MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
TÓM LƯỢC
LỜI CẢM ƠN
Qua luận văn, tác giả nghiên cứu những nội dung lý luận liên quan đến QLNN nói chung và kinh
doanh mặt hàng đường ăn. Từ những lý luận nghiên cứu, tác giả đi tìm hiểu thực trạng công tác
QLNN đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa, từ những kết luận và phát hiện
qua nghiên cứu về những tồn tại và bất cập trong công tác QLNN tác giả đã đề xuất một số phương
hướng và giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với kinh doanh mặt hàng đường
ăn trên thị trường nội địa đến năm 2015 và tầm nhìn 2020 114
Tuy nhiên, do hạn chế về nguồn kinh phí, thời gian tìm hiểu và năng lực nghiên cứu nên đề tài không
thể tránh khỏi những thiếu sót và hạn chế. Tác giả rất mong nhận được sự góp ý của các thầy cô giáo,
các nhà khoa học cùng các đồng nghiệp, học viên để đề tài được hoàn thiện hơn 114
13) Thủ tướng Chính phủ (1999), Chỉ thị số 27/1999/CT-TTg ngày 23 tháng 9 năm 1999 về một số biện
pháp đẩy mạnh thực hiện chương trình mía đường, Hà Nội; 115
14) Thủ tướng Chính phủ (2004), Quyết định số 28/2004/QĐ-TTg ngày 04 tháng 3 năm 2004 về tổ chức
lại sản xuất và thực hiện một số giải pháp xử lý khó khăn đối với các nhà máy và công ty đường, Hà
Nội; 115
15) Thủ tướng Chính phủ (2010), Quyết định số 26/2007/QĐ-TTg phê duyệt quy hoạch phát triển mía
đường đến năm 2010 và định hướng đến năm 2020, Hà Nội; 116
22) Một số trang wed: 116
- http://vinasugar.vn; 116
- http://chinhphu.vn; 116
- http://vnexpress.net; 116
- http://vneconomy.vn 116
i
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
Viết tắt Tiếng anh Nghĩa tiếng việt
AFTA Asean free trade area
Khu mậu dịch tự do các nước Đông
Nam Á

Bảng 3.7. Đánh giá công tác ban hành các văn bản quy phạm pháp luật đối với
hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn Error: Reference source not found
Bảng 3.8. Đánh giá mức độ phù hợp công tác ban hành các VBQPPL về hoạt
động, kinh doanh đường ăn với điều kiện của từng giai đoạn, thời kỳ Error:
Reference source not found
Bảng 3.9. Thuế suất nhập khẩu đường ngoài hạn ngạch Error: Reference
source not found
Bảng 3.10. Thuế suất nhập khẩu đường của Việt Nam để thực hiện hiệp định
CEPT/AFTA giai đoạn 2006-2013 Error: Reference source not found
iii
Bảng 3 . 11 . Bảng tổng hợp so sánh các chỉ tiêu đạt được của cả nước Error:
Reference source not found
Bảng 3.12. Đánh giá về sự phối hợp của các cơ quan nhà nước trong việc
QLNN đối với hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn Error: Reference
source not found
Bảng 3.13. Đánh giá về mức độ tiến hành công tác kiểm tra, giám sát hoạt
động kinh doanh mặt hàng đường ăn Error: Reference source not found
Bảng 4.1. Thống kê và dự báo phát triển dân số Việt Nam đến năm 2020 Error:
Reference source not found
Bảng 4.2. Dự báo tăng trưởng GDP và GDP bình quân/người của Việt Nam
đến năm 2020 Error: Reference source not found
Bảng 4.3. Tổng hợp nhu cầu sử dụng đường 2011 theo ngành hàng sản xuất
Error: Reference source not found
Bảng 4.4. Dự báo nhu cầu tiêu thụ đường của Việt Nam tới năm 2020 Error:
Reference source not found
Bảng 4 . 5 . Kế hoạch sản xuất các nhà máy đường đến năm 2015 và năm 2020
Error: Reference source not found
iv
DANH MỤC SƠ ĐỒ HÌNH VẼ
Sơ đồ: 3.1. Sơ đồ hệ thống phân phối mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa.

Ngành mía đường Việt nam đã thực sự phát triển sau “Chương trình quốc gia
1 triệu tấn đường” ra đời vào năm 1995 với mục tiêu sản xuất 1 triệu tấn đường/năm
thay thế nhập khẩu. Từ đó tới nay, mục tiêu về sản lượng cơ bản đã hoàn thành,
song một nghịch lý đang tồn tại là ngành mía đường tuy có nhiều lợi thế về đất đai,
nguồn lực, khí hậu nhưng cung (từ 0,9 triệu tấn đến trên 1,2 triệu tấn) vẫn chưa đáp
ứng đủ cầu (dao động từ 1,2 – 1,3 triệu tấn) trong nước.
Mặt hàng đường là một trong những mặt hàng thiết yếu cần có sự quản lý,
điều tiết của nhà nước để đảm bảo cân đối cung – cầu. Các chính sách của nhà nước
để phát triển kinh doanh đường ăn trong thời gian qua đã phần nào phù hợp với quy
hoạch chuyển đổi cơ cấu nông nghiệp và kinh tế nông thôn theo hướng công nghiệp
hóa, hiện đại hóa. Nhà nước hỗ trợ một phần đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng giao
thông nhằm đảm bảo lưu thông đường ăn được thông suất; đầu tư thủy lợi vùng mía
tập trung đảm bảo nguồn cung nguyên liệu cho các nhà máy đường; nghiên cứu,
chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ, nhằm nâng cao năng suất, chất lượng,
hiệu quả sản xuất mía đường. Khuyến khích các thành phần kinh tế đầu tư phát triển
mía đường, đảm bảo cân đối, hài hòa lợi ích giữa nhà máy sản xuất đường với
người trồng mía, thương nhân và người tiêu dùng đường ăn, Vậy tại sao cần phải
QLNN về mặt hàng đường ăn?
Hàng năm Việt Nam vẫn phải nhập khẩu một lượng đường nhất định để đáp
ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước.
Giá đường trong nước chịu nhiều tác động từ giá đường thế giới, bên cạnh đó
vẫn còn hiện tượng các trung gian trong kênh phân phối, các thương nhân, nhà bán
buôn lớn đầu cơ, găm hàng gây lũng đoạn thị trường.
1
Chi phí cho vận chuyển, lưu thông đường ăn chưa đảm bảo tính kịp thời với
chi phí thấp. Đường kém chất lượng, không đảm bảo chất lượng do vận chuyển, bảo
quản không đúng quy trình vẫn được đưa ra thị trường bán tới tay người tiêu dùng.
Đường dự trữ, đường tồn kho cuối niên vụ chưa phản ánh đúng thực trạng
cung-cầu thị trường, mà chịu nhiều ảnh hưởng từ những tin đồn, thông tin sai lệch,
những dự báo không đúng làm ảnh hưởng tới quá trình lưu thông, chưa góp phần

cập tới vấn đề này.
- Tình hình ở Việt Nam
Cho đến nay ở trong nước chưa có một đề tài hay công trình nghiên cứu nào
trực tiếp về vấn đề quản lý nhà nước (QLNN) đối với mặt hàng đường ăn. Nhưng
đã có một số công trình nghiên cứu liên quan như sau:
- Đề tài nghiên cứu khoa học cấp bộ “Nghiên cứu đánh giá thực trạng và đề
xuất các giải pháp góp phần bình ổn thị trường đường Việt nam giai đoạn 2011-
2015” do Vụ Thị trường trong nước, Bộ Công thương thực hiện năm 2011. Đề tài
tập trung nghiên cứu về mặt lý luận đặc điểm thị trường đường; tình hình cung ứng,
nhu cầu tiêu thụ mặt hàng đường và diễn biến giá, các yếu tố ảnh hưởng đến giá
đường. Phân tích thực trạng, đánh giá tổng quan thị trường đường thế giới và Việt
Nam thời gian qua cũng như nêu kinh nghiệm một số nước trong việc bình ổn thị
trường đường để đề xuất bài học cho Việt Nam. Đề tài cũng phân tích chính sách
của nhà nước có tác động tới thị trường đường cũng như thực trạng tổ chức thực
hiện các chính sách này; xác định được những thành tựu đạt được, những hạn chế
và nguyên nhân, những vấn đề đặt ra cần giải quyết đối với thị trường đường tại
Việt Nam để đề xuất một số nhóm giải pháp góp phần bình ổn thị trường đường
trong nước giai đoạn 2011 – 2015.
- “Nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành mía đường Việt Nam trong quá
trình hội nhập kinh tế quốc tế”, Phùng Nguyệt Minh – Luận văn (2003), Trường Đại
học Ngoại thương. Luận văn đã nghiên cứu vấn đề lý luận về 3 mô hình đánh giá
năng lực cạnh tranh của ngành mía đường, kết hợp với những đánh giá về thực
trạng năng lực cạnh tranh của ngành mía đường, tác động của hội nhập kinh tế quốc
3
tế đến ngành mía đường để từ đó đưa ra các giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh
của ngành mía đường Việt nam trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế.
- “Đẩy mạnh hoạt động bán hàng đối với sản phẩm đường của công ty thực
phẩm miền Bắc – FINOXIM”, Phạm Hoài Nam – Luận văn (2000), Trường Đại học
Kinh tế Quốc dân. Luận văn nghiên cứu vấn đề lý luận về hoạt động bán hàng trong
kinh doanh thương mại, cùng với phân tích thực trạng hoạt động bán hàng đối với

trong đề tài nghiên cứu khoa học cấp bộ năm 2011 do Vụ thị trường trong nước –
Bộ công thương thực hiện về “Nghiên cứu đánh giá thực trạng và đề xuất các giải
pháp góp phấn bình ổn thị trường đường Việt nam giai đoạn 2011-2015”
- Luận văn sẽ tập trung vào khoảng trống cần giải quyết đó là:
+ Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến QLNN đối với kinh doanh mặt
hàng đường ăn và cụ thể là trên thị trường nội địa.
+ Vận dụng, sử dụng có hiệu quả các công cụ quản lý nhà nước đối với kinh
doanh mặt hàng đường ăn nhằm điều tiết cân đối cung cầu, bình ổn giá và đảm bảo
cho lưu thông mặt hàng này được diễn ra thông suất với chi phí thấp nhất.
1.4. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
* Mục tiêu nghiên cứu
- Mục tiêu tổng quát
Mục tiêu nghiên cứu là hoàn thiện công tác QLNN đối với kinh doanh mặt
hàng đường ăn trên thị trường nội địa.
- Mục tiêu cụ thể
Trên cơ sở nghiên cứu các vấn đề lý luận và khảo sát điều tra thực tiễn, luận
văn đã đưa ra một số phương hướng và giải pháp nhằm hoàn thiện công tác QLNN
đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa ở nước ta đến năm
2015, tầm nhìn 2020.
+ Đối với cơ quan QLNN cấp Trung ương: Hoàn thiện hệ thống văn bản quy
phạm pháp luật đối với hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn; tăng cường chỉ
đạo công tác thanh tra, kiểm tra đối với hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn;
5
nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các bộ, ngành trong quản lý kinh doanh mặt hàng
đường ăn.
+ Đối với cơ quan QLNN cấp địa phương: Hoàn thiện cơ chế, chính sách của
các tỉnh đối với hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn; tăng cường công tác đào
tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ quản lý hoạt động kinh doanh đường ăn; tăng cường
công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát của tỉnh đối với hoạt động kinh doanh mặt
hàng đường ăn; nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các sở, ban ngành trong công tác

- Những phương hướng và giải pháp nhằm giải quyết những vướng mắc trong
công tác QLNN đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa?
1.6. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
+ Đối tượng nghiên cứu:
Luận văn tập trung nghiên cứu về hoạt động QLNN đối với kinh doanh mặt
hàng đường ăn trên thị trường nội địa.
+ Phạm vi nghên cứu
- Về thời gian: từ năm 2007 đến tháng 05/2012, các phương hướng và giải
pháp đến năm 2015, tầm nhìn 2020.
- Về không gian: Hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn và hoạt động
QLNN về kinh doanh mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa.
- Phạm vi về nội dung nghiên cứu: QLNN đối với kinh doanh mặt hàng
đường ăn có nhiều nội dung.Tuy nhiên, một số nội dung đã được nhiều công trình
trước nghiên cứu, do giới hạn của một luận văn thạc sỹ và xuất phát từ những yêu
cầu cấp thiết hiện nay của công tác QLNN đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn.
Do vậy, đề tài chỉ tập trung nghiên cứu 4 nội dung: Ban hành các văn bản quy phạm
pháp luật và cơ chế chính sách đối với hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn; tổ
chức bộ máy quản lý nhà nước, phối hợp của các cơ quan nhà nước trong việc
QLNN đối với hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn; điều tiết lưu thông hàng
hóa và giá cả cung cầu thị trường; tổ chức quản lý và kiểm tra, giám sát hoạt động
kinh doanh mặt hàng đường ăn và tập trung chủ yếu vào công tác QLNN đối với
khâu lưu thông mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa.
7
1.7. Phương pháp nghiên cứu
Đề tài đã sử dụng kết hợp nhiều phương pháp nghiên cứu khác nhau để có
được những dữ liệu phản ánh một cách tổng hợp, khách quan và đa chiều về thực
trạng kinh doanh và QLNN đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn trên thị trường
nội địa.
- Phương pháp điều tra, phỏng vấn
Đây là phương pháp được sử dụng để thu thập số liệu sơ cấp về hoạt động

Để xử lý các kết quả điều tra, phỏng vấn, tác giả sử dụng các phương pháp
tổng hợp, phân tích, so sánh và thống kê.
- Phương pháp thống kê số liệu
Để thu thập, xử lý, phân tích thực trạng QLNN đối với hoạt động kinh doanh
đường ăn trên thị trường nội địa và có cơ sở đề xuất một số giải pháp hoàn thiện
QLNN đối với hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa, thì
việc tập hợp, hệ thống hóa, phân tích các tài liệu và dữ liệu thứ cấp là phương pháp
nghiên cứu chính. Các dữ liệu thứ cấp được tìm hiểu qua các báo cáo của ngành mía
đường, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Công Thương, website chuyên
ngành, các bài viết trên báo, tạp chí, các công trình nghiên cứu có liên quan trước, nhận
định của các chuyên gia
Ngoài các phương pháp trên luận văn còn sử dụng một số các phương pháp
khác để tiến hành nghiên cứu và phân tích về QLNN như phương pháp thống kê, so
sánh, khái quát hóa, mô hình hóa, phân tích dựa trên quan điểm duy vật biện chứng,
cách tiếp cận lịch sử, hệ thống và toàn diện để đưa ra các kết luận nghiên cứu có cơ sở
khoa học và thực tiễn.
1.8. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, lời cảm ơn, mục lục và các danh mục bảng biểu, kết cấu
luận văn gồm 4 chương:
Chương 1. Tổng quan nghiên cứu đề tài “Quản lý nhà nước đối với kinh doanh
mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa”
9
Chương 2. Một số lý luận cơ bản về quản lý nhà nước đối với kinh doanh mặt
hàng đường ăn trên thị trường nội địa ở nước ta hiện nay
Chương 3. Thực trạng quản lý nhà nước đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn
trên thị trường nội địa ở nước ta hiện nay
Chương 4. Phương hướng và giải pháp hoàn thiện công tác quản lý nhà nước
đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa trong thời gian tới
10
CHƯƠNG II. MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI

có nhiều loại tạp chất không tốt cho sức khỏe con người. Hiện đường sản xuất thủ
công chủ yếu phục vụ cho các cơ sở sản xuất bánh kẹo gia công và một phần dùng
trong đời sống hàng ngày của người tiêu dùng có thu nhập thấp hoặc ở vùng sâu,
vùng xa không thuận tiện cho việc đi lại, buôn bán…
Ngoài các loại đường trên, chúng ta còn biết đến đường hóa học (còn gọi là
chất ngọt được tổng hợp) - nó không có trong tự nhiên, thường có vị ngọt rất cao so
với đường kính Saccharose (đường tự nhiên được khai thác từ mía, củ cải đường).
Tuy nhiên, trong khuôn khổ nghiên cứu của đề tài sẽ không nhắc đến đường hóa
học mà chỉ đề cập đến đường được sản xuất từ mía (đường trắng RS và đường tinh
luyện RE) gọi chung là đường ăn.
- Kinh doanh đường ăn:
Theo Luật Doanh nghiệp năm 2005: “kinh doanh là việc thực hiện liên tục
một, một số hoặc tất cả các công đoạn của quá trình đầu tư, từ sản xuất đến tiêu
thụ sản phẩm hoặc cung ứng dịch vụ trên thị trường nhằm mục đích sinh lợi”.
Vậy kinh doanh đường ăn là việc thực hiện liên tục một hoặc một số hoặc tất
cả các công đoạn của quá trình đầu tư, từ sản xuất đến tiêu thụ mặt hàng đường ăn
trên thị trường nhằm mục đích sinh lợi.
- Đề tài tiếp cận với khái niệm thị trường nội địa: là nơi diễn ra các quan hệ
mua bán hàng hóa, dịch vụ giữa người bán và người mua bất kể là ở địa điểm, thời
gian nào trong phạm vi lãnh thổ của Việt Nam.
2.1.1.1. Đặc điểm của hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn trên thị trường nội địa
- Phụ thuộc vào yếu tố mùa vụ: Nguồn cung đường từ sản xuất trong nước phụ
thuộc vào nguồn nguyên liệu mía, sản xuất chỉ 6 tháng nhưng tiêu dùng cả năm.
Vậy để đảm bảo cân đối cung - cầu, đẩy nhanh quá trình tái sản xuất cũng như hoạt
động lưu thông mặt hàng này được thông suất, cần phải thực hiện tốt công tác dự
báo nhu cầu thị trường, tổ chức dự trữ hợp lý cùng với một phương thức kinh doanh
phù hợp.
12
- Thường xuyên chịu sự tác động của đường nhập khẩu và đường nhập lậu:
hàng năm Việt Nam là thị trường tiêu thụ 30 đến 50 nghìn tấn đường nhập lậu qua

nhà nước.
Thứ hai, tạo công ăn việc làm thường xuyên cho hàng triệu lao động trong lĩnh
vực trồng mía, phân phối, lưu thông đường ăn, góp phần thực hiện công cuộc xóa
đói giảm nghèo.
Thứ ba, hoạt động kinh doanh đường ăn phát triển, tạo điều kiện thuận lợi
cho các ngành sản xuất khác có nguyên liệu đầu vào là đường ăn như sản xuất bánh
kẹo, nước giải khát, công nhệ phẩm, phát triển, do có nguồn nguyên liệu đầu vào
ổn định, kịp thời và thuận lợi.
Thứ tư, đường là một trong những mặt hàng thiết yếu của cuộc sống, hoạt
động kinh doanh đường ổn định tạo nguồn cung đường ăn trong xã hội ổn định, từ
đó góp phần ổn định đời sống kinh tế xã hội của đất nước.
Thứ năm, góp phần tạo nên giá thành hợp lý cho một số sản phẩm được sản
xuất từ phế liệu của ngành sản xuất đường như giấy, cồn khô, anđehít
Tóm lại kinh doanh mặt hàng đường ăn có một vai trò quan trọng đối với nền
kinh tế cũng như đời sống của người dân. Phát triển hoạt động kinh doanh đường ăn
tạo hiệu ứng kéo và đẩy các ngành sản xuất, kinh doanh các mặt hàng khác phát
triển, không chỉ là bên lĩnh vực công thương mà còn kéo theo sự phát triển của nền
sản xuất nông nghiệp. Góp phần tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập và nâng cao
đời sống cho người dân.
2.1.2. Bản chất của quản lý nhà nước đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn
trên thị trường nội địa
Ở phần trên chúng ta đã có khái niệm về kinh doanh mặt hàng đường ăn trên
thị trường nội địa. Để hiểu rõ bản chất của QLNN đối với kinh doanh mặt hàng này
trước hết chúng ta đi tìm hiểu khái niệm về quản lý nhà nước.
Quản lý là quá trình tác động của chủ thể đến khách thể hay đối tượng quản
lý nhằm đạt mục tiêu trong điều kiện môi trường nhất định.
14
QLNN theo nghĩa rộng được hiểu là hoạt động tổ chức, điều hành của cả bộ
máy nhà nước nghĩa là bao hàm cả sự tác động, tổ chức của quyền lực nhà nước
trên các phương diện lập pháp, hành pháp và tư pháp. Theo cách hiểu này quản lý

Mỗi doanh nghiệp kinh doanh mặt hàng đường ăn hoạt động trên thị trường
đều xây dựng cho mình những mục tiêu và hướng đi riêng. Bởi vậy cơ quan QLNN
với vai trò định hướng, hướng dẫn hoạt động của các chủ thể kinh doanh đường ăn
nhằm cân đối, hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp, người tiêu dùng và xã hội cũng
như hướng tới phát triển bền vững thông qua các chiến lược, quy hoạch, các chương
trình mục tiêu, các dự án, kế hoạch và chính sách của nhà nước về thương mại và
phát triển ngành mía đường.
- Thứ hai, vai trò tạo lập môi trường thương mại và cạnh tranh
Mọi doanh nghiệp đều hoạt động trong một môi trường kinh tế, xã hội nhất
định và môi trường này sẽ là nhân tố quan trọng ảnh hưởng tới sự thành công hay
thất bại của doanh nghiệp. Một môi trường kinh doanh tốt và sự cạnh tranh lành
mạnh sẽ giúp doanh nghiệp bước nhanh hơn tới con đường thành công và ngược lại.
“Thương trường như chiến trường” – trong nền kinh tế thị trường tự do ngày nay,
cạnh tranh ngày càng gay gắt. Nếu để các doanh nghiệp tự do hoạt động thì vì lợi
ích của cá nhân mà các doanh nghiệp có thể có những hành động ảnh hưởng tới lợi
ích của các doanh nghiệp trong ngành và cộng đồng. Vì vậy, để tạo lập môi trường
kinh doanh và cạnh tranh lành mạnh giúp các doanh nghiệp kinh doanh mặt hàng
đường ăn có một sân chơi bình đẳng, cạnh tranh lành mạnh thì cần có sự quản lý
của nhà nước.
Môi trường kinh doanh và cạnh tranh phụ thuộc rất nhiều vào các chính sách,
luật pháp và thủ tục hành chính của nhà nước. Nó đòi hỏi phải có sự chính xác trong
quá trình phổ biến thông tin về các kế hoạch, quy hoạch, chính sách pháp luật của
nhà nước; đòi hỏi phải có sự bình đẳng trong quy định chính sách của nhà nước đối
với các doanh nghiệp; sự nhanh chóng, minh bạch, đồng bộ, nhất quán trong các thủ
tục hành chính Khi đó, các quan hệ thương mại được khai thông, sự giao lưu hàng
hóa được thông thoáng, giúp tạo lập và cải thiện môi trường kinh doanh mặt hàng
đường ăn cho các doanh nghiệp.
Nhà nước vừa là người ban hành các chính sách, quy định, vừa là người chịu
trách nhiệm tổ chức thực hiện nhằm đưa chúng vào thực tiễn hoạt động của các
16

17
bức vận hành tốt sẽ giúp giảm thấp chi phí vận hành kinh doanh và hoạt động thị
trường sẽ hiệu quả hơn, giảm bớt các tranh chấp thương mại.
- Thứ tư, điều tiết các quan hệ thị trường và các hoạt động kinh doanh
Mục tiêu chiếm lĩnh thị phần và lợi nhuận đã khiến cho các quan hệ thị
trường, các hoạt động trao đổi luôn có xu hướng mất cân đối. Do vậy, nhà nước
phải điều tiết các hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn của các doanh nghiệp
nhằm đảm bảo cân đối và đem lại hiệu quả trên tổng thể thị trường.
Nhà nước một mặt hướng dẫn, khuyến khích các doanh nghiệp hoạt động
theo định hướng thông qua các chiến lược, quy hoạch, các chương trình dự án và kế
hoạch vĩ mô của ngành đã vạch ra. Mặt khác, nhà nước phải điều tiết thị trường khi
cần thiết để đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô, duy trì sức mạnh nền tài chính quốc gia,
giữa vững sức mua của tiền tệ, đảm bảo lợi ích cho cả người kinh doanh mặt hàng
đường ăn và người tiêu dùng.
Để có thể điều tiết thị trường, xử lý mâu thuẫn trong kinh doanh, nhà nước
có thể sử dụng nhiều công cụ khác nhau như thuế và các ông cụ phi thuế quan. Bên
cạnh đó, trong nhiều trường hợp, để điều tiết thị trường nhà nước sử dụng đến thực
lực kinh tế của mình điều hòa cung – cầu, ổn định giá cả, nâng cao sức mua xã hội.
Các biện pháp hành chính, các công cụ mang tính kỹ thuật khác cũng có thể được
sử dụng để tác động vào thị trường và các quan hệ trao đổi.
- Thứ năm, vai trò giám sát, kiểm tra thực hiện các mục tiêu phát triển của ngành
Thực hiện QLNN đối với kinh doanh mặt hàng đường ăn để đảm bảo các
doanh nghiệp có hướng đi đúng đắn phù hợp với định hướng mục tiêu phát triển
kinh tế - xã hội chung của đất nước. Thông qua thực hiện chức năng quản lý, nhà
nước sẽ giám sát, kiểm tra và phát hiện những biểu hiện sai lệch, những mâu thuẫn
bất hợp lý trong quá trình thực hiện mục tiêu để từ đó đưa ra giải pháp điều chỉnh
phù hợp. Để thực hiện chức năng này, nhà nước có một hệ thống cơ quan làm
nhiệm vụ kiểm soát kết hợp với các hệ thống khác của quản lý như thông tin, hoạch
định, kiểm toán, thanh tra
Việc giám sát, kiểm tra các doanh nghiệp thực hiện các mục tiêu của ngành

doanh mặt hàng đường ăn từ Trung ương đến địa phương.
* Điều tiết hoạt động kinh doanh mặt hàng đường ăn chủ yếu bằng biện
pháp kinh tế
19