Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
THE EDUCATION & TRAINING DEPARTMENT
OF PHAN RANG – THAP CHAM
LE HONG PHONG SECONDARY SCHOOL
************
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
1
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
LỜI NÓI ĐẦU
*******
Việc dạy và học ngoại ngữ nói chung, tiếng Anh nói
riêng ở nhà trường phổ thông hiện nay đang được quan tâm
đúng mức và phát triển sâu rộng trong cả nước.
Sự phát triển siêu bậc của thế giới về khoa học kỹ
thuật thế kỷ 21 cũng như việc ban giao, hợp tác giữa các
nước ngày càng được mở rộng, … là động lực và mục tiêu
cho thế hệ trẻ ra sức phấn đấu học tập và rèn luyện nhằm
góp phần làm cho xã hội ngày càng văn minh và phát triển
lên một tầm cao mới.
Nhu cầu học tập và khả năng lĩnh hội kiến thức của
người học ngày càng cao đòi hỏi người giáo viên không
ngừng tự bồi dưỡng, nâng cao khả năng chuyên môn, nghiệp
vụ và tư duy sáng tạo trong việc truyền đạt kiến thức
cho học sinh. Sự cần thiết phải đổi mới phương pháp dạy
– học cho phù hợp với từng đối tượng học sinh là lẽ
đương nhiên, nó góp phần làm cho người học thêm phấn
khởi và càng yêu thích môn học.
Với mong muốn được đóng góp phần nào vào việc giáo
dục thế hệ trẻ, giúp họ nhanh chóng tiếp cận và học tốt
chăng chính là việc thiết kế trò chơi (games) lồng ghép vào mỗi bài học?
Với mong muốn được chia sẻ những kinh nghiệm có được khi soạn
giáo án điện tử bằng Power Point (PPT), đặc biệt là thiết kế các trò chơi để
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
3
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
dạy Tiếng Anh có hiệu quả tôi mạnh dạn chọn đề tài: "Phương pháp thiết
kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng".
2. Thực trạng vấn đề:
Đa số gv đều hiểu rõ tầm quan trọng và ích lợi của việc ứng dụng
CNTT trong soạn giảng cũng như việc lồng ghép các trò chơi khi dạy Tiếng
Anh, đặc biệt là đối với hs THCS, bộ môn cần nhiều tranh ảnh, âm thanh,
và những đoạn video clip minh hoạ đời sống thực của ngôn ngữ được sử
dụng. Nhưng hiện nay ở tỉnh ta việc sử dụng giáo án điện tử vào bài giảng
vẫn còn quá mới mẻ đối với các giáo viên nhất là gv ở trường THCS do các
trường chưa được trang bị cơ sở vật chất cũng như các trang thiết bị
chuyên dùng cần thiết. Tuy vậy, bản thân tôi công tác tại trường THCS Lê
Hồng Phong, may mắn được tiếp cận với các trang thiết bị phục vụ bài
giảng điện tử nên thỉnh thoảng tôi mạnh dạn soạn giảng và đưa vào trình
chiếu, giảng dạy cho học sinh; và mong muốn rằng phương pháp này ngày
càng được nhân rộng trong toàn trường, toàn thành phố, và toàn tỉnh cho
dù bước đầu số tiết sử dụng GAĐT chiếm tỉ lệ khá nhỏ so với số tiết sử
dụng phương pháp truyền thống “phấn trắng bảng đen”. Song, bên cạnh đó
cũng có nhiều ý kiến cho rằng hs bây giờ rất lười học, rất nghiện internet và
games online nên để giảng dạy đạt chất lượng cao gv phải làm việc rất vất
vả, hướng dẫn cho hs làm bài tập được thì chiếm hết cả thời gian. Một số
gv khác cũng lo ngại hs chơi nhiều quá thì không ghi chép được gì, vì thế
không học được nhiều. Điều này cũng phần nào hạn chế việc thiết kế
games khi dạy T.A nói chung và thiết kế trên PPT nói riêng.
II/ QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN:
1. Cơ sở lý luận và thực tiễn:
Ứng dụng CNTT vào giảng dạy đã được đề cập rất lâu và rất cụ thể
trong các Chỉ thị về giáo dục như: Chỉ thị 29 về việc "Ứng dụng và phát triển
CNTT trong giáo dục và đào tạo sẽ tạo ra một bước chuyển cơ bản trong
quá trình đổi mới nội dung, chương trình, phương pháp giảng dạy, học tập
và quản lí giáo dục"; hay "Đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong giáo dục đào
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
5
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
tạo ở tất cả các cấp học, bậc học, ngành học theo hướng dẫn học CNTT
như là một công cụ hỗ trợ đắc lực nhất cho đổi mới phương pháp dạy học ở
các môn". Đặc biệt, năm học 2010 – 2011 được xác định với chủ đề “Năm
học tiếp tục đổi mới quản lý và nâng cao chất lượng giáo dục” có nhấn
mạnh việc ứng dụng CNTT vào dạy học và công tác quản lý – năm học tiếp
tục triển khai thực hiện Chỉ thị số 55/2008/CT-BGDĐT ngày 30/9/2008 của
Bộ trưởng Bộ GD-ĐT về tăng cường giảng dạy, đào tạo và ứng dụng CNTT
trong ngành giáo dục giai đoạn 2008-2012 với chủ đề "Năm học đẩy mạnh
ứng dụng CNTT, đổi mới quản lý tài chính và xây dựng trường học thân
thiện, học sinh tích cực" thì năm 2010-2011 chính là năm thứ ba tiếp tục
triển khai thực hiện chỉ thị trên.
Song, để thực hiện các mục tiêu trên hiệu quả và ngày càng nâng cao
về chất lượng cũng như về số lượng thì mỗi trường cần phải có hoặc có
thêm máy chiếu (projector), phòng học nghe – nhìn đúng quy cách. Bên
cạnh đó, cũng cần có những buổi workshop, seminar, … để bàn về việc
soạn giảng, từ đó tạo điều kiện cho giáo viên học tập trao đổi kinh nghiệm.
Tuy nhiên, trước mắt khi những vấn đề trên chưa được đáp ứng kịp
thời thì việc giáo viên tự học và tự nghiên cứu để soạn giáo án điện tử là
điều hết sức cần thiết nhằm phục vụ cho công tác giảng dạy nói chung và
chọn hiệu ứng xuất hiện cho cô bé.
+ Bước 3: Cách di chuyển của cô bé khi hs đoán chữ cái sai:
- Nhấp chuột vào cô bé, tại Add Effects ta chọn Motion Paths, chọn down;
Điểm đầu là bậc thứ nhất, kết thúc là bậc thứ hai. Copy và dán cho đến bậc
cuối cùng. Tuy nhiên tại bậc cuối cùng ta thêm Motion Paths - Right và kéo
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
7
Win
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
đường thẳng đến chú cá như thể bị chú ăn vậy. Thêm hiệu ứng biến mất
của hình cô bé là Grow and Turn. Hai hiệu ứng này chèn sau chữ hiệu ứng
down của bậc cuối cùng. Nghĩa là khi đến bậc cuối cùng cô bé sẽ bị đẩy ra
chỗ chú cá và từ từ biến mất. Nhấn OK kết thúc quá trình thiết kế.
b/ BRAINSTORMING/ NETWORKS
- Mục đích: Dùng để WARM UP (Ôn lại những từ đã học)
Từ trước đến nay, BRAINSTORMING/ NETWORKS thường dùng
chơi trên bảng là nhanh nhất vì khi gv khơi gợi đến đâu, hs nói đến đó và
gv ghi trực tiếp câu trả lời của hs lên bảng.
Để ứng dụng trong PPT có thể sẽ chiếm nhiều thời gian hơn trong
quá trình thiết kế và giảng dạy. Song, điều đó hoàn toàn có thể khắc phục
được vì giáo viên thao tác nhanh thì vấn đề thời gian viết bảng và đánh
máy trực tiếp không chênh lệch bao nhiêu. Mặc khác chúng ta lại có thể
chỉnh sửa để dùng thiết kế cho nhiều lần sau. Để thiết kế trong PPT, tôi đã
dùng Textbox trong Control Toolbox để có thể tương tác với học sinh khi
trình chiếu. Nghĩa là nếu chỉ làm ở mức độ cơ bản thì không thể tương tác
qua lại trong khi trình chiếu, gv không thể bổ sung thêm những gì hs nói ra.
Cụ thể là trong khi trình chiếu các slide của PowerPoint thì bất cứ thao tác
nào trên bàn phím hoặc con trỏ chuột đều chỉ làm cho một đối tượng hay
slide nào đó xuất hiện, do đó không thể viết một đoạn text khi trình chiếu
thông số sau:
+ Bước 4: Copy ô vuông đó và dán vào các mũi tên còn lại.
* Lưu ý: Nếu muốn tạo các ô có màu thì tại BackColor chọn màu tùy ý, và
muốn thay đổi kiểu chữ thì tại Font chọn kiểu chữ và cỡ chữ.
Chỉ với các thao tác đơn giản như thế, tôi đã có một bản trình diễn có
thể bổ sung văn bản khi trình chiếu. Công việc lúc này là bấm F5 để thực
hiện trình chiếu và xem kết quả.
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
9
ExterKeyBehavior:
chọn True (cho phép
viết vào đoạn text).
MultiLine: chọn True
(để có thể viết được
nhiều dòng, nếu một ô
viết 2 dòng trở lên).
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
Tất nhiên, phương pháp này cho phép chúng ta nhập văn bản trong
chế độ trình chiếu nhưng lại không thể bổ sung văn bản trong khi đang ở
chế độ thiết kế. Văn bản được nhập sẽ được lưu lại tự động vào ô TextBox
đã tạo. Và với cách thức đơn giản trên, ngoài thiết kế trò chơi Brainstorming
hay Networks, tôi còn có thể tạo ra các bài giảng khác như dạng bổ sung
các bài tập dạng trắc nghiệm đơn giản và nhiều bài tập khác để hỗ trợ cho
bài học thêm phong phú.
Ngoài ra, trong quá trình dạy để hs thấy rằng các slide trình chiếu của
tôi không chỉ có những gì tôi ''sắp đặt '' và yêu cầu hs nghe hay làm theo
nên bằng cách thiết kế này tôi đã gọi một số hs có thể đánh máy tính nhanh
lên gõ trực tiếp các câu trả lời của các em. Điều này làm cho các em cảm
thấy không có gì khác lắm so với khi làm trên bảng đen và phần nào khích
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
11
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
Với trò chơi này sẽ giúp hs rèn luyện trí nhớ, có thể thuộc từ vựng
ngay khi học xong. Và cùng với thủ thuật thiết kế như trên đã giúp tôi có thể
điều khiển chuột vào bất kỳ hình tròn nào mà không sợ nhầm lẫn nội dung.
d/ CROSSWORD
- Mục đích: Dùng để Warm up (Ôn lại các từ vựng đã học, Lead in bài mới)
Đây cũng là một trong những trò chơi rất thú vị mà các em thường
thấy trong chương trình Đường lên đỉnh Olympia ở phần thi Vượt chướng
ngại vật. Vậy khi thiết kế phải cố làm sao để bắt mắt và hấp dẫn các em là
điều đầu tiên cần nghĩ đến.
Cũng với kỹ thuật Trigger, nghĩa là khi click chuột vào đối tượng này
thì đối tượng kia xuất hiện. Hs sẽ nghe gợi ý của gv để gọi ra đúng từ gồm
bao nhiêu chữ cái được qui định sẵn. Hs sẽ được chọn bất kỳ hàng nào
chứ không bắt buộc phải chọn theo thứ tự. Nếu chữ cái trong cột hàng dọc
xuất hiện chưa hết nhưng hs có thể gọi ra được từ khoá thì khi click chuột
vào ta cũng có thể cho xuất hiện từ khoá. Ví dụ khi dạy English 8 - Unit 12 -
Getting started - Listen and read, tôi đã làm như sau:
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
12
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
Ô chữ trước khi chơi Ô chữ đã mở từ hàng dọc
- Cách thực hiện: Đầu tiên cần xác định ô chữ và ở đây tôi tạo ô chữ có
hàng dọc với từ khoá là ABROAD, thì dĩ nhiên phải có 6 dòng hàng ngang
tương ứng.
+ Bước 1: Khởi động PPT, vẽ các ô chữ nhưng không chọn hiệu ứng. Tiếp
chữ Nought (0) và đội B là chữ Cross (X). Hs chọn bất kỳ một câu nào
trong 9 câu và trả lời câu đó. Nếu trả lời đúng, gv cho hiện ra đáp án bằng
cách click vào câu mà hs chọn. Sau khi hs xem xong, gv click vào 0.1 là câu
1, 0.2 là câu 2, … (của Đội A); X.1 là câu 1, X.2 là câu 2, … (của Đội B)
đồng thời câu đó cho nó biến mất và sẽ hiện lên chữ 0 - Đội A và chữ X -
Đội B lên ô đã làm đúng. Cứ tiếp tục như vậy cho đến khi có đội thắng hoặc
hòa. Khi có đội thắng, thì click để đánh dấu 3 câu thẳng hàng. Hàng ngang
trên cùng - click vào ô (H1); Hàng ngang ở giữa - click vào ô (H2); Hàng
ngang ở dưới - click vào ô (H3); Hàng dọc cột 1 bên trái - click vào ô (C1);
Hàng dọc 2 ở giữa - click vào ô (C2); Hàng dọc cột 3 bên phải - click vào ô
(C3); Hàng xéo trên xuống từ trái sang phải - click vào ô (XT); Hàng xéo
trên xuống từ phải sang trái - click vào ô (XP). Khi chỉnh sửa nội dung cho
các tiết học khác, chỉ cần vào các Textbox, xóa nội dung cũ và điền vào nội
dung thích hợp là xong.
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
14
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
f/ LUCKY NUMBERS/ PICTURES
- Mục đích: Dùng trong phần Practice để thực hành cấu trúc, hay
Comprehension questions trong các tiết Read.
Thông thường, gv chúng ta thường dùng các con số để thực hiện trò
chơi này, chẳng hạn:
Tuy nhiên để tạo ra sự mới mẻ và lôi cuốn hs tham gia vào bài học, tôi đã
thay đổi những con số bằng hình những ngôi sao với nhiều màu sắc khác
nhau, hoặc là các bức tranh, bông hoa sinh động tại các tiết dạy của tôi như
sau:
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
15
III/ ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ:
Với những gì tôi chia sẻ như trên và áp dụng vào việc giảng dạy đã
mang lại cho tôi những kết quả thật bất ngờ. Năm học 2010-2011 này tôi
được phụ trách 05 lớp của 02 khối 6 và 9, nhưng trong đó có lớp 9/2 được
các giáo viên giảng dạy cho rằng là lớp nghịch nhất và nhiều hs cá biệt nhất
trong toàn khối 9. Trong 2 - 3 tuần giảng dạy đầu tiên tôi cũng biết được kết
quả của lớp này luôn xếp ở những vị thứ thấp nhất. Vì thế để giúp các em
bắt đầu làm quen với Tiếng Anh một cách thích thú và căn bản nên tôi đã
thỉnh thoảng dạy bằng đèn chiếu - Laptop và mang đến cho các em những
bài học thú vị.
Và hơn một tháng giảng dạy tôi thấy các em dễ thương hơn, chăm
hơn và học cũng tiến bộ hơn dẫu rằng nhiều giáo viên bộ môn khác vẫn
còn than phiền vì lớp 9/2.
Kết quả cuối học kỳ 1 và đầu học kỳ 2 cho tôi thấy rõ ràng hơn, cụ
thể, đầu năm học 2010-2011, ở bài kiểm tra một tiết đầu tiên, tôi thống kê
chất lượng bộ môn các lớp tôi dạy hs đạt trên trung bình là 61.7%, thì cuối
học kỳ 1 chất lượng lên đến 75.4%.
Vậy, cuối năm học này tôi hy vọng và tin tưởng rằng chất lượng bộ
môn có thể tăng vượt bậc hơn nữa.
Kết quả cụ thể được thể hiện qua hai bảng sau:
1. Kết quả học tập đầu năm học 2010 - 2011:
STT
Lớ
p
Sĩ
số
Giỏi Khá TB Yếu Kém Trên TB
Ghi
chú
SL %
Ghi
chú
SL %
S
L
% SL % SL % SL % SL %
1 9
2
37 8 21.6 9
24.
3
11 29.7 9 24.3 0 0 28 75.7
2 9
3
37 7 18.9 8
21.
6
12 32.4 10 27.0 0 0 27 73.0
3 6
4
38 12 31.6 9
23.
7
8 21.0 9 23.7 0 0 29 76.3
4 6
5
37 11 29.7 12
32.
5
4 10.8 8 21.6 2 5.4 27 73.0
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
nhưng đầy sống động và đẹp mắt. Nhưng với mức độ hiểu biết căn bản và
thêm một chút học hỏi gv cũng có thể tạo ra những tiết học không kém hiệu
quả chút nào.
Song cũng cần nói thêm rằng, cho dù hiệu quả mà giáo án điện tử
mang lại là rất cao nhưng không có nghĩa là tiết nào chúng ta cũng có thể
dạy bằng giáo án điện tử, không có nghĩa dạy giáo án điện tử là bỏ qua
phấn trắng bảng đen; Vì nếu không có phấn trắng bảng đen, đôi khi hs sẽ
không biết làm bài tập thêm ở đâu, giáo viên cho ví dụ thêm ở đâu (nếu các
slide đã soạn sẵn chưa đầy đủ hoặc có những tình huống phát sinh); Hoặc
gv có thể dùng Textbox trong Control Toolbox đi nữa thì không phải hs nào
cũng có thể làm bài tập trực tiếp trên bàn phím được. Điều này sẽ mất
nhiều thời gian. Vì vậy giáo viên cần biết kết hợp linh hoạt giữa các phương
pháp sao cho hiệu quả nhất.
Cuối cùng tôi muốn nói rằng với các games thông dụng mà tôi chia sẻ
mong rằng giúp ích phần nào cho quí đồng nghiệp. Đặc biệt là hầu hết các
games đều thiết kế từ ứng dụng trong Power Point khi soạn bài giảng điện
tử. Nhưng để áp dụng hiệu quả nhất thì quý thầy cô nên kết hợp sao cho
phù hợp và cần phải có quan niệm các phương tiện kỹ thuật được đề cập
trên là các phương tiện hỗ trợ cho việc giảng dạy chứ không thể thay thế
vai trò chủ đạo của người Thầy trong giờ lên lớp.
IV/ KẾT LUẬN:
GAĐT thật lắm công phu! Có lẽ vì thế mà gv chúng ta có thực hiện
nhưng chỉ mang tính hình thức và dừng lại ở các tiết học thao giảng, hội
giảng. Vấn đề là giáo viên chưa có lòng say mê với phương pháp mới này,
chưa tâm huyết nhiều bên cạnh việc còn thiếu thốn về cơ sở vật chất nên
mức độ thực hiện còn quá khiêm tốn. Thiết nghĩ cần tổ chức một số buổi
seminar về cách sử dụng máy chiếu, thiết lập các hiệu ứng trong Power
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
20
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ ĐỀ TÀI CỦA TỔ CM:
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ ĐỀ TÀI CỦA HĐKH TRƯỜNG:
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
21
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảng
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU (Trang 1)
I. HOÀN CẢNH NẢY SINH (Trang 2)
1. Đặt vấn đề (Trang 2)
2. Thực trạng vấn đề (Trang 3)
II. QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN (Trang 4)
1. Cơ sở lý luận và thực tiễn (Trang 4)
2. PP thiết kế các Games … (Trang 5)
III. ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ (Trang 15)
IV. KẾT LUẬN (Trang 17)
Lê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
23
Phương pháp thiết kế Games trên Power Point phục vụ bài giảngLê Xuân Huy – Trường THCS Lê Hồng Phong – Tháng
4/ 2011
24