B GIÁO DC VÀ ÀO TO
I HC M TP.H CHÍ MINH
_________
LÊ QUANG KHÔI
NGHIÊN CU TH TRNG NC KHOÁNG,
NC UNG ÓNG CHAI TI TP. H CHÍ MINH
VÀ CHIN LC MARKETING – MIX CHO DNTN
NC UNG TINH KHIT SÀI GÒN (SAPUWA)
N NM 2010
LUN VN THC S QUN TR KINH DOANH
Chuyên ngành: Qun tr kinh doanh
Mã s: 60.34.05 LUN VN THC S QUN TR KINH DOANH
NGI HNG DN KHOA HC:
PGS.TS NGUYN ÔNG PHONG
TP. H Chí Minh – Nm 2007 iii
NHN XÉT CA NGI HNG DN KHOA HC
______________
iv
NHN XÉT CA GIÁO S PHN BIN 1 viLI CAM OAN
____________ “Tôi xin cam đoan, đây là công trình nghiên cu ca riêng tôi. Các s
liu và kt qu đc trình bày trong lun vn là hoàn toàn trung thc”.
Ngi thc hin
hoàn thành lun vn này, tôi đã nhn đc rt nhiu s quan tâm, giúp đõ
t phiá nhà trng, c quan, bn bè và gia đình.
Li đu tiên, tôi xin bày t lòng tri ân sâu sc đn Thy PGS.TS NGUYN
ÔNG PHONG, ngi đã tn tình hng dn, ch bo tôi trong sut thi gian thc
hin lun vn tt nghip.
Tôi cng xin chân thành cm n các Thy, Cô trong Khoa sau đi hc -
Trng i hc M TP. H Chí Minh đã tn tâm, toàn ý truyn đt nhng kin thc
ht sc b ích cng nh hng dn, giúp đ tôi trong sut quá trình hc tp.
Cui cùng, tôi xin chân thành gi li tri ân đn toàn th Quý Thy, Cô, đng
nghip, bn bè và gia đình.
TP. H Chí Minh, ngày 12 tháng 02 nm 2007
Ngi thc hin
LÊ QUANG KHÔI
viii
MC LC
Trang
Danh mc các bng
Danh mc các hình v
Danh mc các ch vit tt
PHN M U
Lý do chn đ tài
Mc tiêu nghiên cu
Phm vi nghiên cu
1.4 Nhng bài hc kinh nghim ca mt s công ty thành công v lnh
vc hot đng marketing
11
1.4.1 Bí quyt thành công v lnh vc marketing ca mt s công ty 11
1.4.2 Bài hc kinh nghim đc rút ra 13
TÓM TT CHNG 1
14
CHNG 2: THC TRNG TH TRNG NC KHOÁNG,
NC UNG ÓNG CHAI TI THÀNH PH H CHÍ MINH
2.1 Th trng nc khoáng, nc ung đóng chai ti TP.HCM
15
2.1.1 Tình hình phát trin ca ngành NK - NUC 15
2.1.2 Thc trng ca th trng NK - NUC ti TP.HCM 16
2.1.2.1 Phân khúc th trng 16
2.1.2.2 Sn phm 18
2.1.2.3 Giá c 23
2.1.2.4 Phân phi 25
2.1.2.5 Chiêu th 28
2.1.2.6 Cnh tranh gia các doanh nghip trong ngành NK – NUC
ti TP.HCM
29
2.1.2.7 Công tác qun lý ca Nhà Nc 30
2.2 Nghiên cu ngi tiêu dùng sn phm NK - NUC
31
2.2.1 Các bc thc hin quá trình nghiên cu ngi tiêu dùng sn
phm NK – NUC ti TP.HCM
31
2.2.2 Các thông tin và d liu thu thp đc t quá trình nghiên cu 32
2.2.2.1 Mô t mu 32
3.2 Thc trng phi hp Marketing - Mix ca SAPUWA
48
3.2.1 Th phn và th trng tiêu th 48
3.2.2 Sn phm 48
3.2.3 Giá 51
3.2.4 Phân phi 54
3.2.5 Chiêu th 57
3.2.5.1 Qung cáo 58
3.2.5.2 Khuyn mãi 58
3.2.5.3 Bán hàng cá nhân 58
3.2.5.4 Marketing trc tip 58
4.5.5.5 Quan h công chúng 58
xi
3.3 Các yu t nh hng đn hot đng Marketing – Mix ca
SAPUWA
59
3.3.1 Các yu t môi trng v mô 59
3.3.1.1 Các yu t v kinh t - xã hi 59
3.3.1.2 Các yu t lut pháp và chính tr 60
3.3.1.3 Các yu t v công ngh 60
3.3.2 Các yu t môi trng vi mô 61
3.3.2.1 Khách hàng 61
3.3.2.2 i th cnh tranh 61
3.3.2.3 Nhà cung cp 62
3.3.2.4 Các sn phm thay th 62
3.3.2.5 Các đi th tim nng 62
3.4 Các đim mnh, đim yu, c hi và nguy c ca SAPUWA
63
TÓM TT CHNG 3
72
4.5.1 Phân khúc th trng 72
4.5.2 La chn th trng mc tiêu 75
4.5.3 Khách hàng mc tiêu 75
4.5.4 nh v sn phm trên th trng mc tiêu 76
4.5.5 Chin lc sn phm 77
4.5.5.1 Chin lc phát trin sn phm mi 77
4.5.5.2 Chin lc hoàn thin và nâng cao cht lng sn phm 77
4.5.5.3 Chin lc ci tin bao bì sn phm 78
4.5.5.4 Chin lc dch v sn phm 79
4.5.6 Chin lc giá 79
4.5.6.1 Chin lc giá linh hot 80
4.5.6.2 Chin lc giá theo đui 81
4.5.7 Chin lc phân phi 81
4.5.7.1 M rng và phát trin kênh phân phi 81
4.5.7.2 Hoàn thin công tác tuyn chn và qun lý kênh phân phi
trung gian
83
4.5.8 Chin lc chiêu th 84
4.5.8.1 Qung cáo 84
4.5.8.2 Khuyn mãi 85
4.5.8.3 Bán hàng cá nhân 86
4.5.8.4 Marketing trc tip 87
4.5.8.5 Quan h công chúng 87
4.6 Mt s gii pháp nhm thc hin chin lc Marketing – Mix ca
SAPUWA giai đon 2007 - 2010
87
xiii
4.6.1 Thành lp phòng marketing 88
Ph lc 11: Qui trình sn xut NUC ca SAPUWA 24-PL
Ph lc 12: Chính sách khen thng ca SAPUWA 27-PL
Ph lc 13: Mt s hot đng tài tr và h tr khác ca SAPUWA 29-PL
Ph lc 14: Mt s đi th cnh tranh chính ca SAPUWA 30-PL
Ph lc 15: Kt qu thm dò ý kin khách hàng cho riêng nhãn hiu sn
phm SAPUWA
32-PL
xiv
DANH MC CÁC BNG
TÊN CÁC BNG Trang
Bng 1: Mt s thông tin cá nhân v ngi tiêu dùng đc phng vn 32
Bng 2: Mc đ hiu bit ca ngi tiêu dùng đi vi các nhãn hiu NK
-NUC
34
Bng 3: Chng loi sn phm đc a chung 35
Bng 4: Các yu t nh hng đn vic mua hàng 40
Bng 5: Nhn bit nhãn hiu qua phng tin thông tin 40
Bng 6: Sn lng, doanh s và li nhun ca SAPUWA trong 5 nm
qua (2002 -2006)
46
Bng 7: Sn lng tiêu th theo c cu sn phm ca SAPUWA nm
2005 - 2006
49
Bng 8: Chi phí sn xut trc tip cho 1000 lít NUC 51
Bng 9: Bng giá các chng loi sn phm ca SAPUWA 52
Bng 10: Bng giá các sn phm ph 52
Bng 11: Giá xut xng ca mt s sn phm cùng loi ca đi th
cnh tranh
53
Hình 4: Quan đim nc khoáng tt hn nc ung đóng chai 35
Hình 5: Nhãn hiu thng dùng 36
Hình 6: Nhng nhãn hiu đc a chung nht 36
Hình 7: D đnh thay đi nhãn hiu 36
Hình 8: Mc đ tiêu dùng thng xuyên 37
Hình 9: Mc đ thng xuyên mua hàng 37
Hình 10: Nhng dp thng mua nc khoáng, nc ung đóng chai 38
Hình 11: Nhng đa đim thng mua nhiu nht 39
Hình 12: Lý do chn ca hàng 39
Hình 13: Loi dung tích thng mua 40
Hình 14: Mc chi tiêu bình quân hàng tháng ca h gia đình cho NK -
NUC
41
Hình 15: Xu hng tiêu dùng trong tng lai 42
Hình 16: S đ kênh phân phi sn phm ca SAPUWA 55
Hình 17: S đ t chc phòng marketing 88 xvi
DANH MC CÁC CH VIT TT
LI M U
1. Lý do chn đ tài
Th trng nc khoáng, nc ung đóng chai Vit Nam trong nhng nm gn đây
ht sc sôi đng vi mc tng trng bình quân khá cao khong 26%/nm và chim
t trng 22% trong toàn b th trng nc gii khát Vit Nam. S hp dn ca th
trng đã thu hút nhiu thành phn kinh t trong và ngoài nc tham gia, làm cho
th trng cnh tranh ngày càng tr nên quyt lit hn.
(Ngun: AC Nielsen)
Là mt trong nhng DNTN hàng đu ca Vit Nam trong lnh vc sn xut và kinh
doanh nc ung đóng chai, DNTN nc ung tinh khit Sài Gòn (SAPUWA) đã
bt đu hòa nhp vào th trng nc khoáng, nc ung đóng chai t nm 1992 và
đã gt hái đc nhng thành qu rt đáng khích l. Tuy nhiên, vi c ch th trng
cnh tranh ngày càng gay gt, đng thi vi xu th hi nhp vào n
n kinh t th
gii, SAPUWA s phi đng đu vi môi trng kinh doanh mi không ngng
bin đi, phc tp, nhiu bin c ri ro không lng trc đc. Trc áp lc cnh
tranh ngày càng gia tng, đ tn ti và phát trin, các doanh nghip Vit Nam nói
chung và DNTN nc ung tinh khit Sài Gòn nói riêng cn phi xây dng cho
mình chin lc marketing thích hp, đúng đn và hiu qu.
Xut phát t nh
ng yêu cu thc t khách quan cng nh mong mun đóng góp vào
s phát trin ca doanh nghip trong ngành nc khoáng, nc ung đóng chai, tác
gi đã chn đ tài:
“NGHIÊN CU TH TRNG NC KHOÁNG, NC UNG ÓNG
CHAI TI THÀNH PH H CHÍ MINH VÀ CHIN LC MARKETING -
MIX CHO DNTN NC UNG TINH KHIT SÀI GÒN (SAPUWA) N
các hot đng chiêu th ca các nhà sn xut hin có sn phm tiêu th ti
TP.HCM. Bên cnh đó, lun vn cng tìm hiu s nhn thc, s thích và th
hiu, mc đ trung thành c
a ngi tiêu dùng đi vi sn phm, thói quen la
chn và mua sm hin ti và xu hng tiêu dùng trong tng lai ca ngi tiêu
dùng.
• Phm vi thi gian ca vic hoch đnh chin lc Marketing – Mix cho
SAPUWA đc nghiên cu trong lun vn là giai đon 2007 – 2010. 4. Phng pháp nghiên cu và ngun thông tin
Vic hoch đnh chin lc Marketing – Mix cho SAPUWA giai đon 2007
– 2010 gm có 2 phn:
Phn 1: Nghiên cu th trng: c thc hin qua 2 giai đon
• Giai đon 1: S dng phng pháp nghiên cu đnh tính đ b sung cho nhng
tiêu chí đánh giá và xây dng bng câu hi phc v cho quá trình nghiên cu
đnh lng. Phng pháp dùng đ tin hành nghiên cu đnh tính là phng
pháp phng vn tay đôi. i tng nghiên cu gm nhng ngi bán sn phm
NK – NUC ti các đi lý, ca hàng bán l, siêu th, v.v trên đa bàn TP.HCM
và mt s ngi tiêu dùng có đ
tui t 18 tui tr lên hin đang sinh sng và
làm vic ti TP.HCM có nhu cu tiêu dùng NK – NUC thng xuyên. Bng
câu hi đc trình bày trong phn ph lc 1.
• Giai đon 2: T kt qu nghiên cu đnh tính, tin hành nghiên cu đnh lng
bng phng pháp phng vn trc tip thông qua bng câu hi chun b sn
(ph lc 2).
2007 – 2010.
5. Ý ngha ca lun vn • H thng hóa các lý thuyt v marketing ca doanh nghip, hành vi tiêu dùng và
qui trình nghiên cu marketing làm c s cho vic hoch đnh chin lc
Marketing – Mix cho SAPUWA giai đon 2007 – 2010. • Lun vn có ý ngha ht sc thit thc nhm giúp cho doanh nghip SAPUWA
có cái nhìn tng th v đnh hng phát trin trong tng lai (giai đon 2007 –
2010), hiu bit và nm bt thông tin v th trng mt cách chun xác, tn dng
và phát huy mi c hi cng nh né tránh mi ri ro nhm đt hiu qu kinh t
cao nht. Ngoài ra, kt qu nghiên cu th trng r
t hu ích và có th đc s
dng nh là mt tài liu tham kho cho các doanh nghip trong ngành sn xut
NK – NUC hin đang có sn phm tiêu th ti th trng TP.HCM trong vic
hoch đnh chin lc.
6. Kt cu ca lun vn
Ngoài phn m đu, tài liu tham kho, ph lc, ni dung ca lun vn bao gm 5
chng c th nh sau:
Chng 1: C s lý thuyt v marketing
Chng 2: Thc trng th trng NK – NUC ti TP.HCM
Chng 3: Thc trng phi hp Marketing - Mix ca DNTN nc ung tinh
khit Sài Gòn (SAPUWA) thi gian qua.
đi vi th trng mc tiêu, giúp cho doanh nghip tiêu th sn phm nhm đt hiu
qu kinh t cao nht.
1.1.3 Vai trò ca marketing đi vi hat đng doanh nghip
Marketing đóng vai trò cc k quan trng đi vi s tn ti và phát trin ca doanh
nghip. Nó đc xem là chc nng qun tr quan trng nht ca doanh nghip và đóng
vai trò kt ni, đnh hng hot đng ca các chc nng khác nh sn xut, nhân s,
tài chính, vi th trng theo chin lc mà doanh nghip đã đ ra và b phn
marketing ch có th hot đng tt nu có s phi hp và h tr nhp nhàng ca các b
phn chc nng khác.
2
1.1.4 Các yu t môi trng nh hng đn hot đng marketing ca doanh
nghip Hình 1: Marketing và yu t môi trng
(Ngun: Nguyn ình Th - Nguyn Th Mai Trang, Nguyên lý marketing, NXB
i Hc Quc Gia, TP.HCM, 2003)
cp
Cng
đng
Sn phm Giá c
Phân phi Chiêu th
3
Môi trng marketing là các yu t bên ngoài mà doanh nghip không th kim soát
đc. Nó có th mang li các c hi nhng cng có th là nguy c cho doanh nghip.
Môi trng marketing bao gm môi trng v mô và môi trng vi mô
- Môi trng v mô gm các yu t v kinh t, vn hóa, xã hi, dân s, chính tr, lut
pháp, cng ngh và thiên nhiên.
- Môi trng vi mô gm ngi tiêu dùng, đi th cnh tranh, nhà cung cp, các t
chc marketing trung gian (nhà phân phi, qung cáo, nghiên cu th trng, v.v) và
cng đng.
Môi trng bên trong doanh nghip to nên đim mnh hay đim yu ca doanh
nghip. Vì vy, phân tích môi trng s giúp cho nhà qun tr marketing nhn bit
đc nhng đim mnh, đim yu, c hi và nguy c ca doanh nghip, t đó hoch
đnh chin lc marketing cho phù hp, giúp doanh nghip đt đc mc tiêu
marketing đ ra.
1.2 MARKETING HN HP (MARKETING - MIX)
1.2.1 Khái nim
Marketing - Mix là tp hp nhng công c marketing mà doanh nghip s dng đ
theo đui nhng mc tiêu marketing ca mình trên th trng mc tiêu.
1.2.2 Các thành phn ca Marketing - Mix
Theo Mc.Carthy, thành phn ca Marketing – Mix bao gm 4 yu t gi tt là 4P đó
là: Sn phm (Product), giá c (Price), phân phi (Place) và chiêu th (Promotion).
1.2.2.1 Sn phm (Product)
Sn phm là thành phn c bn nht trong Marketing – Mix. Nó đc hiu vi ngha là
sn phm hu hình ca doanh nghip đc tung ra th trng bao gm cht lng sn
doanh nghip phi luôn to uy tín cho sn phm ca mình nhm duy trì và phát trin th
phn.
- Chin lc hn ch chng lai: Trong quá trình hat đng kinh doanh, doanh
nghip phi luôn bit thu thp thông tin phn hi t th trng đ bit đc lai sn
phm nào đang đc thnh hành, lai nào kinh doanh có hiu qu nht và ngc li, đ