TRNG I HC M THÀNH PH H CHÍ MINH
KHOA KINH T
oo0oo—
H và tên: NGUYN TRN ANH TH
MSSV: 40662236
PHÂN TÍCH YU T TNG TRNG
VÙNG KINH T TRNG IM
VÙNG NG BNG SÔNG CU LONG
THI K 2000-2009

KHÓA LUN TT NGHIP
NGÀNH: KINH T
Thành ph H Chí Minh – nm 2010
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
MC LC
M U 1 U
1. Lý do chn đ tài 1
2. Mc tiêu nghiên cu và câu hi nghiên cu 2
3. Phng pháp nghiên cu 2
4. Phm v nghiên cu 3
5. Ngun s liu, d liu. 3
6. Kt cu ca khóa lun 3
CHNG 1: C S KHOA HC 5
1.1 C s lý lun 5
1.1.1 Khái nim v tng trng và phát trin 5
1.1.2 Mt s mô hình tng trng kinh t. 6
1.1.3 K thut phân tích SWOT. 11
1.2 C s thc tin 14
1.2.1  tài 1 14
1.2.2  tài 2 16
CHNG 2: PHÂN TÍCH YU T TNG TRNG CA VÙNG KTT VÙNG

• Bng 1.2: Quy trình phân tích SWOT.
• Bng 2.1: Nm đa phng có s trng hc và hc sinh nhiu nht
vùng BSCL (2008).
• Bng 2.2: Nm đa phng có din tích lúa ln nht vùng BSCL
(2000-2008).
• Bng 2.3: Nm đa phng có sn lng lúa cao nht vùng BSCL
(2000-2008).
• Bng 2.4: Nm đa phng có sn lng thy sn cao nht vùng BSCL
(2000-2008).
• Bng 2.5: Nm đa phng có giá tr công nghip cao nht vùng BSCL
(2000-2008).
• Bng 2.6: Tng thu và chi Ngân sách ca các vùng KTT (2008).
• Bng 2.7: Tng chi Ngân sách và chi đu t phát trin ca các đa
phng trong vùng KTT vùng BSCL (2007-2009).
• Bng 2.8: Vn ODA cam kt và gii ngân ca c nc (2001-2007).
• Bng 2.9: u t trc tip nc ngoài vào các đa phng trong vùng
KTT vùng BSCL.
• Bng 2.10: Dân s các đa phng trong vùng KTT vùng BSCL
(2008).
• Biu đ 2.1: Din tích các đa phng trong vùng BSCL (2008).
• Biu đ 2.2: Dân s các đa phng vùng BSCL (2008).

v
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
• Biu đ 2.3: T l hc sinh tt nghip ph thông ca các đa phng
vùng BSCL (2008).
• Biu đ 2.4: Nm đa phng có sn lng lúa cao nht vùng BSCL
(2000-2008).
• Biu đ 2.5: Tng giá tr sn xut thy sn ca các đa phng vùng
BSCL (2008).

Vùng KTT này đc k vng đóng vai trò đu tàu, là đng lc thúc đy các tnh
còn li trong vùng BSCL tng trng và phát trin kinh t nhanh hn, mnh hn
trong thi gian ti.

1
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
Do đó, tác gi la chn thc hin đ tài “ Phân tích yu t tng trng kinh t
ca vùng Kinh t trng đim vùng ng bng sông Cu Long thi k 2000-
2009.” nhm xem xét và đánh giá các yu t tng trng hin có ca vùng
KTT vùng BSCL.
2. Mc tiêu nghiên cu và câu hi nghiên cu.
Mc tiêu nghiên cu.
• Tham kho và nghiên cu lý thuyt, lý lun v tng trng, phát trin và
phát trin bn vng.
• Xem xét, phân tích các yu t tng trng ca vùng KTT vùng
BSCL bao gm ba tnh An Giang, Kiên Giang, Cà Mau và thành ph
Cn Th trong thi k 2000-2009. Qua đó, đánh giá nhng thun li và
khó khn ca vùng KTT vùng BSCL.
•  xut gii pháp góp phn thúc đy tng trng kinh t vùng KTT
vùng BSCL đn nm 2015.
Câu hi nghiên cu.
• Nguyên nhân la chn ba tnh An Giang, Kiên Giang, Cà Mau và thành
ph Cn Th vào vùng KTT vùng BSCL?
• Nhng yu t tng trng kinh t ca vùng là gì?
• Nhng u đim và nhc đim trong tng trng kinh t ca vùng là gì?
• Nhng bin pháp góp phn thúc đy tng trng là gì?
3. Phng pháp nghiên cu.
• Phng pháp phân tích, h thng, thu thp và x lý các s liu thng kê
ca vùng KTT.
• S dng phng pháp thng kê mô t nhm phân tích, đánh giá, tng


3
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
k thut phân tích SWOT đ hiu đc u nhc đim ca vùng trong tng
trng kinh t.
• Chng 3: Mt s gii pháp nhm thúc đy tng trng kinh t
vùng KTT vùng BSCL đn nm 2015.
Thông qua kt qu phân tích yu t tng trng, tác gi đ xut mt s gii
pháp nhm góp phn thúc đy tng trng kinh t ca vùng KTT vùng
BSCL. 4
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
CHNG 1: C S KHOA HC

đ, thng bao hàm nhng thay đi toàn din hn liên quan đn nhng vn đ
chính tr, vn hóa, xã hi, th ch”.
Mc tiêu ca phát trin chính là con ngi, do đó cn có c cu kinh t phù
hp, các điu kin phát trin đ gia tng tng thu nhp hay thu nhp bình quân ca
nn kinh t, hng ti xóa nghèo, suy dinh dng, tng tui th, y t, giáo dc, nâng
cao trình đ dân trí.
Tuy nhiên, phát trin không phi là mc tiêu cui cùng ca mt nn kinh t,
mà phi là phát trin mt cách bn vng. Theo y ban môi trng và phát trin th
gii (WCED)(1987): “Phát trin bn vng là s phát trin đáp ng các nhu cu hin
ti mà không làm nguy hi đn kh nng đáp ng nhu cu ca th h tng lai.”.
Mc khác, ti hi ngh Thng đnh Th gii  Nam Phi (2002): “Phát trin bn
vng là quá trình phát trin có s kt hp cht ch, hp lý, hài hòa gia ba mt: tng
trng kinh t (n đnh), ci thin xã hi (tin b và công bng) và bo v môi
trng (khai thác hp lý, tit kim và môi trng sng)”
1
.
Nh vy, phát trin bn vng là tng trng đc duy trì mà không làm gim tr
lng ca các ngun lc hiu qu.
1.1.2 Mt s mô hình tng trng kinh t.
Tng trng kinh t là mt b phn quan trng ca kinh t phát trin. ng
vi tng giai đon, tng thi k, chúng ta có nhng lý thuyt và mô hình tng
trng, phát trin kinh t tng ng. Tri qua hn 200 nm phát trin, kinh t hc đã
có nhng lý thuyt, mô hình tng trng và phát trin tiêu biu nh: Mô hình tng
trng Harrod – Domar (1939-1946), lý thuyt phát trin ca Lewis (Gia thp niên
1950), mô hình tng trng Solow (1956), lý thuyt các giai đon tng trng ca 1
Tp chí Cng Sn,
www.tapchicongsan.org.vn


• Toàn b tit kim đu đc chuyn sang đu t.
H s ICOR ( Incremental Capital Output Ratio) là s vn đu t cn thit đ
to thêm mt đn v tng trng trong thu nhp. 2
Nguyn Trng Hoài (2007), Kinh t phát trin, NXB Lao đng, Tp. HCM.

7
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
Y
K
kICOR
Δ
Δ
==

• ICOR thp th hin trình đ k thut thô s và s dng nhiu lao đng, và
ngc li.
• ICOR còn th hin hiu qu đu t. ICOR càng thp chng t phân b hiu
qu, cùng mt mc đu t nhng sn lng tng thêm nhiu hn, và ngc
li.
Quan đim ca Harrod- Domar cho rng tng trng kinh t đc xác đnh
bi ba thành phn:
• T l tit kim quc gia: s.
• T l vn trên sn lng: k (ICOR).
• T l khu hao ca tr lng vn: d.
d
k

cho sinh li không đi theo quy mô.
),( LKFY
=
(1)
Hàm s này có hai đc đim c bn:
• Sinh li không đi theo quy mô. Ngha là phn trm gia tng đng thi trong
lao đng và vn cng s dn đn cùng phn trm gia tng trong sn lng.
• Sn phm biên ca các yu t sn xut là dng và gim dn. Ngha là khi
tng thêm mt đn v lao đng hoc vn thì mc gia tng ca sn lng s
thp hn so vi s gia tng trc đó.
Vi điu kin sinh li không đi theo quy mô, ta chia hai v ca (1) cho L:

)1,(
L
K
F
L
Y
=
hay
)(kfy
=

Hàm s này ch ra sn lng bình quân trên mi lao đng ph thuc vào mc tích
ly vn trên mi lao đng. Khi chúng ta tng t l vn trên mt lao đng, thì sn
lng tính trên mi đn v lao đng cng tng theo. Tuy nhiên vì sinh li gim dn
theo vn nên mc tng ca sn lng tính trên mi đn v lao đng s ngày càng 3

ngh, tng dân s s làm thu nhp bình quân đu ngi gim. Qua đó cho thy dân
s cng là mt yu t góp phn vào vic tng trng ca mt nn kinh t có bn
vng hay không.
Quan đim v tng trng đc đ cp đn trong đ tài.
Kt hp c hai mô hình tng trng Harrod – Domar và Solow cho thy
nhng yu t quyt đnh đn tng trng bn vng bao gm: Vn, lao đng và s
tin b ca khoa hc – k thut. Nu vn là yu t to ra s tng trng cho nn
kinh t, thì yu t khoa hc – k thut, vi s ph tr ca yu t lao đng, s giúp
cho nn kinh t y phát trin bn vng.
10
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
Da trên c s đó, đ tài s đi vào nghiên cu và phân tích các yu t: Vn,
lao đng và tin b khoa hc – k thut, nh là nhng yu t tng trng ca vùng
KTT vùng BSCL. Qua đó làm rõ nhng thun li, khó khn, c hi và thách thc
mà vùng KTT vùng BSCL hin có, xác đnh kh nng làm “đu tàu” cho các
tnh còn li trong vùng BSCL tng trng và phát trin theo.
1.1.3 K thut phân tích SWOT.
K thut phân tích SWOT bao gm hai phn là ma trn SWOT và quy trình
phân tích SWOT. ây là k thut rt hu hiu và đc s dng khá ph bin khi
phân tích các thun li, khó khn, c hi hay thách thc ca mt đi tng
nghiên cu. T đó xác đnh chin lc, gii pháp cho vn đ.
Ma trn SWOT
4
Trc khi thit lp ma trn SWOT, chúng ta cn nghiên cu, xem xét nhng
yu t cng nh điu kin c th ca đi tng nghiên cu. T đó phân tích, đánh
giá và xác đnh đc đâu là nhng đim mnh (Strengths), nhng đim yu
(Weaknesses), nhng c hi (Opportunities) và nhng thách thc (Threats) ca đi

hn ch thách thc.
im yu
(Weaknesses-W)
Nhng mt yu kém vn
có.
Nm bt c hi đ khc
phc đim yu.
Khc phc đim yu đ
ngn chn nguy c.

Quy trình phân tích SWOT.
5

Sau khi xây dng xong ma trn SWOT, ta tin hành la chn gii pháp, chin
lc ti u nht cho đi tng nghiên cu thông qua quy trình phân tích SWOT.
Da trên ma trn SWOT, ta so sánh mt cách có h thng tng cp các yu
t đ to ra các cp phi hp logic nh S – O, S – T, W – O, W – T. Sau đó đi sâu
vào phân tích tng phi hp, ri t đó la chn đc gii pháp ti u nht.
Bng 1.2: Quy trình phân tích SWOT.
Các bc phân tích
Ni dung phân tích
Bc 1: Xác đnh nhng c hi, nguy c,
đim mnh, đim yu có tính then cht
đang hoc s đi mt.
Là nhng yu t có nh hng rt ln
đn s tng trng và phát trin ca vùng
KTT vùng BSCL.

5
TS Phan Th Minh Châu (2009), Giáo trình qun tr hc, NXB Phng ông, Tp. H Chí Minh.

yu, c hi và thách thc mà vùng KTT vùng BSCL hin có da trên v trí đa lý,
đa hình, khí hu, dân s, tài nguyên khoáng sn, đc đim và thc trng kinh t xã
hi trong giai đon 2000-2009. Da vào nhng phân tích đó đánh giá tng quan v
điu kin tng trng kinh t ca vùng KTT vùng BSCL. 13
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
1.2 C s thc tin.
Nhiu tác gi đã nghiên cu v tng trng kinh t da trên vic tìm hiu,
phân tích các yu t tng trng chính bao gm vn, lao đng và khoa hc – k
thut. Ngoài ra, nhiu nhà nghiên cu khác còn đ cp đn nhng li th so sánh
nh v trí đa lý, tài nguyên khoáng sn, truyn thng vn hóa dân tc nh là nhng
yu t tng trng ph tr. Trong ni dung ca phn này, tác gi ch đ cp đn hai
nghiên cu làm c s thc tin bao gm: “Nghiên cu so sánh tng trng kinh t
ca Trung Quc và n ” ca Tin s Phm Thái Quc và “Các gii pháp nâng cao
cht lng tng trng  Vùng kinh t trng đim phía Nam thi kì 2001-2010” ca
Tin s Trng Th Minh Sâm.

1.2.1  tài 1.
• Tên đ tài: “Nghiên cu so sánh tng trng kinh t ca Trung Quc và n
”.
• Tác gi: Tin s Phm Thái Quc, Vin Khoa hc – Xã hi Vit Nam, Vin
Kinh t và Chính tr Th gii. (2008)
• Mc tiêu nghiên cu: Làm rõ nhng nhân t to ra s tng trng nhanh,
nhng thách thc mà Trung Quc và n  phi đi mt.
Trong bài nghiên cu, tác gi đã lit kê nhng yu t chính đóng góp vào s tng
trng ca Trung Quc và n  bao gm:
• Dân s đông: do Trung Quc và n  là hai quc gia có quy mô dân s ln
nht th gii nên tác gi đã nhn đnh h có tim nng v th trng lao đng

tình trng tht nghip gia tng. Ngoài ra, c hai quc gia còn gp phi nhng thách
thc ln nh s bùng n dân s, mt cân bng gii tính, tiêu th nng lng. c
bit, trong nhng nm sp ti, h còn phi đi mt vi s cnh tranh trong thng
mi, thu hút vn đu t t các nc trong khu vc.

15
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
Tác gi khng đnh kinh t Trung Quc tng trng cao hn, có tim nng
mnh hn nhng c cu kinh t ca n  li t ra hiu qu bn vng hn. Bên
cnh nhng thành tu đt đc, mi nc còn không ít nhng hn ch, thách thc
cn gii quyt đ có th tip tc tng trng và hng ti phát trin bn vng.
Nghiên cu ca Tin s Phm Quc Thái đã cho thy rõ đc nhng yu t
quan trng đóng góp vào s tng trng nhanh chóng ca c hai quc gia Trung
Quc và n  cng nh nhng hn ch và thách thc trong thi gian sp ti. Vic
đi sâu nghiên cu, so sánh tng trng hai quc gia ln này cng giúp chúng ta có
th hc hi, rút ra nhng bài hc kinh nghim đ áp dng vào tng trng ca nn
kinh t Vit Nam.
Tuy nhiên, trong nghiên cu ca mình, tác gi li không đa ra bt c lý
thuyt tng trng nào dùng làm c s lý lun cho nghiên cu.
1.2.2  tài 2.
• Tên đ tài: “Các gii pháp nâng cao cht lng tng trng  vùng KTT
phía Nam thi k 2001-2010”.
6

• Tác gi: Tin s Trng Th Minh Sâm, Vin Khoa hc – Xã hi Vit Nam,
Vin Khoa hc – Xã hi vùng Nam B. (2005)
• Mc tiêu nghiên cu:
o Phân tích các nhân t tác đng đn cht lng tng trng.
o Làm rõ thc trng ca quá trình tng trng và cht lng tng trng
 vùng KTT phía Nam.

Thông qua hiu qu sn xut – kinh doanh và các tin b và công bng xã
hi, tác gi nhn đnh hiu qu sn xut kinh doanh ca vùng t giai đon 2000-
2005 đã đc ci thin. Nng sut lao đng xã hi gia tng, c cu kinh t ca vùng
tip tc chuyn dch khá mnh. Mt s thành tu ca vùng cn đc ghi nhn nh
nâng cao mc sng ca ngi dân; chú trng đu t và phát trin v giáo dc, đào
to và y t; n lc gii quyt vn đ tht nghip, thiu vic làm và xóa đói gim
nghèo.
Tuy nhiên, nghiên cu đã khng đnh nng lc sn xut ca vn đu t ca vùng
đang gim thp, ch s ICOR liên tc tng, t 0,34 vào nm 2001 đã tng lên 0,95

17
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
vào nm 2002. Nhng vn đ nh phân hóa giàu nghèo, phân phi các li ích công
cng đn ngi dân cha thc s đng đu vn còn là vn đ nan gii đi vi vùng
KTT phía Nam.
Tác gi đã kin ngh mt s gii pháp nhm nâng cao cht lng tng trng ca
vùng KTT phía Nam. Trong đó ni bt mt s gii pháp ch yu tp trung  các
lnh vc sau:
• i mi c cu kinh t vùng.
• Thc hin đu t có trng đim
• Thay đi trong chính sách v Tài chính – Tín dng – Thu - Giá c
• ng b hóa các yu t ca nn kinh t th trng phát trin.
Có th nói, nghiên cu ca Tin s Trng Th Minh Sâm đã khái quát đc
tình hình tng trng kinh t ca vùng KTT phía Nam trong nhng nm va qua.
Nhng đánh giá v cht lng tng trng kinh t da vào d liu phong phú và đa
dng đã cho thy đc nhng thành tu và hn ch ca vùng. c bit, tác gi đã
đi sâu phân tích vào khía cnh xã hi rt nhiu, giúp thy đc nhng li ích mà
tng trng đem li cho cuc sng ca ngi dân. Và qua đó cng th hin đc
nhng bt cp tn đng, không ch ca vùng KTT phía Nam nói riêng, mà ca
toàn th nn kinh t nói chung.
19
Khóa lun tt nghip GVHD: Ths Hunh ng Bích Vy
CHNG 2: PHÂN TÍCH YU T TNG TRNG CA
VÙNG KTT VÙNG BSCL THI K 2000-2009
Da vào c s khoa hc  chng 1, đ tài đi vào phân tích ngun vn, lao
đng và tin b khoa hc – k thut  vùng KTT vùng BSCL nh nhng yu t
tng trng kinh t chính. Tuy nhiên, đi vi mt vùng KTT, v trí đa lý kinh t
và điu kin t nhiên cng đóng vai trò nht đnh. Do đo, trc khi đi vào phân tích
ba yêu t chính, đ tài s trình bày tng quan v v trí đa lý kinh t, điu kin t
nhiên ca vùng KTT vùng BSCL, kt hp gii thích nguyên nhân la chn ba
tnh An Giang, Kiên Giang, Cà Mau và thành ph Cn Th vào vùng KTT vùng
BSCL.

2.1 Tng quan v v trí đa lý kinh t và điu kin t nhiên
ca vùng KTT vùng BSCL.
Ngày 16 tháng 4 nm 2009, Th tng Chính ph đã kí quyt đnh 492/Q-
TTg, thành lp vùng KTT vùng BSCL, vùng KTT th t ca c nc, vi
phm vi bao gm ba tnh An Giang, Kiên Giang, Cà Mau và thành ph Cn Th.
Theo phó Th tng Hoàng Trung Hi (2009): “vùng KTT vùng BSCL tuy mi
đc thành lp (tháng 4/2009) nhng có xut phát đim  mc khá cao so vi c
nc.
Tc đ tng trng kinh t giai đon 2001-2005 ca các đa phng trong

Nam B và các vùng ca c nc, là trung tâm ca vùng BSCL. ây là thành ph
ln nht vùng, đc Chính ph đc bit quan tâm và chú trng đu t phát trin c
s h tng, xây dng nhiu trng hc cùng vi các vin nghiên cu quy mô vùng.
Cn Th đc k vng s góp phn cung cp ngun nhân lc di dào có trình đ k
thut cho s tng trng ca vùng KTT. Do đó vào ngày 24 tháng 6 nm 2009,

21