B GIÁO DO
TR
Sinh viên:
Mã sinh viên: B00223
LÀNH TÍNH
2013
Thang Long University Library DANH MC CÁC CH VIT TT
BN : Bnh nhân.
BQ : Bàng quang.
CNS : Ct ni soi.
: Nio.
PTNS : Phu thut ni soi.
TTL : Tuyn tin lit.
TH ng hp
i lành tính tuyn tin lit.
UTTL : U tuyn tin lit.
T V 1
TNG QUAN 2
1.1. Gii phu tuyn tin lit 2
1.1.1. Hình th và liên quan 2
n và trang thit b k thut 13
2.3.4. Ni dung nghiên cu 14
: KT QU NGHIÊN CU 17
3.1. Mt s m dch t hoc, lâm sàng, cn lâm sàng 17
m v tui 17
m lâm sàng, cn lâm sàng 17
m t lý 20
3.3.1. Tình trng toàn thân. 20
i ch sau m 22
3.3.3. Kt qu u tr 25
: BÀN LUN 26
4.1 Mt s m dch t hc, lâm sàng, cn lâm sàng ca nhóm nghiên
cu 26
4.2. Thi gian Phu thuât. 27
nh nhân sau phu thut. 28
28
i ch sau m. 29
KT LUN 33
TÀI LIU THAM KHO
1
T V
i lành tính tuyn tin li n lành tính tuyn
tin lit (LTTTL) là bnh lý hay gp nhi do s n
ca các thành phn t bào ca tuyn tin lit (TTL). Nguyên nhân c
c bit chc chi tit t nam và En quá
trình sinh bnh[11] [16] [23].
T l mc bng ngày m gii.
Ti M hàng i mng 400.000 bnh
nhân (BN) cc can thip, ti Pháp có khoi m
khong 80.000 BN cn can thip. Ti Vit Nam theo ghi nhn ca Trc Hòe cho
thy nam gii tui 50 có 50% mc n tui 80 t l n
100[15] [19] [23].
Ch da vào các triu chng lâm sàng, cn lâm sàng
m triu chng lâm sàng (IPSS) và m chng cuc sng (QoL) có
ng trong ch u tr bnh [9] [20]. Có nhiu u
tr u tr phu thut (PT)v pháp u
tr hiu qu nht.Hin nay viu tr bng PT c tin b
nh nhng ng du tr mi ít sang ch
pháp ni soi (NS) ct TTL qua nio vn la (tiêu
chun vàng) cho các phu thut viên.Ti Vit Nam n Nguyn Bu Triu [9]
u tiên ng dng PT ni soi c, n nay nhi y t
thc hit qu kh ã có nhiu nghiên cu v kt
qu u tr ng NS, tuy nhiên u nghiên cu kt
qu sóc BN sau PT ni soi nên chúng tôi tin hành nghiên cu
m ca bnh nhân b i lành tính tuyn tin lic
phu thut ct ni soi ti bnh vin Bch Mai t qu sau
vi mc tiêu:
c d c tràng.
TTL c xuyên qua t nn tnh bi mn nio TTL, mu
nic bao quanh bi mt:
+Ti c BQ là n vic.
+Tnh TTL, ch ni nio TTL v m bo cho
hong tiu tin t ch, các si ci các su môn và
ta lên ti tn núi. núi là gii hn gii phu rt quan trng trong PT ni soi
c tôn trng núi và m bo mt
cách hoàn ho viu t ch sau m.
Thang Long University Library
3 Mc Mt sau
nh 1.1. Gii phu tin lit tuyn [4]
1.1.2.Phân chia vùng tuyn tin lit
Da theo mô hình gii phu chia TTL thành 4 vùng:
-Vùng ngoi vi:Nm m, tri rng 2 bên chim 75% th tích TTL bình
a s u xut phát t
-Vùng trung tâm: Nm chung quanh ng phóng tinh, vùng này khác vùng ngoi vi
v cu trúc mô hc.
-Vùng chuyn tip: Là vùng nh nht, gm 2 thùy riêng bit nm
chim 5% th tích TTL nam gi i 30 tu t phát ca
i TTL vùng này có th phình to ra chim 95% th tích
TTL và chèn ép các vùng khác.
-Vùng quanh nio: i thành thùy gia TTL.
1.2. Chi lành tính tuyn tin lit
1.2.1. Lâm sàng:
- : Có ri lon tiu tin biu hin bng các du hi: Tiu rt, tiu
BQ phát hin si tuyn TL, hoc vôi
hóa TLT.
- Chp ni ch (UIV): Cho thy hình khuyt do u choán ch,
giãn ca b thn niu qun.
- ng hco t dòng tiu ch tc nghn:
Nu t dòng tiu < 10ml/ giây có tc nghn, 10-15 ml/giây tc nghn nh, >
15ml/giây là không tc nghn.
1.2.4. Triu chng ch quan.
Triu chng ch quan ci ba vào bm
triu chng và bng cuc s:
Nu: IPSS 7 ri lon m nh
IPSS = 8- 19 ri lon m trung bình
IPSS 20 ri lon m nng.
Thang Long University Library
5
Nu: - QoL = 1- 2 là nh
- QoL = 3- 4 là trung bình
- QoL = 5- 6 là nng
1.3. u tr i lành tính tuyn tin lit.
1.3.1. Ni khoa.
u tr nc tin hành sm và lâu dài nhm mc
n 2 triu chng chính là bít tc và kích thích. Do vu tr d phòng
ngay n 1 là hiu qu nht. Cn có biu tr c th, nht là các
ng hng tit niu, có ch sinh hot và luyn tp hp lý, hn
ch các kích thích gây ri lon tiu tin. Nt hin bí tiu có th t sonde
BQ cho b BQ c ngh ng sinh môn bc mui m,
dùng các thuc chng viêm, chng co tht, an thn [11] [19].
1.3.2. u tr xâm nhp ti thiu:
Lao phu tr nh, bnh phi mn, chp kém.
Ri loc.
Nhiu bnh phi hu thut cao.
Bnh khp háng không dc chân.
+ K thut
.
ng áp dng vi u nh<20g)
pháp Reuter.
.
+ Tai bin và bin chng
Hi chng ni soi.
Chy máu.
Nhim khun tit niu.
Hp nio.
ng c bàng quang.
Các ri lon v hong tình dc: Suy gic, bt lc.
Tiu r
Si BQ: T ng c BQ, hp nio gây c tiu.
t sót u.
Thang Long University Library
7
1.4 n b bc m ni lành tính tuyn
tin lit [14]
- ng tng viên giúp bnh nhân u tr.Ph bing
di nhà thc hii qui ca bnh vin.
- u theo dõi các thông s: Mch, huyt áp, nhi, nhp
th, chiu cao, cân nng ca BN.
1.5.2. u.
- Theo dõi mch, huyt áp, nhp th, nhi 3gi / ln.
- Thc hin y lnh thuc u tr.
- Lp bng theo dõi ng dch vào và dch ra, c tiu 24 gi (màu sc, s ng,
tính cht).
- Tp cho BN vng sm tng.
- Làm các xét nghim theo y lnh.
1.5.3.Theo dõi các ngày sau
- Theo dõi tình trng chy máu sau m
+ Tru chng:
Da xanh, niêm mc nht.
Mch nhanh, huyt áp h (chy máu ncó tin s cao huyt áp.
Dch ra BQ , có máu cc, tc ng thông nio- BQ.
Xét nghim máu: Hng cu, huyt sc t, hematocrit gim.
+ X trí:
Ba ly máu cc trong BQ
Báo phu thut viên và thc hin y lnh u tr
- Theo dõi hi chng ni soi
+ Triu chn ln, co git, nhìn mng t giãn, mch và nhp
tim chm, có hi chng sc, huyt áp h, bng, xét nghim máu Natri và
Clo gim.
+ X trí : Báo cáo ngay phu thut viên và thc hin y lnh u tr
- Hi chng nhim khun:
+ Triu chng
Da, niêm mc nht.
St cao, rét run.
Mch nhanh, huyt áp h (khi có nhim khun máu)
+ X trí
Cy máu, nuôi cy vi khun dch ra BQ chy ra.
Tip tc ra BQ liên tc bng dung dch Natriclorua 0,9%.
a vi áp lc mnh
+ Áp d pháp ra BQ hn ch s xâm nhp ca vi khun t bên
ngoài vào. 10
1.5.5. Giáo dc sc khe
- c m:
ng tn, ng dn rõ ràng và c th v tình trng bnh giúp BN
chun b n cuc PT, cùng phi hp vi nhân viên y t.
+ Gii thích rõ các tai bii có th xy ra trong và sau khi PT.
-Trong thi gian bnh nhân nm vin:
+ ng dn gia ng sm sau m vì ct n
ngoài phúc mc.
+ Tránh táo bón cho BN bng cách cho BN tp vng sm sau m, u rau
xanh, tránh các cht kích thích (cà phê, chè, u, bia ) ng
uc vì nu BN b i tin phi rn s y máu.
+ Gii thích rõ cho BN hiu ma vit -BQ và dn BN
c t ý rút p c nh nu không thut s
làm t .
+ ng d nu có bng gì xy ra báo ngay vi nhân viên y
t x trí kp thi (thông tiu chy d s ng ln, BN thy mt mi, hoa
mt chóng m
-ng dn bnh nhân sau khi ra vin cn:
+ Hàng ngày v sinh thân th sch s, v sinh b phn sinh d v sinh và
quan h tình dc tránh nhim khun tit niu.
c ting xuyên: Màu sc, tính cht, s
+ Gii thiu cho BN các triu chng phát hin sn
chng sau PT n khám li ngayi tiu nhiu ln v u but , tiu rt, tiu
+ ch.
+ M khay dng c.
+ Tháo gc qun che gia ng thông tiu và túi cha.
+ u ni gia túi cha và ng thông vào khay hu vô khun.
+ Ra li tay bng dung dch ra tay nhanh.
+ Sát khun np chai dung dich NaCl 0,9%.
+ Gn dây dn dch (bng b dây truyn huyt thanh).
+ Treo chai lên cc truy cao khong 60 cm
+ Dùng ming gc tháo rng ni.
+ Ni dây dn dch ra vu ni dn dch vào BQ, ni túi cha vu ni dn
c tiu ra.
12
+ M khóa cho dch chy (theo y lnh và tình trng chy máu) ng 100 120
git/ phút trong 24 gi u sau PT.
+ Rn khi dch chy ra trong.
+ Thu dn dng c.
+ Thông báo, gii thích cho BN bit vi, giúp BN nm l thoi mái.
+ Ghi h Nhng vi thc hin, s ng dch ra, tính
cht dch chy ra, tình trng thc hin.
Thang Long University Library
13
U
2.1. m và thi gian nghiên cu
Ti khoa Ngoi Bnh vin Bch Mai t n tháng 12/2012
- S dng kháng sinh ngay sau m n khi ra vin theo y lnh.
- Rút -BQ sau 3- 5 ngày
- Theo n và x lý các tai bin, bin chng sau m
2.3.4. Ni dung nghiên cu
- c đim chung
+ Tui
+ Ngh nghia ch
+ Lý do vào vin
Ri lon tiu tin
Tiu but, tiu rt, tiu máu.
Bí tiu: t sonde nio hay có dn
Có nguyên nhân khác.
Tin s
u tr ni khoa hoc.
Có nhim trùng tit niu, tiu máu tt.
Tin s phu thut ni soi c.
- c đim lâm sàng
Bnh toàn thân kèm theo: Tim mch, huyt áp, lao phi, si thn, si
u tr ni khoa nh.
m triu chng (IPSS): gm 7 câu hi, mi câu có 5 m, tm t 0
m càng cao triu chng càng nng (ph lc)
T 0 m triu chng nh.
T 8 m triu chng trung bình.
T 20 35: m triu chng nng.
m chng cuc sng (QoL) (ph lc)
T 0 2: Tt.
T 3 4: Trung bình.
T 5 6: Xu.
Thang Long University Library
Hi chng nhim khun.
Hi chng ri long tiu sau khi rút sonde tiu.
Các ch c ghi nhn thng nht theo quy trình sau
16
Tình trng chy máu sau m qua h thng d: S ng, màu sc, tính cht.
i ch s sinh t: Mch, nhi, huyt áp, nhp th.
Tình trng da niêm mc: Bng, xanh hay nht
Theo dõi tình trau nhiu hay ít
DThông hay tc, màu sc, cu ni, tình trng chy máu
H thi ra cm máu sau m: S ng dch ra, t ra, s ngày ra
BQ sau PT
Kt qu xét nghim:
Công thc máu: Hng cu, bch cu, hemoglobin, hematocrit
Sinh hóa máu: Un gii
Thi gian rút sonde nio
Tình tru sau khi rút sonde nio
ng: Ni bm, do già, do thi
Theo dõi cân nng.
Thi gian nm vin sau m.
- ánh giá kt qu sm sau m (theo thang đim triu chng hc và thang đim
đánh giá cht lng cuc sng(ph lc)
Kt qu tt:
Tiu d, thoi mái, ch ng
u 1- 2 ln
Không có tai bin và bin chng
Kt qu trung bình:
Tiu d i rn
u 2- 3 ln
30,2
40,7
16,3
100
Nhn xét: Bnh tui t >50- ng hp (12,8%),
tui 60-69 là 26 TH (30,2%), tui 70-79 là 35 TH (40,7%), tui 80-89 là 14 TH
(16,3%). tui 60-79 chim t l cao 70,9%.
m lâm sàng, cn lâm sàng
Bng 3.2. Lý do vào vin
Lý do
n
T l (%)
Tiu khó, tiu nhiu ln
48
55,8
Bí tiu hoàn toàn
28
32,6
Tiu máu
6
7,0
M
4
4,6
Tng
86
100
Nhn xét: Tiu khó, tiu nhiu ln là 48 TH (55,8%), bí tiu hoàn toàn là 28 TH
11,5
Tng
58/86
67,4
Nhn xét: T l bnh phi hp là 58/86 TH (67,4%) t: Bnh tim mch là 24
TH (28%), bnh hô hp 12 TH (14%), ti ng 8 TH (9,3%), suy thn 2 TH
(2,3%), si BQ 2 TH (2,3%), các bnh khác 10 TH (11,5%)
Bng 3.4. ánh giá theo đim triu chng hc (IPSS).
m
n
T l (%)
0 -7
17
19,7
8-19
55
64,0
20-35
14
16,3
Tng
86
100,0
(80,3%), 17 TH (19,7%) m
<7 theo cm nhn ch quan ca BN.
Thang Long University Library
19
51- 70
52
60,5
71- 90
8
9,3
Tng
86
100,0
Nhn xét: Trng u c PT t 30-50 gram có 26 TH
(30,2%), 50 - 70 gram 52 TH (60,5%), và u có trng trên 70 gram chim t l
thp 8 TH (9,3%).
Bng 3.7. nh lng PSA trc m.
PSA (ng)
n
T l (%)
< 4
51
59,3
4- 20
30
35,0
> 20
5
5,7
Tng
86
100