Nghiên cứu năng lực cạnh tranh của du lịch
thành phố Cần Thơ Huỳnh Thị Bảo Trâm Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn. Đại học Quốc gia Hà Nội
Luận văn ThS. Du lịch (Chương trình đào tạo thí điểm)
Người hướng dẫn : PGS.TS. Trần Thị Minh Hòa
Năm bảo vệ: 2014
108 tr .
Abstract. Khái quát một số vấn đề lí luận cơ bản về năng lực cạnh tranh điểm đến và phương
pháp đo lường năng lực cạnh tranh điểm đến của Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới, Diễn
đàn kinh tế Thế giới và các tác giả: Metin Kozak, Dwyer và Kim.Đánh giá năng lực cạnh tranh
của du lịch thành phố Cần Thơ theo hệ thống chỉ số của tác giả Dwyer và Kim.Một số giải
pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của du lịch thành phố Cần Thơ.
Keywords.Năng lực cạnh tranh; Du lịch; Cần Thơ
Content.
1. Lý do chọn đề tài
Thành phố Cần Thơ là một thành phố trẻ trực thuộc Trung ương, nằm ở vị trí
trung tâm đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), có vai trò đầu mối giao thông vận tải
của vùng ĐBSCL đến thành phố Hồ Chí Minh và cả quốc tế; là vùng đất mới giàu tiềm
năng du lịch so với các tỉnh thành trong khu vực. Từ khi thành lập đến nay, tình hình
phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Cần Thơ nói chung và du lịch nói riêng đã
phát triển khá nhanh và đạt thành tựu quan trọng, đặc biệt du lịch đã góp phần tích cực
vào công cuộc phát triển kinh tế địa phương và tác động mạnh mẽ đối với các ngành
kinh tế khác.
Bên cạnh đó, chiến lược phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2020 tầm nhìn
đến năm 2030 xác định thành phố Cần Thơ là trung tâm du lịch của vùng Đồng bằng
sông Cửu Long, là hạt nhân và sức hút cho toàn vùng, nên Cần Thơ có vai trò và vị trí
theo các phương pháp phù hợp.
- Thứ ba, đề xuất một số giải pháp và đưa ra các khuyến nghị nhằm nâng cao năng
lực cạnh tranh của du lịch thành phố Cần Thơ.
3. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Ở nước ngoài, năm 2004 Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới (WTTC), Diễn đàn
kinh tế (Thế giới WEF) đã công bố kế quả nghiên cứu đánh giá về NLCT điểm đến
thông qua 8 chỉ số đánh giá NLCT điểm đến của 212 nước và vùng lãnh thổ trên thế
giới. Kết quả đánh giá này đã thúc đẩy nhiều quốc gia quan tâm phát triển du lịch tìm
giải pháp nâng cao NLCT điểm đến. Tuy nhiên, nhận thấy những mặt hạn chế của các
chỉ số đánh giá NLCT trên nên Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới (WTTC) tham
gia với Diễn đàn kinh tế Thế giới để xây dựng các chỉ số NLCT điểm đến mới. Do đó,
năm 2007, năm 2008 và năm 2009, WTTC đã công bố công trình nghiên cứu NLCT
điểm đến của các nước trên thế giới, trong đó xếp hạng NLCT điểm đến của 124 nước
và vùng lãnh thổ trên thế giới. Kết quả nghiên cứu này đã thu hút được sự quan tâm
của nhiều chuyên gia, nhà nghiên cứu, các nhà hoạch định kinh tế trên thế giới. Tuy
nhiên, WTTC chưa nghiên cứu, đánh giá về NLCT của Việt Nam, mà chỉ đưa ra xếp
hạng [6, 21- 23].
Ngoài ra, có hai công trình nghiên cứu của các tác giả Crouch & Ritchie và Dwyer
& Kim. Tác giả Crouch & Ritchie đã nghiên cứu sự thịnh vượng của nền kinh tế trong
dài hạn, xem đó là tiêu chuẩn đánh giá NLCT điểm đến và cho rằng trong điều kiện
tuyệt đối, điểm đến cạnh tranh nhất là điểm đến mang lại thành công lớn nhất, có nghĩa
là mang lại sự thịnh vượng nhất cho người dân bản địa trên cơ sở bền vững, qua tác
phẩm “Điểm đến cạnh tranh - triển vọng du lịch bền vững” từ 1993 -1995 và từ 1999 –
2003). Dwyer và Kim đã kế thừa những công trình nghiên cứu trước đây và của tác giả
Crouch & Ritchie đã đưa ra mô hình kết hợp về năng lực cạnh tranh điểm đến [6,
tr.12].
Hiện nay tại Việt Nam, có một số nghiên cứu về vấn đề năng lực cạnh tranh
điểm đến trong ngành du lịch. Cụ thể các nghiên cứu có giá trị thực tiễn của các nhà
nghiên cứu như: PGS.TS.Bùi Xuân Nhàn về “Năng lực cạnh tranh của điểm đến du
lịch Việt Nam”, hay Luận án tiến sĩ của tác giả Nguyễn Anh Tuấn (2010) nghiên cứu
Trên cơ sở đánh giá năng lực cạnh tranh điểm đến theo hệ thống chỉ số của tác giả
Dwyer và Kim, luận văn đã đưa ra 3 nhóm giải pháp cơ bản để du lịch thành phố Cần
Thơ phát huy hơn nữa những ưu điểm sẵn có cũng như khắc phục những điểm yếu còn
tồn tại. Từ đó, giúp cho ngành du lịch ở Cần Thơ nói chung và các doanh nghiệp kinh
doanh du lịch ở Cần Thơ nói riêng đánh giá đầy đủ hơn về năng lực cạnh tranh của du
lịch thành phố Cần Thơ.
6. Phương pháp nghiên cứu
6.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết
Đối với phương pháp này, tác giả đã sử dụng các phương pháp cụ thể sau đây:
+ Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết: Dựa trên các nguồn tài liệu thu
thập được từ sách, báo, báo cáo khoa học, tài liệu lưu trữ thông tin đại chúng,
website,… cũng như tổng hợp, lựa chọn các tài liệu quan trọng cần thiết liên quan đến
đề tài, đồng thời phân tích các tác giả trong và ngoài nước có liên quan đề tài nhằm
xây dựng luận cứ cho chương tiếp theo.
+ Phương pháp phân loại và hệ thống hóa lý thuyết: Tác giả đã phân loại sắp
xếp các tài liệu khoa học và thông tin thu thập được thành hệ thống logic chặt chẽ cho
từng mặt, từng vấn đề khoa học có liên quan có cùng dấu hiệu bản chất, qua đó giúp
cho vấn đề nghiên cứu được tiếp cận hợp lý và chuẩn xác hơn. Phương pháp này giúp
cho việc phân loại và hệ thống tốt hơn về cơ sở lý luận của đề tài.
Do đó, sử dụng phương pháp nghiên cứu lý thuyết nhằm giúp việc phân tích, hệ
thống hóa và khái quát hóa các tài liệu như: giáo trình, sách, báo, tạp chí, luận văn,
luận án, các trang website có liên quan…. mang tính hệ thống hóa và khoa học hơn để
làm nền tảng và cơ sở cho chương tiếp theo.
6.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp thống kê số liệu: Sử dụng phương pháp này để tổng hợp những số
liệu thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Viện nghiên cứu phát triển du
lịch,… Sau đó, phân loại lựa chọn khái quát những thông tin, số liệu và rút ra những
thông tin, số liệu phù hợp với từng phạm vi nghiên cứu của đề tài. Phương pháp này,
giúp cho những đề tài được nghiên cứu mang tính khoa học và logic hơn .
- Phương pháp điều tra: Điều tra là sử dụng những câu hỏi cho một hay nhiều
3. PGS.TS Trần Thị Minh Hòa (2011), tập giảng Marketing điểm đến.
4. Đào Hiếu (2002), Từ điển du lịch Anh - Việt, Nhà xuất bản trẻ.
5. Chu Viết Luận (chủ biên) (2005), Tổng Giám đốc Cty Cổ phần Thông tin kinh tế
Đối ngoại, Cần Thơ thế và lực mới trong thế kỷ XXI, Nhà xuất bản Chính trị quốc trị
quốc gia.
6. Nguyễn Anh Tuấn (2010), Năng lực cạnh tranh điểm đến của du lịch Việt Nam, luận
án tiến sĩ kinh tế chính trị.
7. PGS. Nguyễn Minh Tuệ, PGS.PTS. Vũ Tuấn Cảnh, PGS.PTS. Lê Thông, PTS. Phạm
Xuân Hậu, PGS.Nguyễn Kim Hồng (1996), Địa lý du lịch, Nhà xuất bản Thành phố Hồ
Chí Minh.
8. Nguyễn Trung Vinh, Huỳnh Thương, Nguyễn Lương Bằng - ban chủ nhiệm (2002),
Địa chí Cần Thơ, Tỉnh ủy - Ủy ban nhân dân tỉnh Cần Thơ.
9. Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ (2005), 30 năm xây dựng và phát triển thành
phố Cần Thơ (1975 – 2005).
Các trang Website:
10.
11.
12.
13.
14.
15.
16.
17.
18.
19.
20.
21.
22.
23.
24.