Đai học quốc gia Hà Nội
Trường đại hoc Khoa học xã hội và Nhân văn
Khoa Xã Hội Học

Tiểu luận cuối kì
Môn: Xã hội học gia đình
Đề tài: Bạo lực gia đình – một trong những hệ quả nguy hiểm nhất của bất
bình đẳng giới trong gia đình Viêt Nam.
Sinh viên: Đỗ Thi Thùy Linh
Khoa: k56- Xã hội học
Mã sinh viên: 11031605
Gỉang viên: Lê Thái Thi Băng Tâm
I/ Tính bức xúc của vấn đề
Gia đình là khái niệm được sử dung để chỉ môt nhóm xã hội hình thành
trên cơ sở các quan hệ hôn nhân ( quan hệ tính giao và quan hê tình cảm)
và quan hệ huyết thống nảy sinh từ quan hệ hôn nhân đó( cha mẹ, con cái,
ông bà, họ hàng). Gia đình có thể hiểu như một đơn vị xã họi vi mô, chịu
sự chi phối của xã hội song có tính ổn đinh, độc lập tương đối. Nó có quy
luật phát triển riêng với tư cách là môt thiết chế xã hội đặc thù. Những
thành viên gia đình được gắn bs với nhau về trách nhiệm và quyền lợi kinh
tế, văn hóa, tình cảm môt cách hợp pháp, đươc nhà nước thừa nhận và bảo
vệ ( Lê Ngoc Văn- Nguyễn Linh Khiếu- Đỗ Thị Bình 2002: 21). Đinh
nghĩa gia đình đó đã được dùng trong nghiên cứu xã hội hoc gia đình của
Viên Gíơi và Gia đình.
Nhưng với cách hiểu đơn giản hơn thì gia đình là nơi trú ngụ của hạnh
phúc, cái nôi nuôi dưỡng và giáo dục trẻ thơ, nơi trở về sau mỗi lần vấp
ngã đối với mỗi con người. Nhưng không phải gia đình nào cũng thực hiện
tròn trách nhiêm của mình như vậy.Xã hội ngày càng hiện đại, nền kinh tế
thi trường phát triển đã làm thay đổi bộ mặt cua xã hội trên nhiều phương
diên. Gia đình cũng không nằm ngoài vòng xoáy đó. Mặt trái, cái tiêu cực
của gia đình ngày càng nhiều. Môt trong số đó là vấn đề “bạo lực gia

Điều đó cho thấy rằng, vấn đề này đang diễn ra rất phổ biến, dần trở thành
một trong những nguy cơ biến gia đình thành “địa ngục trần gian”.
Trong phạm vi nghiên cứu của tiểu luận, em xin nêu lên những hiểu biết
về vấn đề bạo lực gia đình- với tư cách là 1 trong những hệ quả nguy hiểm
nhất của bất bình đẳng giới, áp dụng lí thuyết trao đổi để giải thích và đưa
ra xu hướng của vấn đề trong tương lai
II/ Bất bình đẳng giới trong gia đình
Bất bình đằng giới là sự không ngang bằng nhau về các cơ hội, lợi ích, địa
vị xă hội, địa vị chính trị giữa nam và nữ trong xă hội. Bất bình đẳng giới
hiện nay diễn ra trên nhiều lĩnh vực và tiêu biểu nhất là ở gia đình.
Chương trình phối hợp nghiên cứu Việt Nam- Thụy Điển “ Gia đình nông
thông Việt Nam: động thái của sư biến đổi và sự liên tục” vào tháng 7 năm
2
1992 chỉ ra đăc điểm của phân công lao động giữa người chồng và người
vợ của hộ gia đình ở môt xa miền núi tỉnh Yên Bái” Nam thường làm
những công việc năng nhọc và độc hai còn nữ thường làm những cồn viêc
nhẹ hơn nhưng tốn nhiều thời gian và đòi hỏi tỉ mỉ, kiên nhẫn.
Thế nhưng, trong nghiên cứu “ Sư biến đổi của cơ cấu gia đình và vai trò
của người phụ nữ” tại hai khu vực thành thị và nông thông của tỉnh Nam
Định trong tháng 9 năm 1997 lại cho thấy sự thay đổi của mô hình phân
công lao đông giữa vợ và chồng trong sản xuất( Vũ Tuấn Huy, 1997). Theo
nghiên cứu này thì công việc làm đất baoo gồm cày và bừa ruộng là một
trong những khâu nặng nhọc và thường đươc chuyên môn hóa là công việc
của nam giới trong làng xã nông nghiệp truyền thống. Số liệu từ kết quả
điều tra cho thấy 17% người trả lời cho rằng cả hai vợ chồng cùng làm
công việc này.Thu hoạch là công việc có sự tham gia của cả hai vợ chồng,
tuy nhiên có khoảng 16% số người đảm nhiêm chính công viêc này là do
phụ nữ
Bằng phương pháp điều tra thống kê xã hội học, thông qua hệ thống câu
hỏi phỏng vấn trên 15 xã, 06 huyện, 15 cơ quan, 500 hộ nông nghiệp, 350

gấp 2,3 lần thời gian làm việc trong ngày của người chồng.
Bất bình đẳng giới trong gia đình gây ảnh hưởng tiêu cực rất lớn đối với
người vợ trong gia đình. Người vợ bị giới hạn quyền làm chủ bản thân, vị
trí của mình trong gia đình cũng như cơ hội để tham gia các hoạt động xã
hội. Tệ hơn thế, môt trong những hệ quả nguy hiểm nhất của bất bình đẳng
giới trong gia đình đó là vấn đề bạo lực gia đình mà đối tượng bạo hành ở
đây chủ yếu là người chồng và người bị bạo hành là người vợ
III/ Bạo lực gia đình
1/ Bạo lực gia đình là gì?
Theo khoản 1, điều 1, Luật phòng, chống bạo lực gia đình của Quốc
hội nước CHXHCNVN năm 2008 thì bạo lực gia đình là hành vi cố ý của
thành viên trong gia đình gây tổn hai hoăc có khả năng gây tổn hai về vât
chất
Bạo lưc trong gia đình là hành vi tấn công của môt người ( thường là
đàn ông) đối với người khác có quan hệ tình cảm đối với họ hàng bằng
cách dùng vũ lực hoặc đe dọa dùng vũ lực để kiểm soát người khác. Người
có hành vi bạo lực thường kiểm soát cả về tài chính và các quan hê xã hoi
của người là đối tượng của hành vi bạo lực ( Bùi Thu Hằng 201)
Bạo lực gia đình là bất kì hành động nào trong gia đình, do các thành
viên cua gia đình gây ra, làm tổn thương đến sức khỏe, tinh thần, hoặc xâm
pham quyền tự do của người bị bạo hành. Ở Viêt Nam, vấn đề bạo lực
trong gia đình bắt đầu đươc quan tâm và nghiên cứu từ những năm 90 của
thế kỉ trước. Tất cả các nghiên cứu đều khẳng định bạo lực gia đình là 1
vấn đền có thực tồn tại trong gia đình Việt Nam…bạo lực đối với phụ nữ
vẫn chiếm một tỉ lệ lớn.
2/ Thực trạng của bạo lực gia đình tại Việt Nam.
4
Bạo lực gia đình có rất nhiều hình thức đa dạng: Tấn công thân thể, tấn
công tình dục, Ngược đãi về tâm lí( đe dọa bạo hành và làm hại, tấn cong
tài sản, vật nuôi và hăm doa, chửi mắng, lăng mạ, cô lập, gây áp lực về măt

trước điều tra
Việc phụ nữ bị đồng thời cả bạo lực thể ác và tình dục là phổ biến: hầu
hết phụ nữ bị bạo lực tình duc cũng bị bạo lực thể xác và những người bị cả
bạo lưc thể xác và bạo lực tình duc thì thường họ bị bạo lưc thể xác nghiêm
trọng hơn.
Các hành vi bao lực thường không phải là mới bị mà là những hành vi
lặp đi lặp lại. Bạo lực tình duc và bạo lực tình thần có xu hướng tiếp diễn
trong nhiều năm trong suốt mối quan hệ hơn là bạo lực thể xác.
3/ Tại sao nói, bạo lực gia đình là một trong những hệ quả nguy hiểm
nhất của bất bình đẳng giới?
Thứ nhất, bạo lực gia đình gây ảnh hưởng trực tiếp tới nạn nhân: Những
người vợ- là những nạn nhân chủ yếu của nạn bạo lưc gia đình không chỉ
phải đối phó với các chân thương đặc thù, nỗi sợ hãi lại bị tấn công vởi 1
kẻ quen biết mà còn phải đối phó với tính phức tạp của mối quan hệ thân
tình với kẻ hành hung mình. Nhiều kẻ hành hung tin rằng họ có quyền sử
dụng các chiến thuật để kiểm soát nạn nhân của mình, điều này tuy sai về
măt pháp luật nhưng lại được xã hội ủng hộ. Không giống nạn nhân của
bạo lực gia đình do người lạ, nạn nhân của bạo lưc gia đình phải đối mặt
với rào cản xã hội để có thể cách ly với kẻ hành hung cũng như bị những
cản trở trong việc tự bảo vê mình. Mặt khác, bạo lực gia đình ảnh hưởng
tới sức khỏe thể chất, sức khỏe tâm thần cũng như hạnh phúc của nạn nhân.
Thứ hai, bạo lực gia đình rất khó kiểm soát, người ta chỉ có thể thống kê
được những trường hợp đã có sự can thiệp của các cơ quan, chính quyền.
người đánh vợ vì nghĩ vợ mình mình đánh đó là chuyện riêng của gia đình
không liên quan tới ai, không ai có quyền can thiệp. Người vợ thường có
tâm lí xấu hổ, không muốn gia đình họ hàng biết chuyện nên thường che
giấu. Điều đó làm bạo lực càng trở nên thường xuyên và nghiêm trọng nếu
nó còn tiếp tục.
Nghiên cứu quốc gia cho thấy sức khỏe của phụ nữ từng bị bạo lực về thể
xác và tình dục thường yếu hơn so với phụ nữ chưa từng bị bạo lực. Phụ nữ

trong gia đình dẫn tới một só thành viên có nhiều nguồn lực hơn các thành
viên khác. Đã từ rất lâu, những định kiến đã tạo nên sự chênh lệch giữa
nhiệm vụ, vai trò, vị trí trong xã hội giữa nam-nữ. Từ sự bất bình đẳng giới
trong xã hội mà đối tượng chịu sự bất bình đẳng chủ yếu là phụ nữ đã làm
cho người phụ nữ thường ở vị trí yếu thế, phụ thuộc vào nam giới về kinh
tế, văn hoá, giáo dục…Sư thiếu công này dẫn tới xung đột ,chủ yếu ở các
gia đình có sự cạnh trạnh hơn là ở những gia đình có sự hợp tác. Soi những
định đề của thuyết xung đột vào viêc giải thích sự bất bình đẳng giới trong
gia đình, từ trước tới nay, người phụ nữ có những nét đặc thù là chăm lo,
quán xuyến chuyện gia đình, còn đàn ông là người trụ cột chính, người làm
ra kinh tế chính trong gia đình. Chính vì vậy mà thông thường, người phụ
nữ làm ra ít tiền hơn nam giới, đồng nghĩa với việc họ có ít nguồn lực hơn
và vì vậy, trong một môi trường theo chủ nghĩa quan bình thì vẫn có sư
7
chênh lệch về quyền lực khi xem xét trong mối quan hệ của ho với chồng.
Chưa kể tới, cung quanh họ là những định kiến về thân phận, vai trò như:
- Phụ nữ phải phụ thuộc, yếu đuối, thụ động, nam giới là độc lập,
mạnh mẽ có năng lực và là người ra quyết định.
- Chồng có quyền dạy vợ, vợ phải nghe theo chồng.
- Nam là trụ cột trong gia đình, có quyền quyết định những việc lớn
quan trọng trong gia đình, nữ có trách nhiệm nuôi dạy con cái, nội trợ trong
nhà.
- Nam giỏi việc xã hội, nữ phải giỏi việc nhà.
Cơ sở của lý thuyết xung đột là sư sở hữu quyền lực và lợi ích của cá nhân.
Biểu hiện của quyền lực thông qua mức độ sở hữu các vị trí trong gia đình,
tiền bạc mà cá nhân giành được,cưỡng bức về thể xác hay tình thần.Đó là
nguyên nhân xảy ra bao lưc gia đình
Chị Đ.H.L, dân tộc Dao - một nạn nhân của BLGĐ ở xã Y, huyện Văn Yên
tâm sự: “Từ ngày lấy chồng, tôi chưa bao giờ được chồng cho tự ý đi sắm
sửa thứ gì. Trong nhà bán được con lợn, con gà hay đồi cây, tiền anh ấy

trong tổng số lao động đạt gần một nửa; tổng số giờ làm việc xấp xỉ nam
giới. Điều này cho thấy đóng góp của lao động nữ trong việc tạo ra của cải
vật chất ngày càng tiến tới bình đẳng với nam giới
Bên cạnh đó Luật Phòng chống bạo lực gia đình cũng đã được Quốc Hội
thông qua và có hiệu lực từ ngày 1/7/2008, đã tạo hành lang pháp lí quan
trọng cho việc xây dựng các mô hình và tổ chức các biện pháp phòng,
chống bạo lực có hiệu quả.Bên cạnh đó, nhận thức của phụ nữ về vai trò
của mình đã được nâng cao, các biện pháp giáo dục bình đăng giới được
thực hiên rộng khắp.
V/ Danh mục tài liệu tham khảo
1. Giao trình “ Xã hội hoc gia đình”- Lê Thái Thị Băng Tâm
2. Lịch sử xã hội học- Lê Ngọc Hùng
3.
nu-viet-nam-trong-xa-hoi-hien-dai html
4. "Bạo hành gia đình và gánh nặng xã hội", Tuổi Trẻ Online, ngày
15/09/2009.
5. Thống kê của tổ chức y tế thế giới về bạo lực chống lại phụ nữ, năm
2005,
9