ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP MÔN LỊCH SỬ
BÀI 3: TRUNG QUỐC
Nguyên nhân của cuộc cách mạng Tân Hợi
Nhân dân Trung Quốc mâu thuẫn với đế quốc và phong kiến
Ngòi nổ cách mạng là triều đình nhà Thanh trao quyền kinh doanh đường sắt cho các
nước đế quốc và bán rẻ quyền lợi dân tộc, phong tràoVũ Xương diễn ra sôi nổi
Nhân cơ hội đó Đồng Minh Hội phát động đấu tranh.
Diễn biến
10-10-1911. Đồng Minh Hội phát động khởi nghĩa ở Vũ Xương. Cuộc khởi nghĩa
thắng lợi nhanh chóng và lan rộng ra tất cả các tỉnh miền Nam và miền Trung Trung
Quốc.
29-12-1911. Tôn Trung Sơn được bầu làm Đại Tổng Thống lâm thời và tuyên bố
thành lập Trung Hoa Dân Quốc.
Trước sự thắng lợi của cách mạng thì giai cấp tư sản thương lượng với nhà Thanh
Vua Thanh thoái vị,Tôn Trung Sơn từ chức (2-1912)
6-3-1912. Viên Thế KHải tuyên thệ nhậm chức Đại Tổng Thống Trung Hoa Dân
Quốc
Ý nghĩa
Cuộc cách mạng Trung Hoa được xem là cuộc cách mạng tư sản, lật để cếh độ phong
kiến và mở cho chủ nghĩa tư bản phát triển
Ảnh hưởng đến phong trào giải phóng dân tộc ở Châu Á trong đó có Việt Nam
Đây là cuộc cách mạng không triệt để vì :
Không đụng chạm đến các nước đế quốc
Không đánh đuổi chế độ phong kiến đến cùng
Không giải quyết vấn đề ruộng đất cho nhân dân.
BÀI 6: CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ NHẤT(1914-1918)
Nguyên nhân của chiến tranh
Vào cuối thế kì XIX đầu thế kỉ XX, so sự phát triển không đồng đều về kinh tế chính
trị của các nước tư bản dẫn đến làm thay đổi sâu sắc so sánh lực lượng giữa các nước đế
quốc
Mâu thuẫn về vấn đề thuộc địa dẫn đến các cuộc chiến tranh đầu tiên

Đêm 24-10-1917, cách mạng bùng nổ và giành thắng lợi ở thủ đô Pê-tơ-rô-grát lật
đổ chính phủ lâm thời
Đầu năm 1918, cách mạng giành thắng lợi trên phạm vi cả nước cùng với sự thành
lập chính quyền Xô Viết các cấp từ trung ương tới địa phương
Ý nghĩa lịch sử của cuộc cách mạng tháng 10 Nga
Trong nước: cách mạng tháng 10 đã làm thay đổi hoàn toàn tình hình đất nước và số
phận của hàng triệu con người ở Nga. Một kỉ nguyên mới đã mở ra trong lịch sử nước
Nga: giai cấp công nhân, nhân dân lao động và các dân tộc được giải phóng khỏi ách áp
bức, bóc lột đứng lên làm chủ đất nước, vận mệnh của mình
Quốc tế:
• Làm thay đổi cục diện TG cổ vũ mạnh mẽ
• Để lại nhiều bài học quý báu cho phong trào cách mạng của giai cấp công nhân,
nhân dân lao động và các dân tộc bị áp bức
BÀI 10: LIÊN XÔ XÂY DỰNG CHỦ NGHĨA XÃ HỘI (1921-1941)
Hoàn cảnh ra đời của chính sách kinh tế mới:
Năm 1921, nước Nga Xô Viết bước vào thời kì hòa bình, xây dựng đất nước trong
hoàn cảnh hết sưc khó khăn
• Nền kinh tế bị tàn phá nghiêm trọng
• Kinh tế xã hội: bọn phản cách mạng điên cuồng chống phá mọi nơi
3-1921, V.I.Lênin cùng Đảng Bônsêvich Nga ban hành chính sách kinh tế mới trên
các lĩnh vực: Nông nghiệp, công nghiệp, thương nghiệp và tiền tệ
Nội dung:
Trong nông nghiệp, Nhà nước thay thế chế độ trưng thu lương thực thừa bằng thu
thuế lương thực. Thuế lương thực nộp bằng hiện vât. Sau khi nộp đủ thuế đã quy định từ
trước mùa gieo hạt, nông dân toàn quyền sử dụng số lương thực thừa và được tự do bán
ra thị trường.
Trong công nghiệp, Nhà nước tập trung khôi phục công nghiệp nặng, cho phép tư
nhân được thuê hoặc xây dựng những xí nghiệp loại nhỏ có sự kiểm soát của nhà nước ;
khuyến khích tư bản nước ngoài d0ầu tư,kinh doanh ở Nga. Nhà nước nắm các ngành
kinh tế chủ chốt như công nghiệp, giao thông vận tải, ngân hàng, ngoại thương. Nhà nước

Đây là cuộc khủng hoảng tr6àm trọng và kéo dài nhất trong lịch sử chủ nghĩa tư bản
Hậu quả:
Gây ra những hậu quả nghiêm trọng về chính trị, xã hội.
• Hàng chục triệu công nhân thất nghiệp
• Nhân dân mất ruộng đất sống trong cảnh nghèo đói túng quẩn
Nhiều cuộc đấu tranh, biểu tình, tuần hành diễn ra
Đe dọa nghiêm trọng sự tồn tại của chủ nghĩa tư bản
Các nước tư bản ra sức tìm lối thoát khỏi khủng hoảng và duy trì sự thống trị của giai
cấp tư sản
• Các nước Anh, Pháp, Mĩ tiến hành cải cách kinh tế chính trị
• Các nước Đức, Italia, Nhật Bản tìm lối thoát bằng những hình thức thống trị mới
và thiết lập chế độ độc tài phát xít
Vì sao sau khủng hoảng chủ nghĩa phát xít lên nắm quyền ở một số nước?
Vì giai cấp tư sản không đủ sức mạnh duy trì chế độ cộng hòa và đưa đất nước vượ
qua khủng hoảng ( kinh tế ). Chủ nghĩa quân phiệt ráo riết hoạt động đàn áp những người
thuộc Đảng dân chủ kêu gọi phục thù
Dần dần đưa chủ nghĩa phát xít lên nắm quyền ở các nước Đức, Italia, Nhật bản
BÀI 12: NƯỚC ĐỨC GIỮA HAI CUỘC CHIẾN TRANH THẾ GIỚI (1918 – 1939)
Những chính sách kinh tế của nước Đức trong những năm 1933 – 1939:
Sau khi lên nắm quyền Hít – le đã thiết lập nền chuyên chế độc tài công khai với
chính sánh đối nội phản động và đối ngoại thì hiếu chiến.
• Về chính trị: chính phủ Hít – le công khai đàn áp truy nã các Đảng phái dân chủ
đặc biệt là những người Đảng Cộng sản, ra lệnh hủy bỏ hiến pháp Vaima
• Về kinh tế: chính phủ Hít – le đẩy mạnh quân hữu hóa nền kinh tế nhằm phục vụ
các như cầu chiến tranh xâm lược. Năm 1938, sản lượng công nghiệp của Đức
tăng 28% so với trước khủng hoảng. Đứa đứng đầu châu Âu về thép và điện
• Về đối ngoại:
o Chính quyền Hít – le ráo riết đẩy mạng các hoạt động chuẩn bị chiến
tranh
o Năm 1935, ban hành lệnh tổng động viên thành lập quân đội thường trực