"ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY ĐỌC TIẾNG ANH
Ở TRƯỜNG T H C S "
I.ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Tầm quan trọng của vấn đề.
Ngày nay khi Tiếng Anh đã khẳng định vai trò và tầm quan trọng của
nó trong trường học , thì việc nâng cao chất lượng dạy và học là vấn đề quan
trọng hàng đầu .Chương trình thay sách được áp dụng hàng loạt vấn đề về
phương pháp dạy học Tiếng Anh lại nảy sinh .Câu hỏi đặt ra là :
Làm thế nào để học sinh có thể lĩnh hội được toàn bộ kiến thức và sử dụng
nó một cách thành thạo ?
Chúng ta đều biết rằng học Tiếng Anh đơn thuần chỉ là học một ngôn
ngữ. Muốn sử dụng thành thạo ngôn ngữ đó thì người học phải rèn luyện
bốn kỹ năng cơ bản : -Nge, - Nói , -Đọc, -Viết .Trong đó, kỹ năng đọc giữ
vai trò quyết định xem người học có hiểu nội dung của bài hay không . Ngay
từ năm lớp 6 học sinh đã được làm quen với bài học ngắn dễ hiểu . Khi
chương trình được nâng cao kỹ năng đọc càng được yêu cầu khắt khe hơn .
Nếu giáo viên không có phương pháp giảng dạy tốt ,sẽ không truyền đạt hết
nội dung của bài dạy hơn nữa những bài đọc ở chương trình lớp 8,9 thường
đài hơn và nhiều từ mới , nên rất khó cho học sinh khi học và giáo viên khi
chuẩn bị bài trước khi dạy
Để đáp ứng được yêu cầu thực tế .Mỗi giáo viên cần phải tìm cho
mình một phương pháp dạy học tối ưu , phù nhợp với từng đối tượng thực tế
của từng học sinh để đạt kiết qủa cao đó mới là vấn đề , là mục đích mà mỗi
giáo viên đang đứng lớp phải trăn trở , phải suy nghĩ . Vì vậy cải tiến
phương pháp và nội dung dạy học luôn được nghành giáo dục quan tâm
đúng mức.Nghành luôn động viên khuyến khích những giáo viên có những
cải tiến mới về phương pháp dạy học và có những đề tài sáng kiến kinh
1
nghiệm hay ,thiết thực áp dụng thực tế ngay cho việc dạy hoặc là cải tiến về
đồ dùng dạy học .v.v….
- Giáo viên đọc cho học sinh đọc giò theo trong sách .
- Học sinh đọc thầm
Ở các lớp mới vừa học Tiếng Anh giáo viên cần cho học sinh làm quen với
sự kết hợp các chữ cái cho hệ thống chữ viết dựa vào thông tin cho sẵn để
hiểu được ngữ nghĩa của từ , cụm từ ,mệnh đề và câu Tiếng Anh .
-Việc dạy đọc thành thạo một câu hoặc một bài văn Tiếng Anh là một việc
khó đối với nhiều giáo viên khi mà đối tượng học sinh của chúng ta không
đồng đều vì từ Tiếng Anh không thể đánh vần như Tiếng Việt
- Ngoài ra giáo viên nên đa ra những hoạt động đọc thường được tổ chức
3
nhằm củng cố những hoạt động rèn luyện trước đó như các hoạt động nghe
nói chẳng hạn
- Việc dạy đọc ở trong lớp theo phơng pháp cũ thường mang tính ép buộc
vì giáo viên thường ra bài tập để học sinh thực hiện để việc dạy đọc có hiệu
quả và mang tính giao tiếp hơn giáo viên cần phải chuẩn bị tốt bài dạy áp
dụng ngay vào việc thực hành các bài học cần phải chuẩn xác về ngôn ngữ ,
phong phú và đa dạng về thể loại có nội dung liên quan và làm phong phú
thêm về kinh nghiệm sống của học sinh ,gây hứng thú để việc đọc không bị
nhàm chán . Lời hướng dẫn thực hiện các bài tập đọc cần chú ý nhấn mạnh
hướng dạy các kỹ thuật đọc và thảo luận mở rộng đề tài của bài đọc
1. Cơ sở lý luận của vấn đề
Mục tiêu của môn tiếng Anh là nhằm hình thành và phát triển ở học
sinh những kiến thức kỹ năng cơ bản về tiếng Anh và những phẩm chất trí
tuệ cần thiết để tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động. Vì vậy SGK
tiếng Anh THCS mới từ lớp 6 đến lớp 9 đều được biên soạn theo cùng một
quan điểm xây dựng chương trình, đó là quan điểm chủ điểm ( thematic
approach ) và đề cao các phương pháp học tập tích cực chủ động của học
sinh.
Cả bốn kỹ năng nghe, nói, đọc, viết đều được quan tâm và được phối
được
- Bên cạnh đó , vai trò của giáo viên không thể không kể đến chất lượng
dạy học được nâng cao , phương pháp dạy học có đổi mới phù hợp với từng
bài học , từng đối tượng học sinh . Trong chương trình sách giáo khoa cũ , kỹ
năng đọc được rèn luyện đồng thời vói kỹ năng Nghe - Nói và Viết .Từ mới
trong mỗi bài đọc thường ít hoặc là những chủ đề quen thuộc học sinh đã
5
biết qua ,giáo viên chỉ cần đặt câu hỏi và yêu cầu học sinh trả lời ép buộc ,và
gượng gạo và như vậy chất lượng học tập của các em sẽ không bao giờ cao .
- Sau khi chương trình Tiếng Anh được biên soạn lại kỹ năng đọc được
rèn luyện riêng rẽ , đổi mới phương pháp trong dạy học càng cao , càng bắt
buộc phải thực hiện theo .Nhiều đề tài mới lạ được đề cập đến , số lượng từ
vựng cũng nhiều lên . Học sinh cảm thấy quá tải , phương pháp cũ không
còn phù hợp. Chính vì vậy trong việc này giáo viên đóng vai trò chủ đạo dạy
như thế nào để vừa đáp ứng được yêu cầu thực tế ,vừa nâng cao chất lượng
học tập của các em .
3. Các biện pháp đẫ tiến hành để giải quyết vấn đề :
Trong việc thực hành giảng dạy có thể chia làm các giai đoạn sau :
a. Giai đoạn chu ẩn bị <Pre/ Reading >
Trong giai đoạn này giáo viên cần giới thiệu tổng quát về đề tài sắp
đọc ,dùng các dữ kiện có liên quan đến kinh nghiệm sống của học sinh đoán
trước nội dung của bài đọc . Nếu bài đọc là một đoạn hội thoại giáo viên có
thể nói đến địa điểm diễn ra hội thoại , số người tham gia , và nếu có thể về
mối quan hệ giữa những người thân ….Nếu là một trích đoạn trông một
truyện ngắn giáo viên có thể cho một hoặc vài em học sinh điểm lại những
sự kiện chính trước đó.
Trong mọt số sách giáo khoa thường có ít tranh ảnh kèm với bài đọc .
Giáo viên nên sử dụng những tranh ảnh này để hướng sự chú ý của học sinh
vào một nội dung bài đọc bằng cách giúp các em đoán trước những ý tưởng
-What kind of rubbish can we recycle ?
- What kind of rubbish can we reuse or reduce ?
* The following words may help you :
7
- Car tires, bottles , glass , drink cans , compost ,refill,break up, melt .
Use a dictionary or ask your teacher about new words
+ Học sinh đánh dấu vào cột đúng sai , một số thông tin cho sẵn .
Read the statements and tick True or False
A- Nha Trang is the seaside resort . ……
B- Da Lat is recognised as a world Heritage Site by UNESS . ………
C-You can visit tribal village in Sa Pa . …
D-There are flights from Da Lat to Ha Noi veryday . ……
E-Ha Long Bay is known as the city of internal spring. ……
(Tiếng Anh 8 - Unit : Traveling a round Viet Nam ) .
+ Hoặc một ví dụ khác nữa ở Tiếng Anh 8 -Unit 2 có một bài đọc nói
về một sự phát minh gió viên có thể vào đề như sau :
What do you know about Alexander-Graham Bell ?
Students can answer many ways :
He is a scientist .
He is tall and thin .
He is sociable & generous.
He is from U S A.
He was born in Scostland .
He inveted the Telephone
+Teacher sums up students'questions and gives the answer
He invented the Telephone
+And then teacher begins the text
+Học sinh đoán và điền một số từ ngữ thích hợp vào chỗ trống của một
đoạn văn cho sẵn .
trong kỹ năng đọc hiểu .
9
Các kỹ năng thường dùng trong giai đoạn này là đọc tập trung và đọc mở
rộng . Đọc tập trung có nghĩa là người đọc phải hiểu tất cả những gì đã đọc
và có thể trả lời các câu hỏi chi tiết về từ ngữ và ý tưởng được diễn đạt qua
bài văn
- Đọc mở rộng có nghĩa là học sinh hiểu một cách tổng quá về bài text mà
không cần thiết phải hiểu từng từ hoặc từng ý việc đọc tập trung sẽ giúp cho
học sinh đọc mở rộng tốt hơn . Đồng thời việc đọc mở rộng sẽ cũng sẽ giúp
cho học sinh tự tin hơn khi tiếp xúc với những tài liệu khó hơn
- Đối với một bài đọc dài , giáo viên có thể áp dụng cách đọc mở rộng một
vài đoạn và cho học sinh đọc ở một bài đọc khác . Nếu để học sinh đọc một
bài văn quá dài các em sẽ mất hứng thú và cũng không đủ thời gian rèn
luyện kỹ năng đọc nhanh .
- Bài đọc trong sách giáo khoa cũ thường được chuẩn bị kỹ , có chọn lọc
và giới hạn về ngôn ngữ để học sinh áp dụng lối đọc tập trung . Nhưng trong
các sách giáo khoa mới hình thức bài học phong phú ,đa dạng và chuẩn xác.
Với cách đọc mở rộng học sinh sẽ cảm thấy dù trình độ ngôn ngữ của các em
còn hạn chế ,các em vẫn có thể hiểu một cách một cách khái quát những gì
được thông tin qua ngôn ngữ được dùng trong cuộc sống .
- Ở các lớp lớn ,nên hạn chế việc cho học sinh đọc lớn các bài văn vì việc
đọc như thế rất khó đối với họ . Bài văn có thể có nhiều từ mà học sinh chưa
biết cách phát âm , các bài hội thoại có thể đòi hỏi sự thấu hiểu các cấu
trúc ,ngữ điệu đặc biệt mà học sinh chưa biết . Việc đọc một bài văn không
chuẩn bị trước sẽ làm cho học sinh đọc kém tự nhiên ,ngập ngừng hoặc phát
âm sai làm ảnh hưởng đến những học sinh khác trong khi đọc thành tiếng
học sinh sẽ tập trung nhiều vào phần phát âm hơn là phần ý nghĩa của văn
bản , do đó có thể học sinh đọc thành tiếng tốt nhưng lại hiểu ít hoặc không
hiểu gì về điều đã đọc.
11
được chất lượng học tập của học sinh mình phụ trách từ đó giáo viên cũng có
thể giải thích thêm về các chi tiết còn chưa rõ .Vì vậy nọi dung các câu hỏi
cần phải hướng đến sự chú ý của học sinh đến những ý tưởng chính trong bài
và giúp học sinh hiểu nghĩa của bài đọc không nên đặt các câu hỏi quá dài và
quá khó để đánh đố học sinh mà nên nêu hỏi các câu hỏi ngắn gọn vì mục
đích là để giúp học sinh hiểu bài . Giáo viên cần khuyến khích và tổ chức sao
cho cả lớp cùng tham gia hoạt động trả lời các câu hỏi . Sau đó hướng dẫn
học sinh trả lời các câu đúng sai
- Trong giai đoạn này , giáo viên có thể tổ chức lớp thành nhiều hoạt
động theo nhóm từ 2 học sinh trở lên thảo luận câu trả lời bằng cách này tất
cả mọi người trong lớp phải tham gia hoạt động trả lời . Bằng cách này ,tất
cả các em học sinh trong lớp phải tham gia hoạt động trả lời và hoạt động
này sẽ có cơ hội làm việc chung giúp đỡ lẫn nhau
- Hình thức trả lời có thể viết hay nói .Việc trả lời sẽ ít mất thời gian
hơn và được nhiều giáo viên áp dụng .Nhưng trong một lớp đông , giáo viên
gặp nhiều khó khăn trong việc kiểm soát học sinh xem liệu tất cả các em có
hiểu bài hay không .
- Hình thức viết câu trả lời sẽ giúp học sinh có nhiều thì giờ để suy
nghĩ ,đễ tổ chức và kiểm tra , dùng từ có hiệu quả trong một lớp có đông học
sinh hay không nhưng hình thức này rất mất nhiều thời gian hơn .Giáo viên
cần khuyến khích học sinh viết những câu trả lời ngắn vì mục đích của bài
tập này chỉ nhằm kiểm tra mức độ hiểu bài đọc
- Một trong số hoạt động này có thể là :
*Dạng một:
- Hỏi và trả lời
* Dạng hai:
Đọc và điền vào chỗ trống thông tin trong một bảng
12
Note: ( The teacher can draw the pictures and hang on the board then
riquire students to combine the sentences) .
* Dạng bốn :
-Đọc và vẽ tranh thể hiện nội dung hướng dẫn
Ví dụ : Bài tập Tiếng Anh lớp 6
Unit 9 : The Body
Part B : Faces
Exercise3 : Draw the boy and the girl
a . Ba has a round face
He has short brown hair
He has brown eyes
He has a big nose
He has thin lips
b. Lan has an oval face
She has long black hair
She has brown eyes
She has a small nose
She has full lips
(Sau khi đưa ra những thông tin xong giáo viên yêu cầu học sinh làm theo
những thông tin vừa hướng dẫn , yêu cầu hai em học sinh lên bảng vẽ lại bức
tranh theo thông tin vừa cho ).
* Dạng năm:
- Đọc và ghi lại những thông tin chính dưới một hình thức khác . Đọc
tóm lại ý chính của bài đọc ….
- Ngoài ra trong quá trình dạy học giáp viên và học sinh có thể gặp
14
những bài đọc dài nhưng dung lượng thời gian có hạn chỉ trong một tiét học
45' làm thế nào để truyền thụ tất cả những kiến thức đến chi học sinh vì vậy
trong trường hợp này giáo viên nên hướng dẫn học sinh đọc lướt để lấy
computer jacks ……
e computer bulletin boards are the same as the traditionnal ones …
f.Not all people think posively about the new method of study off campus….
Cách đọc lấy thông tin này cũng là một phương pháp mới mà tôi đã áp
dụng thực hiện dạy được hai năm trở lại đây và đạt hiệu quả rất tốt trong khi
dạy . Một phần giúp học sinh hiểu bài ,một phần giúp giáo viên có đủ thòi
gian để dạy hết bài học đọc mặt khác nếu chúng ta gặp những tài liệu dài ,
khó đọc thì giáo viên nên hướng dẫn học sinh đọc yêu cầu của bài đọc trước
sau đó mới tìm vào bài để lấy thông tin
c. Các bài tập củng cố (Post- reading) :
- Trong gian đoạn này học sinh sẽ tham gia một số hoạt động nhằm mở rộng
việc kai thác bài đọc và phát triển một số kĩ năng khác ngoài kĩ năng đọc
Bài tập có thể là :
*Dạng một :
- Điền vào một bảng cho sẵn để giúp học sinh tập trung vào những điểm
chính của bài đọc , đặc biệt là đối với những bài đọc có nhiều số thống kê và
và dữ kiện .
Ví dụ : Tiếng Anh 7
Unit 16 : People and places in Asia
-Sau khi học sinh đọc và trả lời câu hỏi , giáo viên có thể yêu cầu học sinh
lập bảng thống kê .
Kinds of tourist atraction Things to see Places
16
* Dạng hai :
Trả lời một số câu hỏi có liên quan đến kinh nghiệm , ý kiến tình cảm , thái
độ cảu cá nhân hoặc kèm theo giải thích lí do
Ví dụ : Tiếng Anh 8
Unit 5 : Study habits
Lesson : Read.
18
- Có thể thấy việc áp dụng phương pháp dạy kỹ năng đọc như đã từng
áp dụng vào thực tế giảng dạy thì kết qủa đạt cao hơn nhiều so với lúc tôi
chưa cải tiến phương pháp dạy dều đó đã thúc đẩy tôi không ngừng phấn đấu
để đạt được kết quả cao hơn nữa cùng với việc áp dụng phương pháp này
vào các tiết dạy cụ thể .
- Tôi đã góp phần nhỏ bé của mình vào thành tích chung của nhà trường
đưa chỉ tiêu phấn đấu của nhà trường cao hơn như đại hội công nhân viên
chức đầu năm đã đề ra
- Nói tóm lại để thành công trong giờ dạy Tiếng Anh nói chung và dạy
kĩ năng đọc nói riêng ,đòi hỏi người giáo viên phải biết kết hợp hài hoà ,
khéo léo giữa các bước lên lớp với với lượng kiến thức trong sách giáo khoa
- Để làm cho giờ dạy thêm sinh động , ngoài những phương pháp giảng
dạy cụ thể giáo viên nên sử dụng các bức tranh mimh hoạ ,các giáo cụ trực
quan và bằng các bài tập thực tế . Nên triệt để vận dụng các bài tập tạo cơ
hội cho học sinh có thể hiểu bài một cách đễ dàng .
- Ngoài ra , để gây hứng thú học tập cho học sinh , giáo viên nên kể các
mẩu chuyện liên quan đến bài học gợi mở cho học sinh những nội dung
chính trước khi đọc bài
-Tôi cố gắng duy trì phương pháp đã nêu trên và không ngừng học hỏi ,
trao đổi với đồng nghiệp để đưa giờ dạy hiệu quả lên cao hơn . Phấn đấu để
trở thành giáo viên giỏi thực thụ. Trong đề tài này tôi đã cố gắng khai thác và
tìm hiểu phương pháp dạy kỹ năng đọc ở trường THCS từ đó đi sâu vào
phân tích nguyên nhân ,yếu tố ảnh hưởng đến phương pháp dạy đọc từ đó
tìm ra biện pháp cụ thể để từ đó đưa ra các phương pháp cụ thể với từng đối
tượng học sinh. Vì thời gian và sách tài liệu tham khảo có hạn, nên trong đề
tài này còn có nhiều hạn chế mà tôi chưa phân tích hết.Rất mong nhận được
sự góp ý chân thành của đồng nghiệp và hội đồng khoa học của nhà trường.
Nhận xét của hội đồng khoa học nhà trường:
………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………
21
22