Thực tiễn áp dụng pháp luật về bảo lãnh thanh
toán tại Ngân hàng thương mại cổ phần
Quân đội Nguyễn Phương Huyền Khoa Luật. Đại học Quốc gia Hà Nội
Luận văn ThS. Luật: 60 38 50
Người hướng dẫn : TS. Nguyễn Am Hiểu
Năm bảo vệ: 2013
92 tr.

Abstract. Hệ thống hóa và làm rõ một số vấn đề lý luận về Bảo lãnh thanh toán của ngân
hàng thương mại như khái niệm, đặc điểm, bản chất pháp lý , chức năng, vai trò của bảo
lãnh thanh toán ngân hàng cũng như các nhân tố có ảnh hưởng lớn đến hoạt động bảo
lãnh ngân hàng tại ngân hàng thương mại; Phác thảo toàn cảnh về thực trạng hoạt động bảo
lãnh thanh toán tại Ngân hàng TMCP Quân Đội (MB). Đánh giá tổng quan về vai trò của
hoạt động bảo lãnh thanh toán đối với MB và phân loại một số rủi ro phát sinh trong quá trình
thực hiện dịch vụ bảo lãnh thanh toán cho khách hàng . Bên cạnh đó, luận văn cũng phân
tích những cơ sở pháp lý và thực trạng áp dụng pháp luật về bảo lãnh thanh toán của ngân
hàng tại Ngân hàng TMCP Quân Đội, từ đó phát hiện những bất cập, tồn tại về mặt pháp
lý trong thực tiễn áp dụng.Trên cơ sở những nguyên nhân dẫn đến những bất cập, hạn chế
trong thực tiễn hoạt động bảo lãnh ngân hàng tại Ngân hàng TMCP Quân Đội, luận văn
đã đưa ra một số giải pháp và kiến nghị nhằm góp phần phát triển hoạt động bảo lãnh
ngân hàng tại MB trong giai đoạn hiện nay cũng như những giải pháp hoàn thiện pháp
luật và phát triển hệ thống pháp luật về bảo lãnh thanh toán của ngân hàng tại Việt Nam
trong thời gian tới.
Keywords.Luật kinh tế; Ngân hàng thương mại cổ phần; Pháp luật Kinh tế
Content.

hoạt động bảo lãnh thanh toán trở thành một trong những hoạt động chính, không thể
thiếu của ngân hàng mình. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện nghiệp vụ ngân hàng
cũng gặp không ít khó khăn, hạn chế. Chính vì vậy, để hoạt động này phát triển tương
xứng với tiềm năng hiện có của ngân hàng thì việc đi sâu vào phân tích, đánh giá cơ sở
pháp lý cũng như thực trạng áp dụng pháp luật về hoạt động bảo lãnh thanh toán của
ngân hàng để tìm ra các giải pháp phát triển hoạt động bảo lãnh tại đây không chỉ mang
ý nghĩa thiết thực đối với Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội mà còn là những kinh
nghiệm có thể vận dụng tại các ngân hàng thương mại khác.
Từ thực tế làm việc tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội, tôi mong
muốn tìm hiểu về hệ thống các quy định pháp luật của Việt Nam và nước ngoài về
nghiệp vụ bảo lãnh thanh toán của ngân hàng, tìm hiểu về thực trạng áp dụng các quy
định này tại ngân hàng thương mại cũng như các ngân hàng thương mại hiện nay diễn
ra như thế nào? Liệu các quy định về bảo lãnh thanh toán hiện tại có đủ đáp ứng độ
phát triển của quan hệ bảo lãnh ngân hàng chưa cũng như những khó khăn, vướng mắc
Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội gặp phải trong quá trình áp dụng các quy
định trong nước và quốc tế về bảo lãnh thanh toán của ngân hàng. Vì lẽ đó tôi chọn đề
tài nghiên cứu: "Thực tiễn áp dụng pháp luật về bảo lãnh thanh toán tại Ngân hàng
thương mại cổ phần Quân đội" làm đề tài luận văn thạc sĩ.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Áp dụng pháp luật nói chung và áp dụng pháp luật trong hoạt động bảo lãnh
ngân hàng nói riêng là đề tài thu hút sự quan tâm của nhiều nhà khoa học pháp lý. Đặc
biệt trong tình hình hiện nay, số lượng các bài viết, công trình nghiên cứu về áp dụng
pháp luật trong hoạt động bảo lãnh thanh toán ngân hàng cũng đang ngày một tăng,
trong đó phải kể đến những công trình nghiên cứu khoa học, bài viết tiêu biểu sau:
Những vấn đề pháp lý về bảo lãnh ngân hàng (Nguyễn Thành Long, đề tài luận văn
thạc sĩ luật học, 1999); Một số vấn đề về quan hệ bảo lãnh ngân hàng ở nước ta hiện nay
(TS. Võ Đình Toàn, Tạp chí Luật học, số 3/2002); Hoàn thiện một số quy định của quy
chế bảo lãnh ngân hàng (Đỗ Minh Tuấn, Nguyễn Thị Hồng Hạnh, Tạp chí Dân chủ và
pháp luật, số 8/2012); Nghiệp vụ ngân hàng thương mại (PGS.TS. Nguyễn Thị Mùi, Nxb
Tài chính, 2008); Nghiệp vụ ngân hàng thương mại (PGS.TS. Lê Văn Tề, Ngô Hướng,

luật về bảo lãnh thanh toán của ngân hàng tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân
đội, từ đó phát hiện những bất cập, tồn tại về mặt pháp lý trong thực tiễn áp dụng.
Ba là, trên cơ sở những nguyên nhân dẫn đến những bất cập, hạn chế trong
thực tiễn hoạt động bảo lãnh ngân hàng tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội,
luận văn đã đưa ra một số giải pháp và kiến nghị nhằm góp phần phát triển hoạt động
bảo lãnh ngân hàng tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội trong giai đoạn hiện
nay cũng như những giải pháp hoàn thiện pháp luật và phát triển hệ thống pháp luật về
bảo lãnh thanh toán của ngân hàng tại Việt Nam trong thời gian tới.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Luận văn nghiên cứu thực trạng áp dụng pháp luật trong hoạt động bảo lãnh
thanh toán của Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
- Về thời gian: Nghiên cứu thực trạng áp dụng pháp luật trong hoạt động bảo
lãnh thanh toán của Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội từ năm 2008 đến năm
2012.
- Về không gian: Nghiên cứu trong phạm vi Ngân hàng thương mại cổ phần
Quân đội.
5. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
5.1. Cơ sở lý luận
Phương pháp nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác -
Lênin, phương pháp thu thập và tổng hợp thông tin, so sánh, phân tích, đối chiếu… Cơ
sở lý luận nêu trên là nền tảng tư tưởng, lý luận để nghiên cứu vấn đề áp dụng pháp luật
hoạt động bảo lãnh thanh toán của Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội từ đó rút ra
những vấn đề còn tồn tại trong hệ thống pháp luật, thực tiễn áp dụng pháp luật và đưa ra
những giải pháp để hoàn thiện.
5.2. Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu của chủ nghĩa duy vật biện chứng
và duy vật lịch sử, phương pháp phân tích và tổng hợp, so sánh, lôgic, kết hợp nghiên
cứu lý luận với tổng kết thực tiễn, chú trọng việc thu thập các số liệu từ các báo cáo

1. Chính phủ (2006), Nghị định số 163/2006/NĐ-CP ngày 29/12 về giao dịch bảo
đảm, Hà Nội.
2. Phan Thị Cúc (2008) Giáo trình Nghiệp vụ ngân hàng thương mại, Nxb Thống kê, Hà
Nội.
3. Nguyễn Ngọc Điện (1999), Một số suy nghĩ về bảo đảm thực hiện nghĩa vụ trong
Luật dân sự Việt Nam, Nxb Trẻ, Thành phố Hồ Chí Minh.
4. Trần Đình Hảo (2005), "Về các biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự trong
Dự thảo Bộ luật Dân sự", Tham luận Hội thảo: Góp ý Dự thảo Bộ luật Dân sự, Hội
Luật gia Việt Nam, Hà Nội.
5. Nguyễn Thị Hồi (2009), Áp dụng pháp luật ở Việt Nam hiện nay, Đề tài nghiên
cứu khoa học cấp trường, Trường Đại học Luật Hà Nội.
6. Nguyễn Minh Kiều (2007), Nghiệp vụ ngân hàng hiện đại, Nxb Thống kê, Hà Nội.
7. Nguyễn Thị Mùi (2008), Nghiệp vụ ngân hàng thương mại, Nxb Tài chính, Hà Nội.
8. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (2000), Quyết định số 283/2000/QĐ- NHNN14 ngày
25/8 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về việc ban hành Quy chế bảo
lãnh ngân hàng, Hà Nội.
9. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (2003), Quyết định số 112/2003/QĐ-NHNN ngày
11/02 về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế bảo lãnh ngân hàng ban
hành kèm theo Quyết định số 283/2000/QĐ-NHNN14 ngày 25/8/2000 của Thống
đốc Ngân hàng nhà nước, Hà Nội.
10. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (2006), Quyết định số 26/2006/QĐ-NHNN ngày 26/6
của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về việc ban hành Quy chế bảo lãnh
ngân hàng, Hà Nội.
11. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (2012), Thông tư số 28/2012/TT-NHNN ngày
03/10 quy định về bảo lãnh ngân hàng, Hà Nội.
12. Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội (2006), Quyết định số 9391/QĐ-NHQĐ-
HS ngày 03/7 ban hành Quy chế bảo lãnh của Ngân hàng thương mại cố phần
Quân đội, Hà Nội.
13. Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội (2007), Quyết định số 266/QĐ-NHQĐ-
HS ngày 31/01 ban hành hướng dẫn tác nghiệp quá trình thực hiện nghiệp vụ bảo

25. Quốc hội (1998), Luật Các tổ chức tín dụng, Hà Nội
26. Quốc hội (2004), Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi, bổ sung), Hà Nội.
27. Quốc hội (2005), Bộ luật Dân sự, Hà Nội.
28. Quốc hội (2010), Luật Ngân hàng nhà nước, Hà Nội.
29. Quốc hội (2010), Luật Các tổ chức tín dụng, Hà Nội.
30. Quốc hội (2010), Luật Trọng tài thương mại, Hà Nội.
31. Nguyễn Thị Quy (2008), Dịch vụ ngân hàng hiện đại, Nxb Khoa học xã hội, Hà
Nội.
32. Lê Văn Tề, Ngô Hướng, Đỗ Linh Hiệp, Hồ Diệu, Lê Thẩm Dương (2007), Nghiệp
vụ ngân hàng thương mại, Nxb Thống kê, Hà Nội.
33. Võ Đình Toàn (2002), "Một số vấn đề về quan hệ bảo lãnh ngân hàng ở nước ta
hiện nay", Luật học, (3).
34. Nguyễn Hùng Trương (1972), Bộ luật Dân sự và thương sự tố tụng năm 1972, Nhà
sách Khai Trí, Sài Gòn.
35. Trường Đại học Luật Hà Nội (1998), Giáo trình Lý luận nhà nước và pháp luật,
Nxb Công an nhân dân, Hà Nội.
36. Trường Đại học Luật Hà Nội (2003), Giáo trình Luật La Mã, Nxb Công an nhân
dân, Hà Nội.
37. Trường Đại học Luật Hà Nội (2003), Giáo trình Lịch sử nhà nước và pháp luật thế
giới, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội.
38. Trường Đại học Luật Hà Nội (2006), Giáo trình Luật ngân hàng, Nxb Công an nhân
dân, Hà Nội.
39. Đỗ Minh Tuấn, Nguyễn Thị Hồng Hạnh (2012), "Hoàn thiện một số quy định của
quy chế bảo lãnh ngân hàng", Dân chủ và pháp luật, (8).
40. Nguyễn Văn Tuyến (2010), "Đặc điểm pháp lý và mối quan hệ hiệu lực giữa hợp
đồng thế chấp tài sản với hợp đồng tín dụng trong hoạt động cho vay của tổ chức
tín dụng", Ngân hàng, (17).
TIẾNG ANH
41. Casebook: Paterson, Robertson & Duke, Contract: Cases and Materials (Lawbook
Co, 11th ed, 2009).