Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
–––––––––––––––––––––––

TÔ NGỌC LƢƠNG TỔ CHỨC TỰ HỌC CHO HỌC VIÊN
TRUNG TÂM GIÁO DỤC THƢỜNG XUYÊN
BẢO LẠC TỈNH CAO BẰNG LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC


THÁI NGUYÊN - 2013

i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan: Bản luận văn tốt nghiệp này là công trình nghiên
cứu thực sự của cá nhân tôi, đƣợc thực hiện trên cơ sở lí thuyết và nghiên
cứu khảo sát tình hình thực tế dƣới sự hƣớng dẫn khoa học của PGS, TS
Phạm Hồng Quang. Các số liệu, mô hình và kết quả trong luận văn là trung
thực và chƣa từng đƣợc công bố dƣới bất kì hình thức nào trƣớc khi trình
bày, bảo vệ và công nhận bởi Hội đồng bảo vệ Luận văn Đại học Sƣ phạm -
Đại học Thái Nguyên.
Tôi xin khẳng định về sự trung thực của lời cam kết trên.
Thái Nguyên, tháng 8 năm 2014
Tác giả Tô Ngọc Lƣơng

ii
LỜI CẢM ƠN
Lời đầu tiên, em xin trân trọng cảm ơn các thầy giáo, cô giáo khoa Tâm
lý - Giáo dục trƣờng Đại học sƣ phạm - Đại học Thái Nguyên đã tận tình giảng
dạy, giúp đỡ và chỉ dẫn em trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu.
Đặc biệt em xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành sâu sắc tới PGS, TS

2. Mục đích nghiên cứu 2
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu 2
4. Nhiệm vụ nghiên cứu 2
5. Giả thuyết khoa học 3
6. Giới hạn phạm vi nghiên cứu 3
7. Phƣơng pháp nghiên cứu 3
8. Cấu trúc luận văn 4
Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 5
1.1. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu 5
1.1.1. Vấn đề tự học và tổ chức tự học trong các nghiên cứu ở nƣớc ngoài 5
1.1.2. Một số nghiên cứu ở nƣớc ta về tự học và tổ chức tự học 7
1.2. Những khái niệm cơ bản của đề tài 8
1.2.1. Hoạt động tự học 8
1.2.1.1. Khái niệm hoạt động học 8
1.2.1.2. Khái niệm tự học 8
1.2.1.3. Bản chất, đặc điểm tự học 11
1.2.2. Tổ chức dạy học 13
1.2.2.1. Khái niệm" tổ chức" 13
1.2.2.2. Ngƣời giáo viên trong quá trình tổ chức tự học cho học viên 14

iv
1.3. Đặc trƣng tổ chức tự học của học viên trung tâm GDTX 15
1.4. Nội dung tổ chức tự học của học viên 16
1.4.1. Xây dựng kế hoạch tự học của học viên 17
1.4.2. Sắp xếp thời gian, địa điểm tự học của học viên 18
1.4.3. Đánh giá chất lƣợng tự học tập của học viên 19
1.4.4. Giáo dục ý thức, trách nhiệm của giáo viên trong tổ chức tự học. 21
1.4.5. Kiểm tra, đánh giá kết quả tự học của học viên 23
TIỂU KẾT CHƢƠNG 1 25
Chƣơng 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TỰ HỌC Ở TRUNG TÂM

TIỂU KẾT CHƢƠNG 2 50
Chƣơng 3: CÁC BIỆN PHÁP TỔ CHỨC TỰ HỌC CHO HỌC VIÊN
TRUNG TÂM GDTX BẢO LẠC TỈNH CAO BẰNG 52
3.1. Một số nguyên tắc đề xuất các biện pháp tổ chức tự học cho học viên
trung tâm GDTX Bảo Lạc, Cao Bằng 52
3.2. Các biện pháp tổ chức tự học 54
3.3. Thăm dò sự nhận thức về tính cần thiết, tính khả thi của các biện pháp 72
3.4. Mối liên hệ giữa các biện pháp 74
TIỂU KẾT CHƢƠNG 3 75
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 76
1. Kết luận 76
2. Khuyến nghị 77
TÀI LIỆU THAM KHẢO 80
PHẦN PHỤ LỤC
iv
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

1 - GDTX (Giáo dục thƣờng xuyên).
2 - Sở GD&ĐT (Sở Giáo dục và Đào tạo). v
DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1. Xếp loại học lực, hạnh kiểm của học viên 34
Bảng 2.2. Nhận thức của học viên về hoạt động tự học 39
Bảng 2.3. Vai trò của học viên về hoạt động tự học 49

tâm của hoạt động dạy học; từ những phƣơng pháp dạy học truyền thống sang
phƣơng pháp vừa học vừa nghiên cứu. Do đó, tổ chức hoạt động tự học cho học
viên đã trở thành một nội dung quan trọng trong nhà trƣờng, nếu đƣợc thực
hiện tốt sẽ góp phần nâng cao chất lƣợng dạy học ở trung tâm GDTX .
Vì vậy, trong quá trình học tập đòi hỏi học viên phải thật sự tự giác, tích
cực, chủ động, năng động sáng tạo để có thể lĩnh hội đƣợc những tri thức khoa
học qua đó rèn luyện kĩ năng, kĩ xảo tƣơng ứng. Để đạt đƣợc những yêu cầu đó
đòi hỏi học viên phải có khả năng tự học, tự rèn luyện cao.

2
Thực tế việc dạy học trong các nhà trƣờng nói chung và trung tâm
GDTX Bảo Lạc nói riêng còn nhiều điểm tồn tại, việc dạy học chủ yếu nhằm
cung cấp một khối lƣợng kiến thức xác định trong các giờ lên lớp, chƣa có sự
quan tâm đúng mức đến việc tổ chức hoạt động tự học cho học viên, chƣa thực
sự quan tâm đến việc rèn luyện hệ thống kĩ năng tự học cho học viên.
Trong lý luận dạy học, tổ chức hoạt động tự học cho học viên đƣợc coi là
một hình thức tổ chức dạy học ở trung tâm GDTX, việc tìm kiếm các biện pháp
tổ chức hoạt động tự học cho học viên đã trở thành một yêu cầu cấp bách trong
các nhà trƣờng nói chung và trong trung tâm GDTX nói riêng.
Xuất phát từ những cơ sở lý luận và thực tiễn trên, tác giả đã chọn đề tài
nghiên cứu: “Tổ chức tự học cho học viên trung tâm giáo dục thường xuyên
Bảo Lạc tỉnh Cao Bằng”.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận giáo dục đào tạo và thực tiễn quản lý của
Nhà trƣờng, làm rõ và đề xuất một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu
quả hoạt động tự học của học viên khi áp dụng phƣơng thức dạy học ở Trung
tâm GDTX Bảo Lạc, từ đó góp phân nâng cao nhận thức về công tác quản lý
hoạt động tự học trong môi trƣờng giáo dục thƣờng xuyên.
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
Khách thể nghiên cứu. Hoạt động tự học của học viên trong độ tuổi (từ

- Trên cơ sở phân tích đánh giá thực trạng, tác giả đề xuất các biện pháp tổ
chức nâng cao hiệu quả hoạt động tự học của học viên trung tâm GDTX Bảo Lạc
nhằm nâng cao chất lƣợng dạy học văn hóa bậc THPT trong giai đoạn hiện nay.
7. Phƣơng pháp nghiên cứu
Để đạt đƣợc mục đích nghiên cứu của luận văn, tác giả sử dụng kết hợp
nhiều phƣơng pháp nghiên cứu trong lĩnh vực khoa học xã hội, trên cơ sở thế
giới quan khoa học của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch
sử. Các phƣơng pháp nghiên cứu cơ bản đƣợc áp dụng gồm:

4
7.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
- Nghiên cứu, phân tích tổng hợp những dữ liệu nhƣ: dữ liệu về giáo dục
học, tâm lý học, lý luận về quản lý giáo dục, các văn bản nghiên cứu về về tâm
lý lứa tuổi của học viên trong độ tuổi (từ 15 đến 21 tuổi).
- Phƣơng pháp phân tích, tổng hợp, khái quát hoá, hệ thống hoá các tài
liệu lý luận về hoạt động tự học của học viên.
- Phƣơng pháp lịch sử: Nghiên cứu lịch sử của vấn đề tự học của học
viên, phát hiện và khai thác những khía cạnh mà các công trình nghiên cứu
trƣớc đây đã đề cập tới vấn đề về tự học và tổ chức tự học, làm cơ sở cho việc
tiến hành các hoạt động nghiên cứu tiếp theo.
7.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phƣơng pháp quan sát hoạt động tự học của học viên trung tâm GDTX
Bảo Lạc trong mối quan hệ với hoạt động dạy học.
- Phƣơng pháp điều tra bằng ankét về thực trạng tự học của học viên
trung tâm GDTX trong giai đoạn hiện nay.
- Phƣơng pháp khảo nghiệm khoa học: Tiến hành khảo nghiệm các biện
pháp tổ chức tự học ở trên lớp .
7.3. Nhóm các phương pháp xử lý số liệu
Sử dụng các công thức toán học nhƣ trung bình cộng, thống kê và phân
tích số liệu về thực trạng tự học của học viên trung tâm GDTX Bảo Lạc.

1.1.1. Vấn đề tự học và tổ chức tự học trong các nghiên cứu ở nước ngoài
Tìm hiểu các công trình nghiên cứu liên quan đến việc tổ chức tự học
và hoạt động tự học trên thế giới, chúng tôi có một số nhận định, đánh giá
nhƣ sau: Tự học, tổ chức hoạt động tự học không phải là đề tài mới mẻ, chƣa
có ai nghiên cứu mà tổ chức tự học là một vấn đề đã đƣợc nhiều nhà giáo
dục học, nhiều nhà nghiên cứu trên thế giới đã quan tâm đến dƣới các góc độ
khác nhau: phát huy tính tích cực, tính độc lập, tính tự giác, tính sáng tạo của
ngƣời học nhƣ các nhà khoa học giáo dục Xôcơrat, Khổng Tử, Cômenxki,
Đixtecvec, Usinxki.

6
Có thể nói, ngay từ đầu thế kỉ XX vấn đề tự học trong nhà trƣờng ở các bậc
học khác nhau đã đƣợc rất nhiều các tác giả quan tâm dƣới góc độ phƣơng pháp
dạy và phƣơng pháp học. Vấn đề này cho đến nay vẫn tiếp tục đƣợc nghiên cứu.
Cuối thế kỉ XX ảnh hƣởng của sự phát triển khoa học kĩ thuật, đặc biệt là
ảnh hƣởng của cuộc cách mạng công nghệ, phần lớn các nhà giáo dục học đã
nghiên cứu tự học theo hai hƣớng chính: Hƣớng thứ nhất nghiên cứu áp dụng
công nghệ dạy học, nhằm thay đổi vị trí của thầy và trò trong quá trình dạy học,
từ chuyên gia về việc dạy, giáo viên phải chuyển sang chuyên gia về việc học
của ngƣời học; Hƣớng thứ hai là dạy học phân hoá, dạy học tiến hành theo nhịp
độ cá nhân ngƣời học để đạt tới năng suất và hiệu quả cao nhất trong việc học,
dạy học cần phải đƣợc tổ chức hƣớng vào ngƣời học. Tiêu biểu cho các hƣớng
nghiên cứu trên là Raja Roy Singh. Ông đã nghiên cứu vai trò của năng lực tự
học trong việc học tập thƣờng xuyên và học tập suốt đời, đề cao vai trò chuyên
gia cố vấn của ngƣời thầy trong việc học tập thƣờng xuyên, học tập suốt đời,
trong việc hình thành phát triển năng lực tự học của ngƣời học.
Năm 1986 Sharma và R. Ahmed đã nghiên cứu hoạt động tự học nhƣ là
một hình thức tổ chức dạy học bằng cách dạy phƣơng pháp cho ngƣời học.
Theo tác giả, ngƣời ta có thể dạy phƣơng pháp cho học viên bằng nhiều hình
thức khác nhau tuỳ theo điều kiện, hoàn cảnh, tuỳ theo tính chất đặc thù môn

thức tự học là hƣớng vào ngƣời học, tất cả vì ngƣời học, ngƣời học là trung tâm
của hoạt động dạy học.
Phƣơng pháp giáo dục theo hình thức tự học tạo ra sự thay đổi lớn về
nhận thức, về phƣơng pháp, về thói quen dạy học của thầy cô giáo và hoạt động
học của học viên. Đối với hình thức giáo dục này thì thời gian giờ giảng trên
lớp sẽ giảm hơn, đồng thời sẽ tăng thời gian tự học, tự nghiên cứu của học viên
nhiều hơn. Vì vậy, khi áp dụng giáo dục theo hình thức tự học thì việc tự học,
tự nghiên cứu của học viên có vai trò hết sức quan trọng, mang tính quyết định
hiệu quả chất lƣợng giáo dục đào tạo. Trung tâm GDTX Bảo Lạc đang triển
khai, tổ chức thực hiện và hƣớng dẫn cho học viên biết cách tự học, tự nghiên

8
cứu ngoài giờ học trên lớp góp phần nâng cao chất lƣợng dạy học ở trung tâm
GDTX Bảo Lạc ngày một chuyển biến tích cực. Có thể thấy, trong nhiều tài
liệu nghiên cứu về hoạt động tự học, các nhà nghiên cứu đều khẳng định tự học
không phải là một đề tài mới lạ. Tuy nhiên, việc nghiên cứu hoạt động tự học
trong nhà trƣờng nhất là đối với trung tâm GDTX vẫn còn là vấn đề mới lạ. Vì
vậy, trong luận văn này tác giả tập trung vào việc xây dựng biện pháp tổ chức
tự học tự học cho học viên tại trung tâm GDTX Bảo Lạc nhằm nâng cao hiệu
quả hoạt động tự học, nâng cao chất lƣợng giáo dục đào tạo của trung tâm
GDTX Bảo Lạc ngày một tốt hơn.
1.2. Những khái niệm cơ bản của đề tài
Để xác định rõ cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu, chúng tôi sẽ tìm
hiểu nội dung của một số khái niệm có liên quan đến đề tài.
1.2.1. Hoạt động tự học
1.2.1.1. Khái niệm hoạt động học
Học là quá trình con ngƣời lĩnh hội những kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo và
những phƣơng thức hành vi mới, do vậy, ta thấy học chính là hoạt động nhằm
tạo ra sự thay đổi kinh nghiệm của ngƣời học một cách bền vững. Để lĩnh hội
đƣợc những kinh nghiệm xã hội, con ngƣời có nhiều cách thức chiếm lĩnh khác

chất lƣợng tiếp thu hệ thống tri thức kỹ năng, kỹ xảo cũng nhƣ quá trình phát
triển năng lực sáng tạo của ngƣời học.
Đối với học viên của trung tâm GDTX ở miền núi, tự học có ý nghĩa to
lớn, luyện tập cho các em thói quen lao động trí óc, rèn luyện phẩm chất tự giác,
tự giáo dục trong môi trƣờng học tập và trong hoạt động thực tiễn sau này. Tuy
nhiên học viên của trung tâm GDTX, do nhiều điều kiện chủ quan và khách quan
khác nhau, khái niệm tự học còn mơ hồ, nếu có cũng chỉ thông qua sợi dây ràng
buộc từ phía giáo viên nhƣ yêu cầu làm bài tập về nhà, học bài, ôn bài cũ
Trong phạm vi của đề tài này, chúng ta chỉ xem xét các ví dụ liên quan
đến vấn đề tích cực hóa hoạt động nhận thức của học viên. Các thực nghiệm
của Páp- Lốp và Skinner đƣợc tóm lƣợc dƣới đây, phần nào sẽ làm sáng tỏ một

10
số vấn đề tổ chức dạy học tích cực, đồng thời sẽ là những gợi mở để các nhà sƣ
phạm suy nghĩ về vẫn đề dạy học.
Trong các tài liệu ở trƣờng phổ thông, chung ta đều biết rõ ví dụ về
thuyết phản xạ có điều kiện. Trong thực nghiệm của Páp-Lốp, thức ăn có vai
trò kích thích không điều kiện, đèn sáng khi cho con vật ăn đƣợc lặp lại nhiều
lần đã tạo thành phản xạ có điều kiện. Từ thí nghiệm của Páp-Lốp, đã cho thấy:
Hoạt động dạy thực chất là thành lập những phản xạ có điều kiện, hình thành
những kinh nghiệm hành động. Học là hình thành những phản xạ trả lời mới
chƣa có trong vốn phản xạ không điều kiện đƣợc di truyền. Nội dung dạy là áp
đặt, do ngƣời dạy quyết định. Cách dạy nhƣ vậy có ƣu điểm là tiết kiệm, hiệu
suất lý thuyết cao và dẽ dàng. Tuy nhiên, cách dạy nhự vậy có nhiều hạn chế đó
là: ngƣời học ít đƣợc quan tâm; kết quả phát triển ngƣời học không đạt đƣợc.
Ngoài ra còn nhiều hạn chế khác: áp đặt cho ngƣời học và sự phản hồi qua
kiểm tra, đánh giá (một lƣợng kiến thức ít hơn khối lƣợng ngƣời thầy bỏ ra)
hoặc nếu dạy theo kiểu chủ yếu là đọc- chép- tái hiện, khi giáo viên ra đề thi
chỉ cần hơi khác vẫn đề một chút, lập tức sẽ nhận đƣợc kiến thức cũ, không liên
quan đến yêu cầu của đề, nếu có thì chỉ thay đổi chút ít. Thậm chí có hiện

học, có tác dụng bổ sung và tiếp tục hoàn thiện chất lƣợng của việc dạy học. Tự
học cũng có nghĩa là tự tìm lấy những kiến thức với những cách thức phƣơng
pháp phù hợp với hoàn cảnh, điều kiện cụ thể của từng ngƣời, nhằm mục đích
đáp ứng, thỏa mãn nhu cầu mở rộng hiểu biết, hoàn thiện nâng cao năng lực
của mỗi ngƣời.
1.2.1.3. Bản chất, đặc điểm tự học
Trong thực tế, ngƣời ta có thể có nhiều cách học khác nhau: Học một cách
ngẫu nhiên. Qua kiểu học này, nó đƣa lại cho ngƣời học những tri thức tiền khoa
học, những năng lực thực tiễn trực tiếp, do kinh nghiệm hàng ngày mang lại.
Cách học thứ hai là học có chủ định, là việc học diễn ra theo phƣơng
thức đặc thù ở nhà trƣờng, qua đó hình thành ở ngƣời học những tri thức khoa

12
học, những năng lực mới phù hợp với đòi hỏi của thực tiễn nghĩa là nhằm lĩnh
hội các tri thức mới, kĩ năng, kĩ xảo mới trong nhà trƣờng.
Nhƣ vậy, hoạt động học là hoạt động của ngƣời học nhằm tổ chức các
điều kiện bên trong và bên ngoài đảm bảo cho việc lĩnh hội tri thức, kĩ năng, kĩ
xảo có hiệu quả. Nghiên cứu hoạt động tự học với tƣ cách là một hình thức tổ
chức dạy học ở Trung tâm GDTX Bảo Lạc dựa trên quan điểm tiếp cận công
nghệ dạy học và tiếp cận hoạt động, theo Lê Khánh Bằng: Học - về bản chất là
quá trình tiếp thu và xử lý thông tin bằng các hành động trí tuệ và chân tay, dựa
vào vốn sinh học và vốn đạt đƣợc của cá nhân, từ đó mà có đƣợc tri thức, kĩ
năng, thái độ mới [2, tr8].
Từ quan niệm trên chúng tôi có thể đi đến khái niệm về tự học nhƣ sau:
Tự Học là quá trình người học tự giác, tích cực, độc lập tiếp thu tri thức, kinh
nghiệm từ môi trường xung quanh bằng các thao tác trí tuệ và chân tay nhằm
hình thành cấu trúc tâm lý mới để biến đổi nhân cách của mình theo hướng
ngày càng hoàn thiện, và dù trong tình huống nào thì trong bản thân sự học
cũng hàm chứa sự tự học.
Bản chất của tự học là quá trình chủ thể ngƣời học cá nhân hoá việc học

1.2.2.1. Khái niệm" tổ chức"
Theo định nghĩa của I.P Ratrencô:" Tổ chức học tập là một quá trình
thực hiện những biện pháp có cơ sở khoa học nhằm đảm bảo hiệu suất cao
nhất của quá trình học tập với điều kiện sử dụng hợp lý thời gian, sức lực và
phương tiện của giáo viên và học sinh"
Từ quan niệm của các tác giả trong nƣớc và ngoài nƣớc về hoạt động dạy
học và tổ chức học tập, chúng tôi xác định: Mục đích cơ bản của của tổ chức
dạy học chính là tổ chức tự học, nâng cao năng lực văn hóa khoa học cho học
viên, rèn luyện kỹ năng tự tổ chức học tập. Điều này cho thấy vai trò định
hƣớng sƣ phạm của lực lƣợng giáo dục chính là tổ chức, sắp xếp, tạo điều kiện
cho ngƣời học

14
Từ thực tiễn dạy học, chúng ta cũng nhận thấy rằng: Trong các khâu của
quá trình dạy học, ngƣời giáo viên có trách nhiệm cao, có chuyên môn tốt sẽ
đảm bảo đƣợc chất lƣợng từ khâu đầu vào, quá trình dạy học và đánh giá. Việc
học viên học thế nào, có chịu khó hay không, có tự giác làm bài, có ham học
hay không, phần lớn phụ thuộc vào cách dạy của giáo viên. Nhƣ vậy, với vai
trò tổ chức dạy học cho học viên, ngƣời giáo viên sẽ tự thiết lập đƣợc các hình
thức tổ chức dạy học có hiệu quả và chất lƣợng trong quá trình hình thành và
phát triển nhân cách con ngƣời.
Trong dạy học, tổ chức hoạt động tự học là một công việc rất cần thiết,
ảnh hƣởng tới chất lƣợng và hiệu quả của hoạt động dạy và học. Quan niệm về tổ
chức dạy học, có rất nhiều quan niệm khác nhau, song theo số đông các tác giả
đều cho rằng tổ chức dạy học là sự sắp xếp các thao tác, các hành động dạy học.
Bản chất của việc tổ chức hoạt động tự học cho học viên là sắp xếp và
tiến hành các biện pháp dạy học sao cho phát huy đƣợc tính tích cực, tính tự
giác của ngƣời học ở mức độ cao nhất. Vì vậy có thể nói rằng tổ chức hoạt
động tự học cho học viên là quá trình tiến hành các biện pháp nhằm tích cực
hoá hoạt động học tập của học viên trong quá trình lĩnh hội tri thức ở trên lớp,

học viên trung tâm GDTX so với việc học tập của học sinh trung học phổ thông
có nhiều điểm khác. Trƣớc hết hoạt động học tập của học viên trung tâm
GDTX cũng là quá trình nhận thức nhằm chiếm lĩnh những tri thức trong kho
tàng tri thức của nhân loại. Tuy nhiên, điểm khác của học viên trung tâm
GDTX là học ít môn hơn, tập trung vào 07 môn học cơ bản là chủ yếu. Do đó,
học viên của trung tâm GDTX có nhiều thời gian có thể tổ chức tự học ngoài
giờ học trên lớp. Khi tiến hành hoạt động học tập, học viên không chỉ nhận
thức tri thức thông thƣờng mà còn tiến hành hoạt động nhận thức mang tính
chất nghiên cứu trên cơ sở tƣ duy độc lập, sáng tạo phát triển ở mức độ cao hơn
để trang bị kiến thức chuyên của một ngành nghề nhất định nào đó mà học viên
sau này có thể lập thân, lập nghiệp đƣợc. Vì vậy, hoạt động học tập của học
viên trung tâm GDTX còn hiểu là hoạt động vừa học vừa làm. Vốn học vấn tiếp

16
thu đƣợc trong quá trình này hết sức quan trọng vì đây là hành trang kiến thức
để học viên có thể tiến hành tham gia vào lĩnh vực nghề nghiệp và là nền tảng
cho hoạt động tự học, tự nghiên cứu lâu dài của các em sau này.
Tóm lại, quá trình học tập của học viên trung tâm GDTX, về bản chất là
quá trình nhận thức có tính chất vừa học, vừa làm. Mỗi học viên tự mình chiếm
lĩnh hệ thống tri thức, kỹ năng trong học tập. Muốn vậy, khi tiến hành hoạt
động tự học, học viên không chỉ có năng lực nhận thức thông thƣờng mà còn
tiến hành hoạt động nhận thức mang tính chất nghiên cứu bằng năng lực tƣ duy
độc lập, sáng tạo phát triển ở mức độ cao hơn. Dƣới vai trò chủ đạo của ngƣời
thầy, học viên không nhận thức một cách máy móc những chân lý có sẵn mà
còn phải biết đào sâu hoặc mở rộng kiến thức thông qua hoạt động tự học.
Muốn vậy, học viên học ở trung tâm GDTX cần phải có cách học chủ động,
tích cực và sáng tạo trong hoạt động tự học tự học.
1.4. Nội dung tổ chức tự học của học viên
Tổ chức tự học cho học viên ở trung tâm GDTX cần bán sát vào chƣơng
trình học do Bộ Giáo dục và Sở Giáo dục và Đào tạo quy định. Ngoài thời gian