TaiLieu.VN Page 1
MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM

Phần thứ nhất
PHẦN ĐẶT VẤN ĐỀ:
Trong thời gian qua, số lượng học sinh bỏ học với tỷ lệ khá cao, bỏ học có nhiều lý do,
nhiều nguyên nhân trong đó phải kể đến là do hoàn cảnh gia đình khó khăn, do công tác
tuyên truyền giáo dục trong phụ huynh học sinh chưa tốt, sự kết hợp giữa các lực lượng
xã hội trong công tác tuyên truyền, vận động chưa chặt chẽ… nhưng sự bắt nguồn từ
nguyên nhân sâu sa nhất là chất lượng của công tác chủ nhiệm lớp chưa tốt, từ đó dẫn đến
học sinh bỏ học tôi thấy là việc cần nghiên cứu để có thể phần nào hạn chế được học sinh
bỏ học.
Công tác chủ nhiệm lớp ở trường học có vai trò rất quan trọng trong giáo dục học sinh;
trong thời gian qua công tác này mặc dù có sự chỉ đạo kỳ quyết của các cấp lãnh đạo
ngành cùng với sự lãnh và chỉ đạo của đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý giáo dục.
Song năng lực của đội ngũ giáo viên được phân công làm công tác chủ nhiệm không
đồng đều, một số giáo viên chưa toàn tâm toàn ý phục vụ sự nghiệp giáo dục, chưa có sự
nổ lực trong công tác chủ nhiệm. Từ đó dẫn đến thực hiện công tác chủ nhiệm chưa tốt.
Trước thực tế trên, sự cần thiết nghiên cứu nguyên nhân, xác định chức năng, nhiệm vụ
và tìm ra biện pháp giúp cho công tác chủ nhiệm lớp ở trường học tăng cường công tác
chủ nhiệm, thu hút học sinh đến trường, duy trì sĩ số là vấn đề rất cần thiết trong điều
kiện hiện nay để góp phần hạn chế việc học sinh bỏ học.

Phần thứ hai

khá, trung bình, phấn đấu hạn chế học sinh yếu kém và học sinh vi phạm nội quy nhà
trường…
- Phải nắm được trình độ, năng lực và tính cách của mỗi học sinh để lựa chọn phương
pháp giáo dục cho phù hợp.
- Dựa trên tiêu chí chung của nhà trường, giáo viên chủ nhiệm đánh giá xếp loại học sinh
công bằng và khách quan.
- Thường xuyên thăm hỏi tình hình học tập của lớp trực tiếp từ học sinh và thông các giáo
viên bộ môn để phối hợp quản lý học sinh.
- Tổ chức lớp thành một lực lượng tự quản: Phân công học sinh khá giỏi kèm học sinh
yếu kém.
- Dựa trên năng lực và sở thích để giáo viên chủ nhiệm tư vấn nghề nghiệp cho các em.
- Phối hợp với gia đình, ban giám hiệu nhà trường có biện pháp nhắc nhở, động viên
thông qua các buổi sinh hoạt lớp, chào cờ, các đợt thi đua, các buổi ngoại khóa hay họp
phụ huynh. Giáo viên chủ nhiệm phối hợp với các lực lượng xã hội nhằm thực hiện mục
tiêu giáo dục của lớp chủ nhiệm, liên kết các lực lượng xã hội trong giáo dục thế hệ trẻ
cũng là một nguyên tắc nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục, để thực hiện tốt chức năng
phối hợp các lực lượng xã hội không ai thực hiện tốt hơn giáo viên chủ nhiệm. Phối hợp
các lực lượng xã hội không chỉ dừng ở chỗ nhận thức, mà quan trong hơn cả là xây dựng

TaiLieu.VN Page 3
được chương trình, kế hoạch hoạt động nhằm thống nhất, khép kín quá trình hoạt động,
về không gian, thời gian tác động đến học sinh của lớp chủ nhiệm.
2. Cần quán triệt đầy đủ nhiệm vụ, nội dung công tác chủ nhiệm:
- Nhiệm vụ chủ yếu của người giáo viên chủ nhiệm bao gồm:

TaiLieu.VN Page 4
sinh, về đạo đức tác phong… để gia đình cùng cộng tác trong việc giáo dục, nhắc nhở,
động viên các em trong học tập và sinh hoạt.
+ Giáo viên chủ nhiệm phải có năng lực lí luận thuyết phục điều này rất cần thiết khi có
học sinh bỏ học phải đến nhà vận động học sinh trở lại trường. Nếu giáo viên chủ nhiệm
năng lực này hạn chế thì khó có thể làm cho phụ huynh học sinh hiểu và có sự đồng tình
khắc phục hoàn cảnh tạo điều kiện để cho con em mình tiếp tục đến trường trong những
điều kiện các em có thể tiếp đi học. Vì thế trước khi trao đổi giáo viên cần thận trọng, tạo
sự gần gũi, quan sát tìm hiểu kỹ về gia cảnh và nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng bỏ
học của học sinh là gì ?. Có tạo sự gần gũi mới thấu hiểu được tâm tư, nguyện vọng, gia
cảnh, từ đó giáo viên mới có cách tuyên truyền, vận động phù hợp và có tính thuyết phục
cao được, tạo được niền tin trong lời nói, hành động đối với phụ huynh.
+ Giáo viên chủ nhiệm phải dạy tốt môn học được phân công dạy ở lớp chủ nhiệm và các
lớp khác.
+ Giáo viên chủ nhiệm lớp phải củng cố bằng cả cuộc sống của bản thân, trong đó có
trình độ chuyên môn, tri thức, phương pháp giảng dạy, sự mẫu mực, tâm huyết trong khi
giảng dạy. Muốn giảng dạy tốt, không chỉ có tri thức, phương pháp mà phải truyền đạt
bằng cả nhiệt huyết của người giáo viên chủ nhiệm với khẩu hiệu “tất cả vì học sinh thân
yêu”, “vì các em hôm nay là vì tương lai của dân tộc, đất nước”.
2.1.Phương pháp tác động cá biệt và giáo dục tập thể học sinh:
- Người giáo viên chủ nhiệm nắm vững vận dụng mọi phương pháp giáo dục cá biệt,
phương pháp giáo dục tập thể và biết kết hợp chúng trong hoàn cảnh cụ thể. Phương pháp
giáo dục cá biệt ở đây không nên hiểu là giáo dục học sinh đặc biệt (hư, ngoan) như quan
niệm thường thấy ở một số người.
- Cần hiểu phương pháp giáo dục cá biệt là sự tác động tới từng cá nhân một cách chuyên
biệt để đảm bảo tính phù hợp với đối tượng.
- Bằng uy tín và vị thế của giáo viên chủ nhiệm, phương pháp tác động trực tiếp đem lại

cực một phần không nhỏ xuất phát từ việc xây dựng tổ chức lớp học thân thiện, tích cực.
Để làm được việc này giáo viên phải đầu tư nghiên cứu đầy đủ tình hình lớp học về năng
lực, thực trạng và những biểu hiện trong học tập và trong hoạt động của học sinh để đề ra
biện pháp phù hợp.
Khi học sinh có biểu hiện lơ là trong học tập, chán học có hiện tượng bỏ học giáo viên
phải tìm hiểu hoàn cảnh, điều kiện gia đình tạo lập mối quan hệ thường xuyên, gần gũi để
động viên, giúp đỡ kịp thời.
Ví dụ: Tổ chức nhóm học tập để các bạn cùng tổ giúp đỡ, giáo viên tạo điều kiện động
viên, khuyến khích tinh thần học tập hoặc tinh thần tham gia hoạt động tập thể… để
khích lệ, gây dựng sự nhiệt tình cộng tác, hợp tác trong học tập cũng như trong hoạt động
của lớp, của trường, tạo nên sự phấn chấn tinh thần của cá nhân và tập thể. Đây là việc
làm thấy có vẻ bình thường, nhưng đó là một trong những biện pháp khá hữu hiệu trong
việc xây dựng tổ chức lớp học thân thiện và nó có tác dụng rất lớn trong việc duy trì sĩ số.
- Người giáo viên chủ nhiệm còn phải có năng lực vận dụng phương pháp vận, động
tuyên truyền trong phụ huynh học sinh phù hợp. Tuỳ theo các điều kiện, hoàn cảnh, gia

TaiLieu.VN Page 6
cảnh của mỗi học sinh mà giáo viên chủ nhiệm có phương pháp tuyên truyền, vận động
thuyết phục.
Cùng là học sinh bỏ học do khó khăn về kinh tế, song đâu phải phụ huynh nào giáo viên
cũng dùng biện pháp giải thích, động viên khuyến khích bằng lời nói suông là phụ huynh
sẳn sàng nghe theo và động viên cho con em mình trở lại trường để tiếp tục học tập, điều
này rất ít sảy ra. Để công tác tuyên truyền, vận động có hiệu quả đòi hỏi giáo viên phải
tìm hiểu gia cảnh, hoàn cảnh, các điều kiện phục vụ khác có liên quan như điều kiện kinh

Lý do học sinh bỏ học
Do kinh tế Do HL yếu

Lý do khác

SL TL SL TL SL TL
HK I: 2012-2013 1032 5 0,48 3 0,29 1 0,07 1 0,07

TaiLieu.VN Page 7
HKII: 2012-2013 1032 5 0,48 3 0,29 1 0,07 1 0,07
Cả năm:
2012-2013
1032 5 0,48 3 0,29 1 0,07 1 0,07

Năm học 2011-2012 học sinh bỏ học 10 em, tỷ lệ 0,99%. Cuối năm học 2012-2013 học
sinh bỏ học 5 em , tỷ lệ 0,48%. So với năm học 2011-2012 giảm 5 em.
Trong năm học 2012-2013 sau khi rút kinh nghiệm trong công tác chủ nhiệm tôi tiếp tục
triển khai nội dung các biện pháp này ở trường THCS 1 Sông Đốc trong các cuộc sinh
hoạt giáo viên chủ nhiệm đầu năm và trong những buổi họp tổ chủ nhiệm, lồng ghép nhắc
nhở giáo viên thực hiện các nội dung nêu trên đồng thời đề nghị các giáo viên chủ nhiệm
có kế hoạch chỉ đạo, kiểm tra giám sát việc lên kế hoạch chủ nhiệm chặt chẽ hơn.
2. Đề xuất:
- Đối với Trường THCS I Sông Đốc căn cứ nội dung trên để xây dựng chuyên đề cấp
trường cho giáo viên vào thời điểm đầu năm học. Đối với Phòng GD&ĐT triển khai