,ý nghĩa lịch sử
a)Hoàn cảnh lịch sử
Đầu tháng 8/1945 quân Đồng Minh tấn công mạnh mẽ quân Nhật
ở châu Á Thái Bình Dương.Vào tháng 6 và ngày 9/8/1945 Mĩ ném 2 quả
bom nguyên tử xuống Hiroxima và Nagxaki,hủy diệt 2 thành phố này ,sau
khi tuyên chiến với Nhật một ngày thì Liên Xô tổng công kích đạo quân
quan Đông của Nhật ở Đông Bắc Trung Quốc.Trước sức tấn công mạnh mẽ
của quân Đồng Minh Nhật đầu hàng Đồng Minh không điều kiện
15/8/1945.Quân Nhật ở Đông Dương rêu rã chính phủ Trần Trọng Kim
hoang mang cực độ điều kiện khách quan .Thuận lợi cho tổng khởi nghĩa đã
đến.
Trước sự chuyển biến mau lẹ của Đảng và tổng bộ Việt Minh đã
lập tức thành lập ra ủy ban khởi nghĩa 13/8/1945.vào 23h cùng ngày quân
lệnh số 1 đc ban bố chính thức phát lệnh tổng khởi nghĩa trong toàn quốc
Từ ngày 14 đến 15/8/1945 Hội nghị toàn quốc của Đảng họp ở
Tân Trào (tuyên Quang) thông qua kế hoạch lãnh đạo toàn dân tổng khởi
nghĩa và quyết định những vấn đề đối nội và đối ngoại sau khi giành đc
chính quyền.
Từ ngày 16 đến 17/8/1945 Đại quốc dân đc triệu tập ở Tân
Trào ,ĐH tán thành chủ trương khởi nghĩa của Đảng cử ra ủy ban giải
phóng Việt Nam do HCM làm chủ tịch.
b) Diễn biến.
Do khí thế cách mạng đã sôi sục trong cả nước nên từ 14/8/1945
nhiều nơi ở Thanh-Nghệ-Tĩnh-Huế-Quảng Ngãi-Khánh Hòa.đã khởi nghĩa
cho dù lệnh tổng khởi nghĩa chưa về đến nơi tinh thần cách mạng trên có đc
là do các địa phương đó là biết vận dụng chỉ thị Nhật –Pháp bắn nhau và

Đường lối lãnh đạo của Đảng đúng đắn , đường lối này là sự áp
dụng sáng tạo của chủ nghĩa Mác Lên Nin vào hoàn cảnh cụ thể ở Việt Nam.
Sự chuẩn bị trong suốt 15 năm từ khi Đảng ra đời và rút ra nhiều
bài học kinh nghiệm từ các phong trào 1930-1931,1936-1939,1939-1945.
Sự đoàn kết cao độ của toàn Đảng,toàn quân,toàn dân ta,Đảng đã
chỉ đạo khởi nghĩa một cách linh hoạt chớp đc thời cơ để từ đó phát động
tổng khởi nghĩa chính quyền.
*Nguyên nhân khách quan
Chiến thắng của quân Liên Xô và quân Đồng Minh đã cổ vũ và
tạo thời cơ để nhân dân ta đứng lên tổng khởi
d)Ý nghĩa lịch sử
Mở ra một bước ngoặt lớn trong lịch sử dân tộc vì đã phá tan ách
nô lệ của Pháp Nhật lật đổ chế độ phong kiến lập ra nước VNDCCH.
Đánh dấu bước phát triển nhảy vọt của cách mạng VN mở đầu kỉ
nguyên mới của dân tộc và vận mệnh của mình.
Đưa Đảng CS Đông Dương thành một Đảng cầm quyền chuẩn bị
những điều kiện tiên quyết cho những thắng lợi tiếp theo.
Góp một phần vào chiến thắng chủ nghĩa phát xít,chọc thủng
khâu yếu nhất trong hệ thống thuộc địa đế quốc ảnh hưởng đến cách mạng
Lào và Cam Pu Chia.
Câu 9:Cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp trở lại xâm lược ở
Nam Bộ và Nam Trung Bộ từ 23/9/1945 đến trước ngày toàn quốc kháng
chiến diễn ra như thế nào?
a)Thực dân Pháp quay trở lại xâm lược Việt Nam.
Ngay sau khi Nhật đầu hàng Đông Minh không điều kiện ,chính
phủ Pháp đã quyết định thành lập đạo quân viễn chinh sang Đông Dương
dưới quyền chỉ huy của tướng Lơ Cơ Léc.
Ngày 2/9/1945 thực dân Pháp nấp trong nhà thờ lớn bắn vào cuộc
mít tinh chòa mừng ngày độc lập của nhân dân Sài Gòn,làm 47 người bị
chết.